VI Ka 1529/16

Sąd Okręgowy Warszawa-Praga w WarszawieWarszawa2017-03-29
SAOSKarneprzestępstwa przeciwko mieniuŚredniaokręgowy
oszustwopodrobienie dokumentówkredyt bankowyodpowiedzialność karnapostępowanie karneapelacjanaprawienie szkody

Sąd Okręgowy utrzymał w mocy wyrok Sądu Rejonowego skazujący oskarżonego za oszustwo bankowe i podrobienie dokumentów, oddalając apelację prokuratora dotyczącą braku orzeczenia obowiązku naprawienia szkody.

Prokurator złożył apelację od wyroku Sądu Rejonowego, który skazał S. K. za oszustwo bankowe i posłużenie się podrobionym zaświadczeniem, warunkowo zawieszając karę 8 miesięcy pozbawienia wolności. Apelacja dotyczyła braku orzeczenia przez sąd obowiązku naprawienia szkody. Sąd Okręgowy uznał apelację za bezzasadną, wskazując, że pokrzywdzony bank nie złożył skutecznie wniosku o naprawienie szkody, a osoba składająca wniosek nie była do tego uprawniona.

Sąd Okręgowy w Warszawie rozpoznał apelację prokuratora od wyroku Sądu Rejonowego dla Warszawy Pragi-Północ, który skazał S. K. za popełnienie przestępstwa oszustwa bankowego (art. 297 § 1 k.k. w zb. z art. 286 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k.) poprzez przedłożenie podrobionego zaświadczenia o zatrudnieniu w celu uzyskania pożyczki. Sąd Rejonowy wymierzył oskarżonemu karę 8 miesięcy pozbawienia wolności, warunkowo zawiesił jej wykonanie na okres 2 lat próby i zwolnił oskarżonego od kosztów sądowych. Prokurator zaskarżył wyrok w całości, zarzucając obrazę przepisów postępowania, w szczególności zaniechanie wyjaśnienia istotnych okoliczności dotyczących możliwości zastosowania klauzuli antykumulacyjnej oraz zaniechanie zwrócenia się do pokrzywdzonego banku o konwalidowanie braku formalnego co do skutecznego złożenia wniosku o naprawienie szkody. Sąd Okręgowy oddalił wniosek dowodowy prokuratora i utrzymał zaskarżony wyrok w mocy. Sąd Okręgowy uznał apelację za bezzasadną, wskazując, że ustalony stan faktyczny, kwalifikacja prawna i wymiar kary nie budzą wątpliwości. Kluczową przyczyną oddalenia apelacji było stwierdzenie, że pokrzywdzony bank nie złożył skutecznie wniosku o naprawienie szkody w trybie art. 46 § 1 k.k. do zamknięcia przewodu sądowego. Osoba składająca wniosek w trakcie zeznań pracownika banku nie była do tego uprawniona, a bank, mimo prawidłowego zawiadomienia, nie uczestniczył w procesie jako oskarżyciel posiłkowy. Sąd podkreślił, że wobec braku skutecznego wniosku, sąd nie był zobligowany do orzekania obowiązku naprawienia szkody z urzędu. Pokrzywdzonemu bankowi pozostawiono możliwość dochodzenia roszczeń na drodze cywilnej. Sąd zwolnił również oskarżonego od kosztów postępowania odwoławczego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, pracownik banku, który nie posiadał formalnego umocowania do reprezentacji banku, nie może skutecznie złożyć wniosku o naprawienie szkody w postępowaniu karnym.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy powołał się na ugruntowany pogląd judykatury i orzecznictwa, zgodnie z którym osoba prawna, w tym spółka akcyjna, musi działać w procesie karnym poprzez swoje organy lub profesjonalnego pełnomocnika. Złożenie wniosku przez osobę nieuprawnioną jest bezskuteczne.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

utrzymanie w mocy

Strona wygrywająca

oskarżony

Strony

NazwaTypRola
S. K.osoba_fizycznaoskarżony
Prokuratororgan_państwowyoskarżyciel publiczny
(...) Bank (...) S.A.spółkapokrzywdzony

Przepisy (19)

Główne

k.k. art. 297 § § 1

Kodeks karny

k.k. art. 286 § § 1

Kodeks karny

k.k. art. 11 § § 2

Kodeks karny

k.k. art. 11 § § 3

Kodeks karny

k.k. art. 69 § § 1 i 2

Kodeks karny

k.k. art. 70 § § 1 pkt 1

Kodeks karny

k.k. art. 4 § § 1

Kodeks karny

k.k. art. 44 § § 2

Kodeks karny

k.p.k. art. 230 § § 2

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 624 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Pomocnicze

k.p.k. art. 366 § § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 167 § § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 2 § § 1 pkt 3

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 415 § § 1 zd. 2

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 427 § § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 437 § § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 46 § § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 51 § § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 49a

Kodeks postępowania karnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak skutecznego wniosku o naprawienie szkody złożonego przez pokrzywdzonego bank. Osoba składająca wniosek o naprawienie szkody nie była do tego uprawniona. Wniosek o naprawienie szkody złożony po zamknięciu przewodu sądowego jest bezskuteczny.

Odrzucone argumenty

Zarzuty prokuratora dotyczące naruszenia przepisów postępowania w zakresie wyjaśnienia okoliczności umożliwiających zastosowanie klauzuli antykumulacyjnej. Zarzuty prokuratora dotyczące zaniechania zwrócenia się do pokrzywdzonego o konwalidowanie braku formalnego wniosku o naprawienie szkody.

Godne uwagi sformułowania

złożenie wniosku o naprawienie szkody po zamknięciu przewodu sądowego jest bezskuteczne osoba prawna, w tym spółka akcyjna (...) jest zobowiązana działać w procesie karnym poprzez swoje organy ewentualnie przez pełnomocnika pokrzywdzonemu pozostawiono możliwość wytoczenia powództwa cywilnego

Skład orzekający

Adam Bednarczyk

przewodniczący-sprawozdawca

Zenon Stankiewicz

sędzia

Maciej Schulz

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących składania wniosków o naprawienie szkody w postępowaniu karnym, wymogów formalnych wniosku oraz reprezentacji pokrzywdzonego podmiotu prawnego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku skutecznego wniosku o naprawienie szkody i nieprawidłowego umocowania osoby składającej wniosek.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa ilustruje ważne niuanse proceduralne w postępowaniu karnym, szczególnie dotyczące składania wniosków o naprawienie szkody i reprezentacji prawnej podmiotów. Jest to istotne dla praktyków prawa karnego.

Czy pracownik banku może skutecznie domagać się naprawienia szkody? Sąd Okręgowy wyjaśnia kluczowe zasady.

Sektor

finanse

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Warszawa, dnia 29 marca 2017 r. Sygn. akt VI Ka 1529/16 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Sąd Okręgowy Warszawa-Praga w Warszawie VI Wydział Karny Odwoławczy w składzie : Przewodniczący: SSO Adam Bednarczyk (spr.) Sędziowie: SO Zenon Stankiewicz SO Maciej Schulz protokolant: protokolant sądowy Monika Suwalska przy udziale prokuratora Mariusza Ejflera po rozpoznaniu dnia 31 marca 2017 r. sprawy S. K. syna C. i J. ur. (...) w W. oskarżonego o przestępstwo z art. 297 § 1 kk w zb. z art. 286 § 1 kk w zw. z art. 11 § 2 kk na skutek apelacji wniesionej przez prokuratora od wyroku Sądu Rejonowego dla Warszawy Pragi-Północ w Warszawie z dnia 28 września 2016 r. sygn. akt IV K 441/16 zaskarżony wyrok utrzymuje w mocy; zwalnia oskarżonego od kosztów sądowych za postępowanie odwoławcze, przejmując je na rachunek Skarbu Państwa. SSO Zenon Stankieiwcz SSO Adam Bednarczyk SSO Maciej Schulz VI Ka 1529/16 UZASADNIENIE S. K. został oskarżony o to, że: w dniu 21 lutego 2014 roku w W. przy ul. (...) w celu osiągnięcia korzyści majątkowej doprowadził do niekorzystnego rozporządzenia mieniem banku (...) S.A. przy zawarciu umowy o pożyczkę nr (...) w ramach której przedłożył podrobione zaświadczenie o zatrudnieniu w firmie (...) z/s w R. co miało istotne znaczenie dla uzyskania pożyczki wprowadzając w błąd pracownika banku co do faktu zatrudnienia w tym podmiocie, nie mając zarazem zamiaru możliwości wywiązania się z zawartej umowy o łącznej sumie strat 54.421.16 złotych na szkodę (...) Bank (...) S.A. , tj. o czyn z art. 297 § 1 k.k. w zb. z art. 286 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. Sąd Rejonowy dla Warszawy Pragi-Północ w Warszawie wyrokiem z dnia 28 września 2016 roku w sprawie o sygn. akt IV K 441/16 orzekł: I. oskarżonego S. K. uznał za winnego popełnienia zarzucanego mu czynu i za to na podstawie art. 297 § 1 k.k. w zb. z art. 286 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. skazał go, a na podstawie art. 286 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 3 k.k. wymierzył mu karę 8 miesięcy pozbawienia wolności; II. na podstawie art. 69 § 1 i 2 k.k. i art. 70 § 1 pkt 1 k.k. w zw. z art. 4 § 1 k.k. wykonanie orzeczonej kary pozbawienia wolności warunkowo zawiesza na okres 2 lat tytułem próby; III. na podstawie art. 44 § 2 k.k. orzekł przepadek dowodów rzeczowych zarejestrowanych w wykazie dowodów rzeczowych Drz 1547/15-1549/15 pod poz. 1-2 (k. 83) poprzez pozostawienie w aktach sprawy; IV. na podstawie art. 230 § 2 k.p.k. dowody rzeczowe zarejestrowane w wykazie dowodów rzeczowych Drz 1550/15-1551/15 pod poz. 4-5 (k. 83) zwrócił (...) Bank (...) S.A. mieszczącemu się przy ul. (...) w W. jako uprawnionemu; V. na podstawie art. 624 § 1 k.p.k. zwolnił oskarżonego od obowiązku zapłaty na rzecz Skarbu Państwa kosztów sądowych, w tym od opłaty. Z powyższym wyrokiem nie zgodził się prokurator. Zaskarżył przedmiotowy wyrok w całości, zarzucając mu: obrazę przepisów postępowania, która miała wpływ na treść orzeczenia, tj. przepisu art. 366 § 1 kpk w zw. z art. 167 § 1 kk 2 § 1 pkt 3 kpk polegającą na zaniechaniu w zakresie wyjaśnienia istotnych okoliczności dotyczących zaistnienia przesłanki umożliwiającej zastosowanie klauzuli anty kumulacyjnej określonej w art. 415 § 1 zd. 2 kpk oraz zaniechanie zwrócenia się do pokrzywdzonego, tj. (...) Bank (...) S.A. celem konwalidowania braku formalnego co do skutecznego złożenia wniosku o naprawienie szkody, w sytuacji powzięcia przez Sąd wątpliwości w zakresie prawidłowości umocowania pracownika w/w podmiotu. Na podstawie przepisów art. 427 § 1 kpk i art. 437 § 1 kpk wniósł o przeprowadzenie postępowania dowodowego w zakresie uzyskania od pokrzywdzonego, tj. (...) Bank (...) S.A. stanowiska co do złożenia wniosku o naprawienie szkody oraz informacji umożliwiającej ustalenie, czy postępowanie o roszczenie pokrzywdzonego toczy się lub zostało prawomocnie rozstrzygnięte i w zależności od poczynionych ustaleń wydanie orzeczenia o utrzymaniu lub zmianie zaskarżonego orzeczenia. Sąd Okręgowy Warszawa-Praga w Warszawie w toku rozprawy odwoławczej w dniu 31 marca 2017 roku postanowił oddalić wniosek dowodowy jako niemający znaczenia dla rozstrzygnięcia w sprawie, a jednocześnie złożenie wniosku o naprawienie szkody po zamknięciu przewodu sądowego jest bezskuteczne. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Apelacja prokuratora nie jest zasadna i nie zasługuje na uwzględnienie. W pierwszej kolejności stwierdzić należy, że ustalony przez Sąd I instancji stan faktyczny sprawy, przyjęta kwalifikacja prawna czynu zarzucanego oskarżonemu oraz wymiar orzeczonej oskarżonemu kary, a także rozstrzygnięcie dokonane przez Sąd orzekający w przedmiocie dowodów rzeczowych nie budzi wątpliwości Sądu Okręgowego, ani sprzeciwu oskarżyciela publicznego. Przechodząc do omówienia przedmiotowej apelacji w ocenie Sądu Okręgowego, nie sposób podzielić wniosków w niej zawartych odnoszących się do zaniechania orzeczenia przez Sąd Rejonowy obowiązku naprawienia szkody, z dwóch przyczyn. Pierwszą z nich jest okoliczność, że wniosek ten złożyła osoba nieuprawniona. Drugą zaś, że złożenie wniosku o naprawienie szkody po zamknięciu przewodu sądowego jest bezskuteczne. W pisemnych motywach rozstrzygnięcia Sąd Rejonowy powołuje się na dwojakiego rodzaju argumentację przemawiającą za słusznością swojego rozstrzygnięcia. W ocenie Sądu Okręgowego wystarczającą i podstawową przesłanką do nie zobowiązania oskarżonego do naprawienia szkody na rzecz pokrzywdzonego przez Sąd I instancji był fakt, że w niniejszej sprawie nie został skutecznie złożony przez pokrzywdzonego (...) Bank (...) S.A. z siedzibą we W. wniosek u naprawienie szkody w trybie art. 46 § 1 k.k. , co obligowałoby sąd do wydania rozstrzygnięcia w tym przedmiocie. Należy zgodzić się ze skarżącym w tym zakresie, że w trakcie zeznań składanych przez P. R. , pracownika banku (...) S.A. z siedzibą w W. , złożył on wniosek o naprawienie szkody w całości, jednakże nie był on sobą uprawnioną do reprezentacji pokrzywdzonego zgodnie z wymaganiami jakie statuuje art. 51 § 1 k.p.k. Sąd I instancji słusznie argumentował powyższe zagadnienie odsyłając do ugruntowanego poglądu judykatury i orzecznictwa, że osoba prawna, w tym spółka akcyjna jaką jest pokrzywdzony, jest zobowiązana działać w procesie karnym poprzez swoje organy ewentualnie przez pełnomocnika (adwokata lub radcę prawnego). Pokrzywdzony (...) Bank (...) S. A. z siedzibą we W. został skutecznie zawiadomiony o terminie rozprawy, a mimo to nie uczestniczył w procesie w charakterze oskarżyciela posiłkowego i nie składał dalszych wniosków lub oświadczeń zgodnie z zasadami zawartymi art. 51 § 1 k.p.k. W tej sytuacji wobec braku wniosku pokrzywdzonego o naprawienie szkody, Sąd Rejonowy, jak i Sąd odwoławczy nie był zobligowany do orzeczenia obowiązku naprawienia szkody. Powoływanie się przez Sąd Rejonowy w uzasadnieniu na dodatkową argumentację, w tym na dysponowanie przez pokrzywdzonego bankowym tytułem egzekucyjnym, nie ma w istocie znaczenia dla zapadłego rozstrzygnięcia i decyzji Sądu wobec wskazanej wyżej sytuacji procesowej. Sąd odwoławczy oddalił wniosek dowodowy prokuratora zawarty w apelacji, jako niemający znaczenia dla rozstrzygnięcia w sprawie, albowiem jak wskazano wyżej zapadłe rozstrzygnięcie Sądu Rejonowego było prawidłowe a także z uwagi na fakt, że złożenie wniosku o naprawienie szkody po zamknięciu przewodu sądowego jest bezskuteczne. Jeżeli pokrzywdzony działa na rozprawie głównej w charakterze strony (np. oskarżyciela posiłkowego), to wniosek o orzeczenie obowiązku naprawienia szkody po myśli art. 46 § 1 k.k. może złożyć aż do zamknięcia przewodu sądowego na rozprawie głównej. Prokurator ma w tym zakresie takie same uprawnienia, które ogranicza literalnie treść art. 49 a k.p.k. W realiach niniejszej sprawy, pokrzywdzony Bank (...) S.A. z siedzibą we W. , nie uzyskał statusu oskarżyciela posiłkowego, mógł jedynie na etapie postępowania przed Sądem I instancji złożyć wniosek w zakresie kar i środków karnych, w tym wniosek o orzeczenie obowiązku naprawienia szkody. Taka sytuacja nie miała miejsca, zatem wnioskowanie przez prokuratora, niejako ponad żądanie samego pokrzywdzonego co do orzeczenia obowiązku naprawienia szkody, w sytuacji gdy doszło już do wydania wyroku, a nie orzeczenie o środku kompensacyjnym nie było dla Sądu I instancji ani Sądu odwoławczego obligatoryjne, nie podlegało uwzględnieniu z urzędu. Pokrzywdzony ma możliwość wytoczenia powództwa cywilnego i w ten sposób może dążyć do uwzględnienia swojego żądania i naprawienia szkody, którą wyrządził mu oskarżony. Mając na uwadze powyższe, Sąd Okręgowy orzekł jak w dyspozytywnej części wyroku. SSO Zenon Stankiewicz SSO Adam Bednarczyk SSO Maciej Schulz

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI