Orzeczenie · 2017-04-21

VI Ka 1201/16

Sąd
Sąd Okręgowy w Gliwicach
Miejsce
Gliwice
Data
2017-04-21
SAOSKarneprawo autorskieWysokaokręgowy
prawa autorskienaruszenie praw autorskichpiractwo muzyczneinternetścigane na wniosekorganizacje zbiorowego zarządzaniaumorzenie postępowaniakpk

Sąd Okręgowy w Gliwicach, rozpoznając apelację obrońcy oskarżonego A. Z., uchylił wyrok Sądu Rejonowego w Gliwicach, który skazał oskarżonego za naruszenie praw autorskich poprzez rozpowszechnianie utworów muzycznych w Internecie. Sąd odwoławczy uznał, że w sprawie zachodziła bezwzględna przyczyna odwoławcza wskazana w art. 439 § 1 pkt 9 kpk, a mianowicie brak wniosku o ściganie pochodzącego od osoby uprawnionej, zgodnie z art. 17 § 1 pkt 10 kpk. Przepis art. 122 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych stanowi, że ściganie przestępstwa z art. 116 ust. 1 tej ustawy następuje na wniosek pokrzywdzonego. W niniejszej sprawie, mimo złożenia zawiadomienia przez pełnomocnika Stowarzyszenia Związku (...) jako organizacji zbiorowego zarządzania, pojawiły się wątpliwości co do jego legitymacji do złożenia wniosku o ściganie, zwłaszcza w kontekście istnienia innych organizacji zbiorowego zarządzania roszczących sobie prawa do tych samych utworów. Sąd Okręgowy stwierdził, że obie organizacje zbiorowego zarządzania, tj. (...) i (...) , działają na tych samych polach eksploatacji, a (...) ma zawarte umowy z twórcami, których utwory znalazły się na dysku oskarżonego. W tej sytuacji, ciężar wykazania zakresu swojej legitymacji procesowej spoczywał na oskarżycielu posiłkowym, który jednak nie wykazał, że reprezentuje prawa do konkretnych utworów objętych aktem oskarżenia. Wobec braku skutecznego wniosku o ściganie, Sąd Okręgowy umorzył postępowanie karne, a w konsekwencji obciążył Skarb Państwa kosztami procesu, w tym wydatkami oskarżonego na obrońcę.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Ustalenie, że brak wniosku o ściganie od uprawnionej organizacji zbiorowego zarządzania jest bezwzględną przyczyną odwoławczą, a także kwestia legitymacji organizacji zbiorowego zarządzania w przypadku konkurencji między nimi.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z prawem autorskim i wnioskiem o ściganie.

Zagadnienia prawne (2)

Czy brak wniosku o ściganie pochodzącego od uprawnionej organizacji zbiorowego zarządzania prawami autorskimi stanowi bezwzględną przyczynę odwoławczą skutkującą umorzeniem postępowania?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, brak wniosku o ściganie pochodzącego od uprawnionej organizacji zbiorowego zarządzania prawami autorskimi stanowi bezwzględną przyczynę odwoławczą z art. 439 § 1 pkt 9 kpk, obligującą sąd do uchylenia wyroku i umorzenia postępowania na podstawie art. 17 § 1 pkt 10 kpk.

Uzasadnienie

Sąd odwoławczy stwierdził, że w sprawie zachodziła negatywna przesłanka procesowa z art. 17 § 1 pkt 10 kpk, tj. brak wniosku o ściganie pochodzącego od osoby uprawnionej. Wskazano, że ściganie przestępstwa z art. 116 ust. 1 ustawy o prawie autorskim następuje na wniosek pokrzywdzonego. W sytuacji, gdy do tych samych utworów rości sobie tytuł więcej niż jedna organizacja zbiorowego zarządzania, domniemanie uprawnienia (art. 105 ust. 1 ustawy) nie może być stosowane, a ciężar wykazania legitymacji spoczywa na oskarżycielu posiłkowym. Oskarżyciel nie wykazał swojej legitymacji, co skutkowało umorzeniem postępowania.

Czy organizacja zbiorowego zarządzania prawami producentów fonograficznych jest uprawniona do złożenia wniosku o ściganie w sprawie naruszenia praw autorskich, gdy istnieją inne organizacje działające w tym samym zakresie?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Domniemanie uprawnienia organizacji zbiorowego zarządzania (art. 105 ust. 1 ustawy o prawie autorskim) nie może być stosowane, gdy do tych samych utworów rości sobie tytuł więcej niż jedna organizacja. W takiej sytuacji ciężar wykazania legitymacji procesowej do złożenia wniosku o ściganie spoczywa na oskarżycielu posiłkowym.

Uzasadnienie

Sąd odwoławczy powołując się na orzecznictwo Sądu Najwyższego i sądów apelacyjnych, wyjaśnił, że domniemanie z art. 105 ust. 1 ustawy o prawie autorskim może być obalane. W sytuacji, gdy dwie organizacje zbiorowego zarządzania roszczą sobie prawa do tych samych utworów, nie można powoływać się na to domniemanie. Oskarżyciel posiłkowy musiał wykazać, że zarządza prawami do konkretnych utworów, co w tej sprawie nie nastąpiło.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylenie wyroku i umorzenie postępowania w części, utrzymanie w mocy w pozostałej części
Strona wygrywająca
oskarżony A. Z. (w zakresie umorzenia postępowania)

Strony

NazwaTypRola
A. Z.osoba_fizycznaoskarżony
Związek (...) z siedzibą w W.instytucjapokrzywdzony
Skarb Państwaorgan_państwowykoszty procesu

Przepisy (15)

Główne

kpk art. 439 § § 1 pkt 9

Kodeks postępowania karnego

kpk art. 17 § § 1 pkt 10

Kodeks postępowania karnego

u.p.a.p.p. art. 116 § ust. 1

Ustawa o prawie autorskim i prawach pokrewnych

u.p.a.p.p. art. 122

Ustawa o prawie autorskim i prawach pokrewnych

u.p.a.p.p. art. 105 § ust. 1

Ustawa o prawie autorskim i prawach pokrewnych

Pomocnicze

kpk art. 437

Kodeks postępowania karnego

kpk art. 632 § pkt 2

Kodeks postępowania karnego

kpk art. 12 § § 1

Kodeks postępowania karnego

kpk art. 201

Kodeks postępowania karnego

kk art. 46 § § 2

Kodeks karny

kpk art. 630

Kodeks postępowania karnego

kpk art. 627

Kodeks postępowania karnego

u.o.p.k. art. 3 § ust. 1

Ustawa o opłatach w sprawach karnych

u.p.a.p.p. art. 104 § ust. 3

Ustawa o prawie autorskim i prawach pokrewnych

u.p.a.p.p. art. 5

Ustawa o prawie autorskim i prawach pokrewnych

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak wniosku o ściganie pochodzącego od uprawnionej organizacji zbiorowego zarządzania prawami autorskimi.

Odrzucone argumenty

Naruszenie przepisów procedury karnej (art. 4, 7, 201 kpk). • Błąd w ustaleniach faktycznych. • Obraza prawa karnego materialnego (art. 46 § 2 kk) - zastosowanie przepisu w brzmieniu obowiązującym od 1 lipca 2015r. do czynu popełnionego w 2013r.

Godne uwagi sformułowania

Niezależnie od granic zaskarżenia i podniesionych zarzutów Sąd odwoławczy zobowiązany jest uchylić wyrok w przypadku wystąpienia jednej z bezwzględnych przyczyn odwoławczych zawartych w katalogu art. 439 § 1 kpk. • W sytuacji, gdy do tych samych utworów lub artystycznego wykonania rości sobie tytuł więcej niż jedna organizacja zbiorowego zarządzania, nie można się już powoływać na wynikające z przepisu art. 105 ust. 1 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych domniemanie uprawnienia organizacji zbiorowego zarządzania.

Skład orzekający

Małgorzata Peteja-Żak

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie, że brak wniosku o ściganie od uprawnionej organizacji zbiorowego zarządzania jest bezwzględną przyczyną odwoławczą, a także kwestia legitymacji organizacji zbiorowego zarządzania w przypadku konkurencji między nimi."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z prawem autorskim i wnioskiem o ściganie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu prawa autorskiego – kto ma prawo wnosić o ściganie w przypadku naruszenia, co ma znaczenie dla twórców i organizacji zarządzających ich prawami. Rozstrzygnięcie oparte na formalnym braku wniosku, mimo potencjalnego naruszenia, jest interesujące z perspektywy prawniczej.

Czy piractwo muzyczne może pozostać bezkarne z powodu formalnego błędu? Sąd Okręgowy umarza postępowanie.

Sektor

kultura i media

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst