Orzeczenie · 2025-04-24

VI KA 118/25

Sąd
Sąd Okręgowy w Jeleniej Górze
Miejsce
Jelenia Góra
Data
2025-04-24
SAOSKarneprawo karne materialneŚredniaokręgowy
BHPprawo pracyodpowiedzialność pracodawcywypadek przy pracynaruszenie przepisówkara pozbawienia wolnościapelacja

Sąd Okręgowy w Jeleniej Górze, rozpoznając sprawę D.N. oskarżonego z art. 220 § 1 kk, utrzymał w mocy wyrok Sądu Rejonowego w Bolesławcu. Oskarżony został skazany za narażenie pracownika na bezpośrednie niebezpieczeństwo utraty życia i ciężkiego uszczerbku na zdrowiu z powodu niedopełnienia obowiązków w zakresie BHP. Sąd odwoławczy oddalił apelację prokuratora, który domagał się orzeczenia zakazu prowadzenia działalności gospodarczej, uznając go za środek zbyt represyjny. Jednocześnie odrzucono apelację obrońcy oskarżonego, która kwestionowała winę i sprawstwo, zarzucając m.in. obrazę przepisów postępowania i błąd w ustaleniach faktycznych. Sąd Okręgowy szczegółowo analizował zarzuty dotyczące oceny dowodów, kwalifikacji prawnej czynu (w tym stosunku pracy między oskarżonym a pokrzywdzonym) oraz stopnia społecznej szkodliwości czynu. Uznano, że Sąd Rejonowy prawidłowo ocenił materiał dowodowy, ustalił stan faktyczny i zastosował właściwe przepisy prawa. W konsekwencji, zaskarżony wyrok został utrzymany w mocy, a oskarżony został obciążony kosztami postępowania odwoławczego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja stosunku pracy w kontekście odpowiedzialności pracodawcy za naruszenie BHP, ocena dowodów w sprawach o wypadki przy pracy, zasady stosowania środków karnych.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej i prawnej, z uwzględnieniem orzecznictwa Sądu Najwyższego w zakresie stosunku pracy i odpowiedzialności karnej pracodawcy.

Zagadnienia prawne (3)

Czy naruszenie przepisów BHP przez pracodawcę, które doprowadziło do wypadku pracownika, stanowi przestępstwo z art. 220 § 1 k.k. i czy pokrzywdzony był pracownikiem w rozumieniu tego przepisu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, naruszenie przepisów BHP przez pracodawcę, które doprowadziło do wypadku pracownika, stanowi przestępstwo z art. 220 § 1 k.k. Pokrzywdzony był pracownikiem w rozumieniu przepisów Kodeksu pracy, mimo że umowa nazwana była umową zlecenie, gdyż przeważały cechy stosunku pracy.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że stosunek prawny łączący oskarżonego i pokrzywdzonego nosił cechy stosunku pracy, zgodnie z art. 22 § 1 k.p., co uzasadnia zastosowanie art. 220 k.k. Pracodawca miał obowiązek zapewnić bezpieczne warunki pracy, szkolenia i środki ochrony, czego zaniechał.

Czy sąd odwoławczy powinien orzec środek karny w postaci zakazu prowadzenia działalności gospodarczej wobec pracodawcy, który naruszył przepisy BHP?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, sąd odwoławczy nie powinien orzec zakazu prowadzenia działalności gospodarczej, gdyż jest to środek fakultatywny, a w tym przypadku kara pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania oraz nawiązka na rzecz pokrzywdzonego są wystarczające.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że zakaz prowadzenia działalności gospodarczej byłby zbyt surową represją, która stałaby w sprzeczności z celami stosowania środków karnych. Ustabilizowane życie zawodowe oskarżonego i incydentalny charakter czynu przemawiają przeciwko orzeczeniu takiego zakazu.

Czy błąd w ustaleniach faktycznych lub obrazę przepisów postępowania można skutecznie podnieść w apelacji, kwestionując ocenę dowodów przez sąd pierwszej instancji?

Odpowiedź sądu

Zarzuty dotyczące oceny dowodów i ustaleń faktycznych mogą być skuteczne, jeśli wykażą dowolność oceny lub naruszenie przepisów postępowania, jednakże przekonanie sądu o wiarygodności dowodów pozostaje pod ochroną art. 7 k.p.k., gdy jest logicznie uzasadnione.

Uzasadnienie

Sąd odwoławczy szczegółowo analizował zarzuty apelacji obrońcy, uznając je za niezasadne. Wskazano, że ocena dowodów przez sąd pierwszej instancji była wszechstronna i logiczna, a zarzuty obrońcy w istocie zmierzały do zakwestionowania tej oceny, a nie do wykazania naruszenia przepisów procesowych w sposób uzasadniający zmianę wyroku.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji
Strona wygrywająca
Skarb Państwa (w zakresie kosztów)

Strony

NazwaTypRola
D. N.osoba_fizycznaoskarżony
Prokuratura Rejonowa w Bolesławcuorgan_państwowyoskarżyciel publiczny
T. B.osoba_fizycznapokrzywdzony

Przepisy (18)

Główne

k.k. art. 220 § 1

Kodeks karny

Przepis dotyczy narażenia pracownika na niebezpieczeństwo utraty życia lub ciężkiego uszczerbku na zdrowiu przez pracodawcę. Pracownikiem w rozumieniu tego przepisu jest osoba pozostająca w stosunku pracy w rozumieniu art. 22 § 1 k.p.

k.p. art. 22 § 1

Kodeks pracy

Definicja stosunku pracy.

Pomocnicze

k.k. art. 156 § 1

Kodeks karny

Przepis dotyczy spowodowania choroby realnie zagrażającej życiu.

k.k. art. 11 § 2

Kodeks karny

Przepis dotyczy kumulatywnego zbiegu przepisów ustawy.

k.p.k. art. 438 § 1

Kodeks postępowania karnego

Podstawa apelacji dotycząca obrazy przepisów prawa materialnego.

k.p.k. art. 438 § 2

Kodeks postępowania karnego

Podstawa apelacji dotycząca obrazy przepisów postępowania.

k.p.k. art. 438 § 3

Kodeks postępowania karnego

Podstawa apelacji dotycząca błędu w ustaleniach faktycznych.

k.p.k. art. 438 § 4

Kodeks postępowania karnego

Podstawa apelacji dotycząca rażącej niewspółmierności kary lub środka karnego.

k.p.k. art. 5 § 2

Kodeks postępowania karnego

Zasada in dubio pro reo.

k.p.k. art. 7

Kodeks postępowania karnego

Zasada swobodnej oceny dowodów.

k.p.k. art. 410

Kodeks postępowania karnego

Obowiązek uwzględnienia całokształtu ujawnionych okoliczności.

k.p.k. art. 636 § 1

Kodeks postępowania karnego

Podstawa do zasądzenia kosztów postępowania odwoławczego.

k.p. art. 207

Kodeks pracy

Obowiązki pracodawcy w zakresie BHP.

k.c. art. 58 § 1

Kodeks cywilny

Nieważność czynności prawnej sprzecznej z ustawą.

k.c. art. 353 § 1

Kodeks cywilny

Zasada swobody umów.

k.k. art. 41 § 2

Kodeks karny

Środek karny w postaci zakazu prowadzenia działalności gospodarczej.

k.k. art. 115 § 2

Kodeks karny

Okoliczności wpływające na stopień społecznej szkodliwości czynu.

k.k. art. 53

Kodeks karny

Cele i dyrektywy wymiaru kary.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Prawidłowa ocena dowodów przez sąd pierwszej instancji. • Istnienie stosunku pracy między oskarżonym a pokrzywdzonym. • Naruszenie przez oskarżonego obowiązków BHP. • Związek przyczynowo-skutkowy między zaniechaniami oskarżonego a wypadkiem. • Umyślne działanie oskarżonego z zamiarem ewentualnym. • Znaczny stopień społecznej szkodliwości czynu.

Odrzucone argumenty

Obraza przepisów postępowania (art. 7, 410, 5 § 2 k.p.k.). • Błąd w ustaleniach faktycznych. • Niewłaściwa kwalifikacja prawna czynu (art. 220 § 1 k.k. zamiast § 2 k.k. lub art. 156 k.k.). • Niewystarczający stopień społecznej szkodliwości czynu. • Potrzeba orzeczenia zakazu prowadzenia działalności gospodarczej.

Godne uwagi sformułowania

Przekonanie sądu o wiarygodności jednych dowodów i niewiarygodności innych pozostaje pod ochroną treści przepisu art. 7 k.p.k. wówczas, gdy jest poprzedzone ujawnieniem w toku rozprawy całokształtu okoliczności i to w sposób podyktowany obowiązkiem dochodzenia prawdy, stanowi wynik rozważenia wszystkich okoliczności przemawiających zarówno na korzyść jak i niekorzyść oskarżonego, jest wyczerpująco i logicznie z uwzględnieniem wskazań wiedzy i doświadczenia życiowego argumentowane w uzasadnieniu. • Zarzut obrazy art. 410 k.p.k. może być skutecznie podniesiony jedynie w sytuacji gdy ustalenia faktyczne oparto na dowodach, które nie zostały formalnie ujawnione w toku postępowania albo zostały pominięte przy procesie odtwarzania stanu faktycznego. • Wymogom tym sprostał Sąd I instancji na co wskazuje treść uzasadnienia zaskarżonego wyroku. • Zasady logiki, wiedzy i doświadczenia życiowego przemawiają za odmówieniem wiarygodności twierdzeniom oskarżonego, iż zatrudnił pracownika w celu noszenia elementów rusztowania, w sytuacji gdy w poprzednim tygodniu oskarżony wykonywał samodzielnie prace na wysokości. • Zasada in dubio pro reo stanowi dyrektywę dla sądu orzekającego, który w przypadku powzięcia niedających się usunąć wątpliwości powinien je rozstrzygnąć na korzyść oskarżonego. Zasada ta nie odnosi się jednak do wątpliwości, które to strony uważają za nierozstrzygnięte czy niedające się usunąć. • W art. 220 § 1 k.k. […]

Skład orzekający

Andrzej Tekieli

przewodniczący-sprawozdawca

Karin Kot

sędzia

Daniel Strzelecki

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja stosunku pracy w kontekście odpowiedzialności pracodawcy za naruszenie BHP, ocena dowodów w sprawach o wypadki przy pracy, zasady stosowania środków karnych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej i prawnej, z uwzględnieniem orzecznictwa Sądu Najwyższego w zakresie stosunku pracy i odpowiedzialności karnej pracodawcy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy odpowiedzialności pracodawcy za wypadek pracownika, co jest ważnym tematem z punktu widzenia BHP i prawa pracy. Szczegółowa analiza oceny dowodów i kwalifikacji prawnej czynu jest interesująca dla prawników.

Pracodawca odpowiada za wypadek pracownika, nawet jeśli umowa to zlecenie. Kluczowa jest analiza faktycznego charakteru współpracy.

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst