VI Ka 1043/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy uchylił wyrok Sądu Rejonowego i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania z powodu błędu w ustaleniach faktycznych dotyczących odpowiedzialności oskarżonego J.S. za sprawy majątkowe spółki.
Sąd Okręgowy rozpoznał apelację prokuratora od wyroku Sądu Rejonowego w sprawie o przestępstwo z art. 296 § 1 i 2 kk. Głównym zarzutem było błędne ustalenie, czy oskarżony J.S. miał przymiot osoby zobowiązanej do zajmowania się sprawami majątkowymi spółki, co miało wpływ na odpowiedzialność drugiego oskarżonego. Sąd odwoławczy uznał zarzut za zasadny, wskazując, że macierz autoryzacji spółki, mimo ogólnikowej umowy o pracę, faktycznie przyznawała J.S. uprawnienia do decydowania o sprawach majątkowych.
Sąd Okręgowy Warszawa-Praga w Warszawie, rozpoznając apelację prokuratora, uchylił wyrok Sądu Rejonowego dla Warszawy Pragi-Północ w Warszawie z dnia 1 kwietnia 2022 r. (sygn. akt IV K 929/16) i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Apelacja prokuratora dotyczyła zarzutu błędu w ustaleniach faktycznych, który mógł mieć wpływ na treść orzeczenia. Kluczowym zagadnieniem było ustalenie, czy oskarżony J. S. posiadał przymiot osoby zobowiązanej do zajmowania się sprawami majątkowymi spółki w rozumieniu art. 296 § 1 k.k., co z kolei wpływało na odpowiedzialność drugiego oskarżonego, Ł. Ł. Sąd odwoławczy uznał, że sąd pierwszej instancji błędnie ocenił tę kwestię. Analiza umowy o pracę J. S. wykazała jej ogólnikowy charakter, jednak sąd odwoławczy, odwołując się do utrwalonego orzecznictwa, podkreślił znaczenie wewnętrznych dokumentów spółki, takich jak macierz autoryzacji. Z macierzy tej wynikało, że J. S., w zależności od wartości zamówienia, mógł samodzielnie podejmować decyzje transakcyjne i kształtować umowy, co w ocenie sądu odwoławczego oznaczało możliwość decydowania o sprawach majątkowych spółki. Sąd odwoławczy podzielił pogląd, że nawet jeśli umowa o pracę nie precyzuje zakresu obowiązków majątkowych, to możliwość kreowania działalności gospodarczej podmiotu, nawet w ograniczonym zakresie, może rodzić odpowiedzialność z art. 296 § 1 k.k. W związku z tym, sąd odwoławczy uznał zarzut apelacji za zasadny i nakazał sądowi pierwszej instancji ponowne rozpoznanie sprawy, zwracając szczególną uwagę na kwestię macierzy autoryzacji i jej wpływu na ustalenie odpowiedzialności oskarżonych.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Tak, jeśli wewnętrzne dokumenty spółki faktycznie przyznają tej osobie uprawnienia do decydowania o sprawach majątkowych spółki, nawet jeśli umowa o pracę jest ogólnikowa.
Uzasadnienie
Sąd odwoławczy, opierając się na orzecznictwie, uznał, że decydujące jest faktyczne ustalenie zakresu obowiązków i możliwości decyzyjnych, które mogą wynikać nie tylko z umowy o pracę, ale także z innych wewnętrznych regulacji spółki, takich jak macierz autoryzacji, która odzwierciedla strukturę organizacyjną i faktyczne procedury.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylenie i przekazanie do ponownego rozpoznania
Strona wygrywająca
Prokurator (w zakresie apelacji)
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| J. S. | osoba_fizyczna | oskarżony |
| Ł. Ł. | osoba_fizyczna | oskarżony |
| Prokurator | organ_państwowy | prokurator |
Przepisy (5)
Główne
k.k. art. 296 § 1 i 2
Kodeks karny
k.p.k. art. 438 § pkt 3
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 437 § § 2
Kodeks postępowania karnego
Pomocnicze
k.k. art. 12
Kodeks karny
k.k. art. 21 § 2
Kodeks karny
Argumenty
Skuteczne argumenty
Macierz autoryzacji spółki faktycznie przyznawała oskarżonemu J.S. uprawnienia do decydowania o sprawach majątkowych, co powinno skutkować uznaniem go za osobę zobowiązaną w rozumieniu art. 296 § 1 k.k.
Godne uwagi sformułowania
podstawowym problemem w przedmiotowej sprawie jest kwestia tego czy J. S. był zobowiązany w rozumieniu art.296§1 kk . do zajmowania się sprawami majątkowymi spółki odpowiedzialność drugiego oskarżonego Ł. Ł. . macierz autoryzacji z której wynikało wprost , iż oskarżony w zależności od wartości zamówienia mógł podejmować samodzielne decyzje transakcyjne niezależnie od braku uszczegółowienia w umowie o pracę odpowiedzialności za kwestie majątkowe podmiotu o odpowiedzialności z art.296§1 kk . decyduje sam fakt możliwości kreowania działalności gospodarczej podmiotu gospodarczego
Skład orzekający
Adam Bednarczyk
przewodniczący
Anita Jarząbek-Bocian
sędzia
Anna Zawadka
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalanie zakresu odpowiedzialności karnej za nieprawidłowe zarządzanie majątkiem spółki w sytuacji, gdy umowa o pracę jest ogólnikowa, a faktyczne kompetencje wynikają z wewnętrznych dokumentów spółki."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej i faktycznej, gdzie kluczową rolę odgrywa wewnętrzna macierz autoryzacji.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak wewnętrzne dokumenty spółki mogą wpływać na odpowiedzialność karną menedżerów, nawet jeśli umowa o pracę jest niejasna. Jest to ważna lekcja dla osób zarządzających firmami.
“Czy ogólnikowa umowa o pracę chroni przed odpowiedzialnością za sprawy majątkowe spółki? Sąd Okręgowy wyjaśnia.”
Sektor
inne
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygnatura akt VI Ka 1043/22 Warszawa, dnia 31 marca 2023 r. 1. 2.WYROK 2.1.W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ 3.Sąd Okręgowy Warszawa-Praga w Warszawie VI Wydział Karny Odwoławczy w składzie: Przewodniczący:SSO Adam Bednarczyk Sędzia:SO Anita Jarząbek-Bocian SO Anna Zawadka protokolant: sekretarz sądowy Marta Herc 4.przy udziale prokuratora Marka Traczyka 5.po rozpoznaniu dnia 21 marca 2023 r. w Warszawie sprawy 6. J. S. syna W. i M. , ur. (...) w K. 7.oskarżonego z art. 296 § 1 i 2 kk w zw. z art. 12 kk 8.oraz Ł. Ł. syna W. i E. , ur. (...) w W. 9.oskarżonego z art. 296 § 1 i 2 kk w zw. z art. 21 § 2 kk w zw. z art. 12 10.na skutek apelacji wniesionej przez prokuratora 11.od wyroku Sądu Rejonowego dla Warszawy Pragi-Północ w Warszawie 12.z dnia 1 kwietnia 2022 r. sygn. akt IV K 929/16 zaskarżony wyrok uchyla i sprawę przekazuje Sądowi Rejonowemu dla Warszawy Pragi – Północ w Warszawie do ponownego rozpoznania. SSO Adam Bednarczyk SSO Anita Jarząbek-Bocian SSO Anna Zawadka UZASADNIENIE Formularz UK 2 Sygnatura akt VI Ka 1043/22 Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników: 1 1. CZĘŚĆ WSTĘPNA 1.1. Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji Wyrok Sądu Rejonowego dla Warszawy Pragi Północ w Warszawie z dnia 1 kwietnia 2022 r. sygn. akt IV K 929/16 1.2. Podmiot wnoszący apelację ☒ oskarżyciel publiczny albo prokurator w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ oskarżyciel posiłkowy ☐ oskarżyciel prywatny ☐ obrońca ☐ oskarżony albo skazany w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ inny 1.3. Granice zaskarżenia 1.1.1. Kierunek i zakres zaskarżenia ☐ na korzyść ☒ na niekorzyść ☒ w całości ☐ w części ☒ co do winy ☐ co do kary ☐ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 1.1.2. Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☐ art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☐ art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k. , chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☐ art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☒ art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☐ art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 1.4. Wnioski ☒ uchylenie ☐ zmiana 2. Ustalenie faktów w związku z dowodami przeprowadzonymi przez sąd odwoławczy 1.5. Ustalenie faktów 1.1.3. Fakty uznane za udowodnione Lp. Oskarżony Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi Dowód Numer karty 2.1.1.1. 1.1.4. Fakty uznane za nieudowodnione Lp. Oskarżony Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi Dowód Numer karty 2.1.2.1. 1.6. Ocena dowodów 1.1.5. Dowody będące podstawą ustalenia faktów Lp. faktu z pkt 2.1.1 Dowód Zwięźle o powodach uznania dowodu 1.1.6. Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów (dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów) Lp. faktu z pkt 2.1.1 albo 2.1.2 Dowód Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu 3. STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków Lp. Zarzut 3.1. Zarzut apelacji prokuratora błędu w ustaleniach faktycznych mający wpływ na treść wyroku ☒ zasadny ☐ częściowo zasadny ☐ niezasadny Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny Zarzut apelacji prokuratora jest zdaniem sądu odwoławczego zasadny. Wskazać trzeba , iż podstawowym problemem w przedmiotowej sprawie jest kwestia tego czy J. S. był zobowiązany w rozumieniu art.296§1 kk . do zajmowania się sprawami majątkowymi spółki (...) S.A. , a więc czy zobowiązanie to wynikało bądż z ustawy, bądż z decyzji właściwego organu , a wreszcie z umowy o pracę. Zaznaczyć przy tym trzeba, iż od odpowiedzialności J. S. w tym zakresie zależy wprost odpowiedzialność drugiego oskarżonego Ł. Ł. . Przechodząc jednak do kwestii odpowiedzialności J. S. sąd orzekający uznał , iż oskarżony ten nie miał przymiotów o których mowa w omawianym wyżej przepisie , a zwłaszcza w jego przypadku nie wynikało to z jego umowy o pracę. Analizując faktycznie zebrany w przedmiotowej sprawie materiał dowodowy w postaci umowy o pracę J. S. stwierdzić trzeba, iż ma ona charakter ogólnikowy i z całą pewnością nie wskazuje ona jakoby oskarżony pełnił w firmie rolę osoby zajmującej się sprawami majątkowymi firmy. Wskazać jednak trzeba na specyfikę firmy (...) jako firmy w istocie informatycznej, choć oczywiście zajmującej się także sprzedażą sprzętu elektronicznego i choć może charakter działalności tej firmy nie jest tu decydujący, to wskazać trzeba do czego odwołuje się słusznie prokurator, iż właściwą wykładnię umowy o pracę w tym zakres obowiązków oskarżonego przedstawiała będąca wewnętrznym dokumentem spółki tzw. macierz autoryzacji z której wynikało wprost , iż oskarżony w zależności od wartości zamówienia mógł podejmować samodzielne decyzje transakcyjne, negocjować i nadawać ostateczny kształt umowom , a więc w ocenie sadu odwoławczego decydować o sprawach majątkowych spółki w sposób samodzielny, oczywiście jak wspomniano w odpowiednim zakresie finansowym. Oczywiście w tym miejscu zastanowić się należy czy wskazana macierz autoryzacji może być utożsamiana i uznana za integralną część umowy o pracę o której mowa w przepisie art.296§1 kk . inaczej mówiąc czy sam fakt , iż w przedmiotowej spółce istniała praktyka zawierania na piśmie umów o pracę w sposób ogólnikowy, zaś w istocie dopełniała ją jeśli chodzi o zakres obowiązków i tym samym możliwość decydowania o sprawach gospodarczych spółki na określonym poziomie finansowym wskazana macierz autoryzacji uwalnia oskarżonego od odpowiedzialności z tego przepisu. W ocenie sądu odwoławczego na to zagadnienie czy też pytanie odpowiedzieć trzeba pozytywnie. Odwołać się tu trzeba do utrwalonego poglądu judykatury w tym zakresie. i tak np. w wyroku z dnia 28.11.2008 r. sygn.II AKa 361/08 Sąd Apelacyjny w Warszawie wskazał, iż ustalanie czy dana osoba wchodzi w krąg osób których obowiązkiem jest jest zajmowanie się sprawami majątkowymi spółki musi być poprzedzone analizą struktury organizacyjnej danego podmiotu i faktycznych procedur w nim obowiązujących. Podobnie poglądy zawarł w swoim wyroku z dnia 30.10.2013 r. syg. II KK81/13 Sąd Najwyższy , który wskazał że niezależnie od braku uszczegółowienia w umowie o pracę odpowiedzialności za kwestie majątkowe podmiotu o odpowiedzialności z art.296§1 kk . decyduje sam fakt możliwości kreowania działalności gospodarczej podmiotu gospodarczego nawet jeśli dotyczy on fragmentu globalnej działalności. Sąd odwoławczy podziela te poglądy, a przekładając je na grunt przedmiotowej sprawy wskazać trzeba, iż wspomniana macierz autoryzacji w sposób faktyczny kreowała strukturę organizacyjną (...) z niej zaś wynikało , iż oskarżony miał możliwość samodzielnego kreowania w odpowiednim zakresie działalności gospodarczej tej spółki. W takim zaś razie wchodzi w krąg osób podlegających odpowiedzialności z art.296§1 kk . Tym samym także można rozważać odpowiedzialność drugiego z oskarżonych w oparciu o art.21§2 kk . Wniosek ☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☐ niezasadny Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny. 4. OKOLICZNOŚCI PODLEGAJĄCE UWZGLĘDNIENIU Z URZĘDU 4.1. brak tego rodzaju okoliczności Zwięźle o powodach uwzględnienia okoliczności 5. ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU ODWOŁAWCZEGO 1.7. Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji 5.1.1. Przedmiot utrzymania w mocy Zwięźle o powodach utrzymania w mocy 1.8. Zmiana wyroku sądu pierwszej instancji 5.2.1. Przedmiot i zakres zmiany Zwięźle o powodach zmiany 1.9. Uchylenie wyroku sądu pierwszej instancji 1.1.7. Przyczyna, zakres i podstawa prawna uchylenia 5.3.1.1.1. ☐ art. 439 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia 5.3.1.2.1. Konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości ☒ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia Zarzut apelacji prokuratora błędu w ustaleniach faktycznych mający wpływ na treść wyroku okazał się być zasadny 5.3.1.3.1. Konieczność umorzenia postępowania ☐ art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia i umorzenia ze wskazaniem szczególnej podstawy prawnej umorzenia 5.3.1.4.1. ☐ art. 454 § 1 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia 1.1.8. Zapatrywania prawne i wskazania co do dalszego postępowania Rozpoznając ponownie sprawę sąd orzekający weżmie pod uwagę rozważania z części 3.1 uzasadnienia sądu odwoławczego, zwłaszcza zaś zwróci uwagę na zagadnienie macierzy autoryzacji tyczącej oskarżonego J. S. w kontekście ustalenia odpowiedzialności oskarżonych za zarzucane im czyny 1.10. Inne rozstrzygnięcia zawarte w wyroku Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności 6. Koszty Procesu Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności z uwagi na treść wyroku nie orzekano o kosztach 7. PODPIS 1.11. Granice zaskarżenia Kolejny numer załącznika 1 Podmiot wnoszący apelację prokurator Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja Wyrok Sądu Rejonowego dla Warszawy Pragi Północ w Warszawie z dnia 1 kwietnia 2022 r. sygn. akt IV K 929/16 0.1.1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia ☐ na korzyść ☒ na niekorzyść ☒ w całości ☐ w części ☒ co do winy ☐ co do kary ☐ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 0.1.1.3.2. Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☐ art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☐ art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k. , chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☒ art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☐ art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☐ art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 0.1.1.4. Wnioski ☒ uchylenie ☐ zmiana
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI