VI Ka 1000/14
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy w Gliwicach, rozpoznając apelację prokuratora, uchylił wyrok Sądu Rejonowego w Gliwicach z dnia 15 września 2014 r. (sygn. akt III K 208/13), którym uniewinniono oskarżonych K. O., T. O., M. B., M. M. (1) i R. M. (1) od zarzutu popełnienia przestępstwa z art. 158 § 1 kk w zw. z art. 57a § 1 kk w zw. z art. 64 § 1 kk. Głównym powodem uchylenia wyroku był zarzut błędu w ustaleniach faktycznych, podniesiony przez prokuratora, który uznał ocenę materiału dowodowego przez sąd pierwszej instancji za nieprzekonującą i niezgodną z dyrektywami swobodnej oceny dowodów (art. 7 kpk). Sąd Okręgowy zwrócił uwagę na zeznania pokrzywdzonych K. K. (1) i R. P. (1), które w postępowaniu przygotowawczym obciążały oskarżonych. Sąd Rejonowy odmówił im wiary, wskazując na wewnętrzne sprzeczności, jednak sąd odwoławczy uznał, że większość tych sprzeczności dotyczyła nieistotnych okoliczności, a kluczowa kwestia tożsamości napastników nie została prawidłowo ustalona. Podkreślono, że pokrzywdzeni na etapie rozprawy mogli odczuwać obawę przed oskarżonymi, co mogło wpłynąć na ich zeznania, mimo że nadal podtrzymywali wcześniejsze relacje. Sąd Okręgowy skrytykował sposób przesłuchania pokrzywdzonych na rozprawie bez zastosowania art. 390 § 2 kpk oraz ocenę zeznań świadków, którzy widzieli tylko fragmenty zdarzenia lub nie znali oskarżonych. Zwrócono również uwagę na rozbieżności w zeznaniach świadka E. O. (1) i fakt, że sąd pierwszej instancji pominął je, mimo jej bliskiej relacji z oskarżonymi. W konsekwencji, Sąd Okręgowy uznał, że ustalenia faktyczne sądu rejonowego, prowadzące do uniewinnienia, można podważyć. Sprawa została przekazana do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Gliwicach, który ma obowiązek powtórzyć czynności dowodowe, w tym przesłuchać pokrzywdzonych z zastosowaniem art. 390 § 2 kpk, wszechstronnie analizować materiał dowodowy i wyciągnąć merytoryczne wnioski.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja zasad oceny dowodów w sprawach karnych, zwłaszcza zeznań pokrzywdzonych, z uwzględnieniem obaw świadków i ograniczeń dowodowych innych osób.
Dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej i oceny dowodów przez sąd pierwszej instancji.
Zagadnienia prawne (3)
Czy sąd pierwszej instancji prawidłowo ocenił materiał dowodowy, w szczególności zeznania pokrzywdzonych, przy ustalaniu odpowiedzialności oskarżonych za pobicie?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, sąd pierwszej instancji dopuścił się błędu w ustaleniach faktycznych i wadliwie ocenił materiał dowodowy, co skutkowało koniecznością uchylenia wyroku.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy uznał, że sąd rejonowy nieprawidłowo ocenił zeznania pokrzywdzonych, ignorując ich obawy i wcześniejsze relacje, a także nieprawidłowo skonfrontował je z zeznaniami świadków, którzy widzieli tylko fragmenty zdarzenia lub nie znali oskarżonych. Sąd pierwszej instancji nie zastosował również art. 390 § 2 kpk przy przesłuchaniu pokrzywdzonych na rozprawie.
Czy zeznania pokrzywdzonych, mimo wewnętrznych sprzeczności i obaw o bezpieczeństwo, mogą stanowić podstawę do ustalenia odpowiedzialności oskarżonych za pobicie?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, zeznania pokrzywdzonych, nawet z pewnymi sprzecznościami i pod wpływem obaw, mogą być podstawą do ustalenia odpowiedzialności, jeśli sąd prawidłowo oceni je w kontekście całego materiału dowodowego i uwzględni okoliczności ich składania.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy wskazał, że większość sprzeczności w zeznaniach pokrzywdzonych dotyczyła nieistotnych okoliczności, a kluczowe było wskazanie sprawców. Obawy o bezpieczeństwo, które mogły wpłynąć na zeznania na rozprawie, powinny być brane pod uwagę, a nie stanowić podstawę do całkowitego odrzucenia zeznań, zwłaszcza jeśli pokrzywdzeni podtrzymywali wcześniejsze relacje.
Czy zeznania świadków, którzy widzieli tylko fragmenty zdarzenia lub nie znali oskarżonych, mogą podważyć zeznania pokrzywdzonych wskazujących na konkretnych sprawców?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, zeznania takich świadków nie mogą automatycznie podważać zeznań pokrzywdzonych, jeśli sąd prawidłowo oceni ich ograniczony zakres i nieznajomość oskarżonych.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy stwierdził, że świadkowie, którzy widzieli tylko fragmenty zdarzenia lub nie znali oskarżonych, nie mogli jednoznacznie stwierdzić, czy oskarżeni brali udział w pobiciu. Fakt, że nie wskazali oskarżonych, nie dowodził ich niewinności, zwłaszcza w kontekście zeznań pokrzywdzonych.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| K. O. | osoba_fizyczna | oskarżony |
| T. O. | osoba_fizyczna | oskarżony |
| M. B. | osoba_fizyczna | oskarżony |
| M. M. (1) | osoba_fizyczna | oskarżony |
| R. M. (1) | osoba_fizyczna | oskarżony |
| K. K. (1) | osoba_fizyczna | pokrzywdzony |
| R. P. (1) | osoba_fizyczna | pokrzywdzony |
| Prokurator Prokuratury Okręgowej | organ_państwowy | oskarżyciel publiczny |
Przepisy (8)
Główne
k.p.k. art. 7
Kodeks postępowania karnego
Dyrektywy swobodnej oceny dowodów.
k.k. art. 158 § § 1
Kodeks karny
k.k. art. 57a § § 1
Kodeks karny
k.k. art. 64 § § 1
Kodeks karny
Pomocnicze
k.p.k. art. 437
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 438
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 390 § § 2
Kodeks postępowania karnego
Możliwość przesłuchania świadków w sposób nieskrępowany.
k.p.k. art. 442 § § 2
Kodeks postępowania karnego
Możliwość poprzestania na ujawnieniu dowodów.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Zarzut błędu w ustaleniach faktycznych podniesiony w apelacji prokuratora. • Niewłaściwa ocena materiału dowodowego przez sąd pierwszej instancji, w szczególności zeznań pokrzywdzonych. • Niewłaściwe zastosowanie art. 7 kpk przez sąd pierwszej instancji. • Obawy pokrzywdzonych o bezpieczeństwo mogły wpłynąć na ich zeznania na rozprawie, ale nie dyskwalifikują ich całkowicie. • Świadkowie widzieli tylko fragmenty zdarzenia lub nie znali oskarżonych, co nie wyklucza ich udziału w pobiciu. • Rozbieżności w zeznaniach świadka E. O. (1) i pominięcie ich przez sąd pierwszej instancji.
Odrzucone argumenty
Argumenty sądu pierwszej instancji przemawiające za uniewinnieniem oskarżonych.
Godne uwagi sformułowania
leżąca u podstaw poczynionych przez sąd ustaleń faktycznych ocena zgromadzonego materiału dowodowego, z punktu widzenia ustawowych wymogów wskazanych w art. 7 kpk, nie jest przekonująca. • obaj świadkowie już na etapie toczącego się postępowania przygotowawczego [...] podtrzymując wcześniejsze relacje powoływali się jednak na obawę o bezpieczeństwo własne oraz bliskich i chcieli wycofać swoje zeznania, aby sprawa została zakończona umorzeniem. • nie powinno jednak umknąć uwadze sądu to, że pomimo niechęci w opisywaniu zajścia świadkowie na rozprawie deklarowali, iż podtrzymują swoje zeznania złożone na wcześniejszym etapie postępowania w sprawie. • Przesłuchanie pokrzywdzonych przed sądem w obecności oskarżonych, bez wykorzystania możliwości, jaką daje przepis art.390 § 2 kpk , a następnie poddawanie szczegółowej ocenie zeznań świadków z rozprawy, bez baczenia na ich wcześniejsze relacje stanowi niewątpliwy mankament toku rozumowania sądu pierwszej instancji • nie ustalono żadnych powodów, dla których pokrzywdzeni mieliby obciążać oskarżonych całkowicie bezzasadnie, na powody takie nie wskazali nawet sami oskarżeni. • Trudno przecież przyjąć, że alkohol i narkotyki spowodowały, iż zarówno K. K. , jak i R. P. rozpoznali w napastnikach te same osoby, to jest akurat oskarżonych. • Zatem to, że nie wskazali oskarżonych nie dowodzi jeszcze, iż oskarżeni, rozpoznani przez ofiary pobicia, nie byli napastnikami.
Skład orzekający
Bożena Żywioł
przewodniczący-sprawozdawca
Kazimierz Cieślikowski
sędzia
Agata Gawron-Sambura
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja zasad oceny dowodów w sprawach karnych, zwłaszcza zeznań pokrzywdzonych, z uwzględnieniem obaw świadków i ograniczeń dowodowych innych osób."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej i oceny dowodów przez sąd pierwszej instancji.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak kluczowa jest prawidłowa ocena dowodów i zeznań świadków w procesie karnym, a także jak obawy mogą wpływać na przebieg postępowania.
“Czy obawy świadków mogą zaważyć na wyroku? Sąd Okręgowy analizuje ocenę dowodów w sprawie o pobicie.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.