VI Gz 220/15

Sąd Okręgowy w RzeszowieRzeszów2015-08-25
SAOSGospodarczeprawo spółek handlowychŚredniaokręgowy
spółka jawnaklauzula wykonalnościwspólnikodpowiedzialnośćegzekucjabezskuteczność egzekucjik.p.c.k.s.h.

Sąd Okręgowy oddalił zażalenie na postanowienie odrzucające wniosek o nadanie klauzuli wykonalności przeciwko wspólnikowi spółki jawnej z powodu niewykazania bezskuteczności egzekucji wobec spółki.

Wnioskodawcy domagali się nadania klauzuli wykonalności przeciwko wspólnikowi spółki jawnej, twierdząc, że egzekucja wobec spółki okazała się bezskuteczna. Sąd Rejonowy oddalił wniosek, wskazując na brak dowodów bezskuteczności egzekucji. Sąd Okręgowy podzielił to stanowisko, podkreślając, że ciężar udowodnienia bezskuteczności egzekucji spoczywa na wierzycielu, który musi wykazać podjęcie wszelkich możliwych czynności egzekucyjnych wobec spółki.

Wnioskodawcy K. B. i S. B. złożyli wniosek o nadanie klauzuli wykonalności tytułowi egzekucyjnemu przeciwko wspólnikowi spółki jawnej A. Z., argumentując bezskuteczność egzekucji wobec spółki. Sąd Rejonowy w Tarnobrzegu oddalił wniosek, uznając, że wnioskodawcy nie wykazali bezskuteczności egzekucji, gdyż przedłożone postanowienie komornika o umorzeniu postępowania zawierało również inne przyczyny umorzenia niż tylko bezskuteczność egzekucji. Sąd Rejonowy wskazał również na brak możliwości analizy akt komorniczych z powodu ich wybrakowania. Wnioskodawcy zaskarżyli to postanowienie, domagając się zmiany lub przekazania sprawy do ponownego rozpoznania, a na etapie postępowania zażaleniowego wnieśli o przeprowadzenie dowodu z akt innej sprawy. Sąd Okręgowy w Rzeszowie oddalił zażalenie, w pełni podzielając stanowisko Sądu Rejonowego. Sąd Okręgowy podkreślił, że zgodnie z art. 778¹ k.p.c., kluczowym warunkiem nadania klauzuli wykonalności przeciwko wspólnikowi jest wykazanie bezskuteczności egzekucji wobec spółki, a ciężar dowodu spoczywa na wierzycielu. Wskazał, że wierzyciel musi podjąć próbę zaspokojenia się z majątku spółki, a dopiero gdy okaże się to nieskuteczne, może skierować egzekucję do majątku osobistego wspólników. Sąd uznał, że przedłożone dokumenty nie dowodzą, iż wierzyciel podjął wszelkie możliwe czynności egzekucyjne wobec spółki. Dowody zawnioskowane na etapie postępowania zażaleniowego uznano za spóźnione.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, wniosek nie może zostać uwzględniony, jeśli wierzyciel nie wykaże bezskuteczności egzekucji wobec spółki.

Uzasadnienie

Ciężar udowodnienia bezskuteczności egzekucji spoczywa na wierzycielu, który musi wykazać podjęcie wszelkich możliwych czynności egzekucyjnych wobec spółki. Samo postanowienie o umorzeniu postępowania egzekucyjnego, jeśli zawiera inne przyczyny umorzenia niż bezskuteczność, nie jest wystarczającym dowodem.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalić zażalenie

Strona wygrywająca

A. Z. (wspólnik spółki jawnej)

Strony

NazwaTypRola
K. B.osoba_fizycznawnioskodawca
S. B.osoba_fizycznawnioskodawca
A. Z.osoba_fizycznawspólnik spółki jawnej
Firma (...) , A. Z. Sp. J.spółkadłużnik spółki

Przepisy (5)

Główne

k.p.c. art. 778 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Tytułowi egzekucyjnemu wydanemu przeciwko spółce jawnej sąd nadaje klauzulę wykonalności przeciwko wspólnikowi ponoszącemu odpowiedzialność bez ograniczenia całym swoim majątkiem za zobowiązania spółki, jeżeli egzekucja przeciwko spółce okaże się bezskuteczna, jak również wtedy, gdy jest oczywiste, że egzekucja ta będzie bezskuteczna.

Pomocnicze

k.p.c. art. 824 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Postanowienie o umorzeniu postępowania egzekucyjnego na podstawie tego przepisu nie zawsze oznacza bezskuteczność egzekucji w rozumieniu art. 778¹ k.p.c.

k.p.c. art. 381

Kodeks postępowania cywilnego

Przepis dotyczący pominięcia dowodów zgłoszonych po raz pierwszy w postępowaniu apelacyjnym, stosowany odpowiednio w postępowaniu zażaleniowym.

k.p.c. art. 397 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Przepis dotyczący stosowania przepisów o apelacji do postępowania zażaleniowego, w tym art. 381 k.p.c.

k.s.h.

Kodeks spółek handlowych

Przepisy dotyczące odpowiedzialności wspólników spółek jawnych, zharmonizowane z art. 778¹ k.p.c.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Niewykazanie przez wnioskodawców bezskuteczności egzekucji wobec spółki jawnej. Konieczność podjęcia przez wierzyciela wszelkich możliwych czynności egzekucyjnych wobec spółki przed skierowaniem egzekucji do majątku wspólnika. Dowody zawnioskowane na etapie postępowania zażaleniowego jako spóźnione.

Odrzucone argumenty

Prawomocne postanowienie komornika o umorzeniu egzekucji jako dowód bezskuteczności. Wniosek o przeprowadzenie dowodu z akt innej sprawy na etapie postępowania zażaleniowego.

Godne uwagi sformułowania

ciężar udowodnienia tej okoliczności spoczywa na wierzycielu nie można bowiem uzyskać tytułu wykonawczego i prowadzić egzekucji przed wykazaniem bezskuteczności egzekucji przeciwko spółce wierzyciel musi podjąć próbę zaspokojenia się z majątku spółki, a dopiero gdy okaże się to nieskuteczne, może skierować egzekucję do majątku osobistego wspólników podstawowym dowodem wskazującym na bezskuteczność czynności egzekucyjnych prowadzonych z majątku osobowych spółek prawa handlowego jest prawomocne postanowienie komornika stwierdzające bezskuteczność prowadzonego postępowania egzekucyjnego oraz wniosek egzekucyjny nie sposób uznać, iż przesłanka bezskuteczności egzekucji została wykazana

Skład orzekający

Andrzej Borucki

przewodniczący

Anna Harmata

sędzia

Beata Hass-Kloc

sędzia-sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Wykazanie bezskuteczności egzekucji jako przesłanki nadania klauzuli wykonalności przeciwko wspólnikowi spółki jawnej."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku wykazania bezskuteczności egzekucji wobec spółki.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia odpowiedzialności wspólników spółek jawnych i wymaga od wierzyciela wykazania konkretnych przesłanek, co jest istotne dla praktyków prawa gospodarczego.

Kiedy wierzyciel może sięgnąć do kieszeni wspólnika spółki jawnej? Kluczowa rola bezskuteczności egzekucji.

Sektor

gospodarcze

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt VI Gz 220/15 POSTANOWIENIE Dnia 25 sierpnia 2015 r. Sąd Okręgowy w Rzeszowie VI Wydział Gospodarczy w składzie następującym: Przewodniczący: SSO Andrzej Borucki Sędziowie: S SO Anna Harmata S SO Beata Hass-Kloc (spr.) Protokolant: asyst. sędziego Natalia Oślizło-Doskocz po rozpoznaniu w dniu 25 sierpnia 2015 r. w Rzeszowie na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku: K. B. , S. B. z udziałem: A. Z. o nadanie klauzuli wykonalności przeciwko wspólnikowi spółki jawnej na skutek zażalenia wnioskodawców K. B. i S. B. na postanowienie Sądu Rejonowego w Tarnobrzegu V Wydziału Gospodarczego z dnia 23 kwietnia 2015 r., sygn. akt V GCo 22/15 postanawia: oddalić zażalenie. SSO Anna Harmata SSO Andrzej Borucki SSO Beata Hass-Kloc UZASADNIENIE Wnioskiem złożonym w sprawie wnioskodawcy K. B. i S. B. wnieśli o nadanie klauzuli wykonalności tytułowi egzekucyjnemu wydanemu przez Sąd Rejonowy w Tarnobrzegu V Wydział Gospodarczy dnia 26 września 2005 r. sygn. akt V GNc upr. (...) z uwzględnieniem postanowienia z dnia 21 lutego 2013 r. sygn. akt V GCo 133/12 również przeciwko A. Z. - wspólnikowi spółki jawnej Firma (...) , A. Z. Sp. J. w S. . W uzasadnieniu podali, że egzekucja prowadzona wobec ww. spółki okazała się bezskuteczna dlatego też zasadnym jest nadanie klauzuli wykonalności również przeciwko wspólnikowi spółki. Zaskarżonym postanowieniem Sąd Rejonowy w Tarnobrzegu V Wydział Gospodarczy oddalił wniosek. W uzasadnieniu Sąd ten przywołując treść i wykładnię art. 778 1 k.p.c. wskazał, że wnioskodawcy nie wykazali zasadniczej przesłanki uzasadniającej wniosek o nadanie klauzuli wykonalności przeciwko wspólnikowi spółki jawnej tj. bezskuteczności egzekucji prowadzonej przeciwko spółce. Sąd Rejonowy wskazał, że z przedłożonej przez wnioskodawców kopii postanowienia komornika o umorzeniu postępowania egzekucyjnego prowadzonego wobec spółki wynika, że postępowanie to umorzono zarówno z powodu bezskuteczności egzekucji jak również z uwagi na nie złożenie przez wierzyciela w wymaganym terminie stosownych wniosków co do dalszego postępowania w toku egzekucji. W ocenie Sądu I instancji wskazany dokument nie stanowi dowodu na okoliczność, iż wierzyciel w toku powyższego postępowania powziął wszelkie możliwe sposoby wyegzekwowania od dłużnika należnych mu kwot. Sąd ten dodał również, że analiza akt komorniczych w tym zakresie przez Sąd nie była możliwa, albowiem w odpowiedzi na wezwanie Sądu do przesłania akt komorniczych (...) , Komornik pismem z daty 14.04.2015 r. oświadczył Sądowi, że akta zostały przesłane do składnicy akt komorniczych w roku 2009 i po pięcioletnim okresie składowania wybrakowane. W konkluzji Sąd Rejonowy wskazał, że wnioskodawcy nie wykazali, że spółka nie prowadzi działalności czy też, że wierzyciele nie mają możliwości odzyskania od spółki jakichkolwiek należności. Wnioskodawcy w zażaleniu na powyższe postanowienie wnieśli o jego zmianę poprzez nadanie klauzuli wykonalności przeciwko A. Z. , ewentualnie przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji. Nadto na etapie postępowania zażaleniowego wnieśli o przeprowadzenie dowodu z akt sprawy prowadzonej przez Sąd Rejonowy w Tarnobrzegu V Wydział Gospodarczy sygn. akt V GCo 179/13 w postaci załączonych do wniosku załączników oraz sentencji postanowienia na okoliczność całkowitej niewypłacalności spółki Firma (...) , A. Z. Sp. J. w S. . W uzasadnieniu wskazali, że prawomocne postanowienie komornika o umorzeniu egzekucji jest dokumentem urzędowym z którym łączy się domniemanie bezskuteczności egzekucji, powołując się w tym zakresie na stanowisko orzecznictwa. Dalej podali, że jeżeli Sąd Rejonowy powziął wątpliwości co do powyższego, to w ich ocenie winien wezwać wnioskodawców do wykazania bezskuteczności egzekucji za pomocą dodatkowych dokumentów. Wniosek dowodowy złożony na etapie postępowania zażaleniowego o przeprowadzenie dowodu z dokumentów zalegających w aktach ww. sprawy uzasadnili okolicznością, iż o konieczności jego powołania dowiedzieli się dopiero z uzasadnienia zaskarżonego orzeczenia. Sąd Okręgowy zważył co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie zauważyć należy, że Sąd Okręgowy w całości podziela ustalenia i uzasadnienie prawne zawarte w zaskarżonym orzeczeniu. Sąd Rejonowy w sposób wszechstronny i pełny odniósł się do przedmiotowego wniosku. Zgodnie z art. 778 1 k.p.c. tytułowi egzekucyjnemu wydanemu przeciwko spółce jawnej, spółce partnerskiej, spółce komandytowej lub spółce komandytowo-akcyjnej sąd nadaje klauzulę wykonalności przeciwko wspólnikowi ponoszącemu odpowiedzialność bez ograniczenia całym swoim majątkiem za zobowiązania spółki, jeżeli egzekucja przeciwko spółce okaże się bezskuteczna, jak również wtedy, gdy jest oczywiste, że egzekucja ta będzie bezskuteczna. W ocenie Sądu Okręgowego podkreślenia wymaga, iż warunkiem nadania tytułowi egzekucyjnemu wydanemu przeciwko spółce jawnej klauzuli wykonalności przeciwko wspólnikowi tej spółki, jest bezskuteczność egzekucji przeciwko spółce. Zaś ciężar udowodnienia tej okoliczności spoczywa na wierzycielu. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem, nie można bowiem uzyskać tytułu wykonawczego i prowadzić egzekucji przed wykazaniem bezskuteczności egzekucji przeciwko spółce. Wierzyciel musi podjąć próbę zaspokojenia się z majątku spółki, a dopiero gdy okaże się to nieskuteczne, może skierować egzekucję do majątku osobistego wspólników. Zatem w przypadku, gdy wierzyciel nie dysponuje tytułem egzekucyjnym przeciwko wspólnikowi spółki jawnej może ubiegać się bezpośrednio o nadanie klauzuli wykonalności przeciwko wspólnikowi na podstawie art. 778 1 k.c. , który został zharmonizowany z przepisami k.s.h. ; ale dopiero, gdy posiada tytuł egzekucyjny przeciwko spółce i wykaże bezskuteczność egzekucji (wyrok SA w Gdańsku z dnia 28 marca 2014 r., I ACa 752/13 LEX nr 1483711). Przy czym podstawowym dowodem wskazującym na bezskuteczność czynności egzekucyjnych prowadzonych z majątku osobowych spółek prawa handlowego jest prawomocne postanowienie komornika stwierdzające bezskuteczność prowadzonego postępowania egzekucyjnego oraz wniosek egzekucyjny. Innym dokumentem, który uzasadniałby uwzględnienie wniosku o nadanie klauzuli wykonalności jest protokół sporządzony w postępowaniu o wyjawienie majątku, zawierający oświadczenie osób uprawnionych do reprezentacji spółki, co do posiadanych składników majątkowych. Koniecznym jest zatem przedłożenie przez wierzyciela dokumentów wskazujących, jakiego rodzaju czynności egzekucyjne były podejmowane, w celu ustalenia, czy egzekucja prowadzona była ze wszystkich składników majątkowych spółki, pod rygorem oddalenia wniosku. Na gruncie rozpoznawanego przypadku, dokumenty przedłożone przez wnioskodawców wraz z wnioskiem nie dowodzą faktu, iż wierzyciel w toku postępowania egzekucyjnego podjął wszelkie możliwe czynności aby wyegzekwować należność od dłużnej spółki. Wprawdzie skarżący przedstawił postanowienie o umorzeniu postępowania egzekucyjnego, niemniej jednak z powyższego wynika jedynie, że prowadzone postępowanie umorzono na podstawie art. 824 § 1 pkt 3 k.p.c. w wyniku stwierdzenia, że z egzekucji nie uzyska się sumy wyższej od kosztów egzekucyjnych. Wierzyciel w przedmiotowym postępowaniu nie wskazał z jakich składników majątku dłużnika prowadzona była egzekucja poprzestając jedynie na przedłożeniu postanowienia komornika o umorzeniu postępowania, co nie jest równoznaczne z wykazaniem braku składników majątkowych które pozwoliłyby na zaspokojenie roszczeń wierzyciela. W takiej sytuacji, nie sposób uznać, iż przesłanka bezskuteczności egzekucji została wykazana. W ocenie Sądu Okręgowego brak wykazania przez wnioskodawców iż spółka nie ma majątku z którego wierzyciel mógłby uzyskać zaspokojenie swojej należności powoduje, iż przedwczesnym byłoby kierowanie egzekucji do majątku osobistego wspólnika spółki jawnej ponoszącego odpowiedzialność bez ograniczenia całym swoim majątkiem za zobowiązania spółki. Nadto wskazać należy, iż dowody zawnioskowane przez skarżących dopiero na etapie postępowania zażaleniowego, jako dowody spóźnione ( art. 381 k.p.c. w zw. z art. 397 § 2 k.p.c. ) zostały przez Sąd II instancji pominięte, gdyż jak już podniesiono wyżej winny być przedłożone z wnioskiem jako wykazanie bezskuteczności egzekucji wobec spółki w rozumieniu obowiązku wynikającego z art. 778 1 kpc . Rozstrzygnięcie Sądu I instancji odpowiada zatem prawu. Biorąc powyższe pod uwagę Sąd Okręgowy zgodnie z art. 385 k.p.c. w zw. z art. 397 § 2 k.p.c. orzekł jak na wstępie. (...) Sygn. akt VI Gz 220/15 ZARZĄDZENIE 1. (...) - (...) - (...) - (...) 2. (...)

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI