VI GZ 207/18
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła zażalenia powoda na postanowienie Sądu Rejonowego w Rzeszowie, który stwierdził swoją niewłaściwość miejscową i przekazał sprawę do Sądu Rejonowego w Radomiu. Sąd Rejonowy uznał, że miejsce wykonania umowy sprzedaży energii elektrycznej, zgodnie z art. 34 Kodeksu postępowania cywilnego (k.p.c.) w związku z art. 454 Kodeksu cywilnego (k.c.), nie jest siedzibą powoda, lecz miejscem wskazanym w dokumentach przez pozwaną. Sąd Rejonowy argumentował, że strony ustaliły bezgotówkową formę płatności, a wskazanie rachunku bankowego w fakturach nie jest wystarczające do ustalenia miejsca spełnienia świadczenia, zwłaszcza że powód nie wykazał możliwości płatności w swojej siedzibie. Sąd Okręgowy, rozpoznając zażalenie, uznał je za zasadne. Podkreślił, że zgodnie z art. 30 k.p.c., powództwo przeciwko osobie prawnej wytacza się według miejsca jej siedziby, a właściwość przemienna (art. 34 k.p.c.) wymaga, aby powód wykazał okoliczności uzasadniające jej zastosowanie. Sąd Okręgowy stwierdził, że strony nie umówiły się co do bezgotówkowego sposobu rozliczania należności w sposób wiążący dla ustalenia miejsca spełnienia świadczenia. Wskazanie numeru rachunku bankowego w fakturze, wystawionej po zawarciu umowy, jest jednostronnym działaniem wierzyciela i nie stanowi uzgodnienia miejsca spełnienia świadczenia. W przypadku zobowiązania pieniężnego, gdy strony nie ustaliły miejsca spełnienia świadczenia, właściwość miejscową należy ustalać według siedziby wierzyciela (art. 454 k.c.). Dlatego Sąd Okręgowy uchylił zaskarżone postanowienie i nakazał rozpatrzenie sprawy przez Sąd Rejonowy w Rzeszowie.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaUstalanie właściwości miejscowej sądu w sprawach o zapłatę, zwłaszcza w kontekście właściwości przemiennej i miejsca wykonania umowy, gdy płatność ma nastąpić przelewem.
Dotyczy specyficznej sytuacji braku wyraźnego uzgodnienia miejsca płatności w umowie i jednostronnego wskazania rachunku bankowego w fakturze.
Zagadnienia prawne (2)
Jak ustalić właściwość miejscową sądu w sprawie o zapłatę, gdy powód powołuje się na właściwość przemienną wynikającą z miejsca wykonania umowy, a płatność ma nastąpić przelewem na rachunek bankowy wskazany w fakturze?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Właściwość miejscową należy ustalać według siedziby wierzyciela, jeśli strony nie umówiły się inaczej co do miejsca spełnienia świadczenia, a wskazanie rachunku bankowego w fakturze nie stanowi takiego uzgodnienia.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy uznał, że wskazanie numeru rachunku bankowego w fakturze jest jednostronnym działaniem wierzyciela i nie jest równoznaczne z uzgodnieniem miejsca spełnienia świadczenia. W przypadku długu oddawczego, gdy brak jest uzgodnienia, miejscem spełnienia świadczenia jest siedziba wierzyciela.
Czy wskazanie rachunku bankowego wierzyciela w fakturze VAT, wystawionej po zawarciu umowy, jest wystarczające do uznania, że strony umówiły się co do miejsca spełnienia świadczenia pieniężnego w formie bezgotówkowej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, samo wskazanie rachunku bankowego w fakturze nie jest wystarczające do uznania, że strony umówiły się co do miejsca spełnienia świadczenia, jeśli nie wynika to z umowy lub nie zostało w inny sposób uzgodnione.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że takie wskazanie jest jednostronnym aktem wierzyciela i nie stanowi uzgodnienia między stronami. Właściwość sądu powinna wynikać z umowy lub przepisów prawa, a nie z późniejszych jednostronnych działań.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| (...) SA w R. | spółka | powód |
| (...) sp. z o.o. w G. | spółka | pozwany |
Przepisy (7)
Główne
k.p.c. art. 34
Kodeks postępowania cywilnego
Powództwo można wytoczyć przed sąd miejsca wykonania umowy.
k.c. art. 454 § § 1 zd. 2
Kodeks cywilny
W przypadku długu oddawczego, gdy strony nie umówiły się inaczej, miejscem spełnienia świadczenia jest siedziba wierzyciela.
Pomocnicze
k.p.c. art. 30
Kodeks postępowania cywilnego
Powództwo przeciwko osobie prawnej lub innemu podmiotowi niebędącemu osobą fizyczną wytacza się według miejsca ich siedziby.
k.p.c. art. 187 § § 1 pkt 2
Kodeks postępowania cywilnego
Pozew powinien zawierać m.in. wskazanie okoliczności uzasadniających właściwość sądu.
k.p.c. art. 200
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd, który stwierdził swoją niewłaściwość, przekaże sprawę innemu sądowi.
k.p.c. art. 386 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
W razie uwzględnienia apelacji sąd drugiej instancji uchyli zaskarżone orzeczenie i przekaże sprawę do ponownego rozpoznania.
k.p.c. art. 397 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Przepisy o apelacji stosuje się odpowiednio do postępowania w przedmiocie zażalenia.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wskazanie rachunku bankowego w fakturze nie jest uzgodnieniem miejsca spełnienia świadczenia. • Miejsce wykonania umowy o zapłatę długu pieniężnego, przy braku odmiennych ustaleń, jest siedzibą wierzyciela. • Sąd Rejonowy błędnie przyjął właściwość przemienną, nie opierając się na uzgodnieniach stron.
Odrzucone argumenty
Miejsce wykonania umowy sprzedaży energii elektrycznej było związane z adresem świadczenia usługi wskazanym w dokumentach pozwanej. • Strony ustaliły bezgotówkową formę płatności, a wskazanie rachunku bankowego w fakturach było wystarczające do ustalenia miejsca spełnienia świadczenia. • Możliwość dokonania wpłaty w bankowym punkcie kasowym wskazanym w fakturze stanowiła alternatywne miejsce płatności.
Godne uwagi sformułowania
Właściwość przemienna nie jest brana przez sąd pod uwagę z urzędu, powinna ona wynikać z okoliczności wskazanych w pozwie. • Jeżeli w zobowiązaniu pieniężnym przewidziano zapłatę w formie bezgotówkowej, o miejscu spełnienia świadczenia w tej formie rozstrzyga umiejscowienie rachunku bankowego wierzyciela. • Wprawdzie do pozwu zostały dołączone faktury VAT, w których wskazany został rachunek wierzyciela [...], jednakże na tej podstawie nie można przyjąć, aby strony umówiły się co do miejsca spełnienia świadczenia pieniężnego. • Wskazanie takiego sposobu płatności w fakturach nastąpiło już po zawarciu umowy, na etapie jej wykonywania. Było więc jednostronnym, nieuzgodnionym z pozwanym aktem powoda i brak podstaw do przyjęcia, że strony porozumiały się co do takiego właśnie sposobu płatności.
Skład orzekający
Marta Zalewska
przewodniczący-sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ustalanie właściwości miejscowej sądu w sprawach o zapłatę, zwłaszcza w kontekście właściwości przemiennej i miejsca wykonania umowy, gdy płatność ma nastąpić przelewem."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku wyraźnego uzgodnienia miejsca płatności w umowie i jednostronnego wskazania rachunku bankowego w fakturze.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje praktyczne problemy z ustalaniem właściwości sądu w sprawach gospodarczych, co jest istotne dla prawników procesowych. Wyjaśnia, dlaczego samo wskazanie rachunku w fakturze nie wystarcza do zmiany miejsca wykonania zobowiązania.
“Gdzie pozwać kontrahenta? Sąd Okręgowy wyjaśnia, dlaczego numer rachunku w fakturze to za mało.”
Sektor
energetyka
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.