VI Gz 181/15

Sąd Okręgowy w RzeszowieRzeszów2015-06-30
SAOSinnerejestracja stowarzyszeńŚredniaokręgowy
KRSstowarzyszenierodzinne ogrody działkoweuczestnik postępowaniainteres prawnyprawo o stowarzyszeniachustawa o ROD

Sąd Okręgowy oddalił zażalenie na odmowę dopuszczenia do udziału w sprawie rejestrowej stowarzyszenia ogrodowego, uznając brak interesu prawnego podmiotu chcącego przystąpić jako uczestnik.

Sąd Okręgowy rozpoznał zażalenie na postanowienie Sądu Rejonowego, który odmówił dopuszczenia do udziału w sprawie rejestrowej Stowarzyszenia (...) w R. jako uczestnika. Sąd Rejonowy błędnie uznał wnioskodawcę za podmiot nieistniejący. Sąd Okręgowy, mimo że uznał ten błąd, oddalił zażalenie, stwierdzając, że skarżącemu nie przysługuje interes prawny do udziału w postępowaniu rejestrowym, gdyż nie kształtuje ono bezpośrednio jego praw i obowiązków, a ewentualne spory majątkowe powinny być rozstrzygane w odrębnym postępowaniu.

Sąd Okręgowy w Rzeszowie rozpoznał zażalenie (...) Związku (...) w W. Okręgowego Zarządu (...) w R. na postanowienie Sądu Rejonowego w Rzeszowie, który odmówił dopuszczenia tego podmiotu do udziału w sprawie rejestrowej Stowarzyszenia (...) w S. w charakterze uczestnika. Sąd Rejonowy uzasadniał swoją decyzję tym, że (...) Związek (...) z dniem 19 stycznia 2014 r. stał się Stowarzyszeniem (...) w rozumieniu nowej ustawy o rodzinnych ogrodach działkowych i jako podmiot nieistniejący nie mógł być dopuszczony do sprawy. Sąd Okręgowy, analizując sprawę, stwierdził, że Sąd Rejonowy popełnił błąd, uznając wnioskodawcę za podmiot nieistniejący, ponieważ zgodnie z przepisami przejściowymi ustawy o rodzinnych ogrodach działkowych, (...) Związek (...) zachował osobowość prawną, a jego organy stały się organami nowego stowarzyszenia. Mimo tego uchybienia, Sąd Okręgowy uznał, że orzeczenie Sądu Rejonowego jest prawidłowe. Powołując się na art. 510 § 1 k.p.c. i orzecznictwo Sądu Najwyższego, Sąd Okręgowy stwierdził, że skarżącemu nie przysługuje interes prawny do udziału w postępowaniu rejestrowym. Postępowanie to nie kształtuje bezpośrednio jego praw i obowiązków, a ewentualne spory majątkowe czy rozliczenia między podmiotami powinny być dochodzone w odrębnym, właściwym postępowaniu cywilnym, a nie w postępowaniu rejestrowym.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, podmiot taki nie może być uznany za nieistniejący, ponieważ zachował osobowość prawną.

Uzasadnienie

Ustawa o rodzinnych ogrodach działkowych w przepisach przejściowych stanowi, że dotychczasowy związek stał się stowarzyszeniem ogrodowym i zachował osobowość prawną, a jego organy stały się organami nowego stowarzyszenia.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalić zażalenie

Strona wygrywająca

(...) Związek (...) w W. Okręgowy Zarząd (...) w R.

Strony

NazwaTypRola
Stowarzyszenie (...) w S.spółkawnioskodawca
(...) Związek (...) w W. Okręgowy Zarząd (...) w R.spółkaskarżący

Przepisy (8)

Główne

k.p.c. art. 510 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Zainteresowanym w sprawie jest każdy, czyjego praw dotyczy wynik postępowania, może on wziąć udział w każdym stanie sprawy aż do zakończenia postępowania w drugiej instancji. Jeżeli weźmie udział, staje się uczestnikiem.

u.rod art. 65 § ust. 1 pkt 1

Ustawa o rodzinnych ogrodach działkowych

Z dniem 19 stycznia 2014 r. (...) Związek (...) stał się stowarzyszeniem ogrodowym w rozumieniu tej ustawy i zachował osobowość prawną.

Pomocnicze

u.rod art. 69

Ustawa o rodzinnych ogrodach działkowych

Zarząd rodzinnego ogrodu działkowego zwołuje zebranie działkowców w celu wyboru stowarzyszenia prowadzącego ogród.

pr.stow. art. 12

Ustawa prawo o stowarzyszeniach

Wniosek o wpis jest składany przez komitet założycielski.

pr.stow. art. 13 § ust. 2

Ustawa prawo o stowarzyszeniach

O postępowaniu informowany jest organ nadzorujący, który ma prawo wypowiedzieć się i przystąpić do postępowania jako zainteresowany.

k.c. art. 38

Kodeks cywilny

Osoba prawna działa przez swoje organy w sposób przewidziany w ustawie i w opartym na niej statucie.

k.p.c. art. 397 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy rozpoznawania zażaleń.

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy utrzymania w mocy zaskarżonego postanowienia.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Skarżący posiadał interes prawny do udziału w sprawie, ponieważ skutkiem postępowania rejestracyjnego jest powstanie nowego stowarzyszenia, które nabywa majątek i prawa od skarżącego. Sąd I instancji błędnie przyjął, że wniosek pochodzi od nieistniejącego podmiotu, podczas gdy skarżący działał w oparciu o właściwe przepisy i był następcą prawnym.

Odrzucone argumenty

Skarżącemu nie przysługuje interes prawny do udziału w postępowaniu rejestrowym, gdyż nie kształtuje ono bezpośrednio jego praw i obowiązków. Ewentualne roszczenia majątkowe powinny być dochodzone w odrębnym postępowaniu, a nie w postępowaniu rejestrowym.

Godne uwagi sformułowania

nie może być uznany – wbrew odmiennemu twierdzeniu Sądu Rejonowego – za podmiot nieistniejący nie przysługuje mu możliwość wstąpienia do przedmiotowego postępowania w charakterze uczestnika Musi to być jednak interes prawny w postępowaniu nieprocesowym – nie zaś interes emocjonalny, gospodarczy czy czysto faktyczny

Skład orzekający

Anna Walus-Rząsa

przewodniczący

Barbara Frankowska

sędzia

Renata Bober

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Określenie kręgu podmiotów posiadających interes prawny do udziału w postępowaniach rejestrowych stowarzyszeń oraz interpretacja przepisów przejściowych ustawy o rodzinnych ogrodach działkowych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji przekształcenia stowarzyszeń ogrodowych na gruncie przepisów przejściowych ustawy o ROD.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia procesowego - interesu prawnego w postępowaniu nieprocesowym, a także interpretacji przepisów przejściowych dotyczących stowarzyszeń ogrodowych, co jest istotne dla praktyków prawa.

Kto naprawdę może brać udział w rejestracji stowarzyszenia? Sąd Okręgowy wyjaśnia pojęcie interesu prawnego.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt VI Gz 181/15 POSTANOWIENIE Dnia 30 czerwca 2015 r. Sąd Okręgowy w Rzeszowie VI Wydział Gospodarczy w składzie następującym: Przewodniczący: SSO Anna Walus-Rząsa ( spr.) Sędziowie: SO Barbara Frankowska SO Renata Bober Protokolant: st. sekr. sądowy Magdalena Kamuda po rozpoznaniu w dniu 30 czerwca 2015 r. w Rzeszowie na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku Stowarzyszenia (...) w S. o wpis do rejestru w przedmiocie wniosku (...) Związku (...) w W. Okręgowego Zarządu (...) w R. o dopuszczenie do udziału w sprawie w charakterze uczestnika na skutek zażalenia skarżącego na postanowienie Sądu Rejonowego w Rzeszowie XII Wydziału Krajowego Rejestru Sądowego z dnia 19 maja 2015 r., sygn. akt RZ XII Ns Rej. KRS (...) . postanawia: oddalić zażalenie. UZASADNIENIE Zaskarżonym postanowieniem, Sąd Rejonowy w Rzeszowie odmówił (...) Związkowi (...) w W. Okręgowy Zarząd (...) w R. udziału w sprawie. Uzasadniając orzeczenie, Sąd podał, że oświadczeniem z dnia 16 stycznia 2015 r. w/w podmiot wyraził wolę wzięcia udziału w postępowaniu w charakterze uczestnika. W dalszej części uzasadnienia Sąd zacytował treść art. 65 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 13 grudnia 2013 r. o rodzinnych ogrodach działkowych stwierdzając, że z dniem 19 stycznia 2014 r. (...) Związek (...) stał się Stowarzyszeniem (...) w rozumieniu tej ustawy i zachował osobowość prawną. Wobec powyższego z w/w datą 19 stycznia 2014 r. (...) Związek (...) przestał istnieć, a z mocy prawa stał się Stowarzyszeniem (...) . Zdaniem Sądu Rejonowego nie był on zatem uprawniony do złożenia wniosku w niniejszej sprawie, albowiem jako podmiot nieistniejący nie mógł zostać dopuszczony do sprawy w charakterze uczestnika. Ponadto, zgodnie z art. 69 ustawy o rodzinnych ogrodach działkowych Zarząd rodzinnego ogrodu działkowego prowadzonego przez Stowarzyszenie (...) zwołuje zebranie wszystkich działkowców korzystających z działek położonych na terenie tego rodzinnego ogrodu działkowego w celu przeprowadzenia głosowania w sprawie wyboru Stowarzyszenia (...) , które będzie prowadziło rodzinny ogród działkowy. Powyższy przepis zawiera zatem zamknięty katalog podmiotów mających wpływ na podjęcie decyzji dotyczącej wyodrębnienia rodzinnego ogrodu działkowego ze Stowarzyszenia (...) . Uchwała dotycząca tej kwestii podejmowana jest autonomicznie przez działkowców i nie ma na nią wpływu stanowisko Stowarzyszenia (...) . Ustawa z dnia 7 kwietnia 1989 r. prawo o stowarzyszeniach w art. 12 i 13 ust. 2 przewiduje, że wniosek o wpis jest składany przez komitet założycielski, zaś o postępowaniu informowany jest organ nadzorujący, tj. starosta powiatu. W/w przepisy jednoznacznie wskazują na zawężony krąg podmiotów legitymowanych do udziału w postępowaniu o wpis do rejestru stowarzyszeń w charakterze uczestnika. Sąd Rejonowy na powyższą okoliczność powołał pogląd zawarty w orzeczeniu Sądu Najwyższego z dnia 14 listopada 2013 r. o sygnaturze akt IV C 283/13. Reasumując Sąd I instancji nie znalazł podstaw do uwzględnienia wniosku (...) Związku (...) w W. Okręgowy Zarząd (...) w R. . Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł uczestnik domagając się jego zmiany i przyznanie Stowarzyszeniu (...) w R. statusu uczestnika w sprawie w postępowaniu rejestracyjnym Stowarzyszenia (...) w S. , ewentualnie uchylenia postanowienia i przekazania sprawy Sądowi Rejonowemu do ponownego rozpoznania. Skarżący zarzucił Sądowi I instancji: 1. Naruszenie art. 510 kpc w związku z art. 73 ustęp 3 ustawy o rodzinnych ogrodach działkowych z dnia 13 grudnia 2013 r. poprzez pominięcie Stowarzyszenia (...) jako zainteresowanego w sprawie, pomimo iż skutkiem postępowania rejestracyjnego prowadzonego w trybie art. 73 tej ustawy jest powstanie nowego stowarzyszenia, które nabywa od skarżącego prawo użytkowania nieruchomości, prawo własności infrastruktury ogrodowej, jak również środków finansowych zgromadzonych na rachunku bankowym, 2. Naruszenie art. 65 ust. 1 pkt 1-3 w/w ustawy poprzez błędne przyjęcie, iż wniosek o dopuszczenie do udziału w sprawie pochodzi od (...) Związku (...) w R. działającego w oparciu o przepisy ustawy o rodzinnych ogrodach działkowych z 8 lipca 2005 r. , podczas gdy w rzeczywistości wnioskodawcą jest Stowarzyszenie (...) w R. działające w oparciu o ustawę o rodzinnych ogrodach działkowych z dnia 13 grudnia 2013 r. Ponadto zarzucił rozpatrzenie sprawy przez Sąd z pominięciem przepisu art. 65 ustęp 1 pkt 2 i 3 ustawy skutkujące brakiem uznania osób działających w imieniu Okręgowego Zarządu (...) jako organu (...) Stowarzyszenia (...) będącego z mocy prawa następcą prawnym Okręgowego Zarządu (...) , o którym mowa w przepisach ustawy o rodzinnych ogrodach działkowych z dnia 8 lipca 2005 r. Sąd Okręgowy rozpoznając przedmiotowe zażalenie zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. W pierwszej kolejności wskazać jednak należy, że w ocenie Sądu Okręgowego nie ma racji Sąd Rejonowy uznając w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia (...) Związek (...) w W. Okręgowy Zarząd (...) w R. za podmiot nieistniejący. Zgodnie z art. 65 ust. 1 pkt 1) i 2) ustawy z dnia 13 grudnia 2013 r. o rodzinnych ogrodach działkowych (Dz. U. 2014 poz.40) (...) Związek (...) z mocy prawa z dniem 19 stycznia 2014 r. stał się stowarzyszeniem ogrodowym w rozumieniu ww. ustawy i zachował osobowość prawną a jednostki organizacyjne i organy samorządu (...) Związku (...) stały się jednostkami organizacyjnymi i organami stowarzyszenia ogrodowego. Z treści art. 27 nieobowiązującej już ustawy z dnia 8 lipca 2005 r. o rodzinnych ogrodach działkowych (Dz. U. Nr 169, poz. 1419 ze zm.) wynika, że (...) Związek (...) posiadał osobowość prawną, natomiast jego jednostki organizacyjne korzystały z osobowości prawnej (...) Związku (...) w ramach uprawnień i odpowiedzialności określonej statutem. Oznacza to, że znajduje tutaj zastosowanie art. 38 k.c. , według którego osoba prawna działa przez swoje organy w sposób przewidziany w ustawie i w opartym na niej statucie. Złożony do akt sądowych statut (...) Związku (...) uchwalony przez VII Krajowy Zjazd Delegatów (...) Związku (...) dnia 6 kwietnia 2006 r. (ze zm.) stanowi, że w zakresie swoich kompetencji określonych statutem okręgowy zarząd działa w imieniu i reprezentuje okręg na zewnątrz, w tym w sprawach sądowych, administracyjnych i podatkowych (§ 125 ust. 1). Z powyższego wynika, że skarżący działa w oparciu o przepisy prawa i nie może być uznany – wbrew odmiennemu twierdzeniu Sądu Rejonowego – za podmiot nieistniejący. Podkreślić jednak należy, że mimo wskazanego uchybienia orzeczenie Sądu Rejonowego odpowiada prawu. Zgodnie z art. 510 § 1 k.p.c. zainteresowanym w sprawie jest każdy, czyich praw dotyczy wynik postępowania, może on wziąć udział w każdym stanie sprawy aż do zakończenia postępowania w drugiej instancji. Jeżeli weźmie udział, staje się uczestnikiem. Na odmowę dopuszczenia do wzięcia udziału w sprawie przysługuje zażalenie. Sąd Najwyższy w uchwale z dnia 19 października 2000 r. sygn. III CZP 20/00 (Lex nr 43407) wyraził pogląd, że zainteresowanym w sprawie, a więc jedynie ewentualnym czy też potencjalnym uczestnikiem postępowania nieprocesowego, jest każdy czyich praw dotyczy wynik tego postępowania. Musi to być jednak interes prawny w postępowaniu nieprocesowym – nie zaś interes emocjonalny, gospodarczy czy czysto faktyczny – wynikający z pewnych zdarzeń prawnych, które wywołują konieczność uregulowania wiążących się z nimi stosunków prawnych i rodzą obiektywną potrzebą wszczęcia postępowania lub wzięcia w nich udziału. Przenosząc powyższe do stanu faktycznego niniejszej sprawy, uznać należy, iż skarżącemu nie przysługuje możliwość wstąpienia do przedmiotowego postępowania w charakterze uczestnika. Orzekanie o kwestii wpisu do Krajowego Rejestru Sądowego stowarzyszenia ogrodowego nie kształtuje bowiem bezpośrednio praw i obowiązków skarżącego. W uzasadnieniu zażalenia skarżący podniósł, że swój interes w uczestniczeniu w postępowaniu rejestrowym stowarzyszenia ogrodowego wywodzi m.in. z okoliczności, iż „orzeczenie w sprawie rejestracji ma w tym przypadku skutki wykraczające poza następstwa standardowej rejestracji stowarzyszenia w KRS. Nie można bowiem dopuszczać do sytuacji by przejęcie majątku stowarzyszenia ogrodowego (...) nastąpiło przez organizację powołaną niezgodnie z ustawą”. W tym miejscu wskazać należy, że rejestracja stowarzyszenia ogrodowego dokonuje się w oparciu o ustawę z dnia 7 kwietnia 1989 r. prawo o stowarzyszeniach (Dz. U. 2001.79.855 ze zm.). Zgodnie z w/w ustawą Sąd Rejestrowy wydaje postanowienie o zarejestrowaniu stowarzyszenia po stwierdzeniu, że jego statut jest zgodny z przepisami prawa i założyciele spełniając wymagania określone ustawą (art. 16). Ponadto Sąd Rejestrowy jest obowiązany doręczyć wniosek o zarejestrowanie stowarzyszenia organowi nadzorującemu (wyłącznie), który ma prawo wypowiedzieć się w sprawie tegoż wniosku a także przystąpić, za zgodą sądu, do postępowania jako zainteresowany (art. 13 ust. 2 ww. ustawy). Powyższe oznacza, że to Sąd Rejestrowy ocenia przesłanki, czy może nastąpić rejestracja stowarzyszenia i czy dany podmiot został powołany zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa czy też nie. Wyłącznymi adresatami orzeczeń w przedmiocie wpisu stowarzyszenia do rejestru jest stowarzyszenie oraz organ nadzorujący co znajduje podstawę w w/w przepisach dotyczących procedury rejestracyjnej stowarzyszenia. Kwestie związane z rozliczeniem majątkowym pomiędzy skarżącym a stowarzyszeniem ogrodowym również - w ocenie Sądu Okręgowego - nie uzasadniają interesu prawnego po stronie skarżącego, wobec faktu, że rozliczenia te nie następują w postępowaniu rejestrowym. Ewentualne roszczenia dotyczące rozliczenia majątku pomiędzy podmiotami posiadającymi osobowość prawną mogą podlegać badaniu i ocenie przez sąd w odrębnym postępowaniu ( nie rejestrowym). Mając powyższe na uwadze brak jest podstaw do przyjęcia istnienia po stronie skarżącego interesu prawnego w postępowaniu rejestrowym. W związku z powyższym Sąd Okręgowy orzekł, jak w sentencji na podstawie art. 385 k.p.c. w zw. z art. 397 § 2 k.p.c.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI