VI GZ 176/16

Sąd Okręgowy w RzeszowieRzeszów2016-08-09
SAOSGospodarczepostępowanie egzekucyjneŚredniaokręgowy
klauzula wykonalnościmałżonek dłużnikaart. 299 kshodpowiedzialność członka zarząduwierzytelność spółkiczynność prawnawspólność majątkowa

Sąd Okręgowy oddalił zażalenie wierzyciela na postanowienie o odmowie nadania klauzuli wykonalności przeciwko małżonce dłużnika, uznając, że wierzytelność nie wynikała z czynności prawnej dłużnika, lecz z odpowiedzialności członka zarządu za zobowiązania spółki.

Wierzyciel domagał się nadania klauzuli wykonalności tytułowi egzekucyjnemu przeciwko małżonce dłużnika, argumentując, że była ona prokurentem spółki i wyrażała zgodę na zaciąganie zobowiązań. Sąd Rejonowy oddalił wniosek, wskazując na brak wykazania zgody małżonki na czynność prawną. Sąd Okręgowy oddalił zażalenie, stwierdzając, że wierzytelność wynikała z odpowiedzialności członka zarządu za długi spółki (art. 299 § 1 ksh), a nie z czynności prawnej dłużnika, co wyklucza możliwość nadania klauzuli przeciwko małżonce.

Wnioskodawca domagał się nadania klauzuli wykonalności prawomocnemu tytułowi egzekucyjnemu (nakazowi zapłaty) przeciwko małżonce dłużnika, wskazując, że była ona prokurentem spółki, a wierzytelność powstała w okresie jej prokury. Sąd Rejonowy oddalił wniosek, uznając, że wierzyciel nie wykazał, iż wierzytelność powstała z czynności prawnej dokonanej za zgodą małżonki dłużnika. Wierzyciel złożył zażalenie, zarzucając błędną wykładnię art. 787 k.p.c. i argumentując, że status prokurenta i małżonki dłużnika świadczy o jej wiedzy i zgodzie na zaciąganie zobowiązań. Sąd Okręgowy, rozpoznając zażalenie, stwierdził, że nakaz zapłaty dotyczył roszczenia z art. 299 § 1 k.s.h. (odpowiedzialność członka zarządu za zobowiązania spółki z o.o. w przypadku bezskutecznej egzekucji przeciwko spółce). Sąd Okręgowy uznał, że wierzytelność ta nie wynika z czynności prawnej dłużnika (M. Z. jako członka zarządu), lecz z ustawowej odpowiedzialności za długi spółki. W związku z tym, brak było podstaw prawnych do żądania nadania klauzuli wykonalności przeciwko małżonce dłużnika. Zażalenie zostało oddalone.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, nie można nadać klauzuli wykonalności przeciwko małżonce dłużnika w sytuacji, gdy wierzytelność wynika z ustawowej odpowiedzialności członka zarządu za zobowiązania spółki, a nie z czynności prawnej dłużnika.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy uznał, że wierzytelność stwierdzona nakazem zapłaty, oparta na art. 299 § 1 k.s.h., nie jest wierzytelnością wynikającą z czynności prawnej dłużnika (członka zarządu), lecz z jego ustawowej odpowiedzialności za długi spółki. Brak podstawy w postaci czynności prawnej dłużnika wyklucza możliwość nadania klauzuli wykonalności przeciwko jego małżonce.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie zażalenia

Strona wygrywająca

małżonka dłużnika

Strony

NazwaTypRola
(...) Sp. z o.o. w R.spółkawnioskodawca
I. Z.osoba_fizycznamałżonka dłużnika
M. Z.osoba_fizycznadłużnik

Przepisy (4)

Główne

k.p.c. art. 787

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy nadania klauzuli wykonalności przeciwko małżonkowi dłużnika, wymagając wykazania, że wierzytelność powstała z czynności prawnej dłużnika dokonanej za zgodą małżonka.

k.s.h. art. 299 § § 1

Kodeks spółek handlowych

Określa odpowiedzialność członków zarządu spółki z o.o. za jej zobowiązania w przypadku bezskutecznej egzekucji przeciwko spółce.

Pomocnicze

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 397 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wierzytelność wynika z ustawowej odpowiedzialności członka zarządu za zobowiązania spółki (art. 299 § 1 k.s.h.), a nie z czynności prawnej dłużnika. Brak podstawy prawnej do nadania klauzuli wykonalności przeciwko małżonce dłużnika, gdy wierzytelność nie pochodzi z czynności prawnej dłużnika.

Odrzucone argumenty

Małżonka dłużnika była prokurentem spółki i żoną członka zarządu, co świadczy o jej wiedzy i zgodzie na zaciąganie zobowiązań. Sąd Rejonowy błędnie zinterpretował art. 787 k.p.c.

Godne uwagi sformułowania

wierzytelność nie wynika z czynności prawnej dłużnika ( M. Z. jako członka zarządu), lecz z ustawowej odpowiedzialności członków zarządu za zobowiązania spółki z o.o. w przypadku zaistnienia przesłanek określonych przepisem art. 299 § 1 ksh brak jest podstaw prawnych do żądania nadania klauzuli wykonalności także przeciwko małżonce dłużnika tytułowi egzekucyjnemu, którego podstawą wydania było roszczenie wynikające z art. 299 § 1 ksh

Skład orzekający

Andrzej Borucki

przewodniczący-sprawozdawca

Beata Hass – Kloc

sędzia

Anna Harmata

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 787 k.p.c. w kontekście art. 299 k.s.h. i odpowiedzialności małżonka dłużnika."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy wierzytelność wynika z odpowiedzialności członka zarządu za długi spółki.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia odpowiedzialności za długi spółki i możliwości dochodzenia roszczeń od osób trzecich, w tym od małżonków dłużników, co jest istotne dla przedsiębiorców i prawników.

Czy żona członka zarządu odpowiada za długi spółki? Sąd Okręgowy wyjaśnia.

Sektor

gospodarcze

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt VI Gz 176/16 POSTANOWIENIE Dnia 9 sierpnia 2016 r. Sąd Okręgowy w Rzeszowie VI Wydział Gospodarczy w składzie następującym: Przewodniczący: SSO Andrzej Borucki (spr.) Sędziowie: SO Beata Hass – Kloc SO Anna Harmata Protokolant: st. sekr. sądowy Joanna Mikulska po rozpoznaniu w dniu 9 sierpnia 2016 r. w Rzeszowie na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku : (...) Sp. z o.o. w R. z udziałem : I. Z. o nadanie klauzuli wykonalności przeciwko małżonce dłużnika na skutek zażalenia wnioskodawcy na postanowienie Sądu Rejonowego w R. V Wydziału Gospodarczego z dnia 4 maja 2016 r., sygn. akt V GCo 53/16 postanawia: oddalić zażalenie. UZASADNIENIE Zaskarżonym postanowieniem Sąd Rejonowy w Rzeszowie oddalił wniosek wierzyciela o nadanie klauzuli wykonalności przeciwko małżonce dłużnika. W uzasadnieniu tego orzeczenia Sąd podał, że wierzyciel wniósł o nadanie klauzuli wykonalności prawomocnemu tytułowi egzekucyjnemu w postaci nakazu zapłaty wydanego w postępowaniu upominawczym w sprawie o sygn. akt V GNc 5663/13, zaopatrzonego w klauzulę wykonalności z dnia 3 października 2014 r. – także przeciwko małżonce dłużnika I. Z. , z ograniczeniem jej odpowiedzialności do majątku objętego wspólnością ustawową małżonków. Wierzyciel wskazał, że małżonka dłużnika w okresie powstania zaległości była prokurentem (...) Spółka z o.o. w W. . Sąd stwierdził, że zakres jego kognicji w postępowaniu o nadanie klauzuli wykonalności przeciwko małżonce dłużnika obejmuje badanie przesłanek merytorycznych, tj. : czy przedłożony dokument stwierdzający obowiązek świadczenia przez dłużnika spełnia kryteria stawiane tytułowi egzekucyjnemu, czy wierzyciel udokumentował, że stwierdzona tytułem egzekucyjnym wierzytelność powstała z czynności prawnej dokonanej za zgodą małżonka dłużnika, czy osobę wskazaną we wniosku łączył związek małżeński z dłużnikiem w chwili wydania tytułu egzekucyjnego i czy pozostaje ona w tym związku w czasie postępowania klauzulowego. Sąd Rejonowy podniósł dalej, że w celu uzyskania klauzuli wykonalności przeciwko małżonce dłużnika wierzyciel powinien przedstawić dokument urzędowy lub prywatny stwierdzający fakt, że wierzytelność powstała z czynności prawnej dokonanej za zgodą małżonki dłużnika. Ponieważ w ocenie Sądu Rejonowego w/w przesłanka, warunkująca nadanie klauzuli wykonalności przeciwko małżonce dłużnika nie została wykazana orzeczono jak w sentencji. Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł wierzyciel, zarzucając Sądowi I instancji naruszenie art. 787 kpc poprzez jego błędną wykładnię i w konsekwencji odmowę nadania klauzuli wykonalności przeciwko małżonce dłużnika. Wskazując na powyższą podstawę zaskarżenia wierzyciel domagał się zmiany postanowienia i nadania klauzuli wykonalności także przeciwko małżonce dłużnika, z ograniczeniem jej odpowiedzialności do majątku objętego wspólnością ustawową małżeńską, ewentualnie uchylenia zaskarżonego postanowienia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji. Domagał się również zasądzenia kosztów postępowania według norm przepisanych. W uzasadnieniu zażalenia skarżący zarzucił, że postanowienie Sądu I instancji należy uznać za błędne. Podniósł, że małżonka dłużnika była i jest wpisana w Krajowym Rejestrze Sądowym jako prokurent BP (...) z o.o., co oznacza, że wyrażając na to zgodę musiała się liczyć z konsekwencjami jakie są z tym związane. Będąc małżonką dłużnika, który pełnił funkcję członka zarządu w/w Spółki zaciągał zobowiązania także w stosunku do wierzyciela niewątpliwie wyrażała na to zgodę. Zdaniem wierzyciela trudno wyobrazić sobie, aby będąc prokurentem i żoną dłużnika nie miała jakiejkolwiek wiedzy na temat jego zobowiązań wobec wierzyciela i nie wyrażała zgody na ich zaciąganie. Sąd Okręgowy rozpoznając przedmiotowe zażalenie zważył, co następuje: Z uzasadnienia wniosku o nadanie klauzuli wykonalności przeciwko małżonce dłużnika wynika, że nakaz zapłaty z dnia 3 lutego 2014 r. wdany w postępowaniu upominawczym przez Sąd Rejonowy w Rzeszowie w sprawie o sygn. akt V GNc 5663/13 dotyczył roszczenia (...) Spółki z o.o. w R. , które zostało skierowane przeciwko M. Z. , który pełnił funkcję członka zarządu (...) Spółka z o.o. - opartego na podstawie art. 299 § 1 ksh , w związku z bezskuteczną egzekucją, która została skierowana przeciwko w/w Spółce. Zauważyć zatem należy, że stwierdzona tytułem egzekucyjnym w postaci w/w nakazu zapłaty wierzytelność nie wynika z czynności prawnej dłużnika ( M. Z. jako członka zarządu), lecz z ustawowej odpowiedzialności członków zarządu za zobowiązania spółki z o.o. w przypadku zaistnienia przesłanek określonych przepisem art. 299 § 1 ksh . Oznacza to, że brak jest podstaw prawnych do żądania nadania klauzuli wykonalności także przeciwko małżonce dłużnika tytułowi egzekucyjnemu, którego podstawą wydania było roszczenie wynikające z art. 299 § 1 ksh . Z powyższych względów (a nie wskazanych w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia) wniosek wierzyciela podlegał oddaleniu. Mając na uwadze powyższe zażalenie wierzyciela oddalono na podstawie art. 385 kpc w związku z art. 397 § 2 kpc .

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI