VI GZ 17/18

Sąd Okręgowy w ToruniuToruń2018-04-05
SAOSGospodarczeupadłość konsumenckaŚredniaokręgowy
upadłośćdłużnikniewypłacalnośćprzestępstwowypadekzadośćuczynienieodszkodowanieprawo upadłościowerażące niedbalstwo

Sąd Okręgowy oddalił zażalenie wnioskodawcy na postanowienie o oddaleniu wniosku o ogłoszenie upadłości, uznając, że zobowiązania powstały wskutek popełnienia przestępstwa, co stanowi negatywną przesłankę do ogłoszenia upadłości.

Wnioskodawca złożył wniosek o ogłoszenie upadłości osoby fizycznej, który został oddalony przez Sąd Rejonowy z uwagi na negatywną przesłankę z art. 491 ust. 4 Prawa upadłościowego, wskazującą, że dłużnik doprowadził do swojej niewypłacalności co najmniej wskutek rażącego niedbalstwa. Wnioskodawca w zażaleniu domagał się uchylenia postanowienia, powołując się na względy słuszności i humanitarne. Sąd Okręgowy podzielił ustalenia Sądu Rejonowego, podkreślając, że zobowiązania wnioskodawcy wynikają z wyroku karnego i nakazu zapłaty, będących konsekwencją popełnienia przestępstwa (jazda pod wpływem alkoholu i spowodowanie wypadku).

Sąd Okręgowy w Toruniu rozpoznał sprawę z powództwa D. S. przeciwko o ogłoszenie upadłości, rozpoznając zażalenie wnioskodawcy na postanowienie Sądu Rejonowego w Toruniu z dnia 18 grudnia 2017 r., sygn. akt V GU 256/17, którym oddalono wniosek o ogłoszenie upadłości osoby nieprowadzącej działalności gospodarczej. Sąd Rejonowy uzasadnił oddalenie wniosku tym, że wnioskodawca, mając zobowiązania wynikające z wyroku karnego i nakazu zapłaty, których nie był w stanie spłacić, zaciągnął dalsze zobowiązanie na zakup sprzętu AGD, co stanowi negatywną przesłankę z art. 491 ust. 4 Prawa upadłościowego. Wnioskodawca w zażaleniu zarzucił naruszenie tego przepisu, domagając się uchylenia postanowienia z pominięciem klauzuli słuszności oraz względów humanitarnych. Sąd Okręgowy oddalił zażalenie, podzielając ustalenia Sądu Rejonowego i uzupełniając je o dokumenty dotyczące przestępstwa popełnionego przez wnioskodawcę. Sąd wskazał, że zobowiązania wnioskodawcy są konsekwencją popełnienia przestępstwa polegającego na kierowaniu pojazdem pod wpływem alkoholu i spowodowaniu wypadku, w wyniku którego ucierpiały inne osoby. Roszczenia o odszkodowanie i zadośćuczynienie były dochodzone przez ubezpieczyciela na zasadzie regresu. Sąd podkreślił, że takie przyczyny powstania zobowiązań spełniają negatywną przesłankę z art. 491 ust. 4 Prawa upadłościowego, gdyż dłużnik doprowadził do swojej niewypłacalności co najmniej wskutek rażącego niedbalstwa. Ponadto, sąd zwrócił uwagę, że w przypadku postępowania upadłościowego nie mogłoby dojść do umorzenia tych wierzytelności z uwagi na wyłączenie z art. 491^21 ust. 2 Prawa upadłościowego, które obejmuje m.in. zobowiązania do naprawienia szkody wynikającej z przestępstwa. Sąd uznał, że wykładnia art. 491 ust. 4 Prawa upadłościowego nie dopuszcza stosowania klauzuli słuszności lub względów humanitarnych w odniesieniu do ustępu pierwszego tego artykułu, dlatego odwołanie skarżącego w tym zakresie było chybione. W konsekwencji, wniosek o ogłoszenie upadłości został uznany za nieuzasadniony, a rozstrzygnięcie Sądu I instancji za prawidłowe.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, zobowiązania wynikające z wyroku karnego i nakazu zapłaty, będące konsekwencją popełnienia przestępstwa, stanowią negatywną przesłankę z art. 491 ust. 4 Prawa upadłościowego, jeśli dłużnik doprowadził do swojej niewypłacalności co najmniej wskutek rażącego niedbalstwa.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że okoliczności powstania zobowiązań (wypadek pod wpływem alkoholu) wskazują na rażące niedbalstwo dłużnika, co wyłącza możliwość ogłoszenia upadłości na podstawie art. 491 ust. 4 Prawa upadłościowego. Dodatkowo, wierzytelności te nie podlegałyby umorzeniu w postępowaniu upadłościowym.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalić zażalenie

Strona wygrywająca

wnioskodawca

Strony

NazwaTypRola
D. S.osoba_fizycznawnioskodawca
D. S.osoba_fizycznapozwany
ubezpieczycielinstytucjawierzyciel
komornik sądowyinstytucjawierzyciel
poszkodowaniosoba_fizycznawierzyciel

Przepisy (5)

Główne

p.u. art. 491 § ust. 1

Prawo upadłościowe

Spełnienie negatywnej przesłanki dotyczącej rażącego niedbalstwa w doprowadzeniu do niewypłacalności wyłącza możliwość ogłoszenia upadłości.

p.u. art. 491 § ust. 4

Prawo upadłościowe

Dłużnik doprowadził do swojej niewypłacalności co najmniej wskutek rażącego niedbalstwa.

Pomocnicze

p.u. art. 491^21 § ust. 2

Prawo upadłościowe

Wyłączenie z umorzenia zobowiązań do wykonania obowiązku naprawienia szkody oraz zadośćuczynienia za doznaną krzywdę, zobowiązań do zapłaty nawiązki lub świadczenia pieniężnego orzeczonych przez sąd jako środek karny lub środek związany z poddaniem sprawcy próbie, jak również zobowiązań do naprawienia szkody wynikającej z przestępstwa lub wykroczenia stwierdzonego prawomocnym orzeczeniem.

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

p.u. art. 35

Prawo upadłościowe

Argumenty

Odrzucone argumenty

Naruszenie art. 491 ust. 4 p.u. poprzez oddalenie wniosku pomimo braku ku temu podstaw. Pominięcie klauzuli słuszności. Pominięcie względów humanitarnych.

Godne uwagi sformułowania

dłużnik doprowadził do swojej niewypłacalności co najmniej wskutek rażącego niedbalstwa względy słuszności lub humanitarne nie mają zastosowania do ustępu pierwszego tego artykułu

Skład orzekający

Joanna Rusińska

przewodniczący-sprawozdawca

Jerzy P. Naworski

sędzia

Małgorzata Bartczak - Sobierajska

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja negatywnych przesłanek ogłoszenia upadłości konsumenckiej w przypadku zobowiązań wynikających z przestępstwa."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy niewypłacalność wynika bezpośrednio z przestępstwa i rażącego niedbalstwa.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, że popełnienie przestępstwa i wynikające z niego zobowiązania mogą uniemożliwić skorzystanie z dobrodziejstwa upadłości konsumenckiej, co jest ważną informacją dla osób w trudnej sytuacji finansowej.

Przestępstwo jako przeszkoda do ogłoszenia upadłości - co musisz wiedzieć?

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt VI Gz 17/18 POSTANOWIENIE Dnia 5 kwietnia 2018 r. Sąd Okręgowy w Toruniu Wydział VI Gospodarczy w składzie następującym: Przewodniczący SSO Joanna Rusińska (spr.) Sędziowie SO Jerzy P. Naworski, SO Małgorzata Bartczak - Sobierajska po rozpoznaniu w dniu 5 kwietnia 2018r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z powództwa D. S. przeciwko o ogłoszenie upadłości na skutek zażalenia wnioskodawcy na postanowienie Sądu Rejonowego w Toruniu z dnia 18 grudnia 2017r., sygn. akt V GU 256/17 postanawia oddalić zażalenie Jerzy P.Naworski Joanna Rusińska Małgorzata Bartczak-Sobierajska UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 18 grudnia 2017 r. Sąd Rejonowy w Toruniu oddalił wniosek D. S. o ogłoszenie upadłości osoby nieprowadzącej działalności gospodarczej z tego względu, że mając zobowiązania wynikające z wyroku karnego i nakazu zapłaty, których nie był w stanie spłacić, wnioskodawca zaciągnął dalsze zobowiązanie na zakup sprzętu AGD - mikrofalówki. W ten sposób spełniona została negatywna przesłanka z art. 491 4 ust.1 p.u. W zażaleniu wnioskodawca domagał się uchylenia postanowienia Sądu I instancji zarzucając mu naruszenie art. 491 4 ust.1 p.n. poprzez oddalenie wniosku pomimo braku ku temu podstaw, a także z pominięciem klauzuli słuszności oraz względów humanitarnych. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Sąd II instancji podziela ustalenia faktyczne Sądu Rejonowego, uzupełniając je o informacje wynikające z dokumentów dotyczących popełnione przez wnioskodawcę przestępstwa i okoliczności będące podstawą wydania nakazu zapłaty przeciwko wnioskodawcy. Dłużnik we wniosku o ogłoszenie upadłości wskazał na przyczyny popadnięcia w stan niewypłacalności stwierdzając, że nie jest w stanie zaspokoić wierzytelności wobec ubezpieczyciela oraz komornika sądowego egzekwującego należność z wyroku karnego. Jak wynika z załączonych do pisma z dnia 20 marca 2018 r. dokumentów, wskazane wierzytelności są konsekwencją popełnionego przez wnioskodawcę przestępstwa, polegającego na kierowaniu pojazdem mechanicznym pod wpływem alkoholu, czym doprowadził do wypadku drogowego, w wyniku którego ucierpiały inne osoby (wyrok SR w Lipnie z dnia 22.11.2011 r., sygn. akt II K 696/11, k.59). Właśnie roszczenia o odszkodowanie i zadośćuczynienie wobec poszkodowanych w tym wypadku, były dochodzone przez ubezpieczyciela na zasadzie regresu ubezpieczeniowego (pozew w postępowaniu nakazowym złożony przez (...) . w W. przeciwko D. S. z dnia 2.9.2014 r. w wyniku którego został wydany nakaz zapłaty przez SR w Lipnie, sygn. akt I Nc 1049/14, k.60). Takie przyczyny powstania zobowiązań wnioskodawcy powodują, że spełniona została negatywna przesłanka z art. 491 4 ust.1 p.u. dla ogłoszenia upadłości w stosunku do osoby nieprowadzącej działalności gospodarczej, gdyż dłużnik doprowadził do swojej niewypłacalności co najmniej wskutek rażącego niedbalstwa. Należy też wskazać, że w wyniku ewentualnego postępowania upadłościowego nie mogłoby dojść do umorzenia wyżej wspomnianych wierzytelności z uwagi na wyłączenie z art.491 21 ust.2 p.u, który stanowi, że nie podlegają umorzeniu m.in. zobowiązania do wykonania obowiązku naprawienia szkody oraz zadośćuczynienia za doznaną krzywdę, zobowiązania do zapłaty nawiązki lub świadczenia pieniężnego orzeczonych przez sąd jako środek karny lub środek związany z poddaniem sprawcy próbie, jak również zobowiązania do naprawienia szkody wynikającej z przestępstwa lub wykroczenia stwierdzonego prawomocnym orzeczeniem. Wykładania językowa i systematyczna art.491 4 p.u. wyraźnie wskazuje, że względy słuszności lub humanitarne nie mają zastosowania do ustępu pierwszego tego artykułu, dlatego odwołanie się skarżącego do klauzuli słuszności i humanitaryzmu w tym przypadku jest chybione. Z tych względów wniosek o ogłoszenie upadłości był nieuzasadniony, dlatego rozstrzygnięcia Sądu I instancji jest prawidłowe. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 385 k.p.c. w zw. z art. 35 p.u. orzeczono, jak w sentencji Jerzy P.Naworski Joanna Rusińska Małgorzata Bartczak-Sobierajska (...) (...) (...) (...) (...)

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI