Orzeczenie · 2017-09-27

VI GZ 169/17

Sąd
Sąd Okręgowy w Toruniu
Miejsce
Toruń
Data
2017-09-27
SAOSinneupadłość konsumenckaWysokaokręgowy
upadłość konsumenckaniewypłacalnośćrażące niedbalstwoprawo upadłościowezażaleniesąd okręgowysąd rejonowy

Sąd Rejonowy w Toruniu oddalił wniosek W. W. o ogłoszenie upadłości osoby nieprowadzącej działalności gospodarczej, obciążając ją kosztami postępowania. Sąd Rejonowy ustalił, że wnioskodawczyni, zatrudniona na umowę o pracę z wynagrodzeniem 3.186,68 zł brutto, prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z mężem na rencie i ma troje dzieci. Posiada udział w domu jednorodzinnym i 23 wymagalne zobowiązania na łączną kwotę około 200.000 zł. Sąd Rejonowy uznał, że wnioskodawczyni jest niewypłacalna, ale oddalił wniosek z powodu doprowadzenia do niewypłacalności lub istotnego zwiększenia jej stopnia umyślnie lub wskutek rażącego niedbalstwa (art. 491^4 ust. 1 pr. up.). Sąd Rejonowy uznał, że systematyczne zaciąganie kolejnych zobowiązań, nawet w sytuacji prowadzenia postępowań egzekucyjnych, stanowiło rażące niedbalstwo. Sąd Okręgowy w Toruniu uchylił zaskarżone postanowienie. Sąd Okręgowy uznał zarzuty zażalenia za zasadne. Po pierwsze, Sąd Okręgowy stwierdził sprzeczność ustaleń faktycznych z materiałem dowodowym w zakresie istotnego zwiększenia stanu niewypłacalności przez zaciągnięcie pożyczek w kwocie 4.100 zł, wskazując, że pożyczki te były częściowo spłacane, a całkowite zadłużenie z nich wynosiło 3.863,17 zł. Po drugie, Sąd Okręgowy uznał za błędną wykładnię przepisu art. 491^4 ust. 1 pr. up. przez Sąd Rejonowy, który utożsamił rażące niedbalstwo z niedopełnieniem należytej staranności. Sąd Okręgowy podkreślił, że rażące niedbalstwo wymaga zachowania odbiegającego w sposób bardzo znaczący od wzorca zachowań osób podobnych, a w przypadku konsumenta należy stosować obniżony standard rozsądnego zachowania. Sąd Okręgowy uznał, że wnioskodawczyni nie wykazała rażącego niedbalstwa, a jej działania, w tym zaciąganie kredytów konsolidacyjnych, mieściły się w zachowaniu przeciętnego konsumenta, który działa w zaufaniu do instytucji finansowych. W związku z tym, nie zaistniały podstawy do oddalenia wniosku o ogłoszenie upadłości.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja pojęcia 'rażącego niedbalstwa' w kontekście upadłości konsumenckiej oraz ocena zachowania konsumenta wobec instytucji finansowych.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji wnioskodawczyni, ale stanowi ważny głos w interpretacji przesłanek negatywnych upadłości konsumenckiej.

Zagadnienia prawne (3)

Czy wnioskodawczyni doprowadziła do swojej niewypłacalności lub istotnie zwiększyła jej stopień umyślnie lub wskutek rażącego niedbalstwa w rozumieniu art. 491^4 ust. 1 Prawa upadłościowego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, wnioskodawczyni nie doprowadziła do swojej niewypłacalności lub istotnie zwiększyła jej stopień umyślnie lub wskutek rażącego niedbalstwa.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy uznał, że zaciągnięte pożyczki nie zwiększyły istotnie stanu niewypłacalności, a interpretacja rażącego niedbalstwa przez Sąd Rejonowy była błędna. Zachowanie wnioskodawczyni mieściło się w standardzie przeciętnego konsumenta.

Czy błędna interpretacja pojęcia 'rażącego niedbalstwa' przez Sąd Rejonowy uzasadnia uchylenie postanowienia o oddaleniu wniosku o ogłoszenie upadłości?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, błędna interpretacja pojęcia 'rażącego niedbalstwa' stanowiła podstawę do uchylenia zaskarżonego postanowienia.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy stwierdził, że Sąd Rejonowy błędnie zinterpretował rażące niedbalstwo jako niedopełnienie należytej staranności, podczas gdy wymaga ono zachowania znacznie odbiegającego od wzorca. Wnioskodawczyni nie wykazała takiego zachowania.

Czy zaciągnięcie przez wnioskodawczynię pożyczek w kwocie 4.100 zł w latach 2014-2015 istotnie zwiększyło jej stan niewypłacalności?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, zaciągnięcie tych pożyczek nie zwiększyło istotnie stanu niewypłacalności, a wręcz zostały one częściowo spłacone.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy oparł się na zaświadczeniu bankowym wskazującym, że całkowite zadłużenie z tych pożyczek było niższe niż ustalił Sąd Rejonowy, co podważało ustalenie o istotnym zwiększeniu niewypłacalności.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylenie postanowienia
Strona wygrywająca
W. W.

Strony

NazwaTypRola
W. W.osoba_fizycznawnioskodawczyni

Przepisy (8)

Główne

pr. up. art. 491^4 § 1

Prawo upadłościowe

Sąd Okręgowy zinterpretował pojęcie 'rażącego niedbalstwa' jako zachowanie dłużnika, które w sposób bardzo znaczący odbiega od wzorca zachowań osób podobnych, a nie tylko jako niedopełnienie należytej staranności. Podkreślono, że w przypadku konsumentów należy stosować obniżony standard rozsądnego zachowania.

Pomocnicze

pr. up. art. 10

Prawo upadłościowe

pr. up. art. 11 § 1

Prawo upadłościowe

k.p.c. art. 98

Kodeks postępowania cywilnego

pr. up. art. 35

Prawo upadłościowe

k.p.c. art. 386 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 397 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

p.u. art. 35

Prawo upadłościowe

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zażalenie wnioskodawczyni zasługuje na uwzględnienie. • Trafny jest zarzut sprzeczności ustaleń faktycznych z zebranym materiałem dowodowym w zakresie istotnego zwiększenia stanu niewypłacalności. • Pożyczki z lat 2014-2015 nie zwiększyły istotnie stanu niewypłacalności, a zostały częściowo spłacone. • Trafny jest zarzut naruszenia przepisu art. 491^4 ust. 1 pr. up. poprzez błędną wykładnię i zastosowanie pojęcia 'rażącego niedbalstwa'. • Rażące niedbalstwo nie polega na niedopełnieniu należytej staranności, a na zachowaniu znacznie odbiegającym od wzorca. • Zachowanie wnioskodawczyni mieści się w standardzie przeciętnego konsumenta. • Nie zaistniały podstawy do oddalenia wniosku o ogłoszenie upadłości.

Odrzucone argumenty

Sąd Rejonowy prawidłowo ustalił, że wnioskodawczyni doprowadziła do swojej niewypłacalności lub istotnie zwiększyła jej stopień umyślnie lub wskutek rażącego niedbalstwa. • Systematyczne zaciąganie kolejnych zobowiązań, nawet w sytuacji prowadzenia postępowań egzekucyjnych, stanowiło rażące niedbalstwo. • Wnioskodawczyni nie zachowała należytej staranności wymaganej w stosunkach danego rodzaju przy zaciąganiu kolejnych zobowiązań.

Godne uwagi sformułowania

Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Zażalenie wnioskodawczyni zasługuje na uwzględnienie, gdyż podniesione w petitum zażalenia zarzuty są zasadne. • Zgodzić się trzeba z wnioskodawczynią, że Sąd meriti błędnie stwierdził, że rażące niedbalstwo polega na niezachowaniu należytej staranności wymaganej w danych okolicznościach. • W piśmiennictwie przyjmuje się, że normę mówiącą o rażącym poziomie niedbalstwa należy oceniać jako dyrektywę rozstrzygania sytuacji wątpliwych na rzecz konsumenta i tym samym obniżenia standardu rozsądnego zachowania.

Skład orzekający

Zbigniew Krepski

przewodniczący-sprawozdawca

Jerzy P. Naworski

sędzia

Joanna Rusińska

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia 'rażącego niedbalstwa' w kontekście upadłości konsumenckiej oraz ocena zachowania konsumenta wobec instytucji finansowych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wnioskodawczyni, ale stanowi ważny głos w interpretacji przesłanek negatywnych upadłości konsumenckiej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest prawidłowe rozumienie pojęć prawnych, takich jak 'rażące niedbalstwo', w kontekście upadłości konsumenckiej. Pokazuje też, że sądy mogą korygować błędne interpretacje sądów niższej instancji, chroniąc konsumentów.

Czy zaciągnięcie kredytu konsolidacyjnego to rażące niedbalstwo? Sąd Okręgowy wyjaśnia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst