VI GZ 143/14

Sąd Okręgowy w RzeszowieRzeszów2014-06-27
SAOSGospodarczepostępowanie upadłościoweŚredniaokręgowy
upadłośćwniosekzwrot wnioskubrak formalnyoświadczenieprawo upadłościowesąd okręgowyzażalenie

Sąd Okręgowy oddalił zażalenie dłużnika na zarządzenie o zwrocie wniosku o ogłoszenie upadłości, uznając, że brak oświadczenia o prawdziwości danych we wniosku skutkuje jego zwrotem bez wzywania do uzupełnienia.

Dłużnik (...) spółka z o.o. w M. złożył wniosek o ogłoszenie upadłości, który został zwrócony przez Sąd Rejonowy z powodu braku wymaganego oświadczenia o prawdziwości danych. Dłużnik wniósł zażalenie, powołując się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego i argumentując, że powinien zostać wezwany do uzupełnienia braków. Sąd Okręgowy oddalił zażalenie, stwierdzając, że brak oświadczenia zgodnie z art. 25 ust. 3 Prawa upadłościowego i naprawczego skutkuje zwrotem wniosku bez wezwania, a wyrok TK nie ma zastosowania do tego przepisu.

Sąd Okręgowy w Rzeszowie rozpoznał zażalenie dłużnika (...) spółki z o.o. w M. na zarządzenie Sądu Rejonowego w Tarnobrzegu, które zwróciło wniosek o ogłoszenie upadłości. Główną przyczyną zwrotu był brak wymaganego przez art. 25 Prawa upadłościowego i naprawczego oświadczenia na piśmie co do prawdziwości danych zawartych we wniosku. Dłużnik w zażaleniu argumentował, że powinien zostać wezwany do uzupełnienia braków, powołując się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 10 listopada 2009 r. dotyczący art. 28 ust. 1 Prawa upadłościowego i naprawczego. Sąd Okręgowy uznał jednak zażalenie za bezzasadne. Podkreślono, że art. 25 ust. 3 Prawa upadłościowego i naprawczego wprost stanowi, iż w razie niezłożenia oświadczenia, wniosek zwraca się bez wzywania do uzupełnienia. Sąd odwoławczy wyjaśnił, że wyrok Trybunału Konstytucyjnego dotyczył art. 28 ust. 1 ustawy, a nie art. 25 ust. 3, i nie można go rozszerzająco interpretować na inne przepisy. Ponadto, wskazano, że po wydaniu wyroku TK, ustawodawca dokonał zmiany treści art. 28, co dodatkowo przemawia przeciwko takiej interpretacji. Sąd Okręgowy podkreślił, że wymóg złożenia oświadczenia jest wymogiem formalnym służącym sprawności postępowania i nie podlega sanowaniu w taki sam sposób jak inne braki formalne. Ostatecznie, sąd oddalił zażalenie na podstawie art. 385 k.p.c. w zw. z art. 397 § 2 k.p.c.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, brak takiego oświadczenia skutkuje obligatoryjnym zwrotem wniosku bez wezwania do jego uzupełnienia, zgodnie z literalnym brzmieniem przepisu.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy uznał, że art. 25 ust. 3 Prawa upadłościowego i naprawczego nakłada obowiązek zwrotu wniosku w przypadku braku oświadczenia o prawdziwości danych, bez możliwości wezwania do uzupełnienia. Sąd odrzucił argumentację dłużnika opartą na wyroku Trybunału Konstytucyjnego dotyczącego art. 28 ust. 1 tej ustawy, wskazując na brak możliwości rozszerzającej interpretacji orzeczeń TK i na późniejsze zmiany legislacyjne.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalić zażalenie

Strona wygrywająca

Sąd Rejonowy

Strony

NazwaTypRola
(...) spółki z o.o.spółkadłużnik

Przepisy (8)

Główne

pr.un.i.n. art. 25 § ust. 1

Prawo upadłościowe i naprawcze

Nakłada na dłużnika obowiązek złożenia wraz z wnioskiem o ogłoszenie upadłości oświadczenia na piśmie co do prawdziwości danych zawartych we wniosku.

pr.un.i.n. art. 25 § ust. 3

Prawo upadłościowe i naprawcze

W razie niezłożenia oświadczenia, wniosek zwraca się bez wzywania dłużnika do jego uzupełnienia.

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa prawna oddalenia zażalenia.

k.p.c. art. 397 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa prawna oddalenia zażalenia.

Pomocnicze

pr.un.i.n. art. 28 § ust. 1

Prawo upadłościowe i naprawcze

Pierwotna wersja przepisu (do 16.11.2009 r.) regulowała zwrot wniosku w zależności od statusu wnioskodawcy (np. reprezentowanego przez adwokata). Po zmianach (od 22.12.2010 r.) zwrot a limine może nastąpić tylko, gdy wniosek zgłasza podmiot reprezentowany przez adwokata lub radcę prawnego.

k.p.c. art. 125

Kodeks postępowania cywilnego

Ogólne warunki przepisane dla pism procesowych.

k.p.c. art. 126

Kodeks postępowania cywilnego

Ogólne warunki przepisane dla pism procesowych.

k.p.c. art. 128

Kodeks postępowania cywilnego

Ogólne warunki przepisane dla pism procesowych.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Literalna wykładnia art. 25 ust. 3 Prawa upadłościowego i naprawczego, który nakazuje zwrot wniosku bez wezwania do uzupełnienia w przypadku braku oświadczenia o prawdziwości danych. Wyrok Trybunału Konstytucyjnego dotyczący art. 28 ust. 1 Prawa upadłościowego i naprawczego nie ma zastosowania do art. 25 ust. 3 tego prawa. Orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego nie podlegają interpretacji przez sądy powszechne.

Odrzucone argumenty

Dłużnik powinien zostać wezwany do uzupełnienia braków formalnych wniosku o ogłoszenie upadłości, ponieważ nie korzysta z pomocy profesjonalnego pełnomocnika. Wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 10 listopada 2009 r. powinien być stosowany również do art. 25 ust. 3 Prawa upadłościowego i naprawczego.

Godne uwagi sformułowania

nie uczynił on zadość określonemu w art. 25 Prawa upadłościowego i naprawczego wymogowi złożenia oświadczenia na piśmie co do prawdziwości danych zawartych we wniosku nie ma zatem podstaw do stosowania zawężających bądź rozszerzających wykładni wyroków Trybunału Konstytucyjnego wymóg złożenia oświadczenia jest wymogiem formalnym albowiem jego złożenie ma na celu ustalenie w sposób możliwe dokładny stanu majątkowego dłużnika i to już we wstępnej fazie postępowania oświadczenia co do prawdziwości danych, o którym mówi art. 25 pr.un.i.n nie podlega sanowaniu

Skład orzekający

Andrzej Borucki

przewodniczący

Beata Hass-Kloc

sprawozdawca

Anna Harmata

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących formalnych wymogów wniosku o ogłoszenie upadłości, w szczególności obowiązku złożenia oświadczenia o prawdziwości danych i skutków jego braku, a także zasady stosowania orzeczeń Trybunału Konstytucyjnego przez sądy powszechne."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznego przepisu Prawa upadłościowego i naprawczego (art. 25 ust. 3) i jego relacji do ogólnych zasad postępowania oraz orzecznictwa TK. Nie dotyczy bezpośrednio meritum wniosku o upadłość.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu formalnego postępowania upadłościowego, a jej rozstrzygnięcie opiera się na precyzyjnej wykładni przepisów i orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego, co jest istotne dla praktyków prawa upadłościowego.

Brak jednego oświadczenia może pogrzebać wniosek o upadłość – sąd wyjaśnia, kiedy nie ma ratunku.

Sektor

gospodarcze

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt VI Gz 143/14 POSTANOWIENIE Dnia 27 czerwca 2014 r. Sąd Okręgowy w Rzeszowie VI Wydział Gospodarczy w składzie następującym: Przewodniczący: SSO Andrzej Borucki Sędziowie: SO Beata Hass-Kloc (spr.) SO Anna Harmata Protokolant: asyst. sędz. Jarosław Różycki po rozpoznaniu w dniu 27 czerwca 2014 r. w Rzeszowie na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku dłużnika: (...) spółki z o.o. w M. o ogłoszenie upadłości w przedmiocie zażalenia dłużnika na zarządzenie Sądu Rejonowego w Tarnobrzegu z dnia 2 kwietnia 2014 r., sygn. akt V GU 7/14 postanawia: oddalić zażalenie. Sygn. akt VI Gz 143/14 UZASADNIENIE Zaskarżonym zarządzeniem Sąd Rejonowy w Tarnobrzegu zwrócił wniosek (...) spółki z o.o. w M. o ogłoszenie upadłości w związku z faktem, iż nie uczynił on zadość określonemu w art. 25 Prawa upadłościowego i naprawczego wymogowi złożenia oświadczenia na piśmie co do prawdziwości danych zawartych we wniosku. Sąd I instancji w uzasadnieniu zaskarżanego zarządzenia ubocznie wskazał również na inne braki formalne wniosku. W zażaleniu na powyższe zarządzenie, dłużnik podniósł – powołując się na wyrok TK z dnia 10 listopada 2009 r. – iż art. 28 ust. 1 Prawa upadłościowego i naprawczego (Dz. U Nr 60, poz. 535 ze zm.) (dalej: pr.un.i.n.) w zakresie odnoszącym się do dłużnika niekorzystającego z pomocy adwokata lub radcy prawnego, jako niezgodny z art. 45 ust. 1 Konstytucji RP , przy czym w ocenie skarżącego ww. zasada odnosi się również do art. 25 ust 3 pr.un.i.n. wobec czego jako, iż występuję bez profesjonalnego pełnomocnika powinien być wezwany do uzupełnienia braków formalnych. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Zażalenie jest bezzasadne. Podniesione w niej zarzuty nie znalazły uznania sądu odwoławczego. Twierdzenia podniesione przez skarżącego należy uznać za bezpodstawną polemikę. Ustawa prawo upadłościowe i naprawcze w art. 25 ust. 1 nakłada na dłużnika obowiązek złożenia wraz z wnioskiem o ogłoszenie upadłości oświadczenia na piśmie co do prawdziwości danych zawartych we wniosku. Zgodnie zaś z ust. 3 powyższego artykułu w razie niezłożenia oświadczenia, wniosek zwraca się bez wzywania dłużnika do jego uzupełnienia. Z kolei zgodnie z art. 28 pr.un.i.n., wniosek o ogłoszenie upadłości nieodpowiadający wymogom określonym w ustawie lub nienależycie opłacony zwraca się bez wezwania o uzupełnienie lub opłacenie wniosku, jeżeli został on zgłoszony przez wnioskodawcę reprezentowanego przez adwokata lub radcę prawnego. W terminie tygodniowym od dnia doręczenia zarządzenia o zwrocie z przyczyn określonych w ust. 1, wniosek ponownie złożony, odpowiadający wymogom ustawowym i należycie opłacony, wywołuje skutek od daty pierwotnego wniesienia. Skutek taki nie występuje w razie kolejnego zwrotu z tej samej przyczyny. Zgodnie z pierwotną wersją tego przepisu, obowiązującą do 16.11.2009 r. (w kwestii tej zob. wyr. TK z 10.11.2009 r., Dz.U. Nr 191, poz. 1484), wniosek niespełniający tych wymagań i/lub nienależycie opłacony ulegał zwrotowi a limine, jeśli pochodził od: 1) samego dłużnika, jego reprezentanta lub pełnomocnika (bez względu na status prawny dłużnika oraz kwalifikacje zawodowe jego reprezentanta lub pełnomocnika), 2) wierzyciela będącego przedsiębiorcą, 3) każdego wierzyciela reprezentowanego przez adwokata lub radcę prawnego. Bardzo wysokie wymagania dotyczące dłużnika i wierzyciela będącego przedsiębiorcą stanowiły wyraz pewnego charakterystycznego przekonania ustawodawcy co do kwalifikacji podmiotowych przedsiębiorcy ("dłużnik" w postępowaniu upadłościowym jest nim ex definitione, z nielicznymi wyjątkami, dotyczącymi przede wszystkim kategorii "konsumentów"). Założenie co do profesjonalizmu przedsiębiorcy zostało jednak wkrótce podważone w wyroku TK z 20.12.2007 r. (P 39/06, Dz.U. Nr 247, poz. 1845), na podstawie którego przepis art. 130 2 § 4 zd. 1 k.p.c. , regulujący natychmiastowy zwrot lub odrzucenie pisma nienależycie opłaconego przez przedsiębiorcę, utracił moc w istotnej części z dniem 29.12.2007 r. Identyczne założenie TK przyjął następnie w wyr. z 10.11.2009 r. (P 88/08 Dz.U. Nr 191, poz. 1484), stanowiąc w nim, że art. 28 ust. 1 ww. ustawy traci moc w zakresie odnoszącym się do dłużnika niekorzystającego z pomocy adwokata lub radcy prawnego, jako niezgodny z art. 45 ust. 1 Konstytucji RP . Poczynając od 22.12.2010 r. (zob. art. 2 ustawy z 22.10.2010 r. o zmianie ustawy - Prawo upadłościowe i naprawcze , Dz.U. Nr 230, poz. 1509), zwrot a limine wniosku o ogłoszenie upadłości może nastąpić tylko wtedy, gdy wniosek ten zgłasza podmiot reprezentowany przez adwokata lub radcę prawnego. Wbrew jednak stanowisku skarżącego, powyższy wyrok nie odnosi się do art. 25 ust. 3 pr.un.i.n., gdyż przedmiotem kontroli konstytucyjności był art. 28 ust. 1 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. - Prawo upadłościowe i naprawcze o treści: "Wniosek dłużnika o ogłoszenie upadłości nieodpowiadający wymogom określonym w ustawie lub nienależycie opłacony zwraca się bez wzywania o uzupełnienie lub opłacenie wniosku". Trybunał Konstytucyjny odniósł się jedynie do art. 28 pr.un.i.n., stwierdzając, iż jest on niezgodny z art. 45 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej . Nie ma zatem podstaw do stosowania zawężających bądź rozszerzających wykładni wyroków Trybunału Konstytucyjnego. Nie wynika to przede wszystkim ani z Konstytucji RP ani z żadnej ustawy dotyczącej sądów powszechnych, że orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego mogą podlegać interpretacji przez sądy i mogą być przez nie zawężane lub rozszerzane na podstawie tego co znajduje się w uzasadnieniu. Poza tym zaznaczenia wymaga – co już pośrednio wskazywano - że po przedmiotowym orzeczeniu Trybunału Konstytucyjnego, ustawodawca dokonał zmiany treści art. 28 pr.un.i.n. W związku z tym gdyby orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego należało interpretować tak jak chce tego skarżący, zmianą zostałaby również objęta treść art. 25 pr.un.i.n. Dodatkowo wypada podnieść, iż wymóg złożenia oświadczenia jest wymogiem formalnym albowiem jego złożenie ma na celu ustalenie w sposób możliwe dokładny stanu majątkowego dłużnika i to już we wstępnej fazie postępowania. Dłużnik nie może być wzywany do złożenia takiego oświadczenie, co z kolei służy sprawności postępowania. Zwrócić trzeba uwagę, iż wymagania określone w ustawie prawo upadłościowe i naprawcze o charakterze formalnym, obejmują ogólne warunki przepisane dla pism procesowych w treści art. 125, 126 i 128 k.p.c. oraz szczególne warunki wniosku o ogłoszenie upadłości, określone w art. 22-24 pr.un.i.n (w kwestii tej zob. uzasadnienie uchw. SN z 12.12.2001 r., III CZP 70/01, OSNC 2002, Nr 10, poz. 116). Dlatego też oświadczenia co do prawdziwości danych, o którym mówi art. 25 pr.un.i.n nie podlega sanowaniu. Natomiast jeśli wniosek o ogłoszenie upadłości zawiera wskazane oświadczenie, ale nie zawiera innych o informacji oraz dokumentów ( art. 22-24 pr.un.i.n), wówczas sąd wezwie wnioskodawcę do uzupełnienia braków formalnych wniosku, wskazując, jakie informacje lub dokumenty powinny zostać uzupełnione w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania sądu. Zauważyć ponadto należy, iż Sąd Rejonowy zarządził, zwrot wniosku jedynie z przyczyny braku przedmiotowego oświadczenia, czego skarżący nie kwestionował albowiem przy ponownym złożeniu przedmiotowego wniosku rzeczone oświadczenie zostało złożone (k-208). Wymienione w dalszej części uzasadnienia braki formalne, zostały wymienione jedynie ubocznie i jako takie nie miały żadnego znaczenia w kwestii zwrotu przedmiotowego wniosku. Mając na uwadze powyższe, Sąd Okręgowy na podstawie art. 385 k.p.c. w zw. z art. 397 § 2 k.p.c. orzekł jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI