VI Gz 10/14

Sąd Okręgowy w RzeszowieRzeszów2014-03-13
SAOSGospodarczewłaściwość sąduWysokaokręgowy
właściwość miejscowaumowa prorogacyjnaforma pisemnazażaleniesąd okręgowysąd rejonowyzlecenie spedycyjnekoszty postępowania

Sąd Okręgowy uchylił postanowienie o przekazaniu sprawy do innego sądu, uznając umowę prorogacyjną za nieskuteczną z powodu braku wymaganej formy pisemnej.

Sąd Rejonowy w Tarnobrzegu uznał się za niewłaściwy miejscowo i przekazał sprawę do Sądu Rejonowego w Opolu, opierając się na umowie prorogacyjnej zawartej w zleceniu spedycyjnym. Powód złożył zażalenie, zarzucając błędne ustalenia faktyczne i prawne. Sąd Okręgowy w Rzeszowie uchylił postanowienie, stwierdzając, że umowa prorogacyjna nie spełnia wymogu formy pisemnej, gdyż nie została wyraźnie zaakceptowana przez obie strony i opatrzona ich podpisami.

Sprawa dotyczyła zażalenia powoda na postanowienie Sądu Rejonowego w Tarnobrzegu, który uznał się za niewłaściwy miejscowo i przekazał sprawę do Sądu Rejonowego w Opolu. Podstawą przekazania była umowa prorogacyjna zawarta w zleceniu spedycyjnym, która wskazywała Sąd Rejonowy w Opolu jako właściwy do rozstrzygania sporów. Powód w zażaleniu zarzucił sądowi niższej instancji naruszenie przepisów proceduralnych i brak należytego wyjaśnienia podstawy faktycznej i prawnej orzeczenia, wskazując jednocześnie na możliwość wytoczenia powództwa przed sądem miejsca wykonania umowy. Sąd Okręgowy w Rzeszowie, rozpoznając zażalenie, uznał je za zasadne, jednak z innych powodów niż podniesione przez powoda. Sąd Okręgowy podkreślił, że umowa prorogacyjna, aby była ważna i skuteczna, musi być zawarta na piśmie i wymaga wyraźnej akceptacji obu stron, najlepiej potwierdzonej własnoręcznymi podpisami. Sąd wskazał, że zamieszczenie postanowienia o właściwości sądu w treści druku regulaminu, faktury czy zlecenia, bez wyraźnej akceptacji i podpisu drugiej strony, nie spełnia wymogu formy pisemnej. W związku z tym, uznał, że umowa prorogacyjna nie została skutecznie zawarta, co skutkowało uchyleniem zaskarżonego postanowienia i przekazaniem sprawy do dalszego prowadzenia Sądowi Rejonowemu w Tarnobrzegu.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, umowa prorogacyjna wymaga wyraźnej akceptacji obu stron, najlepiej potwierdzonej własnoręcznymi podpisami. Zamieszczenie postanowienia o właściwości sądu w treści druku dokumentów wystawionych przez jedną ze stron i nieakceptowanych wyraźnie na piśmie przez drugą stronę nie spełnia wymogu formy pisemnej.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy odwołał się do ogólnych zasad prawa umów, wskazując, że umowa prorogacyjna, jako porozumienie stron, wymaga formy pisemnej dla swojej ważności i skuteczności. Podkreślono, że oświadczenie woli powinno być wyraźne i stwierdzone własnoręcznym podpisem, szczególnie gdy umowa jest zawierana z inicjatywy silniejszego kontrahenta. Brak spełnienia tych wymogów skutkuje nieważnością lub nieskutecznością umowy.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylenie postanowienia i przekazanie sprawy do dalszego prowadzenia

Strona wygrywająca

powód

Strony

NazwaTypRola
B. J.osoba_fizycznapowód
(...) Spółka komandytowa w O.spółkapozwany

Przepisy (9)

Główne

k.p.c. art. 46

Kodeks postępowania cywilnego

Umowa prorogacyjna wymaga formy pisemnej dla swojej ważności i skuteczności. Oświadczenie woli powinno być wyraźne i stwierdzone własnoręcznym podpisem.

k.p.c. art. 386 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 397 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 108 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Orzeczenie o kosztach postępowania zażaleniowego.

Pomocnicze

k.p.c. art. 202

Kodeks postępowania cywilnego

k.c. art. 454

Kodeks cywilny

k.p.c. art. 34

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 328

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 200

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Umowa prorogacyjna nie spełnia wymogu formy pisemnej, gdyż nie została wyraźnie zaakceptowana przez obie strony i opatrzona ich podpisami.

Odrzucone argumenty

Zarzuty powoda dotyczące naruszenia przepisów proceduralnych i braku należytego wyjaśnienia podstawy faktycznej i prawnej orzeczenia (choć sąd uznał je za nieodnoszące się do istoty sprawy).

Godne uwagi sformułowania

warunkiem ważności i skuteczności umowy prorogacyjnej jest, aby była ona zawarta na piśmie. Nie spełnia warunku formy pisemnej zamieszczenie postanowienia o właściwości sądu w treści druku różnych regulaminów, faktur i innych tego rodzaju dokumentach wystawionych przez jedną ze stron i nie akceptowanych wyraźnie na piśmie przez drugą stronę. porozumienie stron w kwestii właściwości miejscowej sądu jest w świetle art. 46 kpc umową stron , wymaga ono jak każda umowa stwierdzenia akceptacji jej treści własnoręcznymi podpisami stron. oświadczenie każdej ze stron o zgodzie na prorogację sądu powinna być wyraźne i stwierdzone jej własnoręcznym podpisem.

Skład orzekający

Anna Walus-Rząsa

przewodniczący

Beata Hass-Kloc

sprawozdawca

Barbara Frankowska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ważność i skuteczność umów prorogacyjnych, wymóg formy pisemnej dla klauzul umownych, zasady właściwości sądu w sprawach gospodarczych."

Ograniczenia: Dotyczy głównie spraw gospodarczych, gdzie zawierane są umowy prorogacyjne. Interpretacja formy pisemnej może być stosowana analogicznie do innych klauzul umownych wymagających tej formy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu umów gospodarczych – klauzul prorogacyjnych, które często są pomijane lub nieprawidłowo formułowane. Pokazuje, jak istotne jest przestrzeganie wymogów formalnych, aby takie klauzule były skuteczne.

Umowa prorogacyjna w zleceniu spedycyjnym – czy podpis jest zawsze konieczny?

Sektor

transport

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt VI Gz 10/14 POSTANOWIENIE Dnia 13 marca 2014 r. Sąd Okręgowy w Rzeszowie VI Wydział Gospodarczy w składzie następującym: Przewodniczący: SSO Anna Walus-Rząsa Sędziowie: SSO Beata Hass-Kloc (spr) SSO Barbara Frankowska Protokolant: st. sekr. sądowy Joanna Kościak po rozpoznaniu w dniu 13 marca 2014 r. w Rzeszowie na posiedzeniu niejawnym sprawy z powództwa: B. J. , przeciwko: (...) Spółka komandytowa w O. o zapłatę , na skutek zażalenia powoda na postanowienie Sądu Rejonowego w Tarnobrzegu V Wydziału Gospodarczego z dnia 31 października 2013 r., sygn. akt V GC 467/13 w przedmiocie przekazania sprawy do SR w Opolu postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie i sprawę przekazać Sądowi Rejonowemu w Tarnobrzegu V Wydział Gospodarczy do dalszego prowadzenia, pozostawiając temu Sądowi rozstrzygnięcie o kosztach postępowania zażaleniowego. UZASADNIENIE Zaskarżonym postanowieniem Sąd Rejonowy w Tarnobrzegu stwierdził swą niewłaściwość miejscową i przekazał sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Opolu Wydziałowi Gospodarczemu na podstawie art. 46 kpc w zw. z art. 202 kpc , powołując się na to, że pozwany skutecznie zgłosił zarzut niewłaściwości sądu, bo uczynił to w sprzeciwie od nakazu zapłaty, gdzie zarzucił brak właściwości miejscowej tego Sądu ze względu na fakt właściwości umownej ustalonej przez strony w zleceniu spedycyjnym nr (...) z dnia 21.06.2012r , które powód przyjął do realizacji i je zrealizował. Zdaniem Sądu Rejonowego w pkt. 9 tegoż zlecenia widnieje zapis , iż miejscem rozstrzygnięcia sporów jest Sąd Rejonowy w Opolu , a co za tym idzie w świetle treści art. 46 kpc jest to sąd wyłączny do rozpoznania wszelkich sporów z tego stosunku prawnego. Zażalenie na powyższe postanowienie złożył powód wnosząc o jego uchylenie w całości. Zarzucił mu błędne ustalenie , z naruszeniem art. 200 kpc , 328 kpc oraz 34 kpc że zaistniały przesłanki do przekazania sprawy do Sądu Rejonowego w Opolu; brak wyjaśnienia należytego i wyczerpującego podstawy faktycznej i prawnej wydanego orzeczenia oraz ,że powód miał w oparciu o treść art. 34 kpc prawo wytoczyć powództwo przed sąd miejsca wykonania umowy, a poza tym pozwany miał uregulować należność dochodzoną pozwem na rachunek bankowy powoda tj. w T. . W uzasadnieniu powyższego powołał się na treść art. 454 kc ,orzecznictwo Sądu Najwyższego dokonując analizy treści art. 32-37 kpc i 454 kc. Pozwany w odpowiedzi na zażalenie wniósł o jego oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w tym przedmiocie. Sąd Okręgowy mając na uwadze powyższe zważył co następuje: Zażalenie powoda to zasługuje ono na uwzględnienie , ale z innych powodów niż te które zostały wskazane w zażaleniu. W ocenie Sądu Okręgowego zaprezentowane przez powoda w zażaleniu zarzuty i ich argumentacja świadczą jedynie o tym , że powód w ogóle nie odniósł się do istoty zaskarżonego postanowienia. Mimo tego Sąd Okręgowy biorąc pod uwagę treść zaskarżonego orzeczenia odnoszącej się do umowy prorogacyjnej ,zauważa na początku , że warunkiem ważności i skuteczności umowy prorogacyjnej jest , aby była ona zawarta na piśmie. Nie spełnia warunku formy pisemnej zamieszczenie postanowienia o właściwości sądu w treści druku różnych regulaminów, faktur i innych tego rodzaju dokumentach wystawionych przez jedną ze stron i nie akceptowanych wyraźnie na piśmie przez drugą stronę. Skoro porozumienie stron w kwestii właściwości miejscowej sądu jest w świetle art. 46 kpc umową stron , wymaga ono jak każda umowa stwierdzenia akceptacji jej treści własnoręcznymi podpisami stron. Ponieważ umowy prorogacyjne są zawierane zwykle z inicjatywy i na korzyść silniejszych kontrahentów ,dlatego oświadczenie każdej ze stron o zgodzie na prorogację sądu powinna być wyraźne i stwierdzone jej własnoręcznym podpisem. ( podobnie choć w zakresie zapisu na sąd polubowny i umowy prorogacyjnej dotyczącej jurysdykcji krajowej wypowiedział się SN w orzeczeniach z dnia 9.01.1969r, I CZ 92/67 i I CZ 3/68) Formy pisemnej nie spełnia oświadczenie woli sformułowane przez stronę pozwaną w przesłanym do powoda faksem zleceniu i nie zaopatrzone w podpis drugiej strony; i choć nie zachowanie tej formy nie stanowi o jej nieważności to jednak nie można przyjąć, że umowa prorogacyjna została skutecznie zawarta. Z tych też względów orzeczono jak po myśli art. 386 par.1 kpc w zw. z art. 397 par.2 kpc . Orzeczenie o kosztach postępowania apelacyjnego znajduje uzasadnienie w treści art. 108 par.2 kpc .

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI