VI GC 314/16
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPowód Biuro Handlowe (...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w J. wniósł o nakazanie zapłaty kwoty 2 733,02 zł od pozwanej M. W. wraz z odsetkami, tytułem należności za zakupione towary. Pozwana nabyła od powoda dwukrotnie towary, na co zostały wystawione faktury VAT. Pozwana wniosła zarzuty od nakazu zapłaty, zaprzeczając zawarciu umowy, otrzymaniu towarów i podpisaniu faktur przez siebie, wskazując, że podpisała je osoba nieuprawniona. Sąd ustalił, że pozwana zatrudniała I. J. do pomocy w biurze, która dysponowała pieczęcią firmową i wystawiała faktury. I. J. zamówiła towary od powoda, odebrała je i podpisała faktury z użyciem pieczęci firmowej. Sąd, stosując art. 97 k.c., uznał I. J. za umocowaną do dokonywania czynności prawnych w lokalu przedsiębiorstwa, mimo że mogła przekroczyć swoje faktyczne uprawnienia (zamówienia do 200 zł). Sąd podkreślił, że ciężar dowodu wykazania braku umocowania lub wiedzy powoda o tym fakcie spoczywał na pozwanej, która nie przedstawiła takich dowodów. Sąd utrzymał w mocy nakaz zapłaty, zasądzając od pozwanej koszty procesu.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja i stosowanie art. 97 k.c. w kontekście umocowania pracowników do dokonywania czynności prawnych w imieniu przedsiębiorcy, zwłaszcza w sytuacjach przekroczenia faktycznych uprawnień.
Zastosowanie art. 97 k.c. wymaga, aby lokal był przeznaczony do obsługi publiczności, a czynność prawna należała do kategorii czynności zazwyczaj dokonywanych z klientami. Ochrona kontrahenta może być wyłączona, jeśli wiedział on o braku umocowania lub okoliczności wykluczały wątpliwości co do braku umocowania.
Zagadnienia prawne (2)
Czy pracownik przedsiębiorcy, działający w lokalu przeznaczonym do obsługi publiczności, jest umocowany do dokonywania czynności prawnych w imieniu przedsiębiorcy na podstawie art. 97 k.c., nawet jeśli przekroczył swoje faktyczne uprawnienia?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, pracownik taki jest umocowany do dokonywania czynności prawnych, które zazwyczaj bywają dokonywane z osobami korzystającymi z usług tego przedsiębiorstwa, chyba że kontrahent wiedział o braku umocowania lub okoliczności wykluczały wszelką wątpliwość co do braku umocowania.
Uzasadnienie
Sąd powołał się na art. 97 k.c., zgodnie z którym osobę czynną w lokalu przedsiębiorstwa przeznaczonym do obsługi publiczności poczytuje się w razie wątpliwości za umocowaną do dokonywania czynności prawnych zazwyczaj dokonywanych z klientami. Ciężar dowodu wykazania braku umocowania lub wiedzy kontrahenta o tym fakcie spoczywa na przedsiębiorcy.
Kto ponosi ciężar dowodu w sytuacji, gdy pozwany kwestionuje umocowanie pracownika do zawarcia umowy w imieniu przedsiębiorcy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Ciężar dowodu wykazania braku umocowania pracownika lub wiedzy kontrahenta o tym braku spoczywa na pozwanym przedsiębiorcy.
Uzasadnienie
Sąd wskazał, że zgodnie z rozkładem ciężaru dowodu, to na pozwanej spoczywał obowiązek wykazania, że powód wiedział o braku umocowania I. J. lub o ograniczeniach jej umocowania, czego pozwana nie uczyniła.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Biuro Handlowe (...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością | spółka | powód |
| M. W. | osoba_fizyczna | pozwana |
| I. J. | osoba_fizyczna | pracownica pozwanej |
| T. W. | osoba_fizyczna | przedstawiciel handlowy powoda |
Przepisy (6)
Główne
k.c. art. 535
Kodeks cywilny
Przez umowę sprzedaży sprzedawca zobowiązuje się przenieść na kupującego własność rzeczy i wydać mu rzecz, a kupujący zobowiązuje się rzecz odebrać i zapłacić sprzedawcy cenę.
k.c. art. 97
Kodeks cywilny
Osobę czynną w lokalu przedsiębiorstwa przeznaczonym do obsługiwania publiczności poczytuje się w razie wątpliwości za umocowaną do dokonywania czynności prawnych, które zazwyczaj bywają dokonywane z osobami korzystającymi z usług tego przedsiębiorstwa.
k.p.c. art. 496
Kodeks postępowania cywilnego
Jeżeli dłużnik nie złożył oświadczenia o którym mowa w art. 493, sąd wydaje postanowienie o utrzymaniu w mocy nakazu zapłaty albo o uchyleniu nakazu zapłaty i orzeczeniu o kosztach postepowania.
Pomocnicze
k.c. art. 481 § 1
Kodeks cywilny
Jeżeli dłużnik opóźni się ze spełnieniem świadczenia pieniężnego, wierzyciel może żądać odsetek za czas opóźnienia, choćby nie poniósł żadnej szkody i choćby opóźnienie było następstwem okoliczności, za które dłużnik odpowiedzialności nie ponosi.
k.p.c. art. 98
Kodeks postępowania cywilnego
Strona przegrywająca sprawę obowiązana jest zwrócić przeciwnikowi na jego żądanie koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony.
k.p.c. art. 108
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd rozstrzyga o kosztach w każdym orzeczeniu kończącym sprawę w instancji.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Pracownica pozwanej (I. J.) była umocowana do dokonywania czynności prawnych w lokalu przedsiębiorstwa na podstawie art. 97 k.c. • Powód mógł być przekonany o umocowaniu pracownicy, a ciężar dowodu braku umocowania lub wiedzy powoda spoczywał na pozwanej. • Zamówione towary (części samochodowe, płyny) miały związek z przedmiotem działalności pozwanej (warsztat samochodowy).
Odrzucone argumenty
Pozwana nie zawierała umów sprzedaży z powodem. • Pozwana nie otrzymała towarów. • Faktury nie zostały przez nią podpisane. • Osoba podpisująca faktury nie była umocowana do działania w jej imieniu.
Godne uwagi sformułowania
Osobę czynną w lokalu przedsiębiorstwa przeznaczonym do obsługiwania publiczności poczytuje się w razie wątpliwości za umocowaną do dokonywania czynności prawnych, które zazwyczaj bywają dokonywane z osobami korzystającymi z usług tego przedsiębiorstwa. • Ryzyko negatywnych skutków w tej mierze może obciążać nie kontrahenta, lecz jedynie przedsiębiorcę. • Fakt ujęcia faktury VAT w księgach rachunkowych nie może stanowić dowodu na zawarcie przez strony umowy ani też nie jest konstytutywnym elementem istnienia wierzytelności.
Skład orzekający
Justyna Supińska
SSR
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja i stosowanie art. 97 k.c. w kontekście umocowania pracowników do dokonywania czynności prawnych w imieniu przedsiębiorcy, zwłaszcza w sytuacjach przekroczenia faktycznych uprawnień."
Ograniczenia: Zastosowanie art. 97 k.c. wymaga, aby lokal był przeznaczony do obsługi publiczności, a czynność prawna należała do kategorii czynności zazwyczaj dokonywanych z klientami. Ochrona kontrahenta może być wyłączona, jeśli wiedział on o braku umocowania lub okoliczności wykluczały wątpliwości co do braku umocowania.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak szeroko sąd może interpretować pojęcie umocowania pracownika na podstawie art. 97 k.c., co ma istotne implikacje dla obrotu gospodarczego i ryzyka ponoszonego przez przedsiębiorców.
“Czy pracownik, który zamówił towar ponad swoje uprawnienia, może narazić firmę na odpowiedzialność? Sąd odpowiada w oparciu o art. 97 k.c.”
Dane finansowe
WPS: 2733,02 PLN
należność główna: 2203,55 PLN
należność główna: 529,47 PLN
Sektor
motoryzacja
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.