VI GC 209/13

Sygnatura akt VI GC 209/13 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 3 kwietnia 2014 r. Sąd Rejonowy w Wałbrzychu VI Wydział Gospodarczy w następującym składzie: Przewodniczący SSR Beata Koźbiał-Kawałko Protokolant Barbara Kania po rozpoznaniu w dniu 3 kwietnia 2014 r. w Wałbrzychu na rozprawie sprawy z powództwa A. M. przeciwko (...) Spółka z o.o. w W. o nakazanie I nakazuje stronie pozwanej (...) Spółka z o.o. w W. udostępnienie powodowi A. M. informacji potrzebnych do ustalenia wysokości prowizji z tytułu umowy agencyjnej za okres od dnia 01.04.2012 r. do dnia 31.05.2012 r. obejmujących wyciągi z ksiąg handlowych strony pozwanej za w/w okres w zakresie umów zawieranych za pośrednictwem powoda; II w pozostałym zakresie powództwo oddala; III zasądza od strony pozwanej (...) Spółka z o.o. w W. na rzecz powoda A. M. kwotę 30 zł tytułem zwrotu kosztów procesu. UZASADNIENIE Powód A. M. wniósł o nakazanie stronie pozwanej (...) Sp. z o.o. w W. udostępnienia powodowi informacji w postaci wyciągu i wglądu do ksiąg zawierających dane o należnej mu prowizji z tytułu faktur wystawionych przez pozwaną klientom w okresie od 1 kwietnia 2012 roku do 31 maja 2012 roku na podstawie umów, przy których zawieraniu i wykonywaniu pośredniczył powód. W uzasadnieniu wskazał, że w okresie od stycznia 2010 roku do kwietnia 2012 roku świadczył na rzecz pozwanej usługi w zakresie poszukiwania kontrahentów, prowadzenia negocjacji warunków umów zawieranych pomiędzy pozwaną a klientami, zbierania zamówień. Za świadczone usługi comiesięcznie otrzymywał wynagrodzenie w wysokości ustalonej przez strony. Dalej wskazał, że umowa została rozwiązana z końcem kwietnia 2012 roku, a po zakończeniu współpracy przedstawił zarządowi pozwanej wyliczenie przysługującej mu prowizji, której dotychczas nie otrzymał. Pozwana mimo wezwania nie przedstawiła powodowi dokumentów umożliwiających ustalenie wysokości prowizji. Strona pozwana (...) Sp. z o.o. w W. wniosła o oddalenie powództwa w całości oraz zwrot kosztów procesu zarzucając, że stron nigdy nie łączyła umowa agencyjna, powód nigdy nie pośredniczył przy zawieraniu umów, ani nie zawierał umów w imieniu pozwanego. Wskazała ponadto, że współpraca między stronami ograniczała się w całości do świadczenia usług przez powoda w zakresie dokumentowania transakcji z klientami pozyskanymi przez dział sprzedaży strony pozwanej. Poza sporem w niniejszej sprawie pozostawało, że:  W dniu 4 stycznia 2010 roku strony zawarły umowę przedwstępną, zgodnie z którą w przypadku zarejestrowania przez powoda działalności gospodarczej, pozwana zobowiązana była do zawarcia z powodem umowy o współpracę w zakresie pozyskiwania przez powoda klientów, przekazywania pozwanej informacji o potencjalnych klientach, prezentowania oferty pozwanej i kompletowania dokumentów o klientach.  W dniu 7 czerwca 2010 roku powód uzyskał wpis do Ewidencji Działalności Gospodarczej. Sąd ustalił następujący stan faktyczny: W okresie od czerwca 2010 roku do maja 2012 roku powód świadczył usługi na rzecz w zakresie objętym w/w umową przedwstępną. Za świadczone usługi powód otrzymywał wynagrodzenie, płatne po wystawieniu przez niego faktury VAT. Powód otrzymał wynagrodzenie za okres od czerwca 2010 roku do marca 2012 roku. Dowód: - faktury wraz z potwierdzeniem przelewu, k. 14-59 - korespondencja mailowa, k. 60-62, 178-201, 324-400; 107-108 - zeznania świadków: - J. N. , k. 256-257; - K. K. , k. 258-259; - K. B. , k. 299-300; - przesłuchanie powoda, k. 312-313. W czerwcu 2012 roku powód zwrócił się do pozwanej o wskazanie podstawy wyliczenia wynagrodzenia, w oparciu o ilość umów zawartych przez pozwaną z klientami pozyskanymi przez powoda, w okresie od 1 kwietnia do 31 maja 2012 roku. Pozwana nie wyraziła zgody na udostępnienie informacji, podnosząc że powód nierzetelnie wywiązywał się z zawartej umowy. Dowód: - korespondencja mailowa, k. 65-66. Sąd zważył, co następuje: Powództwo zasługuje na częściowe uwzględnienie. Dokonując ustaleń faktycznych w niniejszej sprawie Sąd oparł się na przedłożonych przez strony dokumentach, których autentyczności strony nie podważały oraz zeznaniach świadków, uznając je za spójne i logiczne oraz zgodne z pozostałym zgromadzonym w sprawie materiałem dowodowym. Sąd pominął natomiast dowód z przesłuchania pozwanej, wobec jej niestawiennictwa na rozprawie mimo wezwania oraz dowód z zeznań świadka M. Z. , zgłoszonego przez powoda na okoliczności udowodnione za pomocą innych środków dowodowych. Zarówno z treści korespondencji mailowej, jak i zeznań świadków wynika, że strony łączyła umowa agencyjna w rozumieniu art. 758 § 1 k.c. Świadkowie wskazywali, że powód również samodzielnie pozyskiwał klientów dla pozwanej, wykonywał także inne czynności zlecane przez pozwaną. Z dołączonych do pozwu faktur i potwierdzeń przelewu wynika, że powód za świadczone usługi regularnie otrzymywał wynagrodzenie, mimo że strony nie zawarły umowy przyrzeczonej na piśmie. Okoliczność tą potwierdza również korespondencja stron oraz korespondencja powoda z klientami. Strony uzgodniły wysokość wynagrodzenia powoda, które otrzymywał on regularnie. Ponadto pozwana nalegała na zawarcie umowy na piśmie (k. 60). Z zeznań świadków wynika, że świadczone przez powoda usługi od czerwca 2010 roku mieściły się w zakresie objętym umową przedwstępną. Wobec powyższego uznać należy, że strony ustnie zawarły umowę agencyjną, której przedmiot obejmował współpracę w zakresie pozyskiwania przez powoda klientów, przekazywania pozwanej informacji o potencjalnych klientach, prezentowania oferty pozwanej i kompletowania dokumentów o klientach. Wbrew zarzutom pozwanej powód w korespondencji z dnia 11 czerwca 2012 roku żądał udostępnienia informacji niezbędnych do ustalenia wynagrodzenia za miesiące kwiecień i maj 2012 roku. Zatem, powództwo w tej części uznać należy za uzasadnione. Zgodnie bowiem z art. 761 5 k.c. dający zlecenie obowiązany jest złożyć agentowi oświadczenie zawierające dane o należnej mu prowizji nie później niż w ostatnim dniu miesiąca następującego po kwartale, w którym agent nabył prawo do prowizji. Oświadczenie to powinno wskazywać wszystkie dane stanowiące podstawę do obliczenia wysokości należnej prowizji. Agent może domagać się udostępnienia informacji potrzebnych do ustalenia, czy wysokość należnej mu prowizji została prawidłowo obliczona, w szczególności może domagać się wyciągów z ksiąg handlowych dającego zlecenie albo żądać, aby wgląd i wyciąg z tych ksiąg został zapewniony biegłemu rewidentowi wybranemu przez strony. A w razie nieudostępnienia agentowi informacji, agent może domagać się ich udostępnienia w drodze powództwa wytoczonego w okresie sześciu miesięcy od dnia zgłoszenia żądania dającemu zlecenie. Z akt niniejszej sprawy wynika, że powództwo zostało wytoczone przez powoda w ustawowym terminie, zatem z powodów wskazanych powyższej podlega uwzględnieniu w części żądania udostępnienia powodowi informacji potrzebnych do ustalenia wysokości należnej mu prowizji. W pozostałym zakresie Sąd powództwo oddalił, jako przedwczesne, bowiem powód dotychczas nie żądał wglądu do ksiąg rachunkowych pozwanej. Ponadto, zgodnie z art. 761 5 § 4 k.c. powód mógłby domagać się wglądu do ksiąg handlowych jedynie przez biegłego rewidenta i dopiero w razie nieosiągnięcia przez strony porozumienia w zakresie wyboru biegłego rewidenta. Powodowi nie przysługuje natomiast, ze względu na tajemnicę przedsiębiorstwa, uprawnienie do przeglądania ksiąg handlowych pozwanej. O kosztach postępowania Sąd orzekł w oparciu o zasadę odpowiedzialności za wynik procesu, wyrażoną w art. 98 k.p.c.