VI GC 1060/20
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPowód (...) spółka akcyjna domagał się od pozwanego (...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnością zasądzenia kwoty 8 393,10 zł tytułem nieprzekazanych składek ubezpieczeniowych pobranych przez pozwanego jako agenta. Pozwany wniósł o oddalenie powództwa, podnosząc zarzut przedawnienia roszczenia oraz zarzut spełnienia świadczenia. Sąd ustalił, że strony łączyła umowa o świadczenie usług pośrednictwa ubezpieczeniowego. Pozwany pobrał składki z kilku polis, jednak nie wszystkie zostały przekazane powodowi. Sąd analizował kwestię zarachowania wpłat, uznając, że wpłaty dokonane przez pozwanego z wyraźnym wskazaniem numeru polisy powinny być zaliczane na poczet tej konkretnej polisy, zgodnie z art. 451 k.c. i praktyką stron. W związku z tym, część roszczeń uznano za spełnioną. Następnie sąd rozważył zarzut przedawnienia. Stwierdzono, że roszczenia o charakterze kontraktowym przedawniają się w terminie 3 lat, a roszczenia deliktowe w terminie 3 lat (lub 10 lat), chyba że szkoda wynikła ze zbrodni lub występku, wówczas termin wynosi 20 lat. Sąd uznał, że pozwany, będąc osobą prawną, nie mógł popełnić przestępstwa przywłaszczenia w rozumieniu art. 284 k.k., a ustawa o odpowiedzialności podmiotów zbiorowych nie obejmuje tego typu przestępstwa. W związku z tym, zastosowanie znalazł 3-letni termin przedawnienia. Po uwzględnieniu nowelizacji art. 118 k.c., terminy przedawnienia dla poszczególnych składek upływały z końcem 2019 lub 2020 roku. Sąd uznał część roszczeń za przedawnione. Ostatecznie, uwzględniając pozostałe, nieprzedawnione i nieuiszczone składki, zasądzono kwotę 4 532 zł wraz z odsetkami, a w pozostałym zakresie powództwo oddalono. O kosztach postępowania orzeczono stosunkowo.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przepisów dotyczących przedawnienia roszczeń w działalności gospodarczej, zarachowania wpłat przez agenta ubezpieczeniowego oraz odpowiedzialności osób prawnych za czyny zabronione.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej i umowy agencyjnej. Kwestia odpowiedzialności podmiotów zbiorowych za przestępstwa jest szeroko regulowana i wymaga analizy konkretnych przepisów.
Zagadnienia prawne (3)
Czy roszczenie o zwrot składek ubezpieczeniowych pobranych przez agenta, a nieprzekazanych ubezpieczycielowi, przedawnia się w terminie 3 lat, czy też 20 lat, jeśli zachowanie agenta można zakwalifikować jako przestępstwo przywłaszczenia?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Roszczenie przedawnia się w terminie 3 lat, ponieważ pozwany, będąc osobą prawną, nie mógł popełnić przestępstwa przywłaszczenia w rozumieniu art. 284 k.k., a ustawa o odpowiedzialności podmiotów zbiorowych nie obejmuje tego przestępstwa.
Uzasadnienie
Sąd analizował możliwość zastosowania 20-letniego terminu przedawnienia związanego z przestępstwem przywłaszczenia. Stwierdził jednak, że osoba prawna nie może być sprawcą przestępstwa przywłaszczenia w rozumieniu art. 284 k.k., a ustawa o odpowiedzialności podmiotów zbiorowych nie przewiduje odpowiedzialności za ten czyn. W związku z tym, zastosowanie znalazł 3-letni termin przedawnienia właściwy dla roszczeń związanych z działalnością gospodarczą.
Jak należy zarachować wpłaty dokonywane przez agenta ubezpieczeniowego na poczet składek, jeśli strony nie uregulowały tej kwestii w umowie, a pozwany wskazał konkretny numer polisy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Wpłaty powinny być zaliczane na poczet wskazanej przez pozwanego polisy, zgodnie z art. 451 k.c. i praktyką stron.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że w braku odmiennych postanowień umownych, wpłaty dokonywane przez agenta z wyraźnym wskazaniem numeru polisy powinny być zaliczane na poczet tej konkretnej polisy, zgodnie z zasadą z art. 451 k.c. oraz ustaloną praktyką współpracy między stronami. Powód nie wykazał, aby stosowano inny sposób rozliczeń.
Czy pozwany jako spółka z ograniczoną odpowiedzialnością może być uznany za sprawcę przestępstwa przywłaszczenia w rozumieniu art. 284 k.k.?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, osoba prawna nie może być sprawcą przestępstwa przywłaszczenia w rozumieniu art. 284 k.k.
Uzasadnienie
Sąd wyjaśnił, że przestępstwo przywłaszczenia jest czynem indywidualnym, popełnianym przez osobę fizyczną. Choć istnieją przepisy dotyczące odpowiedzialności podmiotów zbiorowych, to ustawa o odpowiedzialności podmiotów zbiorowych nie wymienia przestępstwa przywłaszczenia jako czynu, za który podmiot zbiorowy może ponosić odpowiedzialność.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| (...) spółka akcyjna | spółka | powód |
| (...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnością | spółka | pozwany |
Przepisy (9)
Główne
k.c. art. 451
Kodeks cywilny
Zasada zaliczania świadczenia na poczet długu, gdy dłużnik nie wskazał, który dług chce zaspokoić, a wierzyciel nie dokonał zaliczenia.
k.c. art. 118
Kodeks cywilny
Trzyletni termin przedawnienia dla roszczeń związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą.
Pomocnicze
k.c. art. 442
Kodeks cywilny
Terminy przedawnienia roszczeń o naprawienie szkody wyrządzonej czynem niedozwolonym.
k.c. art. 758
Kodeks cywilny
Przepisy dotyczące umowy agencyjnej.
k.c. art. 481
Kodeks cywilny
Odsetki ustawowe za opóźnienie.
k.p.c. art. 100
Kodeks postępowania cywilnego
Zasada stosunkowego rozdzielenia kosztów procesu.
k.p.c. art. 108
Kodeks postępowania cywilnego
Obowiązek orzeczenia o kosztach procesu.
k.k. art. 284
Kodeks karny
Przestępstwo przywłaszczenia.
u.o.p.z.
Ustawa o odpowiedzialności podmiotów zbiorowych za czyny popełnione pod groźbą kary
Przepisy dotyczące odpowiedzialności podmiotów zbiorowych.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Niewystarczające dowody na przekazanie przez pozwanego składek z polis nr (...) i (...) . • Zastosowanie art. 451 k.c. do zarachowania wpłat, gdy pozwany wskazał konkretny numer polisy.
Odrzucone argumenty
Roszczenie oparte na przestępstwie przywłaszczenia i 20-letnim terminie przedawnienia (niezasadne wobec osoby prawnej). • Zarzut spełnienia świadczenia w całości (nieudowodniony dla wszystkich polis).
Godne uwagi sformułowania
nie można przypisać popełnienia przestępstwa przywłaszczenia osobie prawnej • wpłata następowała ze wskazaniem polisy, na tę polisę była zaliczana • termin przedawnienia wynosi 3 lata
Skład orzekający
Justyna Supińska
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących przedawnienia roszczeń w działalności gospodarczej, zarachowania wpłat przez agenta ubezpieczeniowego oraz odpowiedzialności osób prawnych za czyny zabronione."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej i umowy agencyjnej. Kwestia odpowiedzialności podmiotów zbiorowych za przestępstwa jest szeroko regulowana i wymaga analizy konkretnych przepisów.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu rozliczeń między agentami a ubezpieczycielami oraz kwestii przedawnienia, co jest istotne dla praktyków prawa gospodarczego. Analiza odpowiedzialności prawnej osób prawnych dodaje jej głębi.
“Agent ubezpieczeniowy nie odpowiada za przywłaszczenie? Jak przedawniają się roszczenia o nieprzekazane składki.”
Dane finansowe
WPS: 8393,1 PLN
zapłata: 4532 PLN
Sektor
ubezpieczenia
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.