VI Ga 93/14
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPowód, S. w B., domagał się od pozwanego, H. N., zapłaty kwoty 1 068,80 zł tytułem kary pieniężnej nałożonej na spółkę R. w J. (później (...) sp. z o.o. w J.) za naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym. Po bezskutecznej egzekucji administracyjnej, która została umorzona w związku z ogłoszeniem upadłości spółki, powód zgłosił swoją wierzytelność w postępowaniu upadłościowym, jednak nie został zaspokojony. W związku z tym, powód skierował pozew przeciwko pozwanemu jako byłemu członkowi zarządu spółki, opierając swoje roszczenie na art. 299 § 1 Kodeksu spółek handlowych. Sąd Rejonowy w Krośnie wyrokiem z dnia 19 września 2013 r. zasądził od pozwanego na rzecz powoda kwotę 1 068,80 zł wraz z kosztami procesu. Sąd Rejonowy ustalił, że pozwany pełnił funkcję prezesa zarządu spółki do 6 czerwca 2007 r. i uznał, że egzekucja przeciwko spółce okazała się bezskuteczna, a pozwany nie wykazał przesłanek zwalniających go od odpowiedzialności. Pozwany wniósł apelację, zarzucając m.in. błędną wykładnię art. 299 ksh i naruszenie przepisów postępowania, w szczególności dotyczące dowodzenia jego nieobecności w pracy z powodu choroby. Sąd Okręgowy w Rzeszowie, rozpoznając apelację, podzielił ustalenia Sądu Rejonowego co do odpowiedzialności pozwanego z art. 299 ksh. Choć Sąd Okręgowy uznał zasadność zarzutu apelacji dotyczącego dowodzenia zwolnienia lekarskiego przez pozwanego, stwierdził, że nawet przebywanie na zwolnieniu lekarskim nie zwalnia członka zarządu od odpowiedzialności, jeśli nie wykaże on, że w odpowiednim czasie zgłoszono wniosek o ogłoszenie upadłości lub wszczęto postępowanie układowe. Sąd Okręgowy podkreślił, że pozwany nie udowodnił braku podstaw do ogłoszenia upadłości w okresie, gdy faktycznie sprawował funkcję, a materiał dowodowy (w tym dotyczące prowadzenia księgowości i dokumentów finansowych) wskazywał na istnienie przesłanek upadłościowych już wcześniej. W konsekwencji, Sąd Okręgowy oddalił apelację pozwanego jako bezzasadną na podstawie art. 385 kpc.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja art. 299 ksh w kontekście odpowiedzialności członków zarządu po upadłości spółki, w szczególności w zakresie przesłanek egzoneracyjnych i biegu terminu przedawnienia.
Dotyczy specyficznej sytuacji umorzenia egzekucji z powodu upadłości i odpowiedzialności byłego członka zarządu.
Zagadnienia prawne (3)
Czy członek zarządu spółki z ograniczoną odpowiedzialnością ponosi odpowiedzialność za zobowiązania spółki na podstawie art. 299 ksh, jeśli egzekucja przeciwko spółce okazała się bezskuteczna z powodu ogłoszenia jej upadłości?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, członek zarządu ponosi odpowiedzialność, jeśli nie wykaże, że w odpowiednim czasie zgłoszono wniosek o ogłoszenie upadłości lub wszczęto postępowanie układowe.
Uzasadnienie
Odpowiedzialność członków zarządu jest subsydiarna i akcesoryjna. Samo przebywanie na zwolnieniu lekarskim nie zwalnia z odpowiedzialności, jeśli nie zostaną wykazane przesłanki egzoneracyjne z art. 299 § 2 ksh, w tym brak podstaw do ogłoszenia upadłości w czasie sprawowania funkcji lub złożenie wniosku o upadłość we właściwym terminie.
Od kiedy należy liczyć 3-letni termin przedawnienia roszczenia wobec członka zarządu na podstawie art. 299 ksh, gdy egzekucja przeciwko spółce została umorzona z mocy prawa z powodu ogłoszenia upadłości?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Termin przedawnienia należy liczyć od momentu stwierdzenia zakończenia postępowania upadłościowego, a nie od daty umorzenia egzekucji z powodu ogłoszenia upadłości.
Uzasadnienie
Umorzenie egzekucji z powodu ogłoszenia upadłości nie jest równoznaczne z bezskutecznością egzekucji w rozumieniu art. 299 ksh. Dopiero zakończenie postępowania upadłościowego, w którym wierzyciel nie został zaspokojony, pozwala na skuteczne dochodzenie roszczenia od członka zarządu, a od tego momentu biegnie termin przedawnienia.
Czy członek zarządu może uwolnić się od odpowiedzialności na podstawie art. 299 § 2 ksh, powołując się na przebywanie na zwolnieniu lekarskim w okresie, gdy istniały przesłanki do ogłoszenia upadłości spółki?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, samo przebywanie na zwolnieniu lekarskim nie stanowi przesłanki egzoneracyjnej, jeśli członek zarządu nie udowodni, że nie istniały podstawy do ogłoszenia upadłości lub że wniosek o upadłość został złożony we właściwym czasie.
Uzasadnienie
Odpowiedzialność członka zarządu jest związana z jego aktywnym działaniem lub zaniechaniem w zarządzaniu spółką. Powołanie się na zwolnienie lekarskie nie zwalnia z obowiązku wykazania braku winy lub braku związku przyczynowego między jego działaniem a szkodą wierzyciela, zwłaszcza gdy materiał dowodowy wskazuje na istnienie przesłanek upadłościowych.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| S. w B. | inne | powód |
| H. N. | osoba_fizyczna | pozwany |
Przepisy (6)
Główne
k.s.h. art. 299 § 1
Kodeks spółek handlowych
Odpowiedzialność członków zarządu w stosunku do osób trzecich za zobowiązania spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, gdy egzekucja przeciwko spółce okaże się bezskuteczna.
k.s.h. art. 299 § 2
Kodeks spółek handlowych
Przesłanki zwalniające członka zarządu od odpowiedzialności (zgłoszenie upadłości lub wszczęcie postępowania układowego we właściwym czasie, brak winy).
Pomocnicze
k.c. art. 470
Kodeks cywilny
Stosowanie przepisów o odpowiedzialności kontraktowej do odpowiedzialności deliktowej.
k.p.c. art. 385
Kodeks postępowania cywilnego
Oddalenie apelacji przez sąd odwoławczy.
k.p.c. art. 98 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Zasada odpowiedzialności za koszty procesu.
p.u.n. art. 146 § 1
Prawo upadłościowe i naprawcze
Umorzenie postępowania egzekucyjnego w przypadku ogłoszenia upadłości.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Egzekucja przeciwko spółce okazała się bezskuteczna z powodu ogłoszenia upadłości. • Pozwany, jako były członek zarządu, nie wykazał przesłanek zwalniających go od odpowiedzialności na podstawie art. 299 § 2 ksh. • Nie można mówić o braku odpowiedzialności członków zarządu, gdy zobowiązanie istniało lub stało się wymagalne w okresie ich kadencji, a nie powstałoby, gdyby wystąpiono z wnioskiem o upadłość we właściwym czasie. • Termin przedawnienia roszczenia wobec członka zarządu należy liczyć od zakończenia postępowania upadłościowego.
Odrzucone argumenty
Zarzut przedawnienia roszczenia, gdyż termin 3 lat upłynął od momentu umorzenia postępowania egzekucyjnego. • Pozwany przebywał na zwolnieniu chorobowym od 25.09.2006 r. i nie sprawował faktycznej kontroli nad spółką. • W okresie sprawowania funkcji przez pozwanego nie istniały podstawy do ogłoszenia upadłości spółki.
Godne uwagi sformułowania
Odpowiedzialność członków zarządu jako osób trzecich ma charakter akcesoryjny i subsydiarny. • Chodzi tu o rzeczywiste ( czynne , faktyczne ) ich wykonanie, a nie tylko piastowanie (bierne) funkcji, z którą te obowiązki są związane. • Pozwany powołując się na okoliczność przebywania od dnia 25 września 2006r. ,aż do jego odwołania na zwolnieniu lekarskim takiej okoliczności nie udowodnił żadnymi środkami dowodowymi, czy to w postaci zwolnień lekarskich, czy też chociażby w postaci zeznań świadków. • Sam fakt przebywania na zwolnieniu lekarskim pozwanego [...] nie zwolnił go od odpowiedzialności przewidzianej w art. 299 ksh.
Skład orzekający
Andrzej Borucki
przewodniczący
Anna Walus – Rząsa
sędzia
Beata Hass – Kloc
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja art. 299 ksh w kontekście odpowiedzialności członków zarządu po upadłości spółki, w szczególności w zakresie przesłanek egzoneracyjnych i biegu terminu przedawnienia."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji umorzenia egzekucji z powodu upadłości i odpowiedzialności byłego członka zarządu.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy odpowiedzialności osobistej członków zarządu za długi spółki po jej upadłości, co jest częstym problemem w praktyce gospodarczej i budzi duże zainteresowanie wśród przedsiębiorców i prawników.
“Czy zwolnienie lekarskie chroni członka zarządu przed długami spółki po upadłości? Sąd wyjaśnia.”
Dane finansowe
WPS: 1068,8 PLN
kara pieniężna: 1068,8 PLN
koszty postępowania egzekucyjnego: 60 PLN
koszty upomnienia: 8,8 PLN
Sektor
transport
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.