VIII Ga 534/18

Sąd Okręgowy
SAOStransportoweprzewóz towarówŚredniaokręgowy
przewóztransportkara umownaCMRzlecenie transportowedokumentacjaodpowiedzialność przewoźnikasąd okręgowyapelacja

Sąd Okręgowy oddalił apelację pozwanej, uznając, że nie doszło do nienależytego wykonania przez powódkę obowiązków umownych, co wykluczało zasadność naliczenia kary umownej.

Apelacja pozwanej dotyczyła dopuszczalności zastrzeżenia kary umownej za niedostarczenie dokumentów związanych z przewozem w kontekście Konwencji CMR. Sąd Okręgowy uznał jednak, że kluczowe jest ustalenie, czy powódka miała obowiązek dostarczenia oryginału zlecenia transportowego i czy strony uzgodniły karę umowną za jego niedostarczenie. Analiza zlecenia wykazała wewnętrzne sprzeczności co do wymogu dostarczenia oryginału zlecenia, co uniemożliwiło uznanie naruszenia obowiązków przez powódkę.

Sąd Okręgowy oddalił apelację pozwanej, która kwestionowała zasadność naliczenia kary umownej za niedostarczenie dokumentów związanych z przewozem, powołując się na przepisy Konwencji CMR. Sąd podkreślił, że podstawą do naliczenia kary umownej musi być uprzednie ustalenie obowiązku dostarczenia konkretnych dokumentów i uzgodnienie kary za jego niewykonanie. W analizowanym przypadku, pozwana upatrywała podstawy kary w zaniechaniu przesłania oryginału zlecenia transportowego. Jednakże, analiza treści samego zlecenia transportowego ujawniła wewnętrzne sprzeczności. Punkt 1 zlecenia wymagał jedynie kopii zlecenia, podczas gdy punkt 3, mimo że wspominał o "komplecie oryginalnych dokumentów", zawierał niejasne sformułowania i nie pozwalał na jednoznaczne stwierdzenie obowiązku dostarczenia oryginału zlecenia transportowego. Wobec tych sprzeczności, sąd uznał, że powódka nie naruszyła swoich obowiązków, a tym samym nie zaktualizowały się przesłanki do naliczenia kary umownej. W konsekwencji, zarzut potrącenia wierzytelności z tytułu kary umownej okazał się nieskuteczny, a apelacja pozwanej została oddalona na podstawie art. 385 k.p.c. O kosztach postępowania apelacyjnego orzeczono zgodnie z przepisami.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, ale pod warunkiem ustalenia obowiązku dostarczenia dokumentów i uzgodnienia kary.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że kluczowe jest ustalenie obowiązku dostarczenia dokumentów i uzgodnienia kary. W analizowanym przypadku, sprzeczności w zleceniu transportowym uniemożliwiły stwierdzenie takiego obowiązku, co wykluczyło zasadność kary umownej.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie apelacji

Strona wygrywająca

powódka

Strony

NazwaTypRola
powódkainneprzewoźnik
pozwanainnespedytor

Przepisy (7)

Główne

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa oddalenia apelacji.

Pomocnicze

CMR art. 23 § ust. 5

Konwencja o umowie międzynarodowego przewozu drogowego towarów CMR

Dotyczy dopuszczalności zastrzeżenia kary umownej.

k.c. art. 484

Kodeks cywilny

Przepisy dotyczące kary umownej.

k.c. art. 353¹

Kodeks cywilny

Zasada swobody umów.

k.p.c. art. 498 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Przesłanki potrącenia.

k.p.c. art. 98 § § 1 i 3

Kodeks postępowania cywilnego

Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania.

Dz.U. z 2018r., poz. 265 art. 10 § ust. 1 pkt 1 w zw. z §2 pkt 3

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych

Podstawa ustalenia wysokości kosztów zastępstwa procesowego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wewnętrzna sprzeczność postanowień zlecenia transportowego co do obowiązku dostarczenia oryginału. Brak jednoznacznego uzgodnienia kary umownej za niedostarczenie oryginału zlecenia transportowego. Naruszenie zasady, że nie można wyciągać negatywnych konsekwencji z nieprecyzyjnych postanowień umowy, których autorem jest strona dochodząca roszczenia.

Odrzucone argumenty

Argumentacja apelującej odnosi się przede wszystkim do dopuszczalności zastrzeżenia kary umownej za niedostarczenie dokumentów związanych z przewozem, do którego zastosowanie znajdują przepisy Konwencji CMR, w kontekście przepisu art. 23 ust. 5 Konwencji.

Godne uwagi sformułowania

wszelkie rozważania w powyższym zakresie poprzedzone winny być ustaleniem, że na powódce (przewoźniku) spoczywał obowiązek dostarczenia w oryginale dokumentów związanych z przewozem oraz, że strony uzgodniły obowiązek zapłaty przez powódkę kary umownej za niewykonanie tego obowiązku Wobec wewnętrznej sprzeczności tych postanowień brak jest podstaw do uznania, że powódka w istocie naruszyła którykolwiek z obowiązków na nią nałożonych, a tym samym by ziściły się przesłanki kary umownej. Nie sposób wyciągać negatywnych konsekwencji nieprecyzyjnego sformułowania warunków umowy wobec powódki, w sytuacji, w której to pozwana była autorem treści zlecenia spedycyjnego.

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja klauzul umownych dotyczących kar umownych w umowach przewozowych, zwłaszcza w kontekście Konwencji CMR i wewnętrznych sprzeczności w dokumentach umownych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji sprzecznych postanowień w zleceniu transportowym i nie stanowi ogólnej zasady dotyczącej kar umownych w transporcie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest precyzyjne formułowanie umów i jak wewnętrzne sprzeczności mogą prowadzić do unieważnienia kar umownych, co jest istotne dla firm z branży transportowej.

Sprzeczne zapisy w umowie zabiły karę umowną. Jak uniknąć pułapek w transporcie?

0

Sektor

transport

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
VIII Ga 534/18 UZASADNIENIE Apelacja pozwanej nie zasługiwała na uwzględnienie. Argumentacja apelującej odnosi się przede wszystkim do dopuszczalności zastrzeżenia kary umownej za niedostarczenie dokumentów związanych z przewozem, do którego zastosowanie znajdują przepisy Konwencji o umowie międzynarodowego przewozu drogowego towarów CMR sporządzonej w G. w dniu 19 maja 1956 r., w kontekście przepisu art. 23 ust. 5 Konwencji. Podkreślenia jednak wymaga, że wszelkie rozważania w powyższym zakresie poprzedzone winny być ustaleniem, że na powódce (przewoźniku) spoczywał obowiązek dostarczenia w oryginale dokumentów związanych z przewozem oraz, że strony uzgodniły obowiązek zapłaty przez powódkę kary umownej za niewykonanie tego obowiązku. Jak wynika z treści noty obciążeniowej wystawionej przez pozwaną w dniu 13 stycznia 2017 r. (karta 38) podstawy żądania kary umownej pozwana upatruje w zaniechaniu przesłania oryginału zlecenia transportowego, a zatem tego przede wszystkim dokumentu dotyczyć winny ustalenia. Analiza treści zlecenia transportowego nie pozwala wyciągnąć wniosku, iż strony umówiły się, że powódka dostarczy pozwanej oryginał podpisanego zlecenia transportowego, postanowienia zawarte w tym zleceniu są bowiem ze sobą sprzeczne. W punkcie 1 stwierdzono, że podstawą zapłaty jest dołączenie do faktury kopii zlecenia spedycyjnego wystawionego przez PIK TRANS (pozwaną) i prawnie czystego oryginału listu CMR. W punkcie 3 przewidziano w zdaniu 4 : „niedostarczenie przez zleceniobiorcę pełnej dokumentacji w ciągu 14 dni od daty rozładunku – obniżenie frachtu o 1% za każdy dzień opóźnienia”. Dopiero w kolejnym zdaniu wskazano, że warunkiem płatności jest doręczenie kompletu oryginalnych, potwierdzonych przez odbiorcę dokumentów przewozowych, podpisanego zlecenia oraz prawidłowo wystawionej faktury. Nawet jeśli pod pojęciem „kompletu oryginalnych dokumentów przewozowych”, o których mowa w punkcie 3 zlecenia, rozumieć należało także zlecenie transportowe, to wymagania dostarczenia oryginału zlecenia nie da się pogodzić z brzmieniem punktu 1, w którym w sposób jednoznaczny przewidziano jedynie obowiązek dostarczenia kopii tego dokumentu . Wobec wewnętrznej sprzeczności tych postanowień brak jest podstaw do uznania, że powódka w istocie naruszyła którykolwiek z obowiązków na nią nałożonych, a tym samym by ziściły się przesłanki kary umownej. Nie sposób wyciągać negatywnych konsekwencji nieprecyzyjnego sformułowania warunków umowy wobec powódki, w sytuacji, w której to pozwana była autorem treści zlecenia spedycyjnego. Skoro zaś nie doszło do nienależytego wykonania przez powódkę jej obowiązków, to bezprzedmiotowe stało się rozważanie dopuszczalności zastosowania w niniejszej sprawie zastosowania przepisów art. 484 k.c. w zw. z art. 353 1 k.c. Nie istniała bowiem wierzytelność przedstawiona do potrącenia, a zatem nie zostały spełnione przesłanki potrącenia, o których mowa w art. 498 § k.p.c. Tym samym podniesiony przez pozwaną zarzut potrącenia wierzytelności z tytułu kary umownej okazał się nieskuteczny. Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 385 k.p.c. Sąd Okręgowy oddalił apelację. O kosztach postępowania apelacyjnego orzeczono zgodnie z art. 98 § 1 i 3 k.p.c. oraz §10 ust. 1 pkt 1 w zw. z §2 pkt 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych (t.j. Dz.U. z 2018r., poz. 265). VIII Ga 534/18 ZARZĄDZENIE 1. (...) 2. (...) 3. (...)

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI