VI Ga 265/15
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy w Rzeszowie rozpoznał apelację Naczelnika (...) Urzędu Skarbowego w R. od postanowienia Sądu Rejonowego w Rzeszowie, które ustanowiło kuratora dla spółki (...) Sp. z o.o. w R. celem podjęcia czynności zmierzających do powołania organów spółki lub jej likwidacji. Sąd Rejonowy uzasadnił swoją decyzję brakiem organu reprezentującego spółkę od listopada 2013 roku, powołując się na art. 42 § 1 kc w związku z art. 603 § 1, § 2 kpc. Apelujący Naczelnik Urzędu Skarbowego domagał się zmiany postanowienia poprzez ustanowienie kuratora procesowego do reprezentowania spółki w administracyjnym postępowaniu egzekucyjnym, argumentując, że Sąd I instancji był związany granicami wniosku. Sąd Okręgowy oddalił apelację, stwierdzając, że choć art. 34 kpa może mieć zastosowanie do podmiotów niebędących osobami fizycznymi, a sąd może ustanowić kuratora z urzędu (art. 603 § 2 kpc), to kurator ustanowiony na podstawie art. 42 kc jest kuratorem prawa materialnego. Jego kompetencje są ściśle określone i nie obejmują reprezentacji spółki w postępowaniu podatkowym czy egzekucyjnym. Sąd podkreślił, że w przypadku braku organów spółki, kurator prawa materialnego nie może trwale zastępować organów osoby prawnej w ogólnym zakresie jej działania. W związku z tym, Sąd Rejonowy prawidłowo zinterpretował wniosek, ustanawiając kuratora prawa materialnego, a apelację oddalono na podstawie art. 385 kpc w związku z art. 13 § 2 kpc.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaRozróżnienie między kuratorem prawa materialnego a procesowego w przypadku spółek bez organów, a także zakres kompetencji kuratora ustanowionego na podstawie art. 42 KC.
Dotyczy specyficznej sytuacji braku organów spółki i wniosku o ustanowienie kuratora do konkretnego celu (postępowanie egzekucyjne).
Zagadnienia prawne (2)
Czy kurator ustanowiony dla osoby prawnej na podstawie art. 42 § 1 kc może reprezentować tę osobę prawną w postępowaniu egzekucyjnym?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, kurator ustanowiony na podstawie art. 42 kc jest kuratorem prawa materialnego o ściśle restrykcyjnie określonych kompetencjach i nie jest uprawniony do zastępowania organów osoby prawnej w postępowaniu podatkowym czy egzekucyjnym.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy rozróżnił kuratora prawa materialnego (art. 42 KC) od kuratora procesowego (art. 69 kpc). Stwierdził, że kurator ustanowiony z powodu braku organów spółki ma ograniczone kompetencje i nie może prowadzić spraw osoby prawnej w szerokim zakresie, w tym w postępowaniu egzekucyjnym.
Czy art. 34 § 1 kpa może mieć zastosowanie do podmiotów niebędących osobami fizycznymi w celu ustanowienia kuratora?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, przepis art. 34 kpa może mieć zastosowanie także w odniesieniu do podmiotów niebędących osobami fizycznymi, gdy osoba prawna nie może prowadzić swoich praw z braku statutowych lub ustawowych organów, co uzasadnia wykładnię celowościową.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy aprobuje pogląd, że art. 34 kpa może być stosowany do osób prawnych, gdy te nie mają organów, aby zapewnić zasadę czynnego udziału strony w postępowaniu. Jednakże, samo zastosowanie tego przepisu przez organ administracji publicznej jest jedynie podstawą do złożenia wniosku o ustanowienie kuratora na podstawie art. 42 § 1 kc.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Skarb Państwa - Naczelnik (...) Urzędu Skarbowego w R. | organ_państwowy | wnioskodawca |
| (...) Spółka z o.o. w R. | spółka | uczestnik |
| adwokat P. F. | inne | kurator |
Przepisy (10)
Główne
k.c. art. 42 § § 1
Kodeks cywilny
Ustanowienie kuratora dla osoby prawnej, która nie może prowadzić swoich praw z braku powołanych do tych organów.
kpc art. 603 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Kuratora dla osoby prawnej ustanawia Sąd Rejestrowy, w którego okręgu osoba ta ma lub miała ostatnią siedzibę.
kpa art. 34 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Uprawnia organ administracji publicznej do wystąpienia do Sądu z wnioskiem o wyznaczenie przedstawiciela dla osoby nieobecnej lub niezdolnej do czynności prawnych, o ile przedstawiciel nie został jeszcze wyznaczony. Może mieć zastosowanie do osób prawnych.
Pomocnicze
kpc art. 603 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd może wszcząć postępowanie w sprawie ustanowienia kuratora z urzędu.
kpc art. 69
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa prawna ustanowienia kuratora procesowego dla osoby prawnej w przypadku braku organu i potrzeby podjęcia czynności procesowej niecierpiącej zwłoki.
kpc art. 385
Kodeks postępowania cywilnego
Oddalenie apelacji.
kpc art. 13 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Stosowanie przepisów o postępowaniu w sprawach cywilnych do innych postępowań.
u.p.e.a. art. 3 a § § 2 pkt 2
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Dotyczy ochrony praw zobowiązanego w postępowaniu egzekucyjnym.
u.p.e.a. art. 26 § § 5 pkt 1
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Dotyczy ustanowienia przedstawiciela strony w postępowaniu egzekucyjnym.
u.p.e.a. art. 18
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Dotyczy ustanowienia kuratora w postępowaniu egzekucyjnym.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Kurator ustanowiony na podstawie art. 42 KC jest kuratorem prawa materialnego i nie może reprezentować spółki w postępowaniu egzekucyjnym. • Sąd Rejonowy prawidłowo zinterpretował wniosek, ustanawiając kuratora prawa materialnego, a nie procesowego.
Odrzucone argumenty
Naczelnik Urzędu Skarbowego domagał się ustanowienia kuratora procesowego do reprezentowania spółki w postępowaniu egzekucyjnym. • Sąd I instancji był związany granicami wniosku i powinien orzekać w jego granicach.
Godne uwagi sformułowania
kurator prawa materialnego o ściśle restrykcyjnie określonych kompetencjach • nie może on być uznany za organ i trwale go zastępować • Kompetencje kuratora nie rozciągają się bowiem na ogóle działanie osoby prawnej
Skład orzekający
Andrzej Borucki
przewodniczący
Beata Hass – Kloc
sprawozdawca
Anna Harmata
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Rozróżnienie między kuratorem prawa materialnego a procesowego w przypadku spółek bez organów, a także zakres kompetencji kuratora ustanowionego na podstawie art. 42 KC."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku organów spółki i wniosku o ustanowienie kuratora do konkretnego celu (postępowanie egzekucyjne).
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnej kwestii praktycznej dla spółek i ich wierzycieli – jak zapewnić reprezentację spółki, która utraciła organy, zwłaszcza w kontekście postępowań egzekucyjnych. Rozróżnienie między typami kuratorów jest kluczowe dla prawników.
“Kurator dla spółki bez zarządu – czy może reprezentować ją w sądzie i w postępowaniu egzekucyjnym?”
Sektor
gospodarcze
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.