VI CZ 1428/16
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy uchylił postanowienie Sądu Rejonowego o przekazaniu sprawy do innego sądu, uznając, że powództwo o ustalenie braku obowiązku opłaty za przeterminowane OC jest roszczeniem z tytułu ubezpieczeń obowiązkowych, co pozwala na wytoczenie go przed sądem właściwym dla miejsca zamieszkania powoda.
Sąd Rejonowy w Zawierciu uznał się za niewłaściwy do rozpoznania sprawy o ustalenie braku obowiązku opłaty za przeterminowane ubezpieczenie OC i przekazał ją do Sądu Rejonowego dla Warszawy-Woli, zgodnie z siedzibą pozwanego Ubezpieczeniowego Funduszu Gwarancyjnego. Powód złożył zażalenie, argumentując naruszenie przepisów o właściwości. Sąd Okręgowy uznał zażalenie za zasadne, powołując się na art. 20 ust. 1 ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych, który dopuszcza wytoczenie powództwa o roszczenia z tytułu ubezpieczeń obowiązkowych przed sądem właściwym dla miejsca zamieszkania uprawnionego.
Sprawa dotyczyła zażalenia powoda W. J. na postanowienie Sądu Rejonowego w Zawierciu, który stwierdził swoją niewłaściwość miejscową i przekazał sprawę do Sądu Rejonowego dla Warszawy-Woli. Sąd Rejonowy oparł swoje rozstrzygnięcie na zarzucie pozwanego Ubezpieczeniowego Funduszu Gwarancyjnego, że właściwy jest sąd według ogólnych zasad, czyli sąd właściwy dla siedziby pozwanego, ponieważ sprawa nie dotyczy roszczenia o odszkodowanie z ubezpieczenia OC posiadaczy pojazdów mechanicznych w rozumieniu art. 34a ustawy. Powód w zażaleniu zarzucił naruszenie art. 20 ust. 1 ustawy z dnia 22 maja 2003 r. o ubezpieczeniach obowiązkowych. Sąd Okręgowy w Częstochowie uznał zażalenie za zasadne. Analizując przepis art. 20 ust. 1 ustawy, który stanowi, że powództwo o roszczenie wynikające z umów ubezpieczeń obowiązkowych lub obejmujące roszczenia z tytułu tych ubezpieczeń można wytoczyć m.in. przed sąd właściwy dla miejsca zamieszkania lub siedziby uprawnionego z umowy ubezpieczenia, Sąd Okręgowy stwierdził, że powództwo o ustalenie braku obowiązku opłaty za przeterminowanie ustawowego obowiązku ubezpieczenia OC jest właśnie takim roszczeniem. W związku z tym, sąd właściwy dla miejsca zamieszkania powoda był właściwy do rozpoznania sprawy. Sąd Okręgowy powołał się również na orzecznictwo Sądu Najwyższego (III CZP 69/12, III CZP 17/06) potwierdzające szczególny charakter art. 20 ust. 1 ustawy.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Powództwo o ustalenie braku obowiązku opłaty za przeterminowanie ustawowego obowiązku ubezpieczenia OC jest roszczeniem z tytułu ubezpieczeń obowiązkowych, co pozwala na wytoczenie go przed sądem właściwym dla miejsca zamieszkania uprawnionego z umowy ubezpieczenia.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy uznał, że art. 20 ust. 1 ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych, który określa właściwość przemienną dla roszczeń z tytułu ubezpieczeń obowiązkowych, ma zastosowanie w niniejszej sprawie. W związku z tym, sąd właściwy dla miejsca zamieszkania powoda był właściwy do rozpoznania sprawy, a postanowienie sądu rejonowego o przekazaniu sprawy było błędne.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylenie postanowienia
Strona wygrywająca
W. J.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| W. J. | osoba_fizyczna | powód |
| Ubezpieczeniowy Fundusz Gwarancyjny w W. | instytucja | pozwany |
Przepisy (5)
Główne
u.u.o. art. 20 § 1
Ustawa o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych
Powództwo o roszczenie wynikające z umów ubezpieczeń obowiązkowych lub obejmujące roszczenia z tytułu tych ubezpieczeń można wytoczyć bądź według przepisów o właściwości ogólnej, bądź przed sąd właściwy dla miejsca zamieszkania lub siedziby poszkodowanego lub uprawnionego z umowy ubezpieczenia.
Pomocnicze
u.u.o. art. 34a
Ustawa o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych
Powództwo o odszkodowanie z ubezpieczenia OC posiadaczy pojazdów mechanicznych wytacza się wyłącznie przed sąd właściwy dla miejsca zamieszkania albo siedziby poszkodowanego zdarzeniem powodującym szkodę albo przed sąd właściwy dla miejsca zaistnienia tego zdarzenia.
k.p.c. art. 30
Kodeks postępowania cywilnego
W sprawach przeciwko osobom fizycznym, gdy właściwość miejscową określa się według miejsca zamieszkania pozwanego, sądem właściwym jest sąd miejsca zamieszkania pozwanego.
k.p.c. art. 386 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 397 § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Powództwo o ustalenie braku obowiązku opłaty za przeterminowanie ustawowego obowiązku ubezpieczenia OC jest roszczeniem z tytułu ubezpieczeń obowiązkowych w rozumieniu art. 20 ust. 1 ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych. Zastosowanie art. 20 ust. 1 ustawy pozwala na wytoczenie powództwa przed sądem właściwym dla miejsca zamieszkania uprawnionego z umowy ubezpieczenia.
Odrzucone argumenty
Sąd Rejonowy był niewłaściwy, ponieważ sprawa nie dotyczyła odszkodowania z ubezpieczenia OC posiadaczy pojazdów mechanicznych, a zatem właściwy był sąd według ogólnych zasad, czyli sąd właściwy dla siedziby pozwanego (art. 30 k.p.c.).
Godne uwagi sformułowania
powództwo o ustalenie przez sąd braku obowiązku powoda do poniesienia opłaty za przeterminowanie ustawowego obowiązku ubezpieczenia OC jest roszczeniem z tytułu ubezpieczeń obowiązkowych przepis art. 20 ust. 1 ustawy z 2003 r. o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych ma charakter przepisu szczególnego w stosunku do art. 9 ustawy z 2003 r. o działalności ubezpieczeniowej.
Skład orzekający
Halina Garus
przewodniczący
Hanna Morejska
sprawozdawca
Agnieszka Polak
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Właściwość sądu w sprawach dotyczących opłat związanych z ubezpieczeniami obowiązkowymi, w szczególności OC."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznego rodzaju roszczenia (ustalenie braku obowiązku opłaty), a nie typowego roszczenia odszkodowawczego z OC.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa jest interesująca dla prawników procesowych i ubezpieczeniowych ze względu na interpretację przepisów o właściwości sądu w specyficznej kategorii spraw związanych z ubezpieczeniami obowiązkowymi.
“Gdzie pozwać o opłatę za przeterminowane OC? Sąd Okręgowy wyjaśnia właściwość miejscową.”
Sektor
ubezpieczenia
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt VI Cz 1428/16 POSTANOWIENIE Dnia 4 listopada 2016 r. Sąd Okręgowy w Częstochowie VI Wydział Cywilny Odwoławczy w składzie następującym: Przewodniczący: SSO Halina Garus Sędziowie: SSO Hanna Morejska - spr. SSO Agnieszka Polak po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 4 listopada 2016 r. sprawy z powództwa W. J. przeciwko Ubezpieczeniowemu Funduszowi Gwarancyjnemu w W. o ustalenie na skutek zażalenia powoda W. J. od postanowienia Sądu Rejonowego w Zawierciu z dnia 11 lipca 2016r. sygn. akt I C 1273/15 postanawia : uchylić zaskarżone postanowienie UZASADNIENIE Zaskarżonym postanowieniem z dnia 11 lipca 2016 Sąd Rejonowy w Zawierciu postanowił stwierdzić swą niewłaściwość i przekazać sprawę powoda W. J. zamieszkałego w okręgu tego sądu , przeciwko Ubezpieczeniowemu Funduszowi Gwarancyjnemu w W. o ustalenie przez sąd braku obowiązku powoda do poniesienia opłaty za przeterminowanie ustawowego obowiązku ubezpieczenia OC , według właściwości miejscowej Sądowi Rejonowemu dla Warszawy W. w W. . W odpowiedzi na pozew Ubezpieczeniowy Fundusz Gwarancyjny W. podniósł bowiem zarzut niewłaściwości sądu i wniósł o przekazanie sprawy według właściwości ogólnej do Sądu Rejonowego dla Warszawy-Woli w W. , argumentując że w sprawie nie ma zastosowania przepis art. 20 ust. 1 ustawy z dnia 22.05.2003r. o ubezpieczeniach obowiązkowych., Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Burze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych, a zatem zgodnie z art. 30 k.p.c. sądem właściwym jest sąd, w którego okręgu pozwany ma swoją siedzibę. W ocenie Sądu Rejonowego zarzut pozwanego był trafny. Zażalenie na postanowienie złożył powód zarzucając naruszenie art. 20 Ustawy z dnia 22 maja 2003 r. o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych . Sąd Okręgowy stwierdza że zażalenie jest zasadne z przyczyn następujących. Zgodnie z Art. 20. 1. ustawy z dnia 22.05.2003 r. o ubezpieczeniach obowiązkowych., Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Burze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych, powództwo o roszczenie wynikające z umów ubezpieczeń obowiązkowych lub obejmujące roszczenia z tytułu tych ubezpieczeń można wytoczyć bądź według przepisów o właściwości ogólnej, bądź przed sąd właściwy dla miejsca zamieszkania lub siedziby poszkodowanego lub uprawnionego z umowy ubezpieczenia, z zastrzeżeniem art. 34a. Natomiast z mocy Art. 34a. w/w ustawy . powództwo o odszkodowanie z ubezpieczenia OC posiadaczy pojazdów mechanicznych wytacza się wyłącznie przed sąd właściwy dla miejsca zamieszkania albo siedziby poszkodowanego zdarzeniem powodującym szkodę albo przed sąd właściwy dla miejsca zaistnienia tego zdarzenia. W braku wskazanych wyżej podstaw właściwości miejscowej powództwo można wytoczyć przed sąd właściwy według przepisów o właściwości ogólnej. W sprawie IIICZP69/12 Sąd Najwyższy stwierdził że w art. 20 ust. 1 ustawy z dnia 22 maja 2003 r. o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych , właściwość przemienna sądu została określona za pomocą kryterium przedmiotowego. Podobnie w sprawie IIICZP 17/06 Sąd Najwyższy uznał że przepis art. 20 ust. 1 ustawy z 2003 r. o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych ma charakter przepisu szczególnego w stosunku do art. 9 ustawy z 2003 r. o działalności ubezpieczeniowej. Zastosowanie art. 20 ust. 1 jest jednak możliwe tylko wówczas, jeżeli przedmiotem powództwa jest roszczenie wynikające z umów ubezpieczeń obowiązkowych lub powództwo obejmuje roszczenia z tytułu tych ubezpieczeń. Odnośnie definicji roszczenia to w nauce prawa jako roszczenie procesowe określa się żądanie urzeczywistnienia w konkretnym wypadku oznaczonej normy prawnej przez wydanie orzeczenia sądowego określonej treści . ( tak np. W (...) - Postępowanie cywilne w zarysie - PWN 1972 ) Zatem w świetle art. Art. 20. 1. ustawy z dnia 22.05.2003r. o ubezpieczeniach obowiązkowych., Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Burze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych, ( Dz.U. 2013 . 392 ze.zm ) nie budzi wątpliwości że powództwo o ustalenie przez sąd braku obowiązku powoda do poniesienia opłaty za przeterminowanie ustawowego obowiązku ubezpieczenia OC jest roszczeniem z tytułu ubezpieczeń obowiązkowych . Zatem powództwo można było wytoczyć przed sąd właściwy dla miejsca zamieszkania uprawnionego z umowy ubezpieczenia . Dlatego z mocy art. 386 par.1 kpc w zw.z art. 397 par.2 kpc postanowiono jak w sentencji.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI