VI CO 1080/16

Sąd Okręgowy w WarszawieWarszawa2018-02-14
SAOSRodzinnestan cywilnyŚredniaokręgowy
płećzmiana płciorzeczenie zagraniczneuznanieprawo rodzinnestan cywilnyświadectwo uznania płci

Sąd Okręgowy w Warszawie uznał na obszarze Polski świadectwo uznania płci legalnej wydane za granicą, stwierdzając, że wnioskodawczyni posiada płeć żeńską.

Sąd Okręgowy w Warszawie rozpoznał wniosek S. K. o uznanie na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej świadectwa uznania płci legalnej wydanego w 2014 roku za granicą. Sąd, po analizie przepisów Kodeksu postępowania cywilnego dotyczących uznawania orzeczeń zagranicznych, stwierdził, że dokument ten wywołuje skutki prawne i nie zachodzą negatywne przesłanki jego uznania. W konsekwencji, sąd postanowił uznać świadectwo, potwierdzając tym samym, że wnioskodawczyni posiada płeć żeńską od daty jego wydania.

Sąd Okręgowy w Warszawie, VI Wydział Cywilny Rodzinny Odwoławczy, rozpoznał wniosek S. K. o uznanie na obszarze Polski świadectwa uznania płci legalnej (gender recognition certificate) z dnia 3 marca 2014 r., wydanego przez zagraniczną komisję. Wnioskodawczyni domagała się uznania dokumentu, zgodnie z którym od daty jego wydania posiada płeć żeńską. Sąd, opierając się na przepisach Kodeksu postępowania cywilnego (art. 1145-1146 k.p.c. oraz art. 1149¹ k.p.c.), uznał, że pojęcie „orzeczenia” w rozumieniu tych przepisów obejmuje również zagraniczne akty prawne wywołujące pozaprocesowe skutki prawne, takie jak świadectwo uznania płci. Sąd podkreślił, że odmienność prawa obcego nie stanowi przeszkody w uznaniu, jeśli dokument ten wywołuje skutki analogiczne do polskich orzeczeń sądowych. Analiza wykazała, że sprawa dotyczy stanu cywilnego i należy do kategorii spraw cywilnych (prawa rodzinnego), co wyłącza zastosowanie rozporządzenia UE nr 1215/2012. Sąd zbadał negatywne przesłanki odmowy uznania wskazane w art. 1146 k.p.c. i stwierdził, że żadna z nich nie zaszła w niniejszej sprawie (m.in. nie naruszono jurysdykcji wyłącznej sądów polskich, strony miały możliwość obrony, sprawa nie była wcześniej zawisła w Polsce, orzeczenie nie jest sprzeczne z polskim porządkiem prawnym). W związku z tym, sąd postanowił stwierdzić, że świadectwo podlega uznaniu na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej, a wnioskodawczynię obciążył kosztami postępowania.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, podlega uznaniu, jeśli nie zachodzą negatywne przesłanki określone w art. 1146 k.p.c.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że zagraniczne świadectwo uznania płci jest orzeczeniem w rozumieniu art. 1145 k.p.c., wywołującym skutki prawne. Analiza przepisów k.p.c. dotyczących uznawania orzeczeń zagranicznych oraz przesłanek odmowy uznania wykazała, że w niniejszej sprawie nie zaszły żadne okoliczności negatywne, co uzasadnia uznanie świadectwa.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uwzględnienie wniosku

Strona wygrywająca

S. K.

Strony

NazwaTypRola
S. K.osoba_fizycznawnioskodawczyni

Przepisy (5)

Główne

k.p.c. art. 1145

Kodeks postępowania cywilnego

Przez pojęcie „orzeczenia” należy rozumieć nie tylko rozstrzygnięcie sądu obcego, które co do swej formy odpowiada pojęciu orzeczeń przewidzianych w prawie polskim, lecz wszelkiego rodzaju rozstrzygnięcia, które według prawa państwa, w którym zostały wydane, wywołują pozaprocesowe skutki prawne.

k.p.c. art. 1146

Kodeks postępowania cywilnego

Określa negatywne przesłanki odmowy uznania rozstrzygnięcia zagranicznego.

k.p.c. art. 1149 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Uznaniu na podstawie przepisów Kodeksu podlegają rozstrzygnięcia innych niż sądy organów państw obcych (np. organów administracji), które zostały wydane w sprawach cywilnych.

Pomocnicze

k.p.c. art. 1

Kodeks postępowania cywilnego

Określa zakres spraw cywilnych, do których stosuje się przepisy k.p.c. (w tym sprawy z zakresu prawa rodzinnego).

u.k.s.s.c. art. 24 § 1

Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych

Podstawa rozstrzygnięcia o kosztach postępowania.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zagraniczne świadectwo uznania płci wywołuje skutki prawne analogiczne do polskich orzeczeń sądowych. Nie zachodzą negatywne przesłanki odmowy uznania określone w art. 1146 k.p.c. Sprawa dotyczy prawa rodzinnego, co uzasadnia zastosowanie przepisów k.p.c. o uznawaniu orzeczeń zagranicznych.

Godne uwagi sformułowania

przez pojęcie „orzeczenia” [...] należy rozumieć nie tylko rozstrzygnięcie sądu obcego, które co do swej formy odpowiada pojęciu orzeczeń przewidzianych w prawie polskim, lecz wszelkiego rodzaju rozstrzygnięcia, które według prawa państwa, w którym zostały wydane, wywołują pozaprocesowe skutki prawne. Odmienność prawa obcego bowiem, nie uzasadnia pozbawienia dokumentu wystawionego przez sąd obcy cech orzeczenia sądowego, jeżeli dokument ten ze względu na zawartą w nim treść pociąga za sobą skutki, jakie według prawa polskiego pociąga za sobą orzeczenie sądowe.

Skład orzekający

Magdalena Dobrzańska

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uznawanie zagranicznych orzeczeń dotyczących stanu cywilnego, w tym zmiany płci, na gruncie polskiego prawa procesowego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji uznania świadectwa płci, a nie ogólnych zasad uznawania orzeczeń w sprawach rodzinnych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego społecznie tematu zmiany płci i uznawania zagranicznych dokumentów w tej materii, co może być interesujące dla szerszej publiczności i prawników zajmujących się prawami człowieka.

Polski sąd uznał zagraniczne świadectwo płci: co to oznacza dla osób transpłciowych?

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
sygn. akt VI Co 1080/16 POSTANOWIENIE Dnia, 14 lutego 2018 r. Sąd Okręgowy w Warszawie VI Wydział Cywilny Rodzinny Odwoławczy w składzie następującym: Przewodniczący: SSO Magdalena Dobrzańska po rozpoznaniu w dniu 14 lutego 2018 r. w Warszawie na posiedzeniu niejawnym sprawny z wniosku S. K. o uznanie orzeczenia zagranicznego postanawia 1. stwierdzić, że podlega uznaniu na obszarze Rzeczpospolitej Polskiej świadectwo uznania płci legalnej(ang. gender recognition certificate ) o numerze (...) z dnia 3 marca 2014 r. wydane przez (...) Komisję (...) (ang. Gender (...) ), zgodnie z którym od daty wydania przedmiotowego świadectwa S. K. urodzona (...) posiada płeć żeńską, 2. kosztami postępowania obciążyć wnioskodawczynię. UZASADNIENIE Pismem z dnia 6 grudnia 2016 r. (data prezentaty Biura Podawczego tutejszego Sądu: 12 grudnia 2016 r.). S. K. wniosła o uznanie na obszarze P. świadectwa uznania płci z dnia 3 marca 2014 r. o numerze (...) w przedmiocie stwierdzenia, że wnioskodawczyni posiada płeć żeńską (k. 2). Do wniosku dołączono kopię oryginału świadectwa uznania płci urzędowo poświadczoną przez konsula Rzeczypospolitej Polskiej w O. wraz z tłumaczeniem na język polski, którego zgodność z oryginałem poświadczył konsul Rzeczypospolitej Polskiej w O. (k.4 i k 83), pismo z G. R. Panel z tłumaczeniem na język polski zaświadczające, iż p. K. urodziła się jako P. K. (1) w dniu 19 października 1965 roku, a obecnie znana jest jako S. K. (k 6-7), odpis skrócony aktu urodzenia P. K. (1) urodzonego (...) (k 7), odpis uwierzytelnionego aktu urodzenia wydany przy Głównym Urzędzie S. C. w dniu 14 marca 2014 roku (wraz z tłumaczeniem przysięgłym) dotyczący S. K. urodzonej (...) córki P. K. (2) i R. A. kapusty z domu L. (k 8 i 9), pierwotny odpis uwierzytelniony dot. P. H. (wraz z tłumaczeniem przysięgłym), urodzonego (...) córki P. K. (2) i R. A. kapusty z domu L. (k 70 i 71), zaświadczenie o prawomocności wraz z tłumaczeniem (k 84-85). Sąd ustalił i zważył co następuje: Wniosek zasługuje na uwzględnienie. W dniu 3 marca 2014 r. (...) Komisja (...) (ang. Gender (...) ) wydała świadectwo uznania płci legalnej (ang. gender recognition certificate ) stwierdzając, że od dnia wydania przedmiotowego świadectwa S. K. urodzona (...) posiada płeć żeńską. pierwszej kolejności należy wskazać, iż przez pojęcie „orzeczenia”, o którym mowa w art. 1145-1146 k.p.c. , należy rozumieć nie tylko rozstrzygnięcie sądu obcego, które co do swej formy odpowiada pojęciu orzeczeń przewidzianych w prawie polskim, lecz wszelkiego rodzaju rozstrzygnięcia, które według prawa państwa, w którym zostały wydane, wywołują pozaprocesowe skutki prawne. Odmienność prawa obcego bowiem, nie uzasadnia pozbawienia dokumentu wystawionego przez sąd obcy cech orzeczenia sądowego, jeżeli dokument ten ze względu na zawartą w nim treść pociąga za sobą skutki, jakie według prawa polskiego pociąga za sobą orzeczenie sądowe. Takie stanowisko zajął również Sąd Najwyższy w postanowieniu z 25.XI.1977 r. I CR 9/77 (opubl. OSNCP 1978, z. 9, poz. 162). Przy ocenie pojęcia zagranicznego orzeczenia sądowego w rozumieniu art. 1145 k.p.c. w grę wchodzą dwie fazy kwalifikacji. W pierwszym etapie chodzi o określenie cech aktu prawnego (orzeczenia) zagranicznego i ta wstępna kwalifikacja powinna nastąpić według kryterium obcego prawa procesowego. W drugim etapie rozstrzygnąć należy, czy dany akt prawny (orzeczenie) można zaliczyć do jednej z kategorii aktów (orzeczeń) przewidzianych w prawie własnym (postanowienie Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 5.10.2000 r. I ACa 391/00). Tym samym sąd rozpoznając wniosek o uznanie na obszarze Polski orzeczeń sądów zagranicznych, bądź innych dokumentów zastępujących orzeczenia (w tym decyzji administracyjnych delegujących, które delegują do określonych praw) - bada czy mają one znaczenie samodzielne. Zdaniem sądu złożony dokument przedłożony do uznania przez wnioskodawczynię stanowi orzeczenie w rozumieniu powołanego przepisu, wywołuje ono bowiem skutki prawne np. w postaci wydania aktu urodzenia uwzględniającego inna płeć wnioskodawczyni. Rozstrzygnięcie (...) Komisji (...) będące przedmiotem postępowania w niniejszej sprawie dotyczy stanu cywilnego. Sprawy takie podlegają wyłączeniu z zakresy zastosowania rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1215/2012 z dnia 12 grudnia 212 r. w sprawie jurysdykcji i uznawania orzeczeń sądowych oraz ich wykonywania w sprawach cywilnych i handlowych (wersja przekształcona). W związku z powyższym do ustalenia, czy rozstrzygnięcie to podlega uznaniu na terytorium Rzeczpospolitej Polskiej znajdują zastosowanie przepisy Kodeksu postępowania cywilnego . Zasady uznawania skuteczności orzeczeń sądów zagranicznych regulują przepisy Tytułu I Księgi Trzeciej Kodeksu postępowania cywilnego , w brzmieniu po nowelizacji Kodeksu postępowania cywilnego , nadanym ustawą z dnia 5 grudnia 2008 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2008 r. Nr 234 poz. 1571). Uznaniu na podstawie przepisów Kodeksu podlegają rozstrzygnięcia innych niż sądy organów państw obcych (np. organów administracji), które zostały wydane w sprawach cywilnych (art. 1149 1 k.p.c., por. Robert Kulski, Kodeks postępowania cywilnego. Tom IV. Komentarz. Art. 1096-1217, pod red. A. Marciniak). Dla określenia charakteru sprawy cywilnej należy się odwołać do kryteriów wskazanych w art. 1 k.p.c. , to znaczy spraw ze stosunków z zakresu prawa cywilnego, rodzinnego i opiekuńczego oraz prawa pracy jak również w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych oraz innych sprawach, do których przepisy tego Kodeksu stosuje się z mocy ustaw szczególnych (Tadeusz Ereciński, Jan Ciszewski, Karol Weitz, Kodeks postępowania cywilnego, Komentarz, Warszawa 2009, str. 495, pkt 14 oraz str. 553-554). Przedmiotowa sprawa jest sprawą z zakresu prawa rodzinnego , a więc należy do kategorii spraw cywilnych. Przepis art. 1146 k.p.c. , do którego odsyła art. 1149 1 k.p.c. określa przesłanki uznania rozstrzygnięcia zagranicznego, ujęte od strony negatywnej. W razie zajścia którejkolwiek ze wskazanych w przepisie okoliczności sądu państwa obcego nie podlega w Polsce uznaniu. Oznacza to, że do przyjęcia, iż miało miejsce uznanie z mocy prawa rozstrzygnięcia zagranicznego, wymagane jest, aby nie nastąpiła żadna ze wskazanych przesłanek odmowy uznania. Badanie tych przesłanek w postępowaniu o ustalenie, czy rozstrzygnięcia podlega uznaniu nie jest uzależnione od wniosku czy zarzutu uczestników postępowania, ale jest dokonywanie przez Sąd z urzędu. W niniejszej sprawi nie zaszła żadna z negatywnych przesłanek ujętych w art. 1146 k.p.c. , bowiem rozstrzygnięcia nie zapadło w sprawie należącej do wyłącznej jurysdykcji sądów polskich, strony postępowania nie były pozbawione możliwości obrony, sprawa o to samo roszczenie między tymi samymi stronami nie zawisła w Rzeczypospolitej Polskiej wcześniej niż przed sądem państwa obcego, orzeczenie nie jest sprzeczne z wcześniej wydanym prawomocnym orzeczeniem sądu państwa obcego, spełniającym przesłanki jego uznania w Rzeczypospolitej Polskiej, zapadłym w sprawie o to samo roszczenie między tymi samymi stronami, nie jest także sprzeczne z podstawowymi zasadami porządku prawnego Rzeczypospolitej Polskiej (klauzula porządku publicznego). W niniejszej sprawie, nie wystąpiła przesłanka odmowy uznania orzeczenia zagranicznego na obszarze Polski wymieniona w art. 1146 k.p.c. W związku z powyższym sąd działając na podstawie art. 1148 1 § 1 k.p.c. w zw. z art. 1149 1 oraz art. 1146 k.p.c. orzekł jak na wstępie. O kosztach sąd orzekł na podstawie art. 24 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (Dz.U. z 2005 r. Nr 167 poz. 1398 ze zm.). ZARZĄDZENIE (...)

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI