VI Ca 349/16
Podsumowanie
Sąd Okręgowy uchylił postanowienie o likwidacji depozytu, uznając je za przedwczesne ze względu na 10-letni termin przechowywania odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość.
Sąd Rejonowy postanowił o likwidacji depozytu sądowego zawierającego odszkodowanie za wywłaszczoną nieruchomość, uznając, że uprawnieni nie podjęli go w terminie. Sąd Okręgowy uchylił to postanowienie, stwierdzając, że termin do likwidacji depozytu wynosi 10 lat, zgodnie ze szczególnymi przepisami ustawy o gospodarce nieruchomościami, a nie 3 lata wynikające z ustawy o likwidacji niepodjętych depozytów. Postępowanie zostało umorzone jako przedwczesne.
Sąd Okręgowy w Częstochowie rozpoznał apelację Skarbu Państwa - Wojewody (...) od postanowienia Sądu Rejonowego w Częstochowie, które stwierdziło likwidację depozytu sądowego w kwocie 815 zł wraz z oprocentowaniem. Depozyt ten stanowił odszkodowanie za wywłaszczoną nieruchomość, której własność przeszła na rzecz Skarbu Państwa. Sąd Rejonowy oparł swoje rozstrzygnięcie na ustawie o likwidacji niepodjętych depozytów, wskazując na upływ 3-letniego terminu na odbiór depozytu od momentu ogłoszenia. Sąd Okręgowy uznał jednak apelację za uzasadnioną. Kluczowe znaczenie miało postanowienie Wojewody z dnia 27 marca 2007 r. o wywłaszczeniu nieruchomości, które przewidywało złożenie odszkodowania do depozytu sądowego na okres 10 lat z uwagi na nieuregulowany stan prawny nieruchomości. Sąd Okręgowy podkreślił, że przepis art. 118a ust. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami stanowi lex specialis w stosunku do ogólnych przepisów ustawy o likwidacji niepodjętych depozytów. Oznacza to, że w przypadku odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość o nieuregulowanym stanie prawnym, depozyt powinien być przechowywany przez 10 lat od dnia jego złożenia. Ponieważ termin ten nie upłynął, postanowienie o likwidacji depozytu było przedwczesne. W konsekwencji, Sąd Okręgowy uchylił zaskarżone postanowienie i umorzył postępowanie.
Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.
SprawdźZagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Nie, termin 10 lat określony w ustawie o gospodarce nieruchomościami ma pierwszeństwo przed 3-letnim terminem z ustawy o likwidacji niepodjętych depozytów.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy uznał, że art. 118a ust. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami, który przewiduje 10-letni termin złożenia do depozytu odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość, stanowi przepis szczególny (lex specialis) w stosunku do ogólnych przepisów ustawy o likwidacji niepodjętych depozytów. Dlatego postanowienie o likwidacji depozytu było przedwczesne.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylenie postanowienia i umorzenie postępowania
Strona wygrywająca
Skarb Państwa - Wojewoda (...)
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Skarb Państwa - Wojewoda (...) | organ_państwowy | uczestnik |
| R. M. | osoba_fizyczna | uprawniony do odbioru depozytu |
| spadkobiercy K. M. | osoba_fizyczna | uprawniony do odbioru depozytu |
Przepisy (4)
Główne
u.g.n. art. 118a § 3
Ustawa o gospodarce nieruchomościami
Odszkodowanie za nieruchomość, której własność przeszła na rzecz Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego, ustala się według przepisów rozdziału 5 i składa do depozytu sądowego na okres 10 lat.
Pomocnicze
u.l.n.d. art. 4 § 1
Ustawa o likwidacji niepodjętych depozytów
Likwidacja niepodjętego depozytu z mocy prawa następuje w razie niepodjęcia depozytu przez uprawnionego, mimo upływu terminu do odbioru depozytu.
u.l.n.d. art. 6 § 4
Ustawa o likwidacji niepodjętych depozytów
W przypadku gdy uprawniony nie jest znany albo nie jest możliwe ustalenie jego miejsca zamieszkania albo siedziby na podstawie ewidencji, rejestrów lub zbiorów danych, wezwanie do odbioru może nastąpić po upływie 3 lat od dnia złożenia przedmiotu do depozytu.
k.p.c. art. 693¹⁸ - 693²²
Kodeks postępowania cywilnego
Przepisy dotyczące postępowania w sprawach o likwidację depozytu.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Art. 118a ust. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami stanowi przepis szczególny (lex specialis) regulujący 10-letni termin składania do depozytu odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość, co wyłącza zastosowanie ogólnych przepisów o 3-letnim terminie likwidacji niepodjętych depozytów.
Odrzucone argumenty
Zastosowanie 3-letniego terminu do likwidacji niepodjętego depozytu na podstawie ustawy o likwidacji niepodjętych depozytów, bez uwzględnienia szczególnych przepisów ustawy o gospodarce nieruchomościami.
Godne uwagi sformułowania
przepis ten określa jedynie termin, na jaki depozyt jest składany. Przepis art. 118a ust. 3 stanowi lex specialis w odniesieniu do art. 6 ust. 4 ustawy o likwidacji niepodjętych depozytów stwierdzenie likwidacji niepodjętego depozytu w postanowieniu z dnia 29 października 2015r. było przedwczesne
Skład orzekający
Janina Ignasiak
przewodniczący
Leszek Mazur
sędzia
Agnieszka Polak
sędzia-sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "interpretację przepisów dotyczących likwidacji depozytów sądowych, w szczególności w kontekście odszkodowań za wywłaszczone nieruchomości i kolizji przepisów szczególnych z ogólnymi."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wywłaszczenia nieruchomości o nieuregulowanym stanie prawnym i złożenia odszkodowania do depozytu na 10 lat.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnej kwestii proceduralnej związanej z terminami likwidacji depozytów sądowych, co jest istotne dla praktyków prawa nieruchomości i postępowań cywilnych.
“10 lat w depozycie: Sąd Okręgowy koryguje termin likwidacji odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość.”
Dane finansowe
WPS: 815 PLN
Sektor
nieruchomości
Masz pytanie dotyczące tej sprawy?
Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt VI Ca 349/16 POSTANOWIENIE Dnia 9 czerwca 2016 r. Sąd Okręgowy w Częstochowie VI Wydział Cywilny Odwoławczy w składzie następującym: Przewodniczący: SSO Janina Ignasiak Sędziowie: SSO Leszek Mazur SSO Agnieszka Polak (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 9 czerwca 2016 r. sprawy z urzędu z udziałem Skarbu Państwa - Wojewody (...) , R. M. o likwidację depozytu sygn. akt XII Ns 47/07 na skutek apelacji uczestnika Skarbu Państwa - Wojewody (...) od postanowienia Sądu Rejonowego w Częstochowie z dnia 29 października 2015r. sygn. akt II Ns 4361/15 postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie i umorzyć postępowanie w sprawie likwidacji niepodjętego depozytu. Sygn. akt VI Ca 349/16 UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 29 października 2015r. Sąd Rejonowy w Częstochowie stwierdził likwidację depozytu - przejście na rzecz Skarbu Państwa kwoty 815 zł wraz z oprocentowaniem za okres od dnia złożenia depozytu do dnia jego likwidacji. W uzasadnieniu orzeczenia Sąd Rejonowy wskazał, że prawomocnym postanowieniem z dnia 3 sierpnia 2007r. sygn. akt XII Ns 47/07 Sąd zezwolił Skarbowi Państwa - Wojewodzie (...) na złożenie do depozytu sądowego kwoty 815 zł stanowiącej odszkodowanie za wywłaszczenie na rzecz Skarbu Państwa nieruchomości, z zastrzeżeniem, że wypłata może nastąpić na rzecz R. M. i spadkobierców K. M. , na ich wniosek. Zarządzeniem z dnia 26 lipca 2011r. uprawnieni zostali wezwani do odbioru depozytu w terminie 3 lat od ukazania się ogłoszenia, pod rygorem likwidacji depozytu. Ogłoszenie w tym przedmiocie wywieszone było na tablicy ogłoszeń Sądu Rejonowego w Częstochowie w okresie od dnia 26 lipca 2011r. do dnia 21 lutego 2012r. Do dnia wydania postanowienia nie wpłynął wniosek uprawnionych o wypłatę depozytu. Sąd odniósł się do treści art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 18 października 2006r. o likwidacji niepodjętych depozytów (Dz.U. z 2006r. nr 208, poz.1537 ze zm.) stanowiącego, że likwidacja niepodjętego depozytu z mocy prawa następuje w razie niepodjęcia depozytu przez uprawnionego, mimo upływu terminu do odbioru depozytu. Termin do odbioru depozytu wynosi 3 lata od dnia doręczenia wezwania, o którym mowa w art. 6 ust. 5 . W myśl art. 6 . ust.4 powołanej ustawy, w przypadku gdy uprawniony nie jest znany albo nie jest możliwe ustalenie jego miejsca zamieszkania albo siedziby na podstawie ewidencji, rejestrów lub zbiorów danych, wezwanie do odbioru może nastąpić po upływie 3 lat od dnia złożenia przedmiotu do depozytu. Uprawnieni do odbioru depozytu zostali prawidłowo wezwani do jego odbioru z pouczeniem o skutkach nie skorzystania z przysługujących uprawnień w terminie. Termin 3 letni do odbioru depozytu upłynął bezskutecznie, co skutkowało stwierdzeniem likwidacji depozytu. Apelację od postanowienia z dnia 29 października 2015r. wniósł Skarb - Państwa - Wojewoda (...) zarzucając naruszenie: - art. 118a ust. 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami oraz art. 3 ustawy z dnia 18 października 2006r. o likwidacji niepodjętych depozytów poprzez pominięcie szczególnej regulacji prawnej zobowiązującej do przechowywania depozytu sądowego przez okres 10 lat w przypadku składania do depozytu odszkodowania za nieruchomość, której własność przeszła na Skarb Państwa, - błędne ustalenie stanu faktycznego poprzez pominięcie treści decyzji administracyjnej Wojewody (...) z dnia 27 marca 2007r. o wywłaszczeniu nieruchomości na rzecz Skarbu Państwa i ustaleniu odszkodowania, będącej podstawą złożenia kwoty odszkodowania do depozytu sądowego na 10 lat. Wskazując na powyższe zarzuty skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia. Sąd Okręgowy zważył co następuje: Apelacja jest uzasadniona. Jak wynika z akt sprawy prowadzonej przez Sąd Rejonowy w Częstochowie sygn. akt XII Ns 47/07, kwota 815 zł złożona do depozytu sądowego stanowiła odszkodowanie za wywłaszczoną na rzecz Skarbu Państwa nieruchomość położoną na terenie Gminy M. . Okoliczność ta wynika z załączonej do wniosku o zezwolenie na złożenie do depozytu sądowego, decyzji Wojewody (...) z dnia 27 marca 2007r. W treści decyzji zaznaczono, że odszkodowanie z uwagi na nieuregulowany stan prawny nieruchomości podlega złożeniu do depozytu sądowego na okres 10 lat. Postanowieniem z dnia 3 sierpnia 2007r. sygn. akt XII Ns 47/07 Sąd Rejonowy w Częstochowie zezwolił Skarbowi Państwa - Wojewodzie (...) na złożenie do depozytu sądowego kwoty 815 zł stanowiącej odszkodowanie za wywłaszczenie nieruchomości. Kwota ta wpłynęła do depozytu w dniu 14 grudnia 2007r. (k.46 akt sprawy XII 47/07). Likwidacja niepodjętego depozytu z mocy prawa następuje w razie niepodjęcia depozytu przez uprawnionego, mimo upływu terminu do odbioru depozytu - art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 18 października 2006r. o likwidacji niepodjętych depozytów (Dz.U. z 2006r. nr 208, poz.1537 ze zm.). Wg art. 3 w/w ustawy nie stosuje się do rzeczy, pieniędzy i papierów wartościowych złożonych do depozytu, jeżeli przepisy szczególne regulują postępowanie związane ze złożeniem ich do depozytu i likwidacją w razie ich niepodjęcia. Trudno jednak uznać, jak zarzuca skarżący, że art. 118a ust. 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami (tekst jedn. Dz.U. z 2015r. poz. 1774 ze zm. - stanowiący, że odszkodowanie za nieruchomość, której własność przeszła na rzecz Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego, ustala się według przepisów rozdziału 5 i składa do depozytu sądowego na okres 10 lat), jest przepisem regulującym postępowanie związane ze złożeniem pieniędzy do depozytu i jego likwidacją. Przepis ten określa jedynie termin, na jaki depozyt jest składany. Przepis art. 118a ust. 3 stanowi lex specialis w odniesieniu do art. 6 ust. 4 ustawy o likwidacji niepodjętych depozytów , co oznacza, że wezwanie do odbioru może nastąpić po upływie dziesięciu, a nie trzech lat, od dnia złożenia przedmiotu do depozytu. Należy zatem uznać, że przepis dotyczący likwidacji depozytu ma zastosowanie również do depozytu składanego w związku z wywłaszczeniem nieruchomości o nieuregulowanym stanie prawnym (komentarz Pawła Wojciechowskiego do art. 133 ustawy o gospodarce nieruchomościami ). Kwota odszkodowania za wywłaszczenie nieruchomości o nieuregulowanym stanie prawnym może znajdować się w depozycie 10 lat od dnia jej złożenia,(jeżeli do tego czasu nie zostanie odebrane przez osobę uprawnioną), a dopiero po upływie tego okresu depozyt ulega likwidacji przez sąd na rzecz Skarbu Państwa na zasadach określonych w ustawie z dnia 18 października 2006r. o likwidacji niepodjętych depozytów i w trybie przewidzianym w art. 693 18 -693 22 k.p.c. ( komentarz Ewy Bończak-Kucharczyk do ustawy o gospodarce nieruchomościami, wyd. III z 2014r.). W przedstawionych okolicznościach faktycznych i prawnych należy stwierdzić, że stwierdzenie likwidacji niepodjętego depozytu w postanowieniu z dnia 29 października 2015r. było przedwczesne, co skutkowało uchyleniem zaskarżonego postanowienia i umorzeniem postępowania na podstawie art. 386 § 4 k.p.c.
Nie znalazłeś odpowiedzi?
Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.
Rozpocznij analizę