VIII U 1699/12

Sąd Rejonowy dla Łodzi-Śródmieścia w ŁodziŁódź2017-03-27
SAOSubezpieczenia społeczneodpowiedzialność za składkiŚredniarejonowy
ZUSskładkizaległościodpowiedzialność zarządubezskuteczność egzekucjiupadłośćOrdynacja podatkowaspółka z o.o.

Sąd zmienił decyzję ZUS, uznając, że były prezes zarządu nie ponosi odpowiedzialności za zaległe składki, ponieważ przesłanki do ogłoszenia upadłości powstały po jego odwołaniu z funkcji.

Zakład Ubezpieczeń Społecznych stwierdził, że S. W., były prezes zarządu spółki, ponosi odpowiedzialność za zaległe składki w kwocie ponad 163 tys. zł. Pełnomocnik S. W. odwołał się, zarzucając niewłaściwe zastosowanie art. 116 Ordynacji podatkowej i brak wykazania przesłanek bezskuteczności egzekucji. Sąd ustalił, że spółka miała problemy finansowe od 2005 roku, a bilans za 2007 rok (sporządzony 4 kwietnia 2008 r.) wykazał stan uzasadniający wniosek o upadłość. Ponieważ S. W. został odwołany z zarządu 13 lutego 2008 r., sąd uznał, że nie miał on już wpływu na złożenie wniosku o upadłość w terminie i zmienił decyzję ZUS.

Decyzją z dnia 29 lutego 2012 roku Zakład Ubezpieczeń Społecznych I Oddział w Ł. stwierdził, że S. W., jako były prezes zarządu spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w Ł., ponosi odpowiedzialność całym swoim majątkiem wraz ze spółką za nieopłacone składki w łącznej kwocie 163.125,25 zł. Decyzja została wydana na podstawie przepisów ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych oraz Ordynacji podatkowej, w tym art. 116, który przewiduje odpowiedzialność członków zarządu za zaległości spółki, gdy egzekucja z jej majątku okaże się bezskuteczna. Pełnomocnik S. W. zaskarżył decyzję, podnosząc zarzuty naruszenia art. 116 Ordynacji podatkowej, w tym niewłaściwe zastosowanie przepisu, pominięcie innego członka zarządu oraz brak wykazania przesłanek bezskuteczności egzekucji i winy ubezpieczonego. Argumentowano, że zaległości powstały w latach 2006-2007, a spółka dysponowała majątkiem (udziały w innej spółce), który mógł zostać objęty egzekucją. Podkreślono, że w czasie pełnienia funkcji przez S. W. nie wystąpiły przesłanki do ogłoszenia upadłości. Sąd ustalił, że S. W. był prezesem zarządu od 10 maja 2003 roku do 13 lutego 2008 roku. Analiza opinii biegłego wykazała, że spółka od 2005 roku miała problemy z płynnością finansową, a bilans za 2007 rok, sporządzony 4 kwietnia 2008 roku, wykazał stan uzasadniający wniosek o ogłoszenie upadłości. Zgodnie z przepisami, wniosek o upadłość powinien być zgłoszony w ciągu dwóch tygodni od wystąpienia podstawy, czyli najpóźniej do 18 kwietnia 2008 roku. Ponieważ S. W. został odwołany z funkcji prezesa zarządu 13 lutego 2008 roku, sąd uznał, że nie miał on już wpływu na złożenie wniosku o upadłość w terminie, a tym samym nie ponosi winy za niezgłoszenie go. Wobec tego, sąd zmienił zaskarżoną decyzję, uznając, że S. W. nie ponosi odpowiedzialności za zaległości składkowe spółki.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, były członek zarządu nie ponosi odpowiedzialności, jeśli przesłanki do ogłoszenia upadłości powstały po jego odwołaniu z funkcji i nie miał on wpływu na złożenie wniosku o upadłość w terminie.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że kluczowe jest ustalenie momentu powstania przesłanek do ogłoszenia upadłości. Jeśli te przesłanki wystąpiły po odwołaniu członka zarządu, a on nie miał wpływu na złożenie wniosku o upadłość w terminie, nie można mu przypisać winy za niezgłoszenie wniosku i tym samym odpowiedzialności za zaległości spółki.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

zmiana decyzji ZUS

Strona wygrywająca

S. W.

Strony

NazwaTypRola
S. W.osoba_fizycznaubezpieczony/były prezes zarządu
Zakład Ubezpieczeń Społecznych I Oddział w Ł.instytucjaorgan rentowy
(...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w Ł.spółkaspółka

Przepisy (13)

Główne

u.s.u.s. art. 31

Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych

Do należności z tytułu składek stosuje się odpowiednio przepisy Ordynacji podatkowej dotyczące odpowiedzialności osób trzecich.

u.s.u.s. art. 32

Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych

Przepisy dotyczące składek na ubezpieczenia społeczne stosuje się odpowiednio do składek na Fundusz Pracy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych i Fundusz Emerytur Pomostowych oraz na ubezpieczenie zdrowotne w zakresie poboru, egzekucji, odsetek, odpowiedzialności osób trzecich itp.

Ordynacja podatkowa art. 116 § §1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Za zaległości podatkowe spółki z ograniczoną odpowiedzialnością odpowiadają solidarnie całym swoim majątkiem członkowie jej zarządu, jeżeli egzekucja z majątku spółki okazała się bezskuteczna, a członek zarządu nie wykazał, że we właściwym czasie zgłoszono wniosek o ogłoszenie upadłości lub że niezgłoszenie nastąpiło bez jego winy, ani nie wskazał mienia spółki na zaspokojenie.

Pomocnicze

Ordynacja podatkowa art. 116 § §2

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Odpowiedzialność członków zarządu obejmuje zaległości podatkowe z tytułu zobowiązań, których termin płatności upływał w czasie pełnienia przez nich obowiązków członka zarządu.

Ordynacja podatkowa art. 116 § §4

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Przepisy dotyczące odpowiedzialności stosuje się również do byłego członka zarządu.

Prawo upadłościowe art. 10

Ustawa z dnia 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe i naprawcze

Przesłanką ogłoszenia upadłości jest niewypłacalność dłużnika.

Prawo upadłościowe art. 11 § ust.1

Ustawa z dnia 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe i naprawcze

Dłużnik jest niewypłacalny, gdy nie wykonuje swoich zobowiązań, które są wymagalne.

Prawo upadłościowe art. 11 § ust.2

Ustawa z dnia 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe i naprawcze

Dłużnik będący osobą prawną jest niewypłacalny, gdy jego zobowiązania pieniężne przekraczają wartość jego majątku, a stan ten utrzymuje się przez okres przekraczający dwadzieścia cztery miesiące.

Prawo upadłościowe art. 13 § ust.1

Ustawa z dnia 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe i naprawcze

Sąd oddala wniosek o ogłoszenie upadłości, gdy majątek niewypłacalnego dłużnika nie wystarcza na pokrycie kosztów postępowania.

Prawo upadłościowe art. 21 § ust.1

Ustawa z dnia 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe i naprawcze

Dłużnik jest obowiązany zgłosić wniosek o ogłoszenie upadłości nie później niż w terminie dwóch tygodni od dnia, w którym wystąpiła podstawa do ogłoszenia upadłości.

Prawo upadłościowe art. 21 § ust.2

Ustawa z dnia 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe i naprawcze

W przypadku osoby prawnej obowiązek zgłoszenia wniosku o upadłość spoczywa na każdym, kto ma prawo ją reprezentować.

k.p.c. art. 477 § 14 §2

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd zmienia zaskarżoną decyzję, jeśli uzna odwołanie za uzasadnione.

k.p.c. art. 98 § §1

Kodeks postępowania cywilnego

Strona wygrywająca sprawę może żądać od strony przeciwnej zwrotu niezbędnych kosztów procesu.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Przesłanki do ogłoszenia upadłości powstały po odwołaniu członka zarządu z funkcji. Członek zarządu nie miał wpływu na złożenie wniosku o upadłość w terminie. Brak winy członka zarządu w niezgłoszeniu wniosku o upadłość.

Odrzucone argumenty

Odpowiedzialność członka zarządu za zaległości spółki z tytułu nieopłaconych składek. Bezskuteczność egzekucji wobec spółki. Powstanie zaległości składkowych w okresie pełnienia funkcji przez członka zarządu.

Godne uwagi sformułowania

Przepisy szczególne statuujące tego rodzaju wyjątkową odpowiedzialność winny być wykładane w sposób rygorystycznie ścisły, który nie prowadzi do rozszerzenia odpowiedzialności poza ramy przesłanek ustawowych. W czasie gdy istniała konieczność zgłoszenia wniosku o ogłoszenie upadłości (...) ubezpieczony nie był już członkiem zarządu spółki.

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalenie odpowiedzialności członka zarządu za zaległości spółki, moment powstania przesłanek do ogłoszenia upadłości, wpływ odwołania z funkcji na odpowiedzialność."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy przesłanki upadłościowe powstały po odwołaniu członka zarządu. Interpretacja art. 116 Ordynacji podatkowej w kontekście czasowym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak ważny jest precyzyjny moment powstania przesłanek do ogłoszenia upadłości dla oceny odpowiedzialności członków zarządu, co jest kluczowe dla wielu przedsiębiorców.

Czy możesz być pociągnięty do odpowiedzialności za długi spółki po tym, jak przestałeś być jej prezesem?

Dane finansowe

WPS: 163 125,25 PLN

należność główna i odsetki na FUS: 124 503,67 PLN

należność główna i odsetki na FUZ: 28 820,78 PLN

należność główna i odsetki na FP/FGŚP: 9800,8 PLN

Sektor

ubezpieczenia społeczne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt VIII U 1699/12 UZASADNIENIE Decyzją z dnia 29 lutego 2012 roku Zakład Ubezpieczeń Społecznych I Oddział w Ł. stwierdził, że S. W. jako prezes zarządu (...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w Ł. ponosi odpowiedzialność całym swoim majątkiem wraz ze spółką za zobowiązania spółki z tytułu nieopłaconych składek w łącznej kwocie 163.125,25 zł w tym na: 1) Fundusz Ubezpieczeń Społecznych za okres od grudnia 2006 roku do grudnia 2007 roku – należność główna w kwocie 78.456,67 zł i odsetki za zwłokę liczone na dzień 29 lutego 2012 roku w kwocie 46.047 zł, łącznie 124.503,67 zł, 2) Fundusz Ubezpieczenia Zdrowotnego za okres od grudnia 2006 roku do grudnia 2007 roku – należność główna w kwocie 18.275,78 zł i odsetki za zwłokę liczone na dzień 29 lutego 2012 roku w kwocie 10.545 zł, łącznie 28.820,78 zł, 3) Fundusz Pracy Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych za okres od grudnia 2006 roku do grudnia 2007 roku – należność główna w kwocie 6.207,80 zł i odsetki liczone na dzień 29 lutego 2012 roku w kwocie 3.593 zł, łącznie 9.800,80 zł. Decyzja została wydana na podstawie art.83 ust.1, art.31, art.32 ustawy z dnia 13 października 1998 roku o systemie ubezpieczeń społecznych (tekst jednolity Dz.U. z 2009 roku, nr 205, poz.1585 ze zm.), art.107§1 i 2 punkt 2 i 4, art.108§1 i art.116 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku Ordynacja podatkowa (tekst jednolity Dz.U. z 2005 roku, nr 8, poz.60 ze zm.). W uzasadnieniu decyzji organ rentowy podał, że (...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnością została wpisana do KRS w dniu 13 maja 2003 roku. W okresie od 13 maja 2005 roku do 13 lutego 2008 roku S. W. był prezesem zarządu spółki. W stosunku do spółki była prowadzona egzekucja przez naczelnika Urzędu Skarbowego P. , Naczelnika Urzędu Skarbowego P. – W. oraz Naczelnika Urzędu Skarbowego Ł. . 2 lipca 2009 roku Naczelnik Urzędu Skarbowego Ł. wydał postanowienie w sprawie umorzenia postępowania egzekucyjnego wobec bezskuteczności egzekucji. Spółka nie jest postawiona w stan likwidacji, w stosunku do spółki nie toczyło się również postępowanie upadłościowe. Zakład Ubezpieczeń Społecznych nie ma możliwości skutecznie dochodzić swoich wierzytelności. Egzekucja wobec spółki okazała się bezskuteczna i w takiej sytuacji za zobowiązania spółki odpowiada solidarnie całym swoim majątkiem spółka i członkowie zarządu. Odpowiedzialność ta obejmuje zobowiązania powstałe w trakcie pełnienia obowiązków członka zarządu. W okresie w którym powstało zadłużenie członkiem zarządu był S. W. . Zakład wskazał, iż nie są mu znane okoliczności, które zwolniłyby go ze zobowiązania. Powyższą decyzję zaskarżył w całości pełnomocnik ubezpieczonego S. W. . Zarzucił organowi rentowemu: 1) naruszenie art.116 ordynacji podatkowej poprzez jego niewłaściwe zastosowanie oraz prowadzenie postępowania w sprawie przeniesienia odpowiedzialności jedynie wobec ubezpieczonego, z pominięciem w tym postępowaniu obecnego członka zarządu A. P. (1) , choć przepis ten wspomina o solidarnej odpowiedzialności za zobowiązania, 2) naruszenie art.116 ordynacji podatkowej poprzez jego niewłaściwe zastosowanie oraz orzeczenie o odpowiedzialności podatkowej ubezpieczonego pomimo tego, że nie wykazano przesłanek bezskuteczności egzekucji, nie wykazano, że egzekucja dotyczyła całego majątku spółki, 3) naruszenie art.116 ordynacji podatkowej poprzez jego niewłaściwe zastosowanie oraz orzeczenie o odpowiedzialności podatkowej ubezpieczonego pomimo tego, że zachodzi przesłana wyłączająca tę odpowiedzialność – brak winy ubezpieczono w niezgłoszeniu wniosku o ogłoszenie upadłości, gdyż podstawy takie nie zachodziły w czasie gdy ubezpieczony pełnił funkcję w zarządzie spółki. Wobec tak sformowanych zarzutów wniósł o zmianę zaskarżonej decyzji poprzez orzeczenie, że ubezpieczony nie ponosi odpowiedzialności za zobowiązania z tytułu składek w łącznej kwocie 163.125,25 zł i zasądzenie kosztów procesu. W uzasadnieniu odwołania pełnomocnik skarżącego podniósł, iż zaległości objęte decyzją powstały w 2006 i 2007 roku. Egzekucja była prowadzona w 2008 – 2009 roku. W czasie gdy w spółce (...) zarządzanej przez ubezpieczonego wystąpiły zaległości spółka dysponowała majątkiem z którego mogła zostać przeprowadzona egzekucja. Spółka była jedynym wspólnikiem (...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnością , a wartość posiadanych udziałów przekraczała początkowo 14.000.000 zł, a w momencie sprzedaży wzrosła do 17.000.000 zł. Zakład nie wskazał, aby egzekucja została skierowana do tego składnika majątku spółki. W dacie wszczęcia egzekucji w 2009 roku, spółka (...) nie była już właścicielem udziałów w spółce (...) . Gdyby czynności egzekucyjne zostały podjęte wcześniej, niezwłocznie po powstaniu zaległości, egzekucja byłaby skuteczna. W czasie pełnienia przez ubezpieczonego funkcji w zarządzie nie wystąpiły przesłanki do ogłoszenia upadłości. Spółka dysponowała bowiem majątkiem, który przekraczał ponad 100-krotnie wartość zobowiązań wskazanych w decyzji. Przez cały okres pełnienia funkcji w zarządzie spółki wartość zobowiązań nie uzasadniała wniosku o zgłoszenie upadłości, nie wystąpił bowiem stan niewypłacalności spółki. W odpowiedzi na odwołanie pełnomocnik Zakładu Ubezpieczeń Społecznych wniósł o jego oddalenie i zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego. (...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w Ł. nie zajęła stanowiska w sprawie. Sąd ustalił następujący stan faktyczny: Umowa zainteresowanej spółki (...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnością (działająca wcześniej pod firmą (...) i (...) ) została zawarta w dniu 10 marca 2003 roku. Zainteresowana spółka (...) została zarejestrowana w Krajowym Rejestrze Sądowym dniu 19 maja 2003 roku. Spółka ma siedzibę w Ł. . Kapitał zakładowy spółki wynosił 50.000 zł. (odpis z KRS – k.33-38) W okresie od 10 maja 2003 roku jedynym członkiem zarządu spółki był ubezpieczony S. W. . Uchwałą z dnia 13 lutego 2008 roku ubezpieczony został odwołany z funkcji prezesa zarządu. W jego miejsce do zarządu powołano A. P. (2) . (odpis z KRS – k.33-38, uchwała od odwołaniu – k.40, uchwała o wyborze prezesa – k.41) Spółka posiadała zaległości na rzecz Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. (odpis z KRS – k.33-38) W dniu 21 lutego 2005 roku zainteresowana spółka nabyła 28.012 udziałów w (...) spółce z ograniczoną odpowiedzialnością w P. za cenę 14.006.000 zł. Cena miała być uiszczona w 3 ratach, ostatnia do grudnia 2015 roku. 22 kwietnia 2005 roku zainteresowana nabyła 8 udziałów w (...) spółce z ograniczoną odpowiedzialnością w P. za cenę 4.000 zł. (umowa – k.10, k.11) W dniu 8 stycznia 2008 roku zainteresowana spółka sprzedała udziały w (...) spółce z ograniczoną odpowiedzialnością o wartości nominalnej 17.000.000 zł za cenę 1 zł D. K. . (umowa – k.9) Zainteresowana nie regulowała zobowiązań na bieżąco, nie regulowała zobowiązań wobec Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. (zeznania ubezpieczonego – k.171 odwrót-172, min.00:03:00-00:06:41 protokół z 22.02.2017 r.) W okresie pełnienia funkcji w zarządzenie ubezpieczony nie wystąpił z wnioskiem o ogłoszenie upadłości. (zeznania ubezpieczonego – k.311) W zainteresowanej spółce od 2005 roku zobowiązaniami krótkoterminowymi finansowano aktywa trwałe, co bezpośrednio zagrażało kontynuacji działalności, gdyż zobowiązania krótkoterminowe powinny finansować wyłącznie aktywa obrotowe. Wskaźnik złotej reguły bilansowania (który prawidłowo powinien wynosić 1,0) w 2007 roku miał wartość ujemną i wynosił -0,87. W zainteresowanej spółce w latach 2005-2006 występował niewielki wzrost wartości bilansowej z 54,9 do 61,8, natomiast w 2007 roku nastąpił całkowity regres do kwoty ujemnej 147,50 tysięcy zł. W latach 2005-2006 wskaźniki rentowności zainteresowanej spółki były dodatnie, ale w 2007 roku przyjęły wartość ujemną, co świadczy o całkowitej utracie możliwości kontynuacji działalności bez podjęcia kroków zaradczych. Od 2005 roku wskaźnik płynności finansowej ulegał deprecjacji, co oznacza, że zobowiązania wielokrotnie przekraczały wartość środków obrotowych i jednostka nie mogła prowadzić efektywnie działalności. W 2007 roku finansowanie spółki opierało się na kapitale obcym. W 2005 roku sytuacja spółki była bardzo trudna gdyż spółka posiadała 22.770.942,61 zł zobowiązań bieżących co w porównaniu z kwotą aktywów stanowiło 99,08%. W 2006 roku kwota zobowiązań uległa zmniejszeniu i wynosiła 18.391.950,39 zł, co w porównaniu z kwotą aktywów stanowiło 98,54%. W 2007 roku kwota zobowiązań wynosiła 17.948.913,12 zł, co w porównaniu z kwotą aktywów wynosiło 100,82%. W żadnym z okresów w latach 2005-2007 spółka nie posiadała płynności finansowej i nie mogła na bieżąco realizować swoich zobowiązań. Od 2005 roku była na progu wypłacalności. Po zakończeniu 2006 roku sytuacja spółki była lepsza niż w 2005 roku. W 2005 i 2006 roku wartość spółki była dodatnia. W 2007 roku majątek spółki był finansowany w całości kapitałem obcym. Bilans za 2007 roku był sporządzony w dniu 4 kwietnia 2008 roku. Bilans podpisał ówczesny prezes zarządu zainteresowanej spółki (...) . Obowiązek zgłoszenia wniosku o ogłoszenie upadłości wystąpił najpóźniej po sporządzeniu bilansu za 2007 rok. Zarząd powinien być informowany o sytuacji spółki na bieżąco, po zakończeniu każdego miesiąca oraz po zakończeniu roku obrotowego i zamknięciu poszczególnych kont księgowych. (opinia biegłego z zakresu księgowości i rozliczeń finansowych – k.124-133, k.145, k.191 odwrót-192, k.350-360) Spółka nie posiadała innego majątku niż udziały w (...) spółce z ograniczoną odpowiedzialnością w P. . W skład majątku (...) wchodziły nieruchomości, znak towarowy (...) , „ M. z H. ” oraz linie produkcyjne. Postanowieniem z dnia 2 lipca 2009 roku Naczelnik Urzędu Skarbowego Ł. umorzył postępowanie egzekucyjne prowadzone wobec zainteresowanej spółki z powodu bezskuteczności egzekucji. (postanowienie – akta ZUS) Powyższy stan faktyczny został ustalony na podstawie ww. dokumentów, których autentyczności ani treści merytorycznej strony nie kwestionowały. Zeznania ubezpieczonego znajdują potwierdzenie w dowodach z dokumentów. Sąd oddalił wniosek o dopuszczenie dowodu z opinii biegłego grafologa, bowiem okoliczności które miałby zostać wykazane dowodem z opinii biegłego grafologa nie mają znaczenia w niniejszym postępowaniu. Ustalenie czy ubezpieczony podpisał się pod zawiadomieniem o stanie należności wobec Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w świetle zeznań ubezpieczonego, że wiedział iż spółka nie opłaciła składek na ubezpieczenia społeczne w istocie jest bez znaczenia. Żadna ze stron postępowania nie kwestionowała opinii biegłego z zakresu księgowości i rozliczeń finansowych. Opinia ta jest jasna i logiczna. Biegły sporządzając opinię oparł się na dostępnej dokumentacji finansowej zainteresowanej spółki, szczegółowo uzasadnił wnioski. Biegły dokonując oceny sytuacji finansowej spółki pod kątem zasadności złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości podał, iż w latach 2005-2007 spółka nie posiadała płynności finansowej i nie mogła na bieżąco realizować swoich zobowiązań. Od 2005 roku była na progu wypłacalności. Po zakończeniu 2006 roku sytuacja spółki była lepsza niż w 2005 roku. W 2005 i 2006 roku wartość spółki była dodatnia. Z opinii biegłego wynika, iż sytuację finansową spółki w latach 2005-2006 można określić jako przejściowe trudności, wynikające z braku płynnych środków finansowych. Co do spornego roku 2007 roku biegły wskazał, iż wyniki finansowe za ten rok dają jednoznaczne podstawy do formułowania bezwzględnego wniosku o ogłoszenie upadłości, gdyż majątek spółki był w całości finansowany kapitałem obcym. Potrzymaniu bilansu za 2007 roku i zamknięciu kont księgowych kierownik jednostki (prezes zarządu) powinien przedstawić wniosek o upadłość. Po złożeniu opinii uzupełniających przez biegłego z zakresu księgowości i rozliczeń finansowych żadna ze stron nie składała zastrzeżeń do opinii ani dalszych wniosków dowodowych. Sąd zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art.31 ustawy z 13 października 1998 roku o systemie ubezpieczeń społecznych (tekst jednolity Dz.U. z 2016 roku, poz.963) do należności z tytułu składek stosuje się odpowiednio art.116, art.116a, art.117, art.118§1 i 2 oraz art.119 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku Ordynacja podatkowa (tekst jednolity Dz.U. z 2017 roku, poz.201). Do składek na Fundusz Pracy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych i Fundusz Emerytur Pomostowych oraz na ubezpieczenie zdrowotne w zakresie: ich poboru, egzekucji, wymierzania odsetek za zwłokę i dodatkowej opłaty, przepisów karnych, dokonywania zabezpieczeń na wszystkich nieruchomościach, ruchomościach i prawach zbywalnych dłużnika, odpowiedzialności osób trzecich i spadkobierców oraz stosowania ulg i umorzeń stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące składek na ubezpieczenia społeczne ( art.32 ww. ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych ). Zgodnie z treścią art.116§1 Ordynacji podatkowej za zaległości podatkowe spółki z ograniczoną odpowiedzialnością (…) odpowiadają solidarnie całym swoim majątkiem członkowie jej zarządu, jeżeli egzekucja z majątku spółki okazała się w całości lub w części bezskuteczna, a członek zarządu: 1) nie wykazał, że: a) we właściwym czasie zgłoszono wniosek o ogłoszenie upadłości lub wszczęto postępowanie zapobiegające ogłoszeniu albo b) niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości lub niewszczęcie postępowania zapobiegającego ogłoszeniu upadłości nastąpiło bez jego winy; 2) nie wskazuje mienia spółki, z którego egzekucja umożliwi zaspokojenie zaległości podatkowych spółki w znacznej części. Do przyjęcia odpowiedzialności członka zarządu spółki za zobowiązania z tytułu nieopłacenia składek konieczne jest zatem ustalenie, że 1) zobowiązania te powstały w czasie pełnienia przez niego obowiązków członka zarządu, 2) zobowiązania przerodziły się w zaległości spółki, których egzekucja okazała się bezskuteczna, a ponadto nie zachodzi żadna z okoliczności egzoneracyjnych wskazanych w art.116§1 pkt 1 i 2 Ordynacji podatkowej. Przepis art.116 Ordynacji podatkowej stanowi wyjątek od zasady, że spółka kapitałowa odpowiada za swoje zobowiązania jedynie własnym majątkiem, inne zaś podmioty, w szczególności akcjonariusze (udziałowcy) czy też władze spółki takiej odpowiedzialności nie ponoszą. W tym kontekście przepisy szczególne statuujące tego rodzaju wyjątkową odpowiedzialność winny być wykładane w sposób rygorystycznie ścisły, który nie prowadzi do rozszerzenia odpowiedzialności poza ramy przesłanek ustawowych. Rozważania Sądu w przedmiotowej sprawie dotyczyły ustalenia czy odwołujący S. W. się jako członek zarządu (...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w Ł. , ponosi odpowiedzialność za zobowiązania tej spółki z tytułu nieopłaconych składek na rzecz Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. Stosownie do treści art.116§2 Ordynacji podatkowej odpowiedzialność członków zarządu obejmuje zaległości podatkowe z tytułu zobowiązań, których termin płatności upływał w czasie pełnienia przez nich obowiązków członka zarządu, oraz zaległości wymienione w art.52 powstałe w czasie pełnienia obowiązków członka zarządu. Przepisy dotyczące odpowiedzialności stosuje się również do byłego członka zarządu (art.116§4 Ordynacji podatkowej). Z zebranego w sprawie materiału dowodowego wynika, że ubezpieczony pełnił funkcję w zarządzie spółki od 10 maja 2003 roku do 13 lutego 2008 roku, do dnia podjęcia uchwały o odwołaniu z funkcji w zarządzie. Zatem, stosownie do treści art.116§2 Ordynacji podatkowej może ponosić odpowiedzialności za zobowiązania, których termin płatności upływał do 13 lutego 2008 roku. Organ rentowy ustalił, że ubezpieczony ponosi odpowiedzialność za zobowiązania z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, na ubezpieczenie zdrowotne, na Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych za okres od grudnia 2006 roku do grudnia 2007 roku. Wysokość zadłużenia nie była kwestionowana przez ubezpieczonego. W ocenie Sądu organ rentowy wykazał następujące przesłanki: 1) fakt pełnienia przez skarżącego funkcji członka zarządu w okresie powstania zaległości składkowych – od grudnia 2006 roku do grudnia 2007 roku, 2) powstanie zaległości składkowych za ten okres, 3) bezskuteczność egzekucji wobec spółki (postępowanie egzekucyjne, w toku którego ustalono, że spółka nie ma majątku, zostało umorzone). Stosownie do treści art.116§1 Ordynacji podatkowej członek zarządu spółki może uwolnić się od odpowiedzialności za zobowiązania spółki, gdy wykaże, że we właściwym czasie zgłosił wniosek o ogłoszenie upadłości lub niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości nastąpiło bez jego winy. Ciężar udowodnienia tej okoliczności został nałożony na członka zarządu, który powinien udowodnić, iż wniosek o upadłość złożył we właściwym czasie (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Łodzi z 11 lutego 2003r. I SA/Łd (...) OSP 2004/5/69). Poza sporem pozostaje okoliczność, iż ubezpieczony jako członek zarządu nie złożył wniosku o ogłoszenie upadłości. Ubezpieczony powinien zatem wykazać, iż niezgłoszenie wniosku o upadłość nastąpiło bez jego winy. Zgodnie z treścią art.10 ustawy z 28 lutego 2003 roku Prawo upadłościowe i naprawcze (tekst jednolity Dz.U. z 2016 roku, poz.2171). przesłanką ogłoszenia upadłości jest niewypłacalność dłużnika. Przepis art.11 ust.1 ww. ustawy określający, kiedy istnieje niewypłacalność stanowiąca podstawę ogłoszenia upadłości stanowi, iż następuje to wtedy, gdy dłużnik nie wykonuje swoich zobowiązań, które są wymagalne. Dotyczy to tak zobowiązań cywilnoprawnych, jak i publicznoprawnych. Przepis art.11 ust. 2 reguluje drugą postać niewypłacalności. Dłużnik będący osobą prawną albo jednostką organizacyjną nieposiadającą osobowości prawnej, której odrębna ustawa przyznaje zdolność prawną, jest niewypłacalny także wtedy, gdy jego zobowiązania pieniężne przekraczają wartość jego majątku, a stan ten utrzymuje się przez okres przekraczający dwadzieścia cztery miesiące. Ewentualne ogłoszenie upadłości każdorazowo jest poprzedzone oceną czy majątek dłużnika jest wystarczający co najmniej na pokrycie kosztów takiego postępowania. W przypadku, gdy majątek niewypłacalnego dłużnika nie wystarcza na zaspokojenie kosztów postępowania, Sąd - zgodnie z art.13 ust.1 - zobowiązany jest wniosek o ogłoszenie upadłości oddalić. Postępowanie upadłościowe w swych założeniach ma bowiem zmierzać do zaspokojenia wierzycieli choćby w minimalnym stopniu. Celem tego postępowania nie jest likwidacja majątku dłużnika dla samej likwidacji. Dlatego też w razie braku majątku służącego na zaspokojenie wierzycieli postępowania upadłościowego się nie wszczyna. Termin zgłoszenia wniosku o ogłoszenie upadłości określa art.21 ust.1 Prawa upadłościowego i naprawczego . Zgodnie z treścią tego przepisu (w brzmieniu w okresie objętym sporem) dłużnik jest obowiązany zgłosić taki wniosek nie później niż w terminie dwóch tygodni od dnia, w którym wystąpiła podstawa do ogłoszenia upadłości. W myśl ust.2 jeżeli dłużnikiem jest osoba prawna albo inna jednostka organizacyjna nieposiadająca osobowości prawnej, której odrębna ustawa przyznaje zdolność prawną, obowiązek, o którym mowa w ust.1 , spoczywa na każdym, kto ma prawo go reprezentować sam lub łącznie z innymi osobami. Dłużnika będącego osobą prawną albo jednostką organizacyjną nieposiadającą osobowości prawnej, której odrębna ustawa przyznaje zdolność prawną, uważa się za niewypłacalnego także wtedy, gdy jego zobowiązania przekroczą wartość jego majątku, nawet wówczas, gdy na bieżąco te zobowiązania wykonuje. Zwolnienie członka zarządu od odpowiedzialności za zobowiązania spółki zależy od wykazania, że niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości we właściwym terminie nastąpiło bez jego winy. W ocenie Sądu z zebranego w sprawie materiału dowodowego wynika, iż wniosek o ogłoszenie upadłości zainteresowanej spółki powinien być ogłoszony po sporządzeniu bilansu za 2007 roku. Bilans ten został sporządzony w dniu 4 kwietnia 2008 roku. Stosownie do treści art.21 ust.1 w brzmieniu obowiązującym w okresie objętym sporem zgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości powinno nastąpić w terminie dwóch tygodni od dnia w którym wystąpiła podstawa do ogłoszenia upadłości. Czyli wniosek o ogłoszenie upadłości powinien być zgłoszony najpóźniej w dniu 18 kwietnia 2008 roku. W tym czasie ubezpieczony nie pełnił funkcji w zarządzie spółki. Członkowie zarządu są bezwarunkowo uprawnieni i zobowiązani do kontrolowania stanu finansów i majątku spółki, co z kolei wiąże się z obowiązkiem posiadania przez każdego członka zarządu wiedzy o najważniejszych sprawach spółki. Nieznajomość stanu finansów spółki przez członka zarządu nie jest okolicznością zwalniającą go z odpowiedzialności za zaległości składkowe na podstawie art.116 Ordynacji podatkowej. Niemniej jednak, jak wynika z zebranego w sprawie materiału dowodowego, wyniki finansowe spółki za 2007 rok były znane po sporządzeniu bilansu. Wyniki te dawały bezwzględnie podstawy do ogłoszenia upadłości, w terminie liczonym od dnia sporządzenia bilansu. Odpowiedzialność członka zarządu istnieje, gdy w stosunku do spółki wystąpiły przesłanki do ogłoszenia upadłości, gdy nie wypełnił obowiązku złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości lub wszczęcia postępowania układowego w terminie lub też ponosi winę za jego niedopełnienie. Odpowiedzialność członka zarządu za zaległości składkowe nie może nastąpić, gdy przesłanki do ogłoszenia upadłości powstały, gdy nie miał on już wpływu na podjęcie działań zmierzających do ogłoszenia upadłości spółki. W czasie gdy istniała konieczność zgłoszenia wniosku o ogłoszenie upadłości (po sporządzeniu bilansu za 2007 roku – 4 kwietnia 2008 roku) ubezpieczony nie był już członkiem zarządu spółki. Wobec powyższego Sąd na podstawie art.477 14 §2 k.p.c. zmienił zaskarżoną decyzję ustalając, że ubezpieczony nie podnosi odpowiedzialności za zobowiązania (...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w Ł. za okres i w wysokości wskazanej w decyzji. O kosztach procesu Sąd orzekł na podstawie art.98§1 k.p.c. zasądzając od Zakładu Ubezpieczeń Społecznych I Oddziału w Ł. na rzecz ubezpieczonego kwotę 3.600 zł. Koszty procesu w niniejszym postępowaniu stanowi wynagrodzenie pełnomocnika procesowego ubezpieczonego. Wysokość wynagrodzenia pełnomocnika ubezpieczonego została ustalona na podstawie §6 punkt 6 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 roku w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (tekst jednolity Dz.U. z 2013 roku, poz.461) w zw. z §21 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 roku w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz.U. z 2015 roku, poz.1800 ze zm.). ZARZĄDZENIE Odpis wyroku wraz z uzasadnieniem doręczyć pełnomocnikowi ZUS. 27 marca 2017 r.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI