VI ACA 1505/05
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPowód, Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, wniósł pozew o uznanie za niedozwolone i zakazanie wykorzystywania w obrocie z konsumentami trzech postanowień wzorca umowy stosowanego przez pozwanych M. A. i M. K., prowadzących spółkę cywilną. Zakwestionowane klauzule dotyczyły: a) natychmiastowej wymagalności nieuiszczonej ceny w przypadku uchybienia terminom poszczególnych rat; b) prawa sprzedającego do podjęcia próby ugodowego uzgodnienia spłaty zadłużenia przez osobisty kontakt z kupującym w jego miejscu zamieszkania, z zobowiązaniem kupującego do pokrycia kosztów takiej wizyty do 300 zł; c) zasad zwrotu towarów promocyjnych zakupionych za 1 zł w przypadku odstąpienia od umowy sprzedaży, z konsekwencjami w postaci obowiązku zapłaty ceny według aktualnego cennika w przypadku braku zwrotu lub zwrotu towaru uszkodzonego/używanego. Powód argumentował, że postanowienia te są sprzeczne z dobrymi obyczajami i rażąco naruszają interesy konsumentów, wypełniając hipotezę art. 385[1] § 1 Kodeksu cywilnego. Pozwani w odpowiedzi na pozew domagali się oddalenia powództwa, wskazując, że od 6 sierpnia 2012 r. stosują już skorygowany wzorzec umowy, uwzględniający zastrzeżenia Delegatury UOKiK w Ł., a pozew został złożony po tej dacie. Sąd Okręgowy ustalił stan faktyczny na podstawie dokumentów i uznał powództwo w całości za zasadne. Sąd ocenił, że wszystkie zakwestionowane postanowienia naruszają dobre obyczaje i rażąco godzą w interesy konsumentów. W odniesieniu do klauzuli a), sąd wskazał na brak doprecyzowania warunków natychmiastowej wymagalności oraz na sprzeczność z art. 586 § 1 kc, który precyzuje warunki skuteczności takiego zastrzeżenia. Klauzula b) została uznana za naruszającą prawo do ochrony miru domowego i generującą niejasne, potencjalnie wysokie koszty dla konsumenta. Klauzula c) została uznana za wprowadzającą w błąd konsumenta co do wartości towaru promocyjnego i zniechęcającą do korzystania z prawa odstąpienia od umowy. Sąd podkreślił, że nawet jeśli pozwani zaprzestali stosowania klauzul, powództwo było dopuszczalne na podstawie art. 479[39] kpc, gdyż od zaniechania ich stosowania nie minęło sześć miesięcy. W konsekwencji, Sąd uznał postanowienia wzorca umowy za niedozwolone i zakazał ich wykorzystywania w obrocie z konsumentami, zasądzając jednocześnie koszty procesu od pozwanych.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja art. 385[1] k.c. w kontekście klauzul dotyczących natychmiastowej wymagalności ceny, kosztów windykacji oraz towarów promocyjnych. Praktyczne zastosowanie art. 479[39] k.p.c.
Dotyczy umów zawieranych z konsumentami w ramach stosowania wzorców umownych. Konkretne postanowienia mogą być oceniane indywidualnie w zależności od ich brzmienia i kontekstu.
Zagadnienia prawne (1)
Czy postanowienia wzorca umowy dotyczące natychmiastowej wymagalności ceny, kosztów wizyt windykacyjnych oraz zasad zwrotu towarów promocyjnych stanowią niedozwolone klauzule umowne w rozumieniu art. 385[1] § 1 k.c.?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, wszystkie zakwestionowane postanowienia stanowią niedozwolone klauzule umowne.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że postanowienia te są sprzeczne z dobrymi obyczajami i rażąco naruszają interesy konsumentów, nie spełniając wymogów indywidualnego uzgodnienia i nie dotyczą głównych świadczeń stron. Klauzula o natychmiastowej wymagalności ceny była nieprecyzyjna i naruszała interesy ekonomiczne konsumentów. Klauzula o kosztach wizyt windykacyjnych naruszała prawo do prywatności i generowała niejasne koszty. Klauzula o towarach promocyjnych wprowadzała w błąd i zniechęcała do odstąpienia od umowy.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów | organ_państwowy | powód |
| M. A. i M. K. (...) s.c. | spółka | pozwani |
Przepisy (8)
Główne
k.c. art. 385[1] § § 1
Kodeks cywilny
Niedozwolone są postanowienia umowy zawieranej z konsumentem, nieuzgodnione z nim indywidualnie, jeżeli kształtują jego prawa i obowiązki w sposób sprzeczny z dobrymi obyczajami, rażąco naruszając jego interesy. Nie dotyczy to postanowień określających główne świadczenia stron, w tym cenę lub wynagrodzenie, jeżeli zostały sformułowane jednoznacznie.
Pomocnicze
k.c. art. 586 § § 1
Kodeks cywilny
Zastrzeżenie natychmiastowej wymagalności nieuiszczonej ceny na wypadek uchybienia terminom poszczególnych rat jest skuteczne tylko wtedy, gdy było uczynione na piśmie przy zawarciu umowy, a kupujący jest w zwłoce z zapłatą co najmniej dwóch rat, łączna zaś suma zaległych rat przewyższa jedną piątą części umówionej ceny.
k.p.c. art. 479[39]
Kodeks postępowania cywilnego
Z żądaniem uznania postanowienia wzorca umowy za niedozwolone można wystąpić również wtedy, gdy pozwany zaniechał jego stosowania, jeżeli od tego zaniechania nie minęło sześć miesięcy.
k.p.c. art. 479[42] § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd uwzględniając powództwo wszczyna postępowanie o uznanie postanowienia wzorca umowy za niedozwolone i zakazuje jego wykorzystywania.
k.p.c. art. 98
Kodeks postępowania cywilnego
Strona przegrywająca sprawę obowiązana jest zwrócić przeciwnikowi na jego żądanie koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony.
u.k.s.c. art. 113 § ust. 1
Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych
Nakazanie pobrania od strony pozwanej opłaty od pozwu.
k.p.c. art. 479[44]
Kodeks postępowania cywilnego
Zarządzenie publikacji prawomocnego wyroku w Monitorze Sądowym i Gospodarczym na koszt strony pozwanej.
u.o.p.k. art. 7
Ustawa o ochronie niektórych praw konsumentów oraz o odpowiedzialności za szkodę wyrządzoną przez produkt niebezpieczny
Dotyczy prawa konsumenta do odstąpienia od umowy.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Postanowienia wzorca umowy są sprzeczne z dobrymi obyczajami. • Postanowienia wzorca umowy rażąco naruszają interesy konsumentów. • Postanowienia nie zostały indywidualnie uzgodnione z konsumentem. • Klauzula o natychmiastowej wymagalności ceny jest nieprecyzyjna i narusza interesy ekonomiczne. • Klauzula o kosztach wizyt windykacyjnych narusza prawo do prywatności i generuje niejasne koszty. • Klauzula o towarach promocyjnych wprowadza w błąd i zniechęca do odstąpienia od umowy.
Odrzucone argumenty
Pozwani zaprzestali stosowania zaskarżonych postanowień przed złożeniem pozwu.
Godne uwagi sformułowania
dobre obyczaje to normy postępowania polecające nienadużywanie w stosunku do słabszego uczestnika obrotu posiadanej przewagi ekonomicznej. • naruszenie interesów konsumenta, aby było rażące, musi być doniosłe czy też znaczące. • interes konsumenta należy rozumieć szeroko, nie tylko jako interes ekonomiczny, ale też każdy inny, chociażby niewymierny. Zaliczyć tu można również dyskomfort konsumenta, spowodowany takimi okolicznościami jak strata czasu, naruszenie prywatności, niedogodności organizacyjne, wprowadzenie w błąd oraz inne uciążliwości.
Skład orzekający
Anna Iwaszko
sędzia referent
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja art. 385[1] k.c. w kontekście klauzul dotyczących natychmiastowej wymagalności ceny, kosztów windykacji oraz towarów promocyjnych. Praktyczne zastosowanie art. 479[39] k.p.c."
Ograniczenia: Dotyczy umów zawieranych z konsumentami w ramach stosowania wzorców umownych. Konkretne postanowienia mogą być oceniane indywidualnie w zależności od ich brzmienia i kontekstu.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy powszechnych klauzul umownych, z którymi konsumenci spotykają się na co dzień, a rozstrzygnięcie sądu jasno wskazuje na niedozwolone praktyki sprzedawców.
“Czy sprzedawca może żądać natychmiastowej zapłaty całej ceny za drobne opóźnienie w spłacie raty?”
Sektor
inne
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.