VGC 913/23

Sygn. akt VGC 913/23 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 20 marca 2025r. Sąd Rejonowy w Toruniu – V Wydział Gospodarczy w składzie: przewodniczący: SSR Maciej J. Naworski protokolant: sekretarz sądowy I. serafin po rozpoznaniu dnia 20 marca 2025r., w T. na rozprawie sprawy z powództwa M. J. ( pesel (...) ) przeciwko (...) S.A. V. (...) w W. ( KRS (...) ) o zapłatę 1. stwierdza, że rozszerzenie pozwu dokonane dnia 15 lutego 2025r. było nieskuteczne, 2. zasądza od pozwanego (...) S.A. V. (...) w W. na rzecz powoda M. J. kwotę 18.685,17zł ( osiemnaście tysięcy sześćset osiemdziesiąt pięć złotych i siedemnaście groszy ) z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia 30 września 2022r. do dnia zapłaty, 3. oddala powództwo w pozostałej części, 4. zasądza od pozwanego na rzecz powoda kwotę 2.943,82zł ( dwa tysiące dziewięćset czterdzieści trzy złote i osiemdziesiąt dwa grosze ) z odsetkami w wysokości ustawowych odsetek za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się wyroku zapłaty do dnia zapłaty tytułem zwrotu kosztów postępowania, 5. nakazuje pobrać od powoda na rzecz Skarbu Państwa – Sądu Rejonowego w Toruniu kwotę 1.781,25zł ( tysiąc siedemset osiemdziesiąt jeden złotych i dwadzieścia pięć groszy ) tytułem zwrotu części nieopłaconych wydatków, 6. nakazuje pobrać od pozwanego na rzecz Skarbu Państwa – Sądu Rejonowego w Toruniu kwotę 3.098,91zł ( trzy tysiące dziewięćdziesiąt osiem złotych i dziewięćdziesiąt jeden groszy ) tytułem zwrotu pozostałej części nieopłaconych wydatków. Sygn. akt VGC 913/23 UZASADNIENIE M. J. domagał się od (...) w W. 29.470zł odszkodowania. Ubezpieczył bowiem u pozwanej budynek z wyposażeniem od skutków burzy. W 2022r. w czasie burzy uszkodzeniu uległa zaś podnoszona brama jego budynku, elewacja i dach oraz przepalił się stojący w środku komputer z drukarką. Komputer z drukarką były warte 3.300zł, naprawa bramy kosztuje 4.530zł, elewacji 7.200zł a dachu 16.700zł; pozwana zapłaciła mu natomiast tylko 2.480zł odszkodowania za reperację elewacji, co uzasadnia żądanie ( k. 38 ). Pozwana wnosiła o oddalenie powództwa, ponieważ zapłacone odszkodowanie rekompensuje całą szkodę a powód nie udowodnił jej większego rozmiaru; ponadto, ma prawo zatrzymać z odszkodowania 300zł franszyzy redukcyjnej ( k. 60v. ). Sąd ustalił, co następuje: W 2022r. M. J. miał w T. budynek, w którym prowadził działalność gospodarczą, wyposażony w mechaniczną bramę wjazdową; w budynku znajdował się komputer i drukarka. Bezsporne. W 2022r. M. J. nie był podatnikiem VAT. Bezsporne. W 2022r. M. J. ubezpieczył budynek i jego wyposażenie od skutków wichury i uderzenia pioruna w (...) . w W. w wersji „odtworzeniowej ( nowej )”. Dowód: polisa na płycie CD, k. 63. Z umowy wynikało, że odszkodowanie oblicza się przy ubezpieczeniu w wersji „odtworzeniowej ( nowej )”: a) w przypadku budynków: w wartości kosztów remontu na podstawie faktur lub kosztorysu ( § 25 ust. 1 pkt 1 lit. a i b o.w.u. ) chyba, że uszkodzony budynek nie będzie naprawiany albo jego naprawa jest niemożliwa ( § 25 ust. 2 ppkt 2 i 3 o.w.u. ), b) w przypadku ruchomości według ceny zakupu nowej rzeczy lub naprawy uszkodzonej ( § 25 ust. 3 o.w.u. ). Dowód: o.w.u. na płycie CD, k. 63. W 2022r. w czasie burzy uszkodzeniu uległy brama, dach i elewacja budynku M. J. ; przepalił się też komputer z drukarką znajdujący się w środku. Komputer M. J. był warty 2.300zł. Dowód: opinia biegłego, k. 139. Drukarka M. J. była warta 400zł. Dowód: opinia biegłego, k. 139. Naprawa bramy do budynku M. J. kosztuje 4.530zł. Dowód: kosztorys, k. 16, opinia biegłego, k. 137. Naprawa elewacji budynku M. J. kosztuje 5.836,21zł. Dowód: opinia biegłego, k. 104. Naprawa dachu budynku M. J. kosztuje 8.398,96zł. Dowód: opinia biegłego, k. 104. (...) . zapłaciła M. J. 2.480zł odszkodowania za reperację elewacji. Bezsporne. Sąd zważył , co następuje: 1. Stan faktyczny w części był bezsporny wobec czego Sąd ustalił go w oparciu zgodne oświadczenia stron i art. 230 k.p.c. W pozostałej części Sąd ustalił fakty na podstawie opinii biegłych. Obie były bowiem jasne i konkretne a ich wnioski logicznie wypływały z wywodów i obliczeń ekspertów. Sąd oddalił wniosek pełnomocnika pozwanego o przedłużenie terminu na złożenie oświa-dczeń co do treści opinii motywowany koniecznością konsultacji z klientem ( k. 151 ), ponieważ zgodnie z art. 166 k.p.c. zmiana terminu sądowego może nastąpić tylko z waż-nej przyczyny. Potrzeba „konsultacji” z klientem zaś do nich nie należy, albowiem pierwotnie zakreślony termin uwzględniał taką okoliczność i był optymalny. Sprawa nie była bowiem skomplikowana a pozwana jest zakładem ubezpieczeń wobec czego problem leży w zakresie jej podstawowej działalności. Dla porządku Sąd zaznacza, że dokumenty nie budziły wątpliwości i nie były podważane. Sąd oddalił wniosek o przesłuchanie stron, ponieważ dowód ten ma wyłącznie komplementarny charakter ( art. 299 k.p.c. ). 2. Przed przystąpieniem do zasadniczych rozważań należy podkreślić, że po pierwsze, postępowanie cywilne jest de lege lata kontradyktoryjne i obowiązuje w nim zasada prawdy formalnej. W konsekwencji rola sądu ogranicza się do oceny dowodów przeprowadzanych z inicjatywy stron. Po drugie, Sąd jest ściśle związany pozwem i nie może orzekać ponad żądanie ( art. 321 § 1 k.p.c. ). Po trzecie, ogólne warunki umów wiążą strony i stanowią podstawę oceny zasadności roszczeń wynikających z umowy ( art. 384 § 1 k.c. ). Po czwarte, przez umowę ubezpieczenia ubezpieczyciel zobowiązuje się spełnić określone świadczenie w razie zajścia wypadku przewidzianego w umowie ( art. 805 § 1 k.c. ). Po piąte wreszcie, w sprawie o odszkodowanie z umowy ubezpieczenia ciężar dowodu spoczywa przede wszystkim na stronie powodowej, która jest zobowiązana wykazać zasadność zgłoszonych pretensji. Pozwanego obciąża zaś konieczność przeprowadzenia dowodu przytaczanych przez faktów, jeżeli wywodzi z nich skutki prawne ( art. 6 k.c. – ei incumbit probatio, qui dicit ). W rezultacie onus probandi rozkłada się na obie strony 3. W świetle oświadczeń stron bezsporne było, że doszło do zdarzenia ubezpieczeniowego a zatem szkód w ubezpieczonym majątku powoda wywołanych przez wichurę i uderzenie pioruna; potwierdzały to zresztą opinie biegłych i fotografie. Wprawdzie pozwana zaprzeczyła wszystkim twierdzeniom strony powodowej, jednak, abstrahując od bezskuteczności takiego oświadczenia, przyznała, że przyjęła odpowiedzialność względem powoda i zapłaciła mu już 2.480zł odszkodowania za naprawę elewacji budynku; broniła się zaś zarzutem zawyżenia roszczeń ( k. 60v. ). 4. Spór dotyczył wyceny szkód w budynki oraz określania, ile warte były ruchomości wobec czego Sąd oparł się na wnioskach biegłych. Wynikało z ich natomiast, że komputer taki jak zniszczony kosztuje 2.300zł, drukarka 400zł, naprawa elewacji z sidingu 5.836,21zł a dachu 8.398,96zł. Uwagę należało poświęcić problemowi bramy wjazdowej, ponieważ biegły ustalił, że zainstalowanie nowej kosztuje co najmniej 10.000zł. Powód domagał się jednak z tego tytułu tylko 4.530zł ( k. 38 ) przedkładając kosztorys naprawy tę sumę ( k. 16 ). Sąd nie mógł zatem brać pod uwagę wyższej kwoty; zresztą biegły potwierdził prawidłowość kosztorysu ( k. 137 ). Trzeba też odnotować, że pozwana była bierna i nie złożyła wniosków dowodowych, w tym zwłaszcza o przeprowadzenie opinii biegłego, w celu określania rozmiaru szkody. Sąd oparł się zatem na wnioskach strony powodowej. Nie wykazała też inicjatywy zmierzającej do wykazania, że jej interpretacja umowy ( o.w.u. ) była prawidłowa. Z treści wzorca umownego wynikało zaś, wbrew stanowisku pozwanej, że szkodę w budynku należy wycenić z odwołaniem do kosztu remontu. Nie było bowiem podstaw do formułowania opinii, że remontu nie da się przeprowadzić ani też, że nie będzie wykonywany. W polisie nie podano przy tym, że odszkodowanie ma być określone w kwocie netto; przeciwnie, stwierdzono w niej, że powód nie jest płatnikiem podatku od towarów i usług. Jasne było natomiast, że pozwana miała prawo na podstawie o.w.u. pomniejszyć odszkodowanie o 300zł. 5. W konsekwencji Sąd na podstawie art. 805 § 1 k.c. zasądził od pozwanej na rzecz powoda 18.685,17zł ( 2.300zł za komputer, 400zł za drukarkę, 5.836,21zł za naprawę elewacji budynku minus 2.480zł już spełnionego świadczenia, 8.398,96zł za naprawę dachu i 4.530zł za naprawę bramy wjazdowej odjąć 300zł z tytułu franszyzy redukcyjnej ). 6. Sąd zasądził od pozwanej odsetki zgodnie z żądaniem, ponieważ go nie kwestionowała, a było usprawiedliwione w świetle art. 481 § 1 k.c. i 817 § 1 k.c. 7. Dla porządku Sąd zaznacza, że w postępowaniu gospodarczym niedopuszczalne jest rozszerzenie pozwu ( art. 458 § 1 8 zd. 1 k.p.c. ); zażądanie dalszych 13.208zł obok już dochodzonych 29.470zł ( k. 157 ) było więc bezskuteczne. Trudno przy tym o lepszy przykład „nowego roszczenia” zgłoszonego „obok” już wyartykułowanego w pozwie. Z uwagi na odmienną opinię, stanowczo prezentowaną przez powoda na rozprawie, Sąd stwierdził ten fakt w wyroku. 8. O kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 98 § 1 i 3 w związku z art. 100 zd. 2 oraz 98 §1 1 k.p.c. przyjmując, że powód wygrał sprawę w 63,5 setnych ( 18.686zł z 29.470zł ) a pozwany w 36,5 setnych, celowe koszty dochodzenia roszczenia wyniosły 6.715zł i obejmowały 1.598zł opłaty od pozwu, 3.600zł wynagrodzenia pełnomocnika, 17zł podatku od pełnomocnictwa i 1.500zł zaliczki na wydatki a na celowe koszty obrony pozwanego w łącznej sumie 3.617zł złożyły się jedynie 3.600zł wynagrodzenia pełnomocnika i 17zł podatku od pełnomocnictwa. Powodowi należał się więc zwrot 4.264,02zł ( 63,5 setnych z 6.715zł ) a pozwanemu 1.320,20zł ( 36,5 setnych z 3.617zł ); na korzyść powoda przypadała zatem 2.943,82zł różnicy ( 4.264,02zł minus 1.320,20zł ). 9. Na podstawie art. 113 ustawy z dnia z dnia 28 lipca 2005r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych ( tekst j. Dz. U. z 2024r., poz. 959 ) Sąd nakazał pobrać od stron w stosunku w jakim uległy w sprawie 4.880,16zł nieopłaconych wydatków ( 2.287,85zł i 4.092,31zł wynagrodzenia biegłych odjąć 1.500zł zaliczki ); na powoda przypadało z nich 36,5 setnych ( 1.781,25zł ) a na pozwaną pozostałe 63,5 setnych ( 3.098,91zł ).