V.2 Ka 479/14

Sąd Okręgowy w GliwicachGliwice2014-09-25
SAOSKarneprzestępstwa przeciwko bezpieczeństwu w komunikacjiŚredniaokręgowy
prowadzenie pojazdustan nietrzeźwościzakaz prowadzenia pojazdówpchanie pojazdupojęcie prowadzeniakodeks karnyapelacjasąd okręgowy

Sąd Okręgowy utrzymał w mocy wyrok Sądu Rejonowego, uznając apelację prokuratora za bezzasadną w sprawie prowadzenia pojazdu przez osobę pchającą go siłą własnych mięśni.

Prokurator złożył apelację od wyroku Sądu Rejonowego, który uniewinnił oskarżonego od zarzutu prowadzenia pojazdu w stanie nietrzeźwości, uznając, że pchanie samochodu siłą własnych mięśni nie jest "prowadzeniem" pojazdu w rozumieniu prawa. Sąd Okręgowy uznał apelację za oczywiście bezzasadną, podtrzymując stanowisko sądu niższej instancji.

Sąd Okręgowy w Gliwicach rozpatrywał apelację prokuratora od wyroku Sądu Rejonowego w Wodzisławiu Śląskim. Sąd Rejonowy uznał oskarżonego D.F. za winnego dwukrotnego kierowania pojazdem pomimo orzeczonego zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych, skazując go na 6 miesięcy pozbawienia wolności. Jednocześnie sąd uniewinnił oskarżonego od zarzutu prowadzenia pojazdu w stanie nietrzeźwości, uznając, że pchanie samochodu siłą własnych mięśni nie stanowi "prowadzenia" pojazdu w rozumieniu art. 178a § 1 k.k. Prokurator zaskarżył wyrok w części dotyczącej uniewinnienia, zarzucając obrazę prawa materialnego i wnosząc o uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Sąd Okręgowy uznał apelację za oczywiście bezzasadną. Analizując pojęcie "prowadzący pojazd", sąd odwołał się do utrwalonego orzecznictwa i piśmiennictwa, zgodnie z którym prowadzący pojazd to osoba, która bezpośrednio włada mocą silnika i nadaje pojazdowi ruch i kierunek. Sąd podkreślił, że pchanie pojazdu siłą własnych mięśni nie spełnia tych kryteriów, w przeciwieństwie do sytuacji kierowania pojazdem holowanym, gdzie kierowca ma wpływ na ruch i kierunek jazdy. W związku z tym, sąd utrzymał w mocy zaskarżony wyrok.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, pchanie pojazdu siłą własnych mięśni nie jest "prowadzeniem" pojazdu w rozumieniu przepisów karnych.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy, opierając się na utrwalonym orzecznictwie i piśmiennictwie, zdefiniował "prowadzącego pojazd" jako osobę, która bezpośrednio włada mocą silnika i nadaje pojazdowi ruch i kierunek. Pchanie pojazdu siłą mięśni nie spełnia tych kryteriów, w przeciwieństwie do kierowania pojazdem holowanym, gdzie kierowca ma realny wpływ na ruch i kierunek.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

utrzymanie w mocy zaskarżonego wyroku

Strona wygrywająca

oskarżony

Strony

NazwaTypRola
D. F.osoba_fizycznaoskarżony
Prokuratororgan_państwowyoskarżyciel

Przepisy (11)

Główne

k.k. art. 244

Kodeks karny

Przepis dotyczący niestosowania się do orzeczonego zakazu prowadzenia pojazdów.

k.k. art. 178a § 1

Kodeks karny

Przepis dotyczący prowadzenia pojazdu mechanicznego w stanie nietrzeźwości.

Pomocnicze

k.k. art. 12

Kodeks karny

Przepis dotyczący działania w krótkich odstępach czasu w wykonaniu z góry powziętego zamiaru.

k.k. art. 178a § 3

Kodeks karny

Przepis dotyczący prowadzenia pojazdu mechanicznego w stanie nietrzeźwości (w kontekście wcześniejszych skazań).

k.k. art. 91 § 1

Kodeks karny

Przepis dotyczący ciągu przestępstw.

k.p.k. art. 425 § 1

Kodeks postępowania karnego

Przepis dotyczący prawa do wniesienia apelacji.

k.p.k. art. 444

Kodeks postępowania karnego

Przepis dotyczący zakresu zaskarżenia apelacją.

k.p.k. art. 438 § 1

Kodeks postępowania karnego

Przepis dotyczący podstawy apelacji - obraza przepisów prawa materialnego.

k.p.k. art. 437 § 1

Kodeks postępowania karnego

Przepis dotyczący skutków uwzględnienia apelacji.

k.p.k. art. 627

Kodeks postępowania karnego

Przepis dotyczący kosztów postępowania.

u.o.w.s.k. art. 2

Ustawa o opłatach w sprawach karnych

Przepis dotyczący opłat w sprawach karnych.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Pchanie pojazdu siłą własnych mięśni nie jest "prowadzeniem" pojazdu w rozumieniu przepisów karnych. Definicja "prowadzącego pojazd" wymaga bezpośredniego władania mocą silnika i nadawania kierunku.

Odrzucone argumenty

Argumentacja prokuratora oparta na wyroku SN III KKN 390/01 została uznana za błędną interpretację i wyjęcie z kontekstu.

Godne uwagi sformułowania

powszechnie tak w judykaturze jak i w piśmiennictwie przyjmuje się iż prowadzącym pojazd jest ta osoba, która bezpośrednio włada mocą silnika oraz nadaje pojazdowi ruch i kierunek. nie chodzi wyłącznie o jednoosobowe wykonywanie czynności związanej z prowadzeniem pojazdu lecz także o ich zespołową realizację. oskarżony przebywając poza pojazdem wyłącznie pchał go siłą własnych mięśni.

Skład orzekający

Jacek Myśliwiec

przewodniczący-sprawozdawca

Katarzyna Gozdawa-Grajewska

sędzia

Olga Nocoń

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "interpretację pojęcia \"prowadzenie pojazdu\" w kontekście pchania go siłą własnych mięśni."

Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy pojazd jest pchany siłą mięśni, a nie kierowany w inny sposób (np. holowany z aktywnym układem kierowniczym).

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa jest interesująca ze względu na nietypową interpretację pojęcia "prowadzenia pojazdu", która może być zaskakująca dla wielu osób.

Czy pchanie samochodu po pijanemu to przestępstwo? Sąd Okręgowy wyjaśnia!

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt V .2 Ka 479/14 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 25 września 2014 r. Sąd Okręgowy w Gliwicach V Wydział Karny Ośrodek Zamiejscowy w Rybniku w składzie: Przewodniczący: SSO Jacek Myśliwiec (spr.) Sędziowie: SSR del. Katarzyna Gozdawa-Grajewska SSO Olga Nocoń Protokolant : Roman Czarnacki w obecności Magdaleny Szymańskiej Prokuratora Prokuratury Okręgowej po rozpoznaniu w dniu 25 września 2014 r. sprawy: D. F. / F. / syna S. i A. ur. (...) w miejscowości S. oskarżonego o przestępstwo z art. 244 kk w zw. z art. 12 kk , art. 178 a § 3 kk w zw. z art. 178 a § 1 kk , art. 244 kk na skutek apelacji wniesionej przez prokuratora od wyroku Sądu Rejonowego w Wodzisławiu Śląskim z dnia 4 czerwca 2014r. sygn. akt II K 198/14 1. utrzymuje w mocy zaskarżony wyrok uznając apelację za oczywiście bezzasadną; 2. kosztami postępowania odwoławczego obciąża Skarb Państwa. Sygn. akt V.2 Ka 479/14 UZASADNIENIE Wyrokiem Sądu Rejonowego w Wodzisławiu Śląskim z dnia 4 czerwca 2014 r. Sąd uznał oskarżonego D. F. za winnego popełnienia zarzucanych mu czynów tj. tego że w dniu 17 listopada 2013 r. w W. na ulicy (...) w krótkich odstępach czasu działając czynem ciągłym z góry powziętym zamiarem dwukrotnie kierował samochodem marki D. (...) nr rej. (...) pomimo orzeczonego prawomocnego zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych sygn. akt VI K 994/11 wydanego przez Sąd Rejonowy w Wodzisławiu Śląskim na okres 4 (czterech) lat tj. przestępstwa z art. 244 k.k. w zw. z art. 12 k.k. i tego że w dniu 25 stycznia 2014 r. w godzinach porannych jadąc do pracy w W. na ulicy (...) kierował samochodem marki D. (...) nr rej. (...) pomimo orzeczonego prawomocnego zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych sygn. akt VI K 994/11 wydanego przez Sąd Rejonowy w Wodzisławiu Śląskim na okres 4 (czterech) lat tj. przestępstwa z art. 244 k.k. , przy czym ustalił, iż czyny zostały popełnione w ciągu przestępstw w rozumieniu art. 91§1 k.k. i za to na podstawie art. 244 k.k. przy zast. art. 91§1 k.k. skazał go na karę 6 (sześciu) miesięcy pozbawienia wolności. Sąd uniewinnił oskarżonego od popełnienia czynu zarzucanego mu, a mianowicie tego że w dniu 25 stycznia 2014 r. w W. na ulicy (...) znajdując się w stanie nietrzeźwości 1,02 mg/l i 1,00 mg/l oraz 1,06 mg/l alkoholu w wydychanym powietrzu prowadził na drodze publicznej samochód marki D. (...) nr. rej. (...) jednocześnie był już karany prawomocnym wyrokiem przez Sąd Rejonowy w Wodzisławiu Śląskim sygnatura akt VI K 994/11 za kierowanie w stanie nietrzeźwości sygnatura akt VI K 994/11 i posiadał prawomocny zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych na okres 4 lat od 2012.02.23 do 2016.02.23 jak również posiadał prawomocny zakaz prowadzenia pojazdów na okres 1 roku w okresie od 2009.05.02 do 2010.05.02 na podstawie wyroku II K 357/09 wydanym przez Sąd Rejonowy w Wodzisławiu Śląskim; a kosztami postępowania w tym zakresie obciążył Skarb Państwa. Sąd na podstawie art. 627 k.p.k. i art. 2 ustawy z dnia 23.06.1973 r. o opłatach w sprawach karnych zasądził od oskarżonego na rzecz Skarbu Państwa 120 (sto dwadzieścia) złotych tytułem opłaty i obciążył go wydatkami postępowania w kwocie 90 (dziewięćdziesiąt) złotych. Od powyższego wyroku apelację wniósł prokurator na podstawie art. 425§1 i 2 k.p.k. i art. 444 k.p.k. zaskarżył powyższy wyrok na niekorzyść oskarżonego w części dotyczącej zarzucanego oskarżonemu w akcie oskarżenia czynu opisanego w pkt. II aktu oskarżenia, tj. art. 178a§4 k.k. w zw. z art. 178a§1 k.k. , a o to że: w dniu 25 stycznia 2014 r., w W. Śl. na ul. (...) , znajdując się w stanie nietrzeźwości 1,02 mg/l alkoholu w wydychanym powietrzu w I próbie, 1,00 mg/l alkoholu w wydychanym powietrzu w II próbie i 1,06 mg/l alkoholu w wydychanym powietrzu w III próbie, prowadził pojazd mechaniczny w postaci samochodu marki D. (...) o nr rej. (...) w ruchu lądowym, będąc uprzednio prawomocnie skazanym za prowadzenie pojazdu mechanicznego w stanie nietrzeźwości wyrokiem Sądu Rejonowego w Wodzisławiu Śl. z dnia 09 lutego 2012 r., sygn. VI K 994/11, mocą którego orzeczono wobec niego zakaz prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych na okres 4 lat od 23 lutego 2012 r. do 23 lutego 2016 r., tj. o czyn z art. 178a§4 k.k. w zw. z art. 178a§1 k.k. Powołując się na przepis art. 438 pkt. 1 k.p.k. wyrokowi temu zarzucił: obrazę przepisów prawa materialnego, a mianowicie art. 178a§1 k.k. i art. 178a§4 k.k. , polegającą na błędnym przyjęciu, iż wprawianie pojazdu mechanicznego w ruch za pomocą siły własnych mięśni oskarżonego znajdującego się w stanie nietrzeźwości oraz siły mięśni innego uczestnika ruchu i nadawanie mu kierunku jazdy poprzez trzymanie przez oskarżonego swojej ręki na kierownicy pojazdu mechanicznego i tym samym kierowanie pojazdem, który porusza się na drodze publicznej nie stanowiło prowadzenia pojazdu mechanicznego w stanie nietrzeźwości i nie wyczerpywało znamion przestępstwa stypizowanego w art. 178a§1 k.k. , a wobec okoliczności, iż oskarżonego obowiązywał zakaz prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych orzeczonym wyrokiem Sądu Rejonowego w Wodzisławiu Śl. z dnia 09 lutego 2012 r., sygn. VI K 994/11 na okres 4 lat w okresie od 23 lutego 2012 r. do 23 lutego 2016 r., nie wyczerpywało znamion przestępstwa stypizowanego w art. 178a§4 k.k. w zw. z art. 178a§1 kk . Podnosząc powyższy zarzut, po myśli art. 437§1 i 2 k.p.k. , wniósł o: uchylenie zaskarżonego orzeczenia w części dotyczącej zarzuconego oskarżonemu w akcie oskarżenia czynu opisanego w pkt. II aktu oskarżenia, tj. z art. 178a§4 k.k. w zw. z art. 178a§1 k.k. i przekazania w tym zakresie sprawy sądowi I instancji do ponownego rozpoznania. Sąd Okręgowy zważył co następuje: Apelacja prokuratora okazała się bezzasadna i to w stopniu oczywistym. Podstawowym zagadnieniem w przedmiotowej sprawie jest dookreślenie pojęcia „prowadzący pojazd”. Powszechnie tak w judykaturze jak w piśmiennictwie przyjmuje się iż prowadzącym pojazd jest ta osoba, która bezpośrednio włada mocą silnika oraz nadaje pojazdowi ruch i kierunek. Równocześnie prowadzenie pojazdu nie jest zawężone wyłącznie do obsługiwania układu kierowniczego lecz swoim zakresem obejmuje także wszystkie podstawowe mechanizmy mające bezpośredni wpływ na jazdę. Do przyjęcia że zachodzi prowadzenie pojazdu nie jest konieczne stwierdzenie faktu panowania zarówno nad mechanizmem sterującym jak i napędzającym. Przymiot prowadzącego pojazd jest właściwy nie tylko dla osoby panującej nad uruchomionym przez siebie silnikiem, ale nie nad zablokowanym lub zepsutym urządzeniem kierującym, ale również dla kierującego pojazdem z wyłączonym lub unieruchomionym silnikiem w razie np. zjazdu z pochyłości. Omawiając pojęcie „prowadzi pojazd” wielokrotnie wskazywano że nie chodzi wyłącznie o jednoosobowe wykonywanie czynności związanej z prowadzeniem pojazdu lecz także o ich zespołową realizację. Uznanie określonej osoby z współprowadzącą pojazd wymaga ustalenia iż ma ona realny wpływ na ruch i kierunek pojazdu. Na gruncie właśnie tego poglądu pojawiło się orzeczenie Sądu Najwyższego z dnia 18 marca 2003 r. sygn. akt III KKN 390/01 stwierdzające, iż podmiotem przestępstwa określonego w art. 178a§1 k.k. jest także osoba prowadząca holowany pojazd mechaniczny. Nie ulega bowiem wątpliwości że osoba prowadząca pojazd holowany wspólnie z pojazdem holującym wpływa na sposób i kierunek jego jazdy – innymi słowy kieruje pojazdem holowanym. Niewątpliwie bowiem dla określenia kto jest prowadzącym pojazd decydujące znaczenie ma wprawianie pojazdu w ruch i nadanie mu kierunku jazdy, a nie uruchomienie silnika które stanowi jedynie wyłącznie czynność techniczną niezbędną do uruchomienia pojazdu. Autor apelacji odnosząc się do powyższego orzeczenia Sądu Najwyższego w sposób zupełnie bezkrytyczny wyjął z kontekstu szereg tez którymi starał się uzasadnić stanowisko iż osoba pchająca pojazd a zatem oddziaływająca wyłącznie siłą własnych mięśni jest osobą „prowadzącą pojazd”. Autor apelacji zupełnie pomija fakt, iż w przypadku pojazdu holowanego siłę napędową stanowi silnik pojazdu holującego zaś sam kierujący pojazdem holowanym stale musi obsługiwać układ kierowniczy swojego pojazdu aby nadać mu właściwy kierunek. Niezbędne jest również odpowiednie użytkowanie układu hamulcowego w celu uniknięcia kolizji z pojazdem holującym. Oczywistym jest zatem, że kierowca pojazdu holowanego de facto korzysta z wszystkich elementów konstrukcyjnych pojazdu mających wpływ na jego prędkość i kierunek jazdy. Wszelkie zatem paralele i odniesienia do sytuacji omawianej w przedmiotowej sprawie są nie tylko nieuprawnione ale są efektem nieporozumienia. W tym miejscu godzi się jedynie przypomnieć ( K. B. „Przestępstwa drogowe popełnione w stanie nietrzeźwości”, NP. 1960 Nr 7,8 s. 962) iż zakresu pojęcia prowadzenia pojazdu należy zaś wyłączyć sytuację w których osoba pcha go siłą własnych mięśni lub prowadzi obok siebie. Właśnie z takim przypadkiem w przedmiotowej sprawie mamy do czynienia gdyż oskarżony przebywając poza pojazdem wyłącznie pchał go siłą własnych mięśni. Zgodnie zatem z powyższym utrwalonym poglądem nie można go zaliczyć do osób „prowadzących pojazd” a tym samym przypisać mu zarzucanych mu czynów. Mając powyższe na uwadze Sąd Okręgowy zaskarżony wyrok utrzymał w mocy.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI