V.2 Ka 118/17
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy w Gliwicach, Ośrodek Zamiejscowy w Rybniku, Wydział V Karny Sekcja Odwoławcza, utrzymał w mocy wyrok Sądu Rejonowego w Raciborzu z dnia 11 października 2016 r. (sygn. akt II K 210/16), który warunkowo umorzył postępowanie karne wobec D. F. oskarżonej o przestępstwo z art. 211 kk. Oskarżona miała zatrzymywać wbrew woli opiekuna prawnego, P. K. (1), swojego całkowicie ubezwłasnowolnionego syna P. K. (2). Sąd Rejonowy warunkowo umorzył postępowanie na okres próby 2 lat, orzekając świadczenie pieniężne na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym. Apelacje od tego wyroku wnieśli pełnomocnik oskarżyciela posiłkowego oraz obrońca oskarżonej. Pełnomocnik oskarżyciela zarzucał błąd w ustaleniach faktycznych dotyczący stopnia społecznej szkodliwości czynu i warunków oskarżonej. Obrońca zarzucał błąd w ustaleniach faktycznych dotyczący świadomości oskarżonej co do wykonalności postanowienia sądu opiekuńczego oraz naruszenie przepisów prawa procesowego (art. 424 § 1 pkt 1 kpk, art. 7 kpk w zw. z art. 4 kpk w zw. z art. 410 kpk, art. 5 § 2 kpk), a także obrazę prawa materialnego (art. 26 kk) poprzez niezastosowanie stanu wyższej konieczności. Sąd Okręgowy uznał obie apelacje za niezasadne. W odniesieniu do apelacji obrońcy, sąd odwoławczy stwierdził, że sąd I instancji prawidłowo ocenił materiał dowodowy i dokonał ustaleń faktycznych zgodnie z zasadami swobodnej oceny dowodów. Podkreślono, że postanowienie sądu opiekuńczego o powołaniu opiekuna prawnego było natychmiast wykonalne (art. 578 kpc), a zatrzymanie syna wbrew woli opiekuna wyczerpało znamiona art. 211 kk. Zarzut obrazy art. 26 kk uznano za nietrafny, wskazując, że stan wyższej konieczności nie zachodził w tej sytuacji. Sąd Okręgowy nie znalazł podstaw do zmiany wyroku ani do jego uchylenia, utrzymując go w mocy. Orzeczono o kosztach postępowania odwoławczego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja art. 211 kk w kontekście zatrzymania osoby ubezwłasnowolnionej oraz wykonalności postanowień sądu opiekuńczego. Potwierdzenie, że stan wyższej konieczności nie zachodzi w sytuacji, gdy wystarczyło podporządkować się orzeczeniu sądu.
Dotyczy specyficznej sytuacji zatrzymania osoby ubezwłasnowolnionej wbrew woli opiekuna prawnego.
Zagadnienia prawne (3)
Czy zatrzymanie osoby całkowicie ubezwłasnowolnionej wbrew woli prawomocnie ustanowionego opiekuna prawnego wyczerpuje znamiona przestępstwa z art. 211 kk?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, zatrzymanie osoby ubezwłasnowolnionej wbrew woli opiekuna prawnego, który został ustanowiony na mocy postanowienia sądu, wyczerpuje znamiona przestępstwa z art. 211 kk.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy uznał, że postanowienie sądu opiekuńczego o ustanowieniu opiekuna prawnego jest natychmiast wykonalne, a jego nieposzanowanie poprzez zatrzymanie osoby ubezwłasnowolnionej stanowi przestępstwo.
Czy w sytuacji zatrzymania osoby ubezwłasnowolnionej wbrew woli opiekuna prawnego może zachodzić stan wyższej konieczności (art. 26 kk)?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, w opisanej sytuacji stan wyższej konieczności nie zachodzi.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy stwierdził, że stan wyższej konieczności wymaga sytuacji, w której niebezpieczeństwa nie można uniknąć inaczej niż poprzez poświęcenie innego dobra. W tej sprawie wystarczyło jedynie wydanie syna opiekunowi prawnemu zgodnie z postanowieniem sądu.
Czy sąd I instancji prawidłowo ocenił materiał dowodowy i zastosował przepisy prawa procesowego przy warunkowym umorzeniu postępowania?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, sąd I instancji prawidłowo ocenił materiał dowodowy i zastosował przepisy prawa procesowego.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy uznał, że sąd rejonowy wskazał dowody, na których oparł swoje ustalenia, wyjaśnił przesłanki odmowy wiary dowodom przeciwnym i dokonał ustaleń zgodnie z zasadami swobodnej oceny dowodów, uwzględniając reguły wyrażone w art. 4, 5 i 7 kpk.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| D. F. | osoba_fizyczna | oskarżona |
| P. K. (1) | osoba_fizyczna | opiekun prawny |
| P. K. (2) | osoba_fizyczna | osoba ubezwłasnowolniona |
| adw. R. W. | inne | pełnomocnik oskarżyciela posiłkowego |
Przepisy (12)
Główne
k.k. art. 211
Kodeks karny
k.k. art. 67 § § 1 i 2
Kodeks karny
Pomocnicze
k.k. art. 66 § § 1
Kodeks karny
k.k. art. 26
Kodeks karny
k.p.c. art. 578
Kodeks postępowania cywilnego
Postanowienie w którym sąd powołał do opieki jako opiekuna prawnego P. K. (1) nad synem P. zgodnie z treścią art. 578 kpc było natychmiast wykonalne.
k.p.k. art. 410
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 7
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 4
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 5 § § 2
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 424 § § 1 pkt 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 636 § § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 438 § pkt 1
Kodeks postępowania karnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Postanowienie sądu opiekuńczego o ustanowieniu opiekuna prawnego jest natychmiast wykonalne. • Zatrzymanie osoby ubezwłasnowolnionej wbrew woli ustanowionego opiekuna prawnego wyczerpuje znamiona art. 211 kk. • W sytuacji opisanej w sprawie nie zachodzi stan wyższej konieczności (art. 26 kk). • Sąd I instancji prawidłowo ocenił materiał dowodowy i zastosował przepisy prawa procesowego.
Odrzucone argumenty
Błąd w ustaleniach faktycznych dotyczący stopnia społecznej szkodliwości czynu i warunków oskarżonej (apelacja prokuratora). • Błąd w ustaleniach faktycznych dotyczący świadomości oskarżonej co do wykonalności postanowienia sądu opiekuńczego (apelacja obrońcy). • Obraza przepisów prawa procesowego (art. 424 § 1 pkt 1 kpk, art. 7 kpk w zw. z art. 4 kpk w zw. z art. 410 kpk, art. 5 § 2 kpk) (apelacja obrońcy). • Obraza prawa materialnego (art. 26 kk) poprzez niezastosowanie stanu wyższej konieczności (apelacja obrońcy).
Godne uwagi sformułowania
postanowienie w którym sąd powołał do opieki jako opiekuna prawnego P. K. (1) nad synem P. zgodnie z treścią art. 578 kpc było natychmiast wykonalne. • Skoro zatem oskarżona pomimo decyzji sądu zatrzymała syna wbrew woli osoby powołanej do opieki jako opiekuna prawnego P. K. (1) to wyczerpała znamiona z art. 211 kk. • Stan wyższej konieczności na który powołuje się obrońca oskarżonej zachodzi tylko wtedy, gdy „niebezpieczeństwa nie można uniknąć”, przez co należy rozumieć, iż ujemnych konsekwencji niebezpieczeństwa nie sposób uniknąć inaczej, jak tylko poprzez poświęcenie innego dobra chronionego prawem. • zarzuty podniesione w apelacji obrońcy oskarżonej mają w ocenie Sądu Okręgowego charakter czysto polemiczny i sprowadzają się do negowania właściwych ocen i ustaleń sądu, przeciwstawiając im własne oceny i wnioski, które w żadnym razie nie mogą podważyć trafności rozstrzygnięcia sądu rejonowego.
Skład orzekający
Sławomir Klekocki
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja art. 211 kk w kontekście zatrzymania osoby ubezwłasnowolnionej oraz wykonalności postanowień sądu opiekuńczego. Potwierdzenie, że stan wyższej konieczności nie zachodzi w sytuacji, gdy wystarczyło podporządkować się orzeczeniu sądu."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji zatrzymania osoby ubezwłasnowolnionej wbrew woli opiekuna prawnego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy interpretacji przepisów karnych w kontekście opieki nad osobą ubezwłasnowolnioną, co może być interesujące dla prawników specjalizujących się w prawie rodzinnym i karnym.
“Czy zatrzymanie własnego dziecka ubezwłasnowolnionego jest przestępstwem? Sąd Okręgowy wyjaśnia.”
Sektor
inne
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.