V UZ 9/15

Sąd Okręgowy w Piotrkowie TrybunalskimPiotrków Trybunalski2015-12-14
SAOSubezpieczenia społecznechoroby zawodoweŚredniaokręgowy
choroba zawodowaubezpieczenie społeczneodszkodowanieZUSodwołanieprocedurasąd pracysąd ubezpieczeń społecznych

Sąd Okręgowy zmienił postanowienie Sądu Rejonowego, odrzucając odwołanie ubezpieczonego od decyzji ZUS dotyczącej jednorazowego odszkodowania z tytułu choroby zawodowej z powodu niewyczerpania dwuinstancyjnego postępowania przed organem rentowym.

Sąd Rejonowy odmówił odrzucenia odwołania J.P. od decyzji ZUS o jednorazowym odszkodowaniu z tytułu choroby zawodowej, uznając, że wnioskodawca został błędnie pouczony o procedurze. ZUS złożył zażalenie, argumentując naruszenie przepisów proceduralnych, w tym art. 477^9 § 3^1 k.p.c., ponieważ wnioskodawca nie wniósł sprzeciwu do Komisji Lekarskiej ZUS od orzeczenia lekarza orzecznika. Sąd Okręgowy uznał zażalenie za zasadne, zmieniając postanowienie i odrzucając odwołanie, podkreślając, że brak sprzeciwu do komisji lekarskiej jest obligatoryjną przesłanką do odrzucenia odwołania, niezależnie od prawidłowości pouczenia.

Sprawa dotyczyła odwołania J. P. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych o przyznaniu jednorazowego odszkodowania z tytułu choroby zawodowej. Sąd Rejonowy w Piotrkowie Trybunalskim odmówił odrzucenia odwołania, ponieważ uznał, że wnioskodawca został błędnie pouczony o procedurze odwoławczej, wskazując na nieaktualne przepisy dotyczące konieczności wyczerpania dwuinstancyjnego postępowania lekarskiego przed organem rentowym. Zakład Ubezpieczeń Społecznych złożył zażalenie, zarzucając Sądowi Rejonowemu naruszenie art. 477^9 § 3^1 k.p.c. oraz innych przepisów proceduralnych. Głównym argumentem ZUS było to, że wnioskodawca nie wniósł wymaganego sprzeciwu do Komisji Lekarskiej ZUS od orzeczenia lekarza orzecznika, a odwołanie było oparte wyłącznie na zarzutach dotyczących tego orzeczenia. Sąd Okręgowy, rozpoznając zażalenie, stwierdził, że przepis art. 477^9 § 3^1 k.p.c. nakazuje odrzucenie odwołania, jeżeli osoba zainteresowana nie wniosła sprzeciwu od orzeczenia lekarza orzecznika ZUS do komisji lekarskiej, a odwołanie jest oparte wyłącznie na zarzutach dotyczących tego orzeczenia. W niniejszej sprawie było bezsporne, że wnioskodawca nie wniósł sprzeciwu do komisji lekarskiej, a kwestionował jedynie orzeczenie lekarza orzecznika ZUS. Sąd Okręgowy uznał, że zaistniały wszystkie przesłanki do odrzucenia odwołania, a kwestia prawidłowości pouczenia pozostaje poza zakresem rozstrzygnięcia sądu w tej fazie postępowania. Podkreślono, że w przypadku błędnego pouczenia, wnioskodawca może wystąpić do ZUS o przywrócenie terminu na wniesienie sprzeciwu. W konsekwencji Sąd Okręgowy zmienił zaskarżone postanowienie i odrzucił odwołanie.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, sąd powinien odrzucić odwołanie, jeśli ubezpieczony nie wyczerpał dwuinstancyjnego postępowania przed organem rentowym, tj. nie wniósł sprzeciwu do Komisji Lekarskiej ZUS od orzeczenia lekarza orzecznika, a odwołanie dotyczy wyłącznie tego orzeczenia.

Uzasadnienie

Przepis art. 477^9 § 3^1 k.p.c. nakazuje odrzucenie odwołania w sprawach o świadczenia z ubezpieczeń społecznych, gdy prawo do świadczenia zależy od stwierdzenia uszczerbku na zdrowiu, a osoba zainteresowana nie wniosła sprzeciwu od orzeczenia lekarza orzecznika ZUS do komisji lekarskiej, a odwołanie jest oparte wyłącznie na zarzutach dotyczących tego orzeczenia. Niewniesienie sprzeciwu do komisji lekarskiej jest obligatoryjną przesłanką do odrzucenia odwołania.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

zmiana postanowienia i odrzucenie odwołania

Strona wygrywająca

Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w T.

Strony

NazwaTypRola
J. P.osoba_fizycznaodwołujący
Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w T.instytucjaorgan rentowy

Przepisy (9)

Główne

k.p.c. art. 477^9 § § 3^1

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd odrzuca odwołanie w sprawie o świadczenie z ubezpieczeń społecznych, do którego prawo jest uzależnione od stwierdzenia niezdolności do pracy lub niezdolności do samodzielnej egzystencji albo stwierdzenia stałego lub długotrwałego uszczerbku na zdrowiu, jeżeli podstawę do wydania decyzji stanowi orzeczenie lekarza orzecznika Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a osoba zainteresowana nie wniosła sprzeciwu od tego orzeczenia do komisji lekarskiej Zakładu Ubezpieczeń Społecznych i odwołanie jest oparte wyłącznie na zarzutach dotyczących tego orzeczenia.

Pomocnicze

k.p.c. art. 477^14 § § 1 i 2

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 316 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 233 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

u.e.r.f.u.s. art. 14 § ust. 2a

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Komisja lekarska ZUS nie rozpatruje sprzeciwu wniesionego po terminie.

u.e.r.f.u.s. art. 14 § ust. 2c

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

W uzasadnionych przypadkach Zakład, na wniosek osoby zainteresowanej, może przywrócić termin na wniesienie sprzeciwu.

u.u.s.w.p.i.ch.z. art. 16 § ust. 2

Ustawa o ubezpieczeniu społecznym z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych

k.p.c. art. 386 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 397 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Niewniesienie przez ubezpieczonego sprzeciwu do Komisji Lekarskiej ZUS od orzeczenia lekarza orzecznika. Odwołanie oparte wyłącznie na zarzutach dotyczących orzeczenia lekarza orzecznika. Zaistnienie wszystkich przesłanek do odrzucenia odwołania na podstawie art. 477^9 § 3^1 k.p.c.

Odrzucone argumenty

Błędne pouczenie wnioskodawcy o procedurze odwoławczej przez organ rentowy (argument Sądu Rejonowego, odrzucony przez Sąd Okręgowy w kontekście odrzucenia odwołania).

Godne uwagi sformułowania

kwestia zaś, czy został on prawidłowo pouczony o terminie wniesienia sprzeciwu od orzeczenia lekarza orzecznika ZUS pozostaje poza rozstrzygnięciem Sądu. Przepis ten warunkuje bowiem wystąpienie przez ubezpieczonego z odwołaniem od wyczerpania przez niego dwuinstancyjnego postępowania przed organem rentowym, czego wnioskodawca nie uczynił.

Skład orzekający

Magdalena Marczyńska

przewodniczący-sprawozdawca

Beata Łapińska

sędzia

Urszula Sipińska-Sęk

sędzia (del.)

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 477^9 § 3^1 k.p.c. w kontekście odrzucenia odwołania od decyzji ZUS dotyczącej jednorazowego odszkodowania z tytułu choroby zawodowej, gdy nie wyczerpano drogi odwoławczej przed organem rentowym."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku sprzeciwu do komisji lekarskiej ZUS i odwołania opartego wyłącznie na zarzutach dotyczących orzeczenia lekarza orzecznika.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa jest istotna dla prawników zajmujących się sprawami ubezpieczeń społecznych, ponieważ precyzuje warunki odrzucenia odwołania od decyzji ZUS w przypadku chorób zawodowych, podkreślając znaczenie wyczerpania drogi odwoławczej przed organem rentowym.

Choroba zawodowa i ZUS: Kiedy sąd odrzuci Twoje odwołanie? Kluczowa interpretacja przepisów.

Sektor

ubezpieczenia społeczne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt V Uz 9/15 POSTANOWIENIE Dnia 14 grudnia 2015 roku Sąd Okręgowy w Piotrkowie Trybunalskim V Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie następującym: Przewodniczący: SSO Magdalena Marczyńska (spr.) Sędziowie: SSO Beata Łapińska SSR (del.) Urszula Sipińska-Sęk Protokolant: asyst. sędz. Katarzyna Kozłowska po rozpoznaniu w dniu 14 grudnia 2015 roku w Piotrkowie Trybunalskim na posiedzeniu niejawnym sprawy z odwołania J. P. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w T. o jednorazowe odszkodowanie z tytułu choroby zawodowej na skutek zażalenia J. P. na postanowienie Sądu Rejonowego w Piotrkowie Trybunalskim z dnia 18 września 2015 roku sygn. akt IV U 188/15 postanawia: zmienić zaskarżone postanowienie i odrzucić odwołanie. UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 18 września 2015 roku Sąd Rejonowy w Piotrkowie Trybunalskim odmówił odrzucenia odwołania wnioskodawcy J. P. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 22 kwietnia 2015 roku o przyznaniu wnioskodawcy prawa do jednorazowego odszkodowania z tytułu choroby zawodowej. W uzasadnieniu postanowienia Sąd Rejonowy podniósł, że w pouczeniu zawartym w orzeczeniu lekarza orzecznika został powołany przepis procedury cywilnej w brzmieniu obowiązującym przed nowelizacją, a więc w takim, kiedy to tylko w sprawach rentowych konieczne było wyczerpanie dwuinstancyjnego toku orzeczniczego lekarskiego przed organem rentowym. Wskutek powyższego w przedmiotowej sprawie nie zaistniały podstawy do odrzucenia odwołania, ponieważ wnioskodawca został błędnie pouczony o zasadach odwoływania się od orzeczeń. Postanowienie powyższe zaskarżył zażaleniem organ rentowy, zarzucając: 1. naruszenie art. 477 9 § 3 1 k.p.c. poprzez odmowę odrzucenia odwołania ponieważ wnioskodawca nie wniósł sprzeciwu do Komisji Lekarskiej ZUS a odwołanie oparte jest wyłącznie na zarzutach dotyczących orzeczenia lekarza orzecznika ZUS; 2. naruszenie art. 477 9 § 3 1 k.p.c. poprzez błędne przyjęcie przez sąd, że z uwagi na błędne pouczenie organu rentowego można nie odrzucić odwołania, podczas gdy powyższy przepis nie przewiduje takiej zależności, a zdaniem organu rentowego odrzucenie przez sąd odwołania było obligatoryjne; 3. naruszenie art. 477 9 § 3 1 k.p.c. w zw. z art. 477 14 § 1 i 2 k.p.c. poprzez wydanie orzeczenia nieznanego ustawie – odmowa odrzucenia odwołania, podczas gdy katalog orzeczeń sądowych nie przewiduje takiego rozstrzygnięcia; 4. naruszenie art. art. 477 14 § 1 i 2 k.p.c. poprzez nierozpoznanie przez Sąd istoty sprawy, pomimo stwierdzenia braku przesłanek powodujących odrzucenie odwołania, w ocenie organu rentowego Sąd powinien rozpoznać sprawę oddalając odwołanie lub zmieniając decyzję; 5. naruszenie art. 316 § 1 k.p.c. w zw. z art. 477 14 § 1 i 2 k.p.c. poprzez wydanie przez Sąd orzeczenia niezgodnego z treścią przepisu art. 477 9 § 3 1 k.p.c. w sytuacji, gdy przepis ten obowiązujący w przedmiotowej sprawie nakazywał odrzucić odwołanie, gdy wnioskodawca kwestionuje orzeczenie w przedmiocie procentowego uszczerbku na zdrowiu i uzależnionej od tego wysokości jednorazowego odszkodowania; 6. naruszenie art. 233 § 1 k.p.c. poprzez przyjęcie, że wnioskodawca został błędnie pouczony pomimo, że w treści pouczenia była prawidłowa informacja o prawie wniesienia sprzeciwu do Komisji Lekarskiej ZUS. W konsekwencji Zakład Ubezpieczeń Społecznych wnosił o zmianę zaskarżonego postanowienia i odrzucenie odwołania. Sąd Okręgowy zważył co następuje: Zażalenie jest zasadne. Przepis art. 477 9 § 3 1 k.p.c. stanowi, że sąd odrzuci odwołanie w sprawie o świadczenie z ubezpieczeń społecznych, do którego prawo jest uzależnione od stwierdzenia niezdolności do pracy lub niezdolności do samodzielnej egzystencji albo stwierdzenia stałego lub długotrwałego uszczerbku na zdrowiu, jeżeli podstawę do wydania decyzji stanowi orzeczenie lekarza orzecznika Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a osoba zainteresowana nie wniosła sprzeciwu od tego orzeczenia do komisji lekarskiej Zakładu Ubezpieczeń Społecznych i odwołanie jest oparte wyłącznie na zarzutach dotyczących tego orzeczenia. Jeżeli odwołanie opiera się także na zarzucie nierozpatrzenia wniesionego po terminie sprzeciwu od tego orzeczenia, a wniesienie sprzeciwu po terminie nastąpiło z przyczyn niezależnych od osoby zainteresowanej, sąd uchyla decyzję, przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania organowi rentowemu i umarza postępowanie. W takim przypadku organ rentowy kieruje sprzeciw do rozpatrzenia do komisji lekarskiej Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. W niniejszej sprawie, co jest niesporne, wnioskodawca nie wniósł sprzeciwu od orzeczenia lekarza orzecznika ZUS z dnia 31 marca 2015 roku, którym ten ustalił procentowy uszczerbek na zdrowiu wnioskodawcy z tytułu choroby zawodowej. Wnioskodawca w odwołaniu kwestionuje wyłącznie powyższe orzeczenie, wskazuje bowiem, że uszczerbek na jego zdrowiu „jest całkowity” i wnosi o przyznanie odszkodowania w wysokości 13.242 zł. Żadnych innych zarzutów do zaskarżonej decyzji wnioskodawca nie formułuje. Jednocześnie nie ulega wątpliwości, że wnioskodawca nie wniósł sprzeciwu od orzeczenia lekarza orzecznika ZUS, przy czym nie uczynił tego ani w przepisanym terminie, ani też po terminie określonym w art. 14 ust. 2a ustawy z dnia 17 grudnia 1998 roku o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (tekst jedn. Dz. U. z 2015 r., poz. 748), stosowanej w sprawie o odszkodowanie na podstawie art. 16 ust. 2 ustawy z dnia 30 października 2002 roku o ubezpieczeniu społecznym z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych (tekst jedn. Dz. U. z 2015 r., poz. 1242). A zatem w sprawie niniejszej zaistniały wszystkie przesłanki warunkujące odrzucenie odwołania na podstawie art. 477 9 § 3 1 k.p.c. Przepis ten warunkuje bowiem wystąpienie przez ubezpieczonego z odwołaniem od wyczerpania przez niego dwuinstancyjnego postępowania przed organem rentowym, czego wnioskodawca nie uczynił. Kwestia zaś, czy został on prawidłowo pouczony o terminie wniesienia sprzeciwu od orzeczenia lekarza orzecznika ZUS pozostaje poza rozstrzygnięciem Sądu. Zgodnie z bowiem art. 14 ust. 2c ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych komisja lekarska ZUS nie rozpatruje sprzeciwu wniesionego po terminie. Jednakże w uzasadnionych przypadkach Zakład, na wniosek osoby zainteresowanej, może przywrócić termin na wniesienie sprzeciwu, w tym w szczególności w razie odrzucenia przez sąd odwołania od decyzji w przypadku określonym w art. 477 9 § 3 1 k.p.c. I z takim wnioskiem ubezpieczony może wystąpić, jeżeli uważa, że nieprawidłowo pouczony został o sprawie, terminie i sposobie wniesienia sprzeciwu. Z tych też względów, Sąd Okręgowy – Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych na podstawie art. 386 § 1 k.p.c. w zw. art. 397 § 2 k.p.c. orzekł jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI