V U 9/16
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd przyznał świadczenie przedemerytalne A.O., uznając, że umowa zlecenia zawarta po zwolnieniu z pracy z przyczyn pracodawcy była w rzeczywistości umową o pracę, a nawet gdyby tak nie było, nie pozbawiałoby go to prawa do świadczenia.
Zakład Ubezpieczeń Społecznych odmówił A.O. świadczenia przedemerytalnego, uznając, że wykonywał on pracę na podstawie umowy zlecenia po zwolnieniu z pracy z przyczyn pracodawcy, co miało dyskwalifikować jego wniosek. Sąd Okręgowy w Kaliszu zmienił decyzję ZUS, przyznając świadczenie. Sąd ustalił, że umowa zlecenia była w rzeczywistości umową o pracę, rozwiązana z przyczyn leżących po stronie pracodawcy. Nawet gdyby uznać ją za umowę zlecenia, sąd, opierając się na orzecznictwie, stwierdził, że nie pozbawia to prawa do świadczenia przedemerytalnego.
Sąd Okręgowy w Kaliszu rozpoznał odwołanie A.O. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych odmawiającej przyznania świadczenia przedemerytalnego. ZUS argumentował, że wnioskodawca, po rozwiązaniu umowy o pracę z przyczyn pracodawcy, wykonywał pracę na podstawie umowy zlecenia, co wykluczało przyznanie świadczenia. Sąd ustalił, że A.O. pracował w Przedsiębiorstwie (...) S.A. do 31 października 2013 r., a umowa została rozwiązana z przyczyn dotyczących pracodawcy. Posiadał wymagany okres składkowy. Następnie, od 2 listopada 2013 r. do 31 sierpnia 2014 r., zawarł umowę zlecenia. Kluczowe dla sprawy okazało się ustalenie, że ugoda sądowa z dnia 18 maja 2016 r. wykazała, iż strony łączył stosunek pracy, a umowa została rozwiązana z przyczyn leżących po stronie pracodawcy. Nawet gdyby przyjąć, że była to umowa zlecenia, sąd, powołując się na orzecznictwo Sądu Apelacyjnego w Katowicach i Sądu Najwyższego, stwierdził, że nie ma to wpływu na prawo do świadczenia przedemerytalnego. Sąd przyznał A.O. świadczenie przedemerytalne od dnia 11 września 2015 r., zmieniając zaskarżoną decyzję ZUS.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Nie, wykonywanie pracy na podstawie umowy zlecenia po rozwiązaniu stosunku pracy z przyczyn dotyczących zakładu pracy, a przed uzyskaniem statusu osoby bezrobotnej, nie pozbawia prawa do świadczenia przedemerytalnego, zwłaszcza jeśli umowa zlecenia została uznana za umowę o pracę zawartą z przyczyn leżących po stronie pracodawcy.
Uzasadnienie
Sąd oparł się na ustaleniu, że umowa zlecenia była w rzeczywistości umową o pracę, rozwiązana z przyczyn pracodawcy. Ponadto, sąd powołał się na orzecznictwo (SA w Katowicach, SN), które wskazuje, że okres pobierania zasiłku dla bezrobotnych nie musi przypadać bezpośrednio po rozwiązaniu stosunku pracy, a zawarcie umowy zlecenia po rozwiązaniu stosunku pracy z przyczyn dotyczących zakładu pracy nie ma znaczenia dla warunków przyznania świadczenia przedemerytalnego.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
zmiana decyzji ZUS i przyznanie świadczenia
Strona wygrywająca
A. O.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| A. O. | osoba_fizyczna | wnioskodawca |
| Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w O. | instytucja | organ rentowy |
Przepisy (7)
Główne
u.ś.p. art. 2 § 1 pkt 5
Ustawa o świadczeniach przedemerytalnych
Prawo do świadczenia przedemerytalnego przysługuje osobie, która do dnia rozwiązania stosunku pracy z przyczyn dotyczących zakładu pracy, posiadała okres uprawniający do emerytury wynoszący co najmniej 40 lat dla mężczyzn.
u.ś.p. art. 2 § 3
Ustawa o świadczeniach przedemerytalnych
Świadczenie przedemerytalne przysługuje po upływie co najmniej 180 dni pobierania zasiłku dla bezrobotnych, pod warunkiem rejestracji jako bezrobotny, nieodmówienia przyjęcia zatrudnienia i złożenia wniosku w terminie.
u.p.z. art. 2 § 1 pkt 29
Ustawa o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy
Definicja 'przyczyn dotyczących zakładu pracy', obejmująca m.in. likwidację stanowiska pracy z przyczyn ekonomicznych, organizacyjnych, produkcyjnych lub technologicznych.
Pomocnicze
u.ś.p. art. 2 § 2
Ustawa o świadczeniach przedemerytalnych
Okres uprawniający do emerytury ustala się zgodnie z przepisami ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych.
k.p.c. art. 477¹⁴ § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa do zmiany zaskarżonej decyzji sądu pracy lub ubezpieczeń społecznych.
u.e.r.f.u.s. art. 5-9, 10 ust. 1, 11
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Przepisy dotyczące ustalania okresów składkowych i nieskładkowych.
k.p. art. 55 § § 1¹
Kodeks pracy
Rozwiązanie umowy o pracę przez pracownika z winy pracodawcy.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Umowa zlecenia zawarta po rozwiązaniu stosunku pracy z przyczyn pracodawcy była w rzeczywistości umową o pracę, rozwiązana z przyczyn leżących po stronie pracodawcy. Nawet jeśli umowa zlecenia nie była umową o pracę, jej zawarcie po rozwiązaniu stosunku pracy z przyczyn pracodawcy nie pozbawia prawa do świadczenia przedemerytalnego, zgodnie z utrwalonym orzecznictwem. Okres pobierania zasiłku dla bezrobotnych nie musi przypadać bezpośrednio po rozwiązaniu stosunku pracy.
Odrzucone argumenty
Argument ZUS, że wykonywanie pracy na podstawie umowy zlecenia po rozwiązaniu stosunku pracy z przyczyn pracodawcy dyskwalifikuje wniosek o świadczenie przedemerytalne.
Godne uwagi sformułowania
„art. 2 ust. 1 pkt 5 ustawy z 2004 roku o świadczeniach przedemerytalnych, ani inny przepis tej ustawy nie posługuje się warunkiem: ‘postawania w stosunku pracy bezpośrednio przed nabyciem statusu osoby bezrobotnej’, zatem zawarcie umowy zlecenia po rozwiązaniu stosunku pracy, z przyczyn dotyczących zakładu pracy, nie ma znaczenia z punktu widzenia warunków opisanych w treści art. 2 ust. 1 pkt 5 ustawy” „okres pobierania zasiłku dla bezrobotnych, określonego w art. 2 ust. 3 ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 roku, o świadczeniach przedemerytalnych (...) , nie musi przypadać bezpośrednio po rozwiązaniu stosunku pracy z przyczyn wymienionych w art. 2 ust. 1 tej ustawy.”
Skład orzekający
Stanisław Pilarczyk
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących świadczeń przedemerytalnych w kontekście umów cywilnoprawnych zawartych po rozwiązaniu stosunku pracy z przyczyn pracodawcy oraz znaczenia orzecznictwa SN i SA."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej i faktycznej, ale stanowi ważny głos w interpretacji przepisów dotyczących świadczeń przedemerytalnych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak ważne jest prawidłowe ustalenie charakteru umowy (o pracę vs. zlecenie) oraz jak orzecznictwo sądów wyższych instancji może wpływać na indywidualne rozstrzygnięcia, nawet jeśli pierwotna decyzja organu rentowego była inna.
“Umowa zlecenia po zwolnieniu z pracy – czy to koniec marzeń o świadczeniu przedemerytalnym?”
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt V U 9/16 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 31 stycznia 2017 r. Sąd Okręgowy w Kaliszu V Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie : Przewodniczący SSO Stanisław Pilarczyk Protokolant Anna Sobańska po rozpoznaniu w dniu 31 stycznia 2017 r. w Kaliszu odwołania A. O. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w O. z dnia 30 października 2015 r. Nr (...) w sprawie A. O. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w O. o świadczenie przedemerytalne Zmienia zaskarżoną decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w O. z dnia 30 października 2015 r., znak (...) , w ten sposób, że przyznaje wnioskodawcy A. O. świadczenie przedemerytalne od dnia 11 września 2015 roku. UZASADNIENIE Decyzją z dnia 30 października 2015 roku Zakład Ubezpieczeń Społecznych, Oddział w O. , odmówił wnioskodawcy A. O. prawa do świadczenia przedemerytalnego, gdyż zdaniem organu rentowego wnioskodawca, po rozwiązaniu umowy o pracę przez pracodawcę z przyczyn dotyczących zakładu pracy, a przed uzyskaniem statusu osoby bezrobotnej, wykonywał pracę na podstawie umowy zlecenia, co powoduje, iż nie spełnia on wymogów do przyznania świadczenia przedemerytalnego. Odwołanie od powyższej decyzji wniósł A. O. , domagając się prawa do świadczenia przedemerytalnego. Organ rentowy, w odpowiedzi na odwołanie wnioskodawcy, wniósł o jego oddalenie. Sąd poczynił następujące ustalenia: Wnioskodawca A. O. urodził się (...) . W dniu 10 września 2016 roku złożył wniosek o przyznanie świadczenia przedemerytalnego. Od dnia 6 listopada 1973 roku do dnia 31 października 2013 roku był zatrudniony w pełnym wymiarze czasu pracy przez Przedsiębiorstwo (...) S.A. w P. . Umowę o pracę z wnioskodawcą ten pracodawca rozwiązał z przyczyn dotyczących pracodawcy. (dowód – świadectwo pracy wnioskodawcy – akta rentowe) Na dzień rozwiązania umowy o pracę, to jest na dzień 31 października 2013 roku, wnioskodawca udowodni 46 lat, 1 miesiąc i 21 dni okresów składkowych i nieskładkowych, w tym 44 lata, 5 miesięcy i 1 dzień okresów składkowych. (okoliczności niesporne) Od dnia 2 listopada 2013 roku do dnia 31 sierpnia 2014 roku wnioskodawca miał zawartą umowę zlecenia. W dniu 18 maja 2016 roku wnioskodawca A. O. i Przedsiębiorstwo (...) S.A. , strony umowy zlecenia, zawarli ugodę sądową, z której wynika, iż strony od dnia 2 listopada 2013 roku do dnia 31 sierpnia 2014 roku łączył stosunek pracy i powyższy stosunek pracy został rozwiązany przez pracodawcę z przyczyn dotyczących zakładu pracy, z powodu likwidacji jego stanowiska pracy. (dowód – ugoda sądowa – akta VI P 80/16 Sądu Rejonowego w Poznaniu Grunwald i Jeżyce) Ten pracodawca wystawił wnioskodawcy świadectwo pracy, z którego wynika, iż wnioskodawca był zatrudniony przez powyższego pracodawcę od dnia 2 listopada 2013 roku do dnia 31 sierpnia 2014 roku i umowa o pracę rozwiązała się z przyczyn dotyczących zakładu pracy. (dowód – świadectwo pracy – k. 18 akt sądowych) Z tytułu powyższego zatrudnienia Przedsiębiorstwo (...) w P. dokonało zgłoszenia wnioskodawcy do ubezpieczenia społecznego jako pracownika. (dowód – pismo Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w P. – k. 42 akt sądowych) Wnioskodawca od dnia 12 września 2014 roku do dnia 31 sierpnia 2015 roku pobierał zasiłek dla bezrobotnych i od dnia 1 września 2015 roku jest nadal zgłoszony jako bezrobotny i w okresie pobierania zasiłku dla bezrobotnych nie odmówił propozycji odpowiedniego zatrudnienia. (dowód – zaświadczenie Powiatowego Urzędu Pracy w O. – k. 6 akt rentowych) Sąd zważył co następuje: Zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 roku o świadczeniach przedemerytalnych (Dz. U. z 2013 roku, poz. 170 j.t. ze zmianami) , prawo do świadczenia przedemerytalnego przysługuje osobie, która do dnia rozwiązania stosunku pracy, z przyczyn dotyczących zakładu pracy, w rozumieniu przepisów ustawy o promocji zatrudnienia, w którym była zatrudniona przez okres nie krótszy niż 6 miesięcy, posiada okres uprawniający do emerytury, wynoszący co najmniej 35 lat dla kobiet i 40 lat dla mężczyzn. W myśl ustępu 2 cytowanego wyżej art. 2 ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 roku, za okres uprawniający do emerytury, o którym mowa w ust. 1 , uważa się okres ustalony zgodnie z przepisami art. 5-9, art. 10 ust. 1 oraz art. 11 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 roku , o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U, z 2009 roku, Nr 153, poz. 1227 z późn. zmianami) , zwanej dalej ustawą o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych . Natomiast w myśl ustępu 3 cytowanego artykułu 2, świadczenie przedemerytalne przysługuje osobie określonej w ust. 1 po upływie co najmniej 180 dni pobierania zasiłku dla bezrobotnych, o którym mowa w ustawie o promocji zatrudnienia, jeżeli osoba ta spełnia łącznie następujące warunki: 1. jest nadal zarejestrowana jako bezrobotna; 2. w okresie pobierania zasiłku dla bezrobotnych nie odmówiła bez uzasadnionej przyczyny przyjęcia propozycji odpowiedniego zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, w rozumieniu ustawy o promocji zatrudnienia, albo zatrudnienia w ramach prac interwencyjnych lub robót publicznych; 3. złoży wniosek o przyznanie świadczenia przedemerytalnego w terminie nieprzekraczającym 30 dni od dnia wydania przez powiatowy urząd pracy dokumentu poświadczającego 180-dniowy okres pobierania zasiłku dla bezrobotnych. Zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 29 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 roku o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. z 2016 roku, poz. 645 j.t. ze zmianami) ilekroć w ustawie jest mowa o przyczynach dotyczących zakładów pracy oznacza to: a) rozwiązanie stosunku pracy lub stosunku służbowego z przyczyni niedotyczących pracowników, zgodnie z przepisami o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników lub zgodnie z przepisami ustawy z dnia 26 czerwca 1974 roku – Kodeks pracy (Dz. U. z 2014 roku, poz. 1502, z późn. zm.) , w przypadku rozwiązania stosunku pracy lub stosunku służbowego z tych przyczyn u pracodawcy zatrudniającego mniej niż 20 pracowników; b) rozwiązanie stosunku pracy lub stosunku służbowego z powodu ogłoszenia upadłości pracodawcy, jego likwidacji lub likwidacji stanowiska z przyczyn ekonomicznych, organizacyjnych, produkcyjnych albo technologicznych; c) wygaśnięcie stosunku pracy lub stosunku służbowego w przypadku śmierci pracodawcy lub gdy odrębne przepisy przewidują wygaśnięcie stosunku pracy lub stosunku służbowego wyniku przejścia zakładu pracy lub jego części na innego pracodawcę i niezaproponowania przez tego pracodawcę nowych warunków pracy i płacy; d) rozwiązanie stosunku pracy przez pracownika na podstawie art. 55 § 1 1 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 roku – Kodeks pracy , z uwagi na ciężkie naruszenie podstawowych obowiązków wobec pracownika. W wyroku Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 14 maja 2009 roku (III AUa 5014/08, Lex nr 574503) podkreślono, iż „art. 2 ust. 1 pkt 5 ustawy z 2004 roku o świadczeniach przedemerytalnych, ani inny przepis tej ustawy nie posługuje się warunkiem: ‘postawania w stosunku pracy bezpośrednio przed nabyciem statusu osoby bezrobotnej’, zatem zawarcie umowy zlecenia po rozwiązaniu stosunku pracy, z przyczyn dotyczących zakładu pracy, nie ma znaczenia z punktu widzenia warunków opisanych w treści art. 2 ust. 1 pkt 5 ustawy”. Również w Uchwale Sądu Najwyższego z dnia 2 lipca 2013 roku (III UZP 2/13, OSNP 2013/21-22/526) podkreślono, iż „okres pobierania zasiłku dla bezrobotnych, określonego w art. 2 ust. 3 ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 roku, o świadczeniach przedemerytalnych (jednolity tekst: Dz. U. z 2013 r. poz. 170) , nie musi przypadać bezpośrednio po rozwiązaniu stosunku pracy z przyczyn wymienionych w art. 2 ust. 1 tej ustawy.” Mając na względzie powyższe ustalenia faktyczne, stanowisko judykatury, cytowane wyżej przepisy, należy stwierdzić, iż wnioskodawca spełnia wszystkie wymogi odnośnie przyznania świadczenia przedemerytalnego. Jedyny sporny fakt, iż po rozwiązaniu stosunku pracy z przyczyn dotyczących zakładu, a przed uzyskaniem przez wnioskodawcę zasiłku dla bezrobotnych, wnioskodawca wykonywał pracę na podstawie umowy zlecenia, został obecnie na tyle sprostowany, iż zawarta umowa zlecenia w rzeczywistości była umową o pracę i ta umowa została rozwiązana z przyczyn dotyczących zakładu pracy. Nawet gdyby przyjąć, iż wnioskodawca swoją pracę od dnia 2 listopada 2013 roku do dnia 31 sierpnia 2014 roku wykonywał na podstawie umowy zlecenia, w świetle przytoczonych wyżej orzeczeń judykatury, to wnioskodawca i tak by spełnił wszystkie wymogi do przyznania świadczenia przedemerytalnego. W tej sytuacji, zgodnie z art. 7 ust. 1 cytowanej ustawy o świadczeniach przedemerytalnych , wnioskodawcy należało przyznać to świadczenie od dnia 11 września 2016 roku. Mając powyższe względzie, zgodnie z art. 477 14 §2 k.p.c. , zaskarżona decyzja podlegała zmianie i orzeczono jak w wyroku.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI