V U 810/21

Sąd Okręgowy w KaliszuKalisz2021-10-29
SAOSubezpieczenia społeczneemerytury i rentyŚredniaokręgowy
emeryturakapitał początkowyokres składkowyZUSubezpieczenie społeczneprawo pracyzatrudnienie

Sąd Okręgowy w Kaliszu zmienił decyzje ZUS, uwzględniając dodatkowy okres składkowy przy ustalaniu kapitału początkowego i wysokości emerytury.

Sąd Okręgowy w Kaliszu rozpoznał odwołania A. C. od decyzji ZUS odmawiających ponownego ustalenia kapitału początkowego i obliczenia wysokości emerytury. Spór dotyczył nieuwzględnienia przez ZUS okresu zatrudnienia od 1 lipca 1980 r. do 31 października 1981 r. Sąd, po przeprowadzeniu postępowania dowodowego, uznał ten okres za składkowy, co skutkowało koniecznością ponownego ustalenia kapitału początkowego i obliczenia emerytury.

Sąd Okręgowy w Kaliszu, V Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych, rozpoznał odwołania A. C. od dwóch decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w O. z dnia 11 maja 2021 r. i 8 lipca 2021 r. Pierwsza decyzja odmawiała ponownego ustalenia wartości kapitału początkowego z uwagi na brak dokumentów potwierdzających zatrudnienie w okresie od 1 lipca 1980 r. do 31 października 1981 r. Druga decyzja odmawiała ponownego obliczenia wysokości emerytury. A. C. domagała się uwzględnienia wspomnianego okresu, twierdząc, że został on błędnie pominięty. Sąd ustalił, że pierwotnie kapitał początkowy został ustalony z uwzględnieniem 194 miesięcy okresów składkowych. Jednakże, postępowanie dowodowe wykazało, że A. C. pracowała w sklepie prowadzonym przez D. C. od 1 lipca 1980 r. do 2 listopada 1981 r. na stanowisku sprzedawcy, co stanowiło okres składkowy. Sąd oparł się na przepisach ustawy o emeryturach i rentach z FUS, w tym art. 6 ust. 2 pkt 1 lit. a, który definiuje okresy składkowe. Sąd powołał się również na ugruntowane orzecznictwo Sądu Najwyższego, zgodnie z którym do uznania okresu zatrudnienia za składkowy nie jest wymagane wykazanie opłacania składek przez pracodawcę. W związku z tym, sąd zmienił zaskarżone decyzje, ustalając prawo A. C. do ponownego ustalenia kapitału początkowego z uwzględnieniem dodatkowego okresu składkowego oraz do ponownego obliczenia wysokości emerytury, poczynając od 1 marca 2021 r.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, okres ten powinien zostać uwzględniony jako okres składkowy.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że przedstawione dowody, w tym pisma pracodawcy i zeznania świadków, potwierdzają istnienie stosunku pracy w spornym okresie. Zgodnie z orzecznictwem Sądu Najwyższego, do uznania okresu zatrudnienia za składkowy nie jest wymagane wykazanie opłacania składek przez pracodawcę.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

zmiana decyzji

Strona wygrywająca

A. C.

Strony

NazwaTypRola
A. C.osoba_fizycznaodwołująca
Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w O.instytucjaorgan rentowy

Przepisy (6)

Główne

ustawa o emeryturach i rentach z FUS art. 25 § 1

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

ustawa o emeryturach i rentach z FUS art. 173

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

ustawa o emeryturach i rentach z FUS art. 174 § 1 i 2

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

ustawa o emeryturach i rentach z FUS art. 53 § 1

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

ustawa o emeryturach i rentach z FUS art. 6 § 2 pkt 1 lit. a

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Za okresy składkowe uważa się przypadające przed dniem 15 listopada 1991 r. okresy zatrudnienia po ukończeniu 15 lat życia w wymiarze nie niższym niż połowa pełnego wymiaru czasu pracy, jeżeli w tych okresach pracownik pobierał wynagrodzenie.

Pomocnicze

ustawa o emeryturach i rentach z FUS art. 19

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Argumenty

Skuteczne argumenty

Przedstawienie dowodów potwierdzających zatrudnienie w spornym okresie. Zastosowanie przepisów ustawy o emeryturach i rentach z FUS dotyczących okresów składkowych. Powołanie się na orzecznictwo Sądu Najwyższego w kwestii uznawania okresów zatrudnienia za składkowe.

Odrzucone argumenty

Argument ZUS o braku świadectwa pracy jako podstawy do nieuwzględnienia okresu zatrudnienia. Argument ZUS o braku podstaw do ponownego obliczenia wysokości emerytury.

Godne uwagi sformułowania

nie jest wymagane wykazanie przez osobę ubiegającą się o emeryturę lub rentę opłacania przez pracodawcę składek na pracownicze ubezpieczenie społeczne. nie sprzeciwia się pozostawanie odwołującej w związku małżeńskim z D. C. nie spełniała warunków do uznania jej za osobę współpracującą.

Skład orzekający

Romuald Kompanowski

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalanie okresów składkowych w przypadku braku formalnych dokumentów, interpretacja przepisów dotyczących kapitału początkowego i emerytur."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznego stanu faktycznego i przepisów obowiązujących w danym okresie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest udowodnienie okresów zatrudnienia dla wysokości emerytury i jak sądy interpretują przepisy w sytuacjach braku pełnej dokumentacji.

Nawet bez świadectwa pracy można walczyć o wyższą emeryturę – sąd stanął po stronie ubezpieczonej.

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt V U 810/21 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 29 października 2021 r. Sąd Okręgowy w Kaliszu V Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący: Sędzia Romuald Kompanowski Protokolant:p.o. stażysty Izabela Kryjom - Zuchowska po rozpoznaniu w dniu 18 października 2021 r. w Kaliszu odwołań A. C. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w O. z dnia 11 maja 2021r. Nr (...) z dnia 8 lipca 2021 r. Nr (...) w sprawie A. C. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w O. o ponowne ustalenie wartości kapitału początkowego oraz o wysokość świadczenia 1.Zmienia zaskarżoną decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w O. dnia 11 maja 2021r. Nr (...) w ten sposób, że ustala prawo odwołującej A. C. do ponownego ustalenia wartości kapitału początkowego z uwzględnieniem dalszego okresu składkowego od 1 lipca 1980 do 31 października 1981r. 2.Zmienia zaskarżoną decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w O. z dnia 8 lipca 2021 r. znak (...) w ten sposób, że ustala prawo odwołującej A. C. do ponownego obliczenia wysokości emerytury z uwzględnieniem ponownie ustalonej wartości kapitału początkowego z dalszym okresem składkowym od 1 lipca 1980r. do 31 października 1981r., poczynając od 1 marca 2021r. Sędzia Romuald Kompanowski Sygn. akt VU 810/21 UZASADNIENIE Decyzją z 11 maja 2021 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w O. odmówił ponownego ustalenia wartości kapitału początkowego A. C. w oparciu o zgłoszony dodatkowy okres zatrudnienia od 1 września 1980 r. do 2 listopada 1981 r. albowiem wnioskodawczyni nie przedstawiła świadectwa pracy za wnioskowany okres. Decyzją z 8 lipca 2021 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w O. odmówił A. C. prawa do ponownego obliczenia wysokości emerytury albowiem nie zmieniły się parametry rzutujące na jej wysokość. Odwołanie od każdej z powyższych decyzji złożyła A. C. wskazując na wadliwe pominięcie wnioskowanego okresu i tym samym błędne obliczenie wartości kapitału początkowego i błędne obliczenie wysokości emerytury. Organ rentowy wniósł o oddalenie obydwu odwołań. Sąd ustalił, co następuje: Odwołująca A. C. urodzona (...) , otrzymała prawo do emerytury poczynając od 1 października 2017 r.. Wydanie decyzji emerytalnej poprzedzone zostało wydaniem decyzji o ustaleniu wartości kapitału początkowego. Ustalając tę wartość, organ rentowy przyjął okres składkowy w rozmiarze 16 lat i 2 miesiące tj. 194 miesiące oraz okres nieskładkowy – 6 miesięcy z tytułu sprawowania opieki nad dzieckiem. Podstawę wymiaru kapitału początkowego, ZUS ustalił przyjmując wskaźnik wysokości podstawy wymiaru kapitału początkowego – 52,57% obliczony od wynagrodzenia z lat 1979 – 88. Przy ustalaniu wysokości kapitału początkowego, ZUS pominął okres 1.07.1980 – 31.10.1981 albowiem za ten okres wnioskodawczyni nie przedstawiła dokumentu potwierdzającego istnienie stosunku pracy. Wyliczając wartość emerytury w systemie tzw. zdefiniowanej składki, ZUS przyjął zwaloryzowaną wartość kapitału początkowego ustalonego w oparciu o wskazane wyżej wielkości. / bezsporne / . Pismem z 8 lipca 1980 r. D. C. , prowadzący na zasadzie ajencji sklep nr 50 w K. należący do (...) ( (...) ) w K. , wystąpił o zgodę na zatrudnienie odwołującej, noszącej wtedy nazwisko panieńskie – S. , na stanowisku sprzedawcy w powyższym sklepie. Równolegle z powyższym pismem, D. C. przysłał do Oddziału (...) w K. oświadczenie o zatrudnieniu od 1 lipca 1980 r. w prowadzonym przez siebie sklepie odwołującej na stanowisku sprzedawcy. dowód: pisma D. C. w aktach ZUS. Odwołująca w powyższym sklepie pracowała do 2 listopada 1981 r. Z tym dniem rozwiązany został stosunek pracy w oparciu o porozumienie stron. Do chwili rozwiązania stosunku pracy odwołująca wykonywała pracę każdego dnia roboczego w wymiarze 8 godzin. dowód: zeznania świadka D. C. , zeznania odwołującej. Związek małżeński odwołującej i D. C. został zawarty 29 grudnia 1982 r. dowód: odpis skrócony aktu małżeństwa w aktach sprawy. Sąd zważył, co następuje: Zgodnie z przepisem art. 25 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych , podstawę obliczenia emerytury, dla osoby urodzonej po dniu 31 grudnia 1948 r., stanowi kwota składek na ubezpieczenie emerytalne, z uwzględnieniem waloryzacji składek zewidencjonowanych na koncie ubezpieczonego do końca miesiąca poprzedzającego miesiąc, od którego przysługuje wypłata emerytury, oraz zwaloryzowanego kapitału początkowego określonego w art. 173-175 . Jak wynika z powyższego, jedną z wielkości branych pod uwagę przy obliczaniu wysokości emerytury w powyższym trybie, jest wartość kapitału początkowego, następnie waloryzowanego. Zgodnie z przepisem art. 174 ust.1 i 2 ustawy z dnia 17.12.1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych , kapitał początkowy ustala się na zasadach odpowiednich przy ustalaniu wysokości emerytury na podstawie art. 53 ustawy przy czym przebyte okresy składkowe i nieskładkowe przyjmuje się z okresu sprzed 1 stycznia 1999 r. Zgodnie z przepisem art. 53 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych , emerytura wynosi: 1) 24 % kwoty bazowej, o której mowa w art. 19, oraz 2) po 1,3 % podstawy jej wymiaru za każdy rok okresów składkowych; 3) po 0,7 % podstawy jej wymiaru za każdy rok okresów nieskładkowych. Sporny w niniejszej sprawie pozostawał rozmiar okresów składkowych przypadających przed 1 stycznia 1999 r. Rozmiar takich okresów – jak wynika z zacytowanych przepisów – wpływa na wartość kapitału początkowego a ten z kolei wpływa na wysokość emerytury ustalanej w systemie tzw. składki zdefiniowanej. Zgodnie z przepisem art.6 ust.2 pkt 1 lit. a cytowanej wyżej ustawy za okresy o składkowe uważa się przypadające przed dniem 15 listopada 1991 r. okresy zatrudnienia po ukończeniu 15 lat życia w wymiarze nie niższym niż połowa pełnego wymiaru czasu pracy, jeżeli w tych okresach pracownik pobierał wynagrodzenie. Dla uznania okresu zatrudnienia wykonywanego przed wejściem w życie ustawy z 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych , za okres składkowy w rozumieniu art. 6 ust. 1 pkt 2 i art. 6 ust. 2 tej ustawy, nie jest wymagane wykazanie przez osobę ubiegającą się o emeryturę lub rentę opłacania przez pracodawcę składek na pracownicze ubezpieczenie społeczne. Pogląd taki zawarł Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 6 kwietnia 2007 r. w sprawie II UK 185/06 ( OSNAPiUS 2008/9-10/143). Sąd rozpoznający niniejszą sprawę w pełni ten pogląd oraz ocenę prawną zawartą w uzasadnieniu cytowanego orzeczenia w pełni podziela zwłaszcza, iż pogląd ten w orzecznictwie Sądu Najwyższego jest ugruntowany (por. uchwałę SN z dnia 11 maja 1994 r., II UZP 5/94, OSNAPiUS 1994, nr 6, poz. 97, wyroki SN: z dnia 24 marca 1995 r., II URN 7/95, OSNAPiUS 1995, nr 17, poz. 219; wyrok z dnia 5 kwietnia 1995 r., II UR 3/95, OSNAPiUS 1995, nr 17, poz. 222; wyrok z dnia 23 marca 1999 r., II UKN 535/98, OSNAPiUS 2000, nr 10, poz. 402; wyrok z dnia 14 marca 2006 r., I UK 205/05, PP 2006, nr 5;). Z treści punktu III ppkt 2 i punktu IV decyzji z 26 września 2017 r. wynika, że do obliczenia wartości kapitału początkowego zastosowano do łącznie 194 miesiące okresów składkowych. Poprzedzający tę decyzję wykaz wprowadzonych okresów ubezpieczonego pomija zgłoszony przy wniosku o ponowne obliczenie wysokości emerytury okres 1.07.1980 – 31.10.1981. Przeprowadzone w sprawie postępowanie dowodowe wykazało dysponowanie przez odwołującą dalszym okresem składkowym rzutującym w pierwszej kolejności na wyższą wartość kapitału początkowego niż ta ustalona pierwotnie co z kolei przełożyć się winno na konieczność ponownego obliczenia wysokości emerytury w tzw. systemie składki zdefiniowanej. Odwołująca bowiem legitymuje się dalszym okresem składkowym dotychczas nieuwzględnionym przy ustalaniu wartości kapitału początkowego. Przedstawione w postepowaniu o ponowne ustalenie wysokości emerytury dokumenty uzyskane z archiwum przechowującego dokumentację byłego (...) wskazują na zatrudnienie odwołującej w należącej do przedsiębiorstwa placówce handlowej w charakterze sprzedawcy za wynagrodzeniem miesięcznym w kwocie 4 000 zł a złożone w postępowaniu odwoławczym zeznania świadka wskazują na wykonywanie przez odwołująca pracy w pełnym wymiarze czasu pracy. Uznaniu powyższych elementów za wypełniające pojęcie stosunku pracy nie sprzeciwia się pozostawanie odwołującej w związku małżeńskim z D. C. . W badanym okresie między odwołującą a pracodawcą nie było relacji małżeńskich a to z kolei oznacza, że odwołująca w tym czasie nie spełniała warunków do uznania jej za osobę współpracującą. Spełnione zostały więc w pełni przesłanki cytowanego wyżej przepisu art. 6 ust. 2 pkt 1 lit. a ustawy z 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z FUS aby wskazany przez odwołującą okres uznać jako okres składkowy co z kolei rzutuje na wyższą niż dotychczas ustalona wartość kapitału początkowego, który po zwaloryzowaniu sprawi o wyższej wysokości emerytury. W tych warunkach odwołania jako uzasadnione prowadziły do zmiany każdej z zaskarżonych decyzji, odpowiednio jak w punktach 1 i 2 sentencji wyroku. Ustalając datę ponownego obliczenia wysokości emerytury, sąd uznał za usprawiedliwione przyjęcie daty 1 marca 2021 r. Wniosek o ponowne obliczenie wysokości emerytury z dokumentami potwierdzającymi dalszy okres zatrudnienia odwołującej został złożony w marcu 2021 r. po czym organ rentowy wydał decyzję odmowną 11 maja 2021 r. Przed uprawomocnieniem powyższej decyzji, odwołująca złożyła wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy uzupełniając materiał dowodowy o pisemne oświadczenie ówczesnego pracodawcy. W tych warunkach ZUS wydając decyzję 8 lipca 2021 r., załatwił nią również wniosek z marca 2021 r. Romuald Kompanowski

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI