V U 804/19
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy oddalił odwołanie wnioskodawczyni od decyzji ZUS odmawiającej uchylenia wcześniejszej decyzji o wysokości emerytury, uznając, że wyrok Trybunału Konstytucyjnego dotyczący pomniejszenia podstawy emerytury nie ma zastosowania do osób, które prawo do emerytury uzyskały na podstawie Karty Nauczyciela.
Wnioskodawczyni G.S. odwołała się od decyzji ZUS, która odmówiła uchylenia decyzji z 2015 r. ustalającej wysokość jej emerytury. ZUS, stosując art. 25 ust. 1b ustawy emerytalnej, pomniejszył podstawę obliczenia emerytury o kwotę wcześniej pobranych świadczeń. Wnioskodawczyni argumentowała, że wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 2019 r. (sygn. P 20/16), uznający ten przepis za niezgodny z Konstytucją w określonym zakresie, powinien mieć zastosowanie również do niej, gdyż prawo do wcześniejszej emerytury uzyskała na podstawie Karty Nauczyciela. Sąd Okręgowy oddalił odwołanie, stwierdzając, że wyrok TK dotyczy wyłącznie kobiet urodzonych w 1953 r., które nabyły prawo do emerytury na podstawie art. 46 ustawy emerytalnej, a nie na podstawie art. 47 czy art. 88 Karty Nauczyciela.
Sprawa dotyczyła odwołania G.S. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Legnicy, która odmówiła uchylenia decyzji z 12 listopada 2015 r. ustalającej wysokość emerytury wnioskodawczyni. W decyzji z 2015 r. ZUS przyznał G.S. prawo do emerytury po osiągnięciu powszechnego wieku emerytalnego i ustalił jej wysokość. Jednocześnie, zgodnie z art. 25 ust. 1b ustawy o emeryturach i rentach z FUS, pomniejszył podstawę obliczenia tej emerytury o kwotę wcześniej pobranych świadczeń z tytułu wcześniejszej emerytury nauczycielskiej (przyznanej na podstawie art. 88 Karty Nauczyciela). Wnioskodawczyni złożyła wniosek o wznowienie postępowania i uchylenie decyzji z 2015 r. w związku z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z 6 marca 2019 r. (sygn. P 20/16), który orzekł o niezgodności art. 25 ust. 1b ustawy emerytalnej z Konstytucją RP w zakresie dotyczącym kobiet urodzonych w 1953 r., które nabyły prawo do emerytury na podstawie art. 46 tej ustawy. ZUS odmówił uchylenia decyzji, argumentując, że wyrok TK nie ma zastosowania do wnioskodawczyni, ponieważ prawo do jej emerytury nauczycielskiej zostało uzyskane na podstawie art. 47 ustawy emerytalnej, a nie art. 46. Sąd Okręgowy w Legnicy podzielił stanowisko ZUS i oddalił odwołanie. Sąd wyjaśnił, że wyrok Trybunału Konstytucyjnego dotyczy ściśle określonej grupy osób (kobiet urodzonych w 1953 r., które nabyły prawo do emerytury na podstawie art. 46 ustawy emerytalnej) i nie może być stosowany rozszerzająco do innych stanów prawnych, w tym do osób, które prawo do emerytury uzyskały na podstawie przepisów Karty Nauczyciela (art. 88 K.N. w zw. z art. 47 ustawy emerytalnej). Sąd podkreślił, że przepis art. 25 ust. 1b ustawy emerytalnej, mimo że określa zasady pomniejszania emerytury, został zakwestionowany przez TK jedynie w specyficznym zakresie, a nie w całości.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Nie, wyrok Trybunału Konstytucyjnego nie ma zastosowania do wnioskodawczyni, ponieważ dotyczy on wyłącznie kobiet urodzonych w 1953 r., które nabyły prawo do emerytury na podstawie art. 46 ustawy emerytalnej, a nie na podstawie art. 47 tej ustawy lub przepisów Karty Nauczyciela.
Uzasadnienie
Sąd stwierdził, że wyrok Trybunału Konstytucyjnego ma ścisłe zastosowanie do konkretnej regulacji (art. 25 ust. 1b ustawy emerytalnej) i określonej grupy osób (kobiety urodzone w 1953 r., prawo do emerytury na podstawie art. 46). Nie można go interpretować rozszerzająco ani stosować analogicznie do innych stanów prawnych, takich jak prawo do emerytury uzyskane na podstawie Karty Nauczyciela.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalenie odwołania
Strona wygrywająca
Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w L.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| G. S. | osoba_fizyczna | wnioskodawca |
| Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w L. | instytucja | organ rentowy |
Przepisy (7)
Główne
ustawa emerytalna art. 47
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Określa odrębne zasady przechodzenia na emeryturę, bez względu na wiek, dla nauczycieli urodzonych po 31 grudnia 1948 r. a przed 1 stycznia 1969 r. Była to podstawa przyznania emerytury wnioskodawczyni.
Karta Nauczyciela art. 88
Ustawa Karta Nauczyciela
Przepis ten, w związku z art. 47 ustawy emerytalnej, stanowił podstawę przyznania wnioskodawczyni prawa do emerytury nauczycielskiej bez względu na wiek.
Pomocnicze
ustawa emerytalna art. 25 § ust. 1b
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Przepis ten, w brzmieniu obowiązującym do 30 września 2017 r., został uznany przez TK za niezgodny z Konstytucją RP w zakresie dotyczącym kobiet urodzonych w 1953 r., które przed 1 stycznia 2013 r. nabyły prawo do emerytury na podstawie art. 46 tej ustawy. Sąd podkreślił, że wyrok TK nie zakwestionował przepisu w całości, a jedynie w tym specyficznym zakresie.
ustawa emerytalna art. 46
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Reguluje zasady uzyskania prawa do wcześniejszej emerytury na warunkach określonych w innych przepisach. Wyrok TK odnosi się do osób nabywających prawo na podstawie tego artykułu.
k.p.c. art. 477¹⁴ § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.a. art. 151 § § 1 pkt 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 145a
Kodeks postępowania administracyjnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 6 marca 2019 r. (sygn. P 20/16) dotyczy wyłącznie kobiet urodzonych w 1953 r., które nabyły prawo do emerytury na podstawie art. 46 ustawy emerytalnej, a nie na podstawie art. 47 ustawy emerytalnej lub przepisów Karty Nauczyciela. Orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego nie może być poddane rozszerzającej interpretacji ani analogii w celu objęcia nim innych stanów prawnych.
Odrzucone argumenty
Wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 6 marca 2019 r. (sygn. P 20/16) powinien mieć zastosowanie do wnioskodawczyni, ponieważ dotyczy przepisu art. 25 ust. 1b ustawy emerytalnej, który został zakwestionowany przez TK, a prawo do jej emerytury nauczycielskiej zostało uzyskane na podstawie przepisów Karty Nauczyciela.
Godne uwagi sformułowania
Orzeczenie Trybunału nie może być poddane rozszerzającej interpretacji czy analogii, w wyniku których ocenie miałyby podlegać inne stany prawne, nawet jeśli ze względu na swój charakter są zbliżone.
Skład orzekający
Regina Stępień
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "interpretacja zakresu zastosowania wyroków Trybunału Konstytucyjnego, zwłaszcza w sprawach dotyczących emerytur i rent, oraz rozróżnienie podstaw nabycia prawa do świadczeń."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z wyrokiem TK z 2019 r. i prawem do emerytury na podstawie Karty Nauczyciela. Może być mniej bezpośrednio stosowalne do innych grup zawodowych lub innych podstaw prawnych nabycia emerytury.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa jest interesująca dla prawników specjalizujących się w prawie ubezpieczeń społecznych i emerytalnym, ponieważ dotyczy interpretacji wyroku Trybunału Konstytucyjnego i jego wpływu na konkretne grupy zawodowe.
“Emerytura nauczycielska a wyrok TK: Czy wcześniejsze świadczenie zawsze oznacza niższe?”
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt V U 804/19 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 18 maja 2020 r. Sąd Okręgowy - Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Legnicy w składzie: Przewodniczący: sędzia Regina Stępień Protokolant : star. sekr. sądowy Ewelina Trzeciak po rozpoznaniu w dniu 18 maja 2020 r. w Legnicy sprawy z wniosku G. S. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w L. o wysokość emerytury i wyrównanie na skutek odwołania G. S. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w L. z dnia 10 maja 2019 r. znak (...)- (...) oddala odwołanie Regina Stępień Sygn. Akt V U 804/19 UZASADNIENIE Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w L. , rozpoznając wniosek G. S. z 29 marca 2019r., decyzją z 10 maja 2019r. odmówił uchylenia decyzji z 12 listopada 2015r. W uzasadnieniu wskazał, że wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 6 marca 2019r. orzekający o niezgodności z Konstytucja RP art. 25 ust. 1 b ustawy z 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach z FUS w zakresie jakim dotyczy urodzonych w 1953r. kobiet, które dniem 1 stycznia 2013r. nabyły prawo do emerytury na podstawie art. 46 tej ustawy – nie ma zastosowania do wnioskodawczyni, bowiem ona prawo do emerytury uzyskała na podstawie art. 47 ustawy emerytalnej. G. S. odwołała się od przedmiotowej decyzji wskazując, że orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego z 6 marca 2019r. ma do niej zastosowanie bowiem ma prawo do wcześniejszej emerytury uzyskała na podstawie art. 88 Karty Nauczyciela. W odpowiedzi organ rentowy wniósł o oddalenie odwołania argumentując jak w skarżonej decyzji. Sąd ustalił: G. S. urodziła się w dniu (...) W dniu 31 sierpnia 2007r. złożyła wniosek o przyznanie prawa do emerytury nauczycielskiej. Organ rentowy decyzją z 10 września 2007r. przyznał jej prawo do tego świadczenia na podstawie art. 88 ustawy Karta Nauczyciela w zw. z art. 47 ustawy z 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach z FUS. (bez względu na wiek). Wnioskodawczyni pobierała to świadczenie, które do dnia 30 września 2015r. wypłacone zostało w łącznej kwocie 164 004, 87 zł. W dniu 20 października 2015r. ubezpieczona złożyła wniosek o przyznanie jej emerytury po osiągnięciu powszechnego wieku emerytalnego. Decyzją z12 listopada 2015r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w L. przyznał jej prawo emerytury od miesiąca złożenia wniosku po osiągnięciu wieku emerytalnego tj. od (...) ustalił przy tym wysokość tej emerytury w kwocie 2 031, 81 zł (zgodnie z art. 53 ustawy emerytalnej) oraz w kwocie 1 751, 39 zł (zgodnie z art. 26 tej ustawy), oraz w kwocie 1 807, 47 zł (zgodnie z art. 183 ww. ustawy). Wobec faktu, iż tak ustalona emerytura była niższa od dotychczas pobieranej emerytury nauczycielskiej w wysokości 2 025 zł, wskazał, iż nadal będzie ona wypłacana jako korzystniejsza. Przy obliczeniu wysokości emerytury na podstawie art. 26 183 ustawy emerytalnej i art. 183, zgodnie z treścią art. 25 ust. 1b ustawy o emeryturach i rentach z FUS, pomniejszył podstawę obliczenia emerytury o kwotę stanowiącą sumę kwot pobranych emerytur tj. o kwotę 164 004, 87 zł. Ubezpieczona w dniu 29 marca 2019r. złożyła w ZUS Oddział w L. wniosek o wznowienie postępowania i uchylenie decyzji z 12 listopada 2015r. w związku z treścią wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 6 marca 2019r. oraz wniosek o „wydanie nowej decyzji, w której emerytura zostanie obliczona bez zastosowania przepisu art. 25 ust. 1b ustawy o emeryturach i rentach z FUS”. Postanowieniem z 10 maja 2019r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w L. , po rozpatrzeniu ww. wniosku postanowił wznowić postępowanie w sprawie zakończonej ostateczną decyzją Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w L. z12 listopada 2015r. w sprawie ustalenia wysokości emerytury. W uzasadnieniu organ wskazał, że tą decyzją Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w L. przyznał prawo i ustalił wysokość emerytury z tytułu osiągnięcia powszechnego wieku emerytalnego. Ustalając wysokość przyznanego świadczenia organ dokonał pomniejszenia podstawy obliczenia emerytury o sumę kwot wcześniej pobranych emerytur. Wyrokiem z dnia 6 marca 2019 r. Trybunał Konstytucyjny orzekł, że przepis, na podstawie którego nastąpiło obniżenie podstawy obliczenia emerytury jest niezgodny z przepisami Konstytucji Rzeczpospolitej. Organ dodał, że w sprawie zakończonej prawomocną decyzją wznawia się postępowanie, gdy Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności aktu normatywnego - na podstawie którego została wydana decyzja - z Konstytucją , jeżeli wniosek o wznowienie postępowania został zgłoszony w terminie miesiąca od wejścia w życie wyroku. Decyzją 10 maja 2019r. organ rentowy odmówił uchylenia decyzji 12 listopada 2015r. - na podstawie art. 151§ 1 pkt 1 k.p. a w zw. z art. 145a ( bezsporne a nadto akta ubezpieczeniowe ) Sąd zważył: Odwołanie jest nieuzasadnione. Trybunał Konstytucyjny wyrokiem z dnia 6 marca 2019 r. w sprawie P 20/16 orzekł, iż art. 25 ust. 1b ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz.U. z 2018 r. poz. 1270 oraz z 2019 r. poz. 39), w brzmieniu obowiązującym do 30 września 2017 r., w zakresie, w jakim dotyczy urodzonych w 1953 r. kobiet, które przed 1 stycznia 2013 r. nabyły prawo do emerytury na podstawie art. 46 tej ustawy, jest niezgodny z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej . Zaś art. 46 ustawy o emeryturach i rentach reguluje kwestię zasad uzyskania prawa do wcześniejszej emerytury, na warunkach określonych w art. 29, 32, 33 i 39 tej ustawy. Natomiast w myśl art. 47 ww. ustawy odrębne przepisy określają zasady przechodzenia na emeryturę, bez względu na wiek nauczycieli urodzonych po dniu 31 grudnia 1948r. a przed 1 stycznia 1969. Ta regulacja była podstawą uzyskania prawa do emerytury nauczycielskiej przez wnioskodawczynię. Wobec czego orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego z 6 marca 2019r. nie może zostać zastosowane do ustalenia wysokości emerytury wnioskodawczyni. Treść tego rozstrzygnięcia odnosi się ściśle do określonej regulacji tj. art. 25 ust. 1 b ustawy emerytalnej w odniesieniu do emerytury, których prawo zostało uzyskane przy spełnieniu warunków z art. 46 tej ustawy. Orzeczenie Trybunału nie może być poddane rozszerzającej interpretacji czy analogii, w wyniku których ocenie miałyby podlegać inne stany prawne, nawet jeśli ze względu na swój charakter są zbliżone. Przepis art. 25 ust. 1b nie został przez Trybunał zakwestionowany w całości, a jednie w takim zakresie w jakim odnosił się do urodzonych w 1953 r. kobiet, które przed 1 stycznia 2013 r. nabyły prawo do emerytury na podstawie art. 46 tej ustawy, jest niezgodny z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej . Bez znaczenia przy tym jest to, że przepis art. 25 ust. 1b określa zasady pomniejszania emerytury (uzyskanej na podstawie art. 24 ustawy emerytalnej) o kwoty pobranych emerytury, do których prawo zostało przyznane na podstawie art. 46, 50, 50a, 50e, 184 ustawy emerytalnej lub art. 88 Karty Nauczyciela. Wobec czego odwołanie ubezpieczonej na podstawie art. 477 14 § 1 kpc zostało oddalone. Regina Stępień
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI