Orzeczenie · 2023-05-23

V U 7/23

Sąd
Sąd Okręgowy w Piotrkowie Trybunalskim
Miejsce
Piotrków Trybunalski
Data
2023-05-23
SAOSubezpieczenia społeczneemerytury i rentyŚredniaokręgowy
ubezpieczenia społeczneemeryturakapitał początkowypraca nakładczaokresy składkoweZUSprawo pracywynagrodzenie

Sprawa dotyczyła odwołania E. G. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w T., który odmówił ustalenia kapitału początkowego i przyznania prawa do emerytury. Głównym powodem odmowy było nieuwzględnienie przez ZUS okresu zatrudnienia wnioskodawczyni w charakterze chałupniczki od 1 grudnia 1979 roku do 30 kwietnia 1990 roku. Organ rentowy argumentował, że brak jest dokumentacji płacowej pozwalającej na udowodnienie, iż w tym okresie wnioskodawczyni osiągała wynagrodzenie stanowiące co najmniej 50% najniższego wynagrodzenia obowiązującego w tamtym czasie. Sąd Okręgowy w Piotrkowie Trybunalskim, po przeprowadzeniu postępowania dowodowego, uznał odwołanie za uzasadnione. Sąd ustalił, że wnioskodawczyni pracowała jako szwaczka-chałupniczka, wykonując pracę nakładczą w pełnym wymiarze czasu pracy i wyrabiając normy produkcyjne, często je przekraczając. Opierając się na zeznaniach wnioskodawczyni i świadka E. O., a także na przepisach rozporządzenia Rady Ministrów z 1975 r. dotyczących pracy nakładczej, sąd stwierdził, że ilość pracy była ustalana w taki sposób, aby zapewnić wynagrodzenie co najmniej w wysokości połowy minimalnego wynagrodzenia. Sąd podkreślił, że w postępowaniu sądowym można korzystać z wszelkich środków dowodowych, a nie tylko tych dopuszczalnych przed organem rentowym. Zeznania świadków i wnioskodawczyni, a także analiza przykładowego wynagrodzenia innego chałupnika, pozwoliły sądowi na ustalenie, że wnioskodawczyni spełniała wymóg dochodów. Ponadto, fakt, że praca nakładcza stanowiła jedyne źródło utrzymania wnioskodawczyni, nakazywał ustalenie normy zapewniającej wynagrodzenie nie niższe od najniższego. W konsekwencji, sąd zmienił zaskarżone decyzje ZUS, przyznając E. G. prawo do ustalenia kapitału początkowego i emerytury po uwzględnieniu spornego okresu zatrudnienia.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Ustalanie prawa do świadczeń emerytalnych w przypadku pracy nakładczej i braku pełnej dokumentacji płacowej, dopuszczalność dowodów w postępowaniu sądowym.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznego okresu i rodzaju zatrudnienia (praca nakładcza), a także interpretacji przepisów sprzed nowelizacji.

Zagadnienia prawne (2)

Czy okres pracy nakładczej może zostać zaliczony do okresów składkowych przy ustalaniu kapitału początkowego i prawa do emerytury, jeśli wnioskodawca nie dysponuje pełną dokumentacją płacową, ale istnieją inne dowody potwierdzające osiąganie wymaganego wynagrodzenia?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, okres pracy nakładczej może zostać zaliczony, jeśli inne dowody, dopuszczalne w postępowaniu sądowym, potwierdzą, że wnioskodawca osiągał wynagrodzenie co najmniej w wysokości połowy minimalnego wynagrodzenia.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że w postępowaniu sądowym można stosować szersze środki dowodowe niż w postępowaniu administracyjnym przed ZUS. Na podstawie zeznań świadków i wnioskodawczyni, a także przepisów dotyczących pracy nakładczej, sąd ustalił, że normy pracy były tak ustalane, aby zapewnić wynagrodzenie co najmniej w połowie minimalnego, a wnioskodawczyni te normy realizowała, często je przekraczając.

Jakie dowody mogą być wykorzystane do ustalenia wysokości wynagrodzenia w okresie pracy nakładczej, gdy dokumentacja płacowa nie zachowała się?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

W postępowaniu sądowym można wykorzystać wszelkie środki dowodowe przewidziane w kodeksie postępowania cywilnego, w tym zeznania świadków i stron, a także inne dokumenty, takie jak świadectwa pracy.

Uzasadnienie

Sąd powołał się na orzecznictwo Sądu Najwyższego wskazujące, że ograniczenia dowodowe dotyczące dokumentacji płacowej dotyczą postępowania przed organami rentowymi, a nie postępowania sądowego. W sądzie można udowadniać okoliczności mające wpływ na świadczenia wszelkimi dopuszczalnymi środkami.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Zmienia zaskarżone decyzje i przyznaje prawo do ustalenia kapitału początkowego i emerytury
Strona wygrywająca
E. G.

Strony

NazwaTypRola
E. G.osoba_fizycznawnioskodawczyni
Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w T.instytucjaorgan rentowy

Przepisy (5)

Główne

ustawa o emeryturach i rentach z FUS art. 6 § ust. 1 pkt 11

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Za okresy składkowe uważa się okresy pracy nakładczej objętej ubezpieczeniem społecznym, za które opłacono składkę, lub przypadającej przed objęciem obowiązkiem ubezpieczenia, jeżeli w tych okresach osoba wykonująca taką pracę uzyskiwała wynagrodzenie w wysokości co najmniej 50% obowiązującego najniższego wynagrodzenia.

ustawa o emeryturach i rentach z FUS art. 24

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Określa wiek emerytalny dla ubezpieczonych urodzonych po 31 grudnia 1948 r.

ustawa o emeryturach i rentach z FUS art. 25

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Określa podstawę obliczenia emerytury.

Pomocnicze

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 31 grudnia 1975 r. w sprawie uprawnień pracowniczych osób wykonujących pracę nakładczą art. § 3

Określa, że w umowie o pracę nakładczą strony określają minimalną miesięczną ilość pracy, której wykonanie zapewnia uzyskanie co najmniej 50% najniższego wynagrodzenia. Jeśli praca nakładcza stanowi wyłączne lub główne źródło utrzymania, wynagrodzenie powinno być nie mniejsze od najniższego wynagrodzenia.

k.p.c. art. 477¹⁴ § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Praca nakładcza stanowi okres składkowy, jeśli wnioskodawca osiągał wynagrodzenie co najmniej w wysokości połowy minimalnego wynagrodzenia. • W postępowaniu sądowym dopuszczalne są wszelkie środki dowodowe do ustalenia wysokości wynagrodzenia, w tym zeznania świadków i stron, nawet przy braku dokumentacji płacowej. • Normy pracy nakładczej były ustalane w sposób zapewniający wynagrodzenie co najmniej w połowie minimalnego, a wnioskodawczyni te normy realizowała i przekraczała. • Praca nakładcza była jedynym źródłem utrzymania wnioskodawczyni, co nakładało obowiązek zapewnienia wynagrodzenia nie niższego od najniższego.

Odrzucone argumenty

Brak dokumentacji płacowej uniemożliwia udowodnienie wysokości wynagrodzenia w okresie pracy nakładczej. • Okres pracy nakładczej nie może zostać zaliczony do stażu pracy bez jednoznacznego potwierdzenia wysokości wynagrodzenia.

Godne uwagi sformułowania

Sąd nie jest jednak związany takimi ograniczeniami dowodowymi jak organ rentowy. • W postępowaniu przed sądami pracy i ubezpieczeń społecznych okoliczności mające wpływ na prawo do świadczeń lub ich wysokości mogą być udowadniane wszelkimi środkami dowodowymi, przewidzianymi w kodeksie postępowania cywilnego.

Skład orzekający

Urszula Sipińska-Sęk

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalanie prawa do świadczeń emerytalnych w przypadku pracy nakładczej i braku pełnej dokumentacji płacowej, dopuszczalność dowodów w postępowaniu sądowym."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznego okresu i rodzaju zatrudnienia (praca nakładcza), a także interpretacji przepisów sprzed nowelizacji.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak sąd może pomóc obywatelowi w dochodzeniu swoich praw, gdy instytucje stosują zbyt restrykcyjne podejście do dowodów, szczególnie w kontekście historycznych form zatrudnienia.

ZUS odmówił emerytury przez brak dokumentów? Sąd stanął po stronie pracownika!

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst