V U 63/16

Sygn. akt VU 63/16 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 4 listopada 2016 r. Sąd Rejonowy w Rybniku, V Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący: SSR Wiesław Jakubiec Sędziowie/Ławnicy: -/- Protokolant : st. sekr. sądowy Aldona Fojcik po rozpoznaniu w dniu 4 listopada 2016 r. w Rybniku na rozprawie sprawy Gminy R. - Ośrodka Pomocy (...) w R. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w R. o zasiłek pogrzebowy na skutek odwołania Gminy R. - Ośrodka Pomocy (...) w R. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w R. z dnia 21 grudnia 2015 r., znak: 340000/PW/00052402 o d d a l a o d w o ł a n i e . Sygn. akt V U 63/16 UZASADNIENIE Decyzją z 21 grudnia 2015 roku nr (...) -2015-KS Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w R. odmówił Gminie R. - Ośrodkowi Pomocy (...) w R. prawa do zasiłku pogrzebowego po dziecku przedwcześnie urodzonym w dniu (...) przez N. S. wskazując w uzasadnieniu, że wniosek o wypłatę zasiłku pogrzebowego został złożony po upływie ustawowego 12 miesięcznego terminu i nie przedłożono odpisu skróconego aktu zgonu bądź odpisu zupełnego aktu urodzenia z adnotacją, że dziecko urodziło się martwe. W odwołaniu Gmina R. - Ośrodek Pomocy (...) w R. wniosła o przyznanie prawa do zasiłku, ewentualnie o uchylenie decyzji i przekazanie sprawy do rozpatrzenia organowi rentowemu. W uzasadnieniu podała, że dopiero w dniu 6 maja 2015 roku otrzymała od Szpitala (...) w R. informację o konieczności pochówku martwo urodzonego dziecka o nieoznaczalnej płci, urodzonego przez N. S. . Dodała, że Gmina R. za pośrednictwem (...) dokonała pochówku i złożyła wniosek o zasiłek pogrzebowy w dniu 24 listopada 2014 roku. Wskazała, że zgodnie z ówcześnie obowiązującymi przepisami ustawy z dnia 29.09.1986 r. Prawo o aktach stanu cywilnego (t.j. z 2011, Dz.U. nr 212, poz. 1264 ze zm.) sporządzenie aktu nie było możliwe na skutek braku oznaczenia płci dziecka. Zauważyła, że obowiązek dołączenia aktu określony w § 16 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 11 października 2011 r. w sprawie postępowania o świadczenia emerytalno- rentowe jest tylko przepisem aktu wykonawczego, a nadto wskazuje, iż „powinno się” dołączyć akt, a nie „dołącza się”. Okoliczności zachowania terminu uzasadniła dowiedzeniem się o konieczności pochówku w dniu 6 maja 2015 roku. W odpowiedzi na odwołanie organ rentowy wniósł o jego odrzucenie wskazując, że decyzja została doręczona w dniu 29 grudnia 2015 roku, a odwołanie zostało złożone w dniu 1 lutego 2016 roku, tj. z przekroczeniem terminu miesięcznego. A nadto podtrzymał swoje wcześniejsze twierdzenia. W piśmie z 10.05.2016 r. Gmina R. wskazała, że odwołanie wysłała za pośrednictwem Poczty Polskiej SA w dniu 28.01.2016 r. Sąd ustalił: W dniu 3 września 2014 r. w Szpitalu (...) im. dr J. R. w R. N. S. urodziła martwy 8- tygodniowy płód o nieoznaczonej płci. Ojciec dziecka P. S. podlegał ubezpieczeniu społecznemu. Szpital z uwagi na brak oznaczenia płci nie zgłosił urodzenia do Urzędu Stanu Cywilnego. N. S. , która chociaż wyraziła początkowo chęć pochówku płodu, to mimo przeprowadzonej z nią później (po opuszczeniu szpitala) przez pracownika Szpitala rozmowy telefonicznej i wysłanego pisma, nie odebrała martwego płodu. Szpital powiadomił o konieczności pochówku Ośrodek Pomocy (...) w R. , który uzyskał od N. S. oświadczenie o zrzeczeniu się pochówku i odesłał mu dokumentację. Ostatecznie jednak Ośrodek Pomocy (...) w R. dokonał w dniu 18.05.2015 r. pochówku płodu za pośrednictwem Administracji (...) s.c. w R. . Koszt usługi wyniósł 1.490 zł. W dniu 30.11.2015 r. Ośrodek Pomocy (...) w R. złożył do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w R. wniosek o wypłatę zasiłku pogrzebowego (wysłano go w dniu 26.11.2015 r.). Decyzją z 21 grudnia 2015 roku nr (...) -2015-KS organ rentowy odmówił przyznania prawa do zasiłku pogrzebowego. dowód: pismo Szpitala z dnia 30.04.2015 r., oświadczenia N. S. , pismo (...) z dnia 24.04.2015 r., odpis zupełny aktu małżeństwa, dokument sporządzony przez lekarza K. N. ; faktura VAT k. 11, wniosek o wypłatę zasiłku; decyzja z 21 grudnia 2015 roku nr (...) -2015-KS Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie przedłożonych dokumentów, których wiarygodności żadna ze stron nie kwestionowała i które tworzą spójny oraz logiczny obraz. Sąd zważył: Gmina R. w trakcie postępowania wykazała, że – wbrew twierdzeniu organu rentowego- złożyła odwołanie w ustawowym terminie, w tej sytuacji bezzasadny był wniosek organu aby odwołanie odrzucić. Poza sporem pozostawała kwestia, że Gmina R. Ośrodek Pomocy (...) w R. dokonała pochówku martwego płodu urodzonego przez N. S. w dniu 3 września 2014 roku, ponosząc z tego tytułu koszty w wysokości 1490 zł. Problematyczną pozostawał kwestia czy Gmina składając wniosek o wypłatę zasiłku pogrzebowego załączyła do niego wszystkie wymagane dokumenty i czy złożyła przedmiotowy wniosek w terminie. Zgodnie z art. 78 ust. 2 ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych zasiłek pogrzebowy przysługuje również pracodawcy, pomocy społecznej, gminie, powiatowi, osobie prawnej kościoła lub związku wyznaniowego, jeżeli pokryły koszty pogrzebu. Stosownie do treści art. 81ust. 1 ww. ustawy prawo do zasiłku pogrzebowego wygasa w razie niezgłoszenia wniosku o jego przyznanie w okresie 12 miesięcy od dnia śmierci osoby, po której zasiłek przysługuje. Mając na uwadze powyższe regulacje stwierdzić należy, ze Gmina R. - Ośrodek Pomocy (...) w R. (...) nie dochowała terminu do zgłoszenia wniosku o wypłatę zasiłku pogrzebowego, który upływał w dniu 3 września 2015 roku. Termin ten winien być liczony od dnia urodzenia martwego dziecka, tj. 3 września 2014 roku. Brak jest okoliczności uzasadniających późniejsze rozpoczęcie biegu terminu wskazane w ust. 2 art. 81 ustawy, tj. nie było późniejszego odnalezienia zwłok, lub zidentyfikowania osoby zmarłej, a także innych przyczyn całkowicie niezależnych od osoby uprawnionej ( (...) ); i nie zostało to potwierdzone właściwym zaświadczeniem, aktem zgonu lub innym dokumentem urzędowym. (...) dowiedział się o śmierci dziecka w dniu 6 maja 2015 roku, miał zatem niemal 3 miesiące na zgłoszenie wniosku. Nadto regulacja przewidziana w przepisie ust. 2 art. 81 ww. ustawy mogła mieć zastosowanie jedynie wtedy „jeżeli zgłoszenie wniosku o zasiłek pogrzebowy w terminie określonym w ust. 1 było niemożliwe”. W niniejszej sprawie Gmina R. miała możliwość złożenie wniosku w dwunastomiesięcznym terminie od dnia urodzenia martwego płodu, jednak z niezrozumiałych powodów wniosek ten złożyła już po tym terminie. Niezależnie od powyższego, (...) nie przedłożył dokumentów mogących stanowić podstawę przyznania zasiłku pogrzebowego. Zgodnie § 16 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 11 października 2011 r. w sprawie postępowania o świadczenia emerytalno-rentowe do wniosku o zasiłek pogrzebowy powinny być dołączone: 1) odpis skrócony aktu zgonu albo odpis zupełny aktu urodzenia dziecka z adnotacją, że dziecko urodziło się martwe; (...) nie ma racji wskazując, iż „powinno się” nie jest równoznaczne z koniecznością; wyrażenie to określa obowiązek strony, co do dokumentów koniecznych do przedłożenia organowi rentowego. W uzasadnieniu wyroku z dnia 28 marca 2001 r., II UKN 297/00 Sąd Najwyższy wskazał, że do wniosku o rentę z tytułu niezdolności do pracy powinny być dołączone dowody uzasadniające prawo i wysokość tego świadczenia ( art. 116 ust. 5 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych ), co oznacza, że ciężar dowodu w tym zakresie spoczywa na wnioskodawcy. Rozporządzenie zostało wydane z delegacji ustawowej – przepisów ustawy emerytalnej. Zauważyć należy, że (...) nie załączył do wniosku żadnego dokumentu urzędowego z którego wynikałyby jakieś dane dotyczące płodu, z powodu śmierci którego zasiłek miałby być wypłacony. Ze złożonego formularza sporządzonego przez osobę podbijającą się pieczęcią (...) LEKARZ (...) w dniu 17.04.2015 r. wynika, że w rubryce „data urodzenia osoby zmarłej” jest 2014.03.09, w rubryce „miejsce urodzeni osoby zmarłej” jest R. , w rubryce „imiona i nazwiska rodziców osoby zmarłej” jest N. S. i P. S. . Z analizy przepisów Prawa o aktach stanu cywilnego z 1986 roku, a w szczególności art. 38 oraz art. 40 tej ustawy wynika, iż akt urodzenia dziecka sporządza się dla każdego dziecka bez względu na to czy urodziło się żywe czy martwe (art. 38 ust. 1); w akcie obowiązkowo wpisuje się m.in. płeć dziecka (art. 40 ust. 2 pkt 1); akt urodzenia sporządza się na podstawie pisemnego zgłoszenia urodzenia dziecka wystawionego przez właściwy podmiot, tj. lekarza, położną lub zakład opieki zdrowotnej (art. 40 ust. 1); w zgłoszeniu należy obowiązkowo wskazać m.in. płeć dziecka (art. 40 ust. 3 pkt 7). W orzecznictwie słusznie zatem zauważa się, iż niewskazanie płci dziecka uniemożliwia sporządzenie aktu urodzenia, nawet jeżeli dziecko urodziło się martwe; określenie płci należy do podmiotu uprawnionego do wystawienia pisemnego zgłoszenia urodzenia. Urodzenie dziecka martwego nie przesądza o braku możliwości ustalenia jego płci, można tego dokonać np. poprzez badanie cytogenetyczne materiału po poronieniu, o czym pełną świadomość miał (...) (vide k.6). W tym stanie rzeczy należało uznać odwołanie za bezzasadne i dlatego, na podstawie na podstawie przywołanych przepisów oraz art. 47714 § 1 k.p.c. , Sąd oddalił odwołanie.