V U 501/17

Sąd Okręgowy - Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w LegnicyLegnica2017-10-10
SAOSubezpieczenia społeczneemerytury i rentyNiskaokręgowy
ZUSemeryturazwrot świadczeńnienależne świadczeniaubezpieczenie społeczneprawo rentoweśmierć świadczeniobiorcy

Sąd oddalił odwołanie wnioskodawczyni od decyzji ZUS nakazującej zwrot nienależnie pobranej emerytury po zmarłej, uznając, że środki te stanowiły świadczenie nienależne.

Wnioskodawczyni Z. B. odwołała się od decyzji ZUS nakazującej jej zwrot 975,82 zł nienależnie pobranej emerytury po zmarłej J. P. Twierdziła, że kwotę tę przeznaczyła na pokrycie kosztów pogrzebu i zobowiązań zmarłej. Sąd ustalił, że prawo do emerytury ustało z dniem 31 marca 2017 r., a środki za kwiecień 2017 r. zostały wypłacone po śmierci świadczeniobiorcy. W związku z tym, sąd uznał świadczenie za nienależnie pobrane i oddalił odwołanie, wskazując jednocześnie na możliwość złożenia wniosku o odstąpienie od żądania zwrotu do ZUS.

Sprawa dotyczyła odwołania Z. B. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w L., która zobowiązała ją do zwrotu kwoty 975,82 zł nienależnie pobranej emerytury za okres od 1 kwietnia 2017 r. do 30 kwietnia 2017 r. Wnioskodawczyni argumentowała, że środki te zostały przeznaczone na pokrycie kosztów pogrzebu i zobowiązań zmarłej J. P., która była osobą niepełnosprawną intelektualnie i nie posiadała oszczędności. Sąd Okręgowy w Legnicy, rozpoznając sprawę, ustalił stan faktyczny, zgodnie z którym J. P. zmarła w dniu (...), a prawo do jej emerytury ustało z dniem 31 marca 2017 r. Mimo to, organ rentowy przekazał świadczenie za kwiecień 2017 r. na jej konto, a środki te zostały wypłacone przez wnioskodawczynię w dniu 6 kwietnia 2017 r. Sąd, powołując się na art. 138 ust. 1 i 3 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, uznał, że wypłacone świadczenie stanowiło świadczenie nienależnie pobrane, a obowiązek jego zwrotu ciąży na wnioskodawczyni. Sąd oddalił odwołanie Z. B., jednocześnie wskazując, że zgodnie z art. 138 ust. 6 tej ustawy, organ rentowy może odstąpić od żądania zwrotu w całości lub w części, jeżeli zachodzą szczególnie uzasadnione okoliczności, co wnioskodawczyni może zgłosić w odrębnym wniosku do ZUS.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, środki te stanowią świadczenie nienależne w rozumieniu art. 138 ustawy o emeryturach i rentach z FUS, a obowiązek zwrotu ciąży na osobie, która je pobrała.

Uzasadnienie

Prawo do emerytury ustało z dniem śmierci świadczeniobiorcy, a wypłata świadczenia za kolejny miesiąc była już świadczeniem nienależnym, nawet jeśli nastąpiła z przyczyn niezależnych od organu rentowego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie odwołania

Strona wygrywająca

Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w L.

Strony

NazwaTypRola
Z. B.osoba_fizycznawnioskodawczyni
Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w L.instytucjaorgan rentowy

Przepisy (5)

Główne

ustawa emerytalna art. 138 § 1

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Osoba, która nienależnie pobrała świadczenia, jest zobowiązana do ich zwrotu.

ustawa emerytalna art. 138 § 3

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Za nienależnie pobrane świadczenia uważa się również świadczenia wypłacone z przyczyn niezależnych od organu rentowego osobie innej niż wskazana w decyzji tego organu.

Pomocnicze

ustawa emerytalna art. 138 § 6

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Organ rentowy może odstąpić od żądania zwrotu nienależnie pobranych świadczeń w całości lub w części, jeżeli zachodzą szczególnie uzasadnione okoliczności.

ustawa emerytalna art. 101 § 2

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Prawo do świadczeń ustaje z dniem zgonu.

k.p.c. art. 477 § 14

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd oddala odwołanie, jeżeli nie ma podstaw do jego uwzględnienia.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Prawo do emerytury ustało z dniem śmierci świadczeniobiorcy. Świadczenie wypłacone po śmierci świadczeniobiorcy stanowi świadczenie nienależnie pobrane. Obowiązek zwrotu nienależnie pobranego świadczenia ciąży na osobie, która je pobrała.

Odrzucone argumenty

Przeznaczenie środków na cele związane z pochówkiem i zobowiązaniami zmarłej jako podstawa do umorzenia należności.

Godne uwagi sformułowania

świadczenie nienależne w rozumieniu art. 138 ustawy o emeryturach i rentach z FUS obowiązek zwrotu ciąży na wnioskodawczyni organ rentowy może odstąpić od żądania zwrotu ... jeżeli zachodzą szczególnie uzasadnione okoliczności

Skład orzekający

Krzysztof Główczyński

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Niska

Powoływalne dla: "Potwierdzenie zasad zwrotu nienależnie pobranych świadczeń emerytalnych po śmierci świadczeniobiorcy."

Ograniczenia: Sprawa dotyczy konkretnego stanu faktycznego i interpretacji przepisów dotyczących świadczeń ZUS. Możliwość odstąpienia od zwrotu zależy od indywidualnej oceny ZUS.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy powszechnego zagadnienia zwrotu świadczeń po śmierci bliskiej osoby, ale rozstrzygnięcie jest zgodne z przepisami i nie wnosi nowej wykładni.

Czy po śmierci bliskiego musisz oddawać jego emeryturę? Sąd wyjaśnia.

Dane finansowe

WPS: 975,82 PLN

Sektor

ubezpieczenia społeczne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt V U 501/17 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 10 października 2017 r. Sąd Okręgowy - Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Legnicy w składzie: Przewodniczący: SSO Krzysztof Główczyński Protokolant : star. sekr. sądowy Magdalena Teteruk po rozpoznaniu w dniu 10 października 2017 r. w Legnicy sprawy z wniosku Z. B. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w L. o odstąpienie od zobowiązania do zwrotu nienależnie pobranej emerytury na skutek odwołania Z. B. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w L. z dnia 8 maja 2017 r. znak (...) oddala odwołanie SSO Krzysztof Główczyński VU 501/17 UZASADNIENIE Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w L. decyzją z dnia 08 maja 2017 r. zobowiązał wnioskodawczynię Z. B. do zwrotu nienależnie pobranych świadczeń za okres od 01 kwietnia 2017r. do 30 kwietnia 2017 r. w kwocie 975,82 zł, które pobrała po zgodnie świadczeniobiorcy J. P. . W odwołaniu od powyższej decyzji Z. B. wniosła o umorzenie należności w kwocie 975,82 zł podając, że kwotę tę przeznaczyła na cele związane z pochówkiem i zobowiązaniami zmarłej powstałymi w ostatnich tygodniach życia przed przyjęciem do szpitala. Wnioskodawczyni podała, iż J. P. była osobą niepełnosprawną intelektualnie, wymagającą pomocy osoby drugiej. W czasie choroby nie posiadała żadnych oszczędności, gdyż żyła od emerytury do emerytury, a niekiedy na kredyt w sklepie. Z. B. stwierdziła, że pieniądze wybrała z konta w przekonaniu, że się zmarłej należały i choć w części pokryją wydatki. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w L. wniósł o oddalenie odwołania. W uzasadnieniu wskazał, że zmarła w dniu (...) J. P. była uprawniona do emerytury i dodatku pielęgnacyjnego, i świadczenia z tego tytułu były przekazywane na jej konto w (...) S.A. w terminie do 5 dnia każdego miesiąca. Informację o jej zgonie organ rentowy uzyskał w dniu 11 kwietnia 2017 r. od Z. B. wraz z wnioskiem o wypłatę zasiłku pogrzebowego i wówczas nie było już możliwe wstrzymanie wypłaty świadczenia za miesiąc kwiecień 2017 r. Środki z rachunku zmarłej wypłacono w dniu 06 kwietnia 2017 r. wnioskodawczyni. Sąd ustalił następujący stan faktyczny sprawy: J. P. , zmarła w dniu (...) , była uprawniona do emerytury, ostatnio w kwocie po 975,82 zł netto miesięcznie i taką kwotę tytułem świadczenia za kwiecień 2017 r. organ rentowy przekazał na jej rachunek bankowy. Prawo do świadczeń ustało z dniem 31 marca 2017 r. Środki z rachunku J. P. wypłaciła w dniu 06 kwietnia Z. B. . Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w L. decyzją z dnia 08 maja 2017 r. zobowiązał wnioskodawczynię Z. B. do zwrotu nienależnie pobranych świadczeń za okres od 01 kwietnia 2017r. do 30 kwietnia 2017 r. w kwocie 975,82 zł, które pobrała po zgonie świadczeniobiorcy J. P. . (o k o l i c z n o ś c i n i e s p o r n e) Sąd zważył co następuje. Odwołanie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 138 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych osoba, która nienależnie pobrała świadczenia, jest zobowiązana do ich zwrotu ( ust. 1 ), przy czym za nienależnie pobrane świadczenia w rozumieniu ust. 1 uważa się również świadczenia wypłacone z przyczyn niezależnych od organu rentowego osobie innej niż wskazana w decyzji tego organu ( ust. 3 ). Odnosząc wskazany wyżej stan prawny do ustalonych w sprawie, w istocie niespornych faktów należy stwierdzić, iż w związku z mającym miejsce w dniu (...) zgonem J. P. , prawo do emerytury ustało (art. 101 pkt 2 ustawy emerytalnej) i świadczenie za kwiecień 2017 r. już nie przysługiwało. Wypłacone zatem przez Z. B. świadczenie w kwocie 975,82 zł stanowi świadczenie nienależne w rozumieniu art. 138 ustawy o emeryturach i rentach z FUS, którego obowiązek zwrotu ciąży na wnioskodawczyni. Zgodnie z art. 138 ust. 6 ustawy organ rentowy może odstąpić od żądania zwrotu nienależnie pobranych świadczeń w całości lub w części jeżeli zachodzą szczególnie uzasadnione okoliczności. Wnioskodawczyni może zatem złożyć wniosek o odstąpienie od żądania zwrotu świadczenia w całości lub w części. Dotychczas Oddział ZUS w przedmiocie takiego wniosku nie wydał żadnej decyzji. Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 477 14 § 1 k.p.c. pozbawione uzasadnionych podstaw odwołanie oddalił.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI