V U 463/20
Podsumowanie
Sąd Okręgowy przyznał prawo do renty rodzinnej wdowie, która mimo czasowej rozłąki z mężem z powodu jego choroby, utrzymywała z nim wspólność małżeńską.
Zakład Ubezpieczeń Społecznych odmówił przyznania renty rodzinnej P. B. po zmarłym mężu, argumentując brak wspólności małżeńskiej w chwili jego śmierci. Sąd Okręgowy zmienił decyzję, przyznając rentę, ponieważ zebrane dowody nie wykazały ustania wspólności małżeńskiej. Sąd uznał, że czasowa rozłąka spowodowana chorobą i koniecznością opieki nad mężem nie oznaczała zaniku więzi małżeńskiej.
Decyzją z 13 grudnia 2019 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych odmówił P. B. przyznania renty rodzinnej po zmarłym mężu H. K., wskazując na brak wspólności małżeńskiej w chwili jego śmierci. Odwołująca wniosła o zmianę decyzji, twierdząc, że wspólność istniała. Sąd Okręgowy w Kaliszu, po analizie dowodów, ustalił, że małżonkowie pozostawali w związku małżeńskim od 2007 r. i wspólnie zamieszkiwali do czasu choroby męża w grudniu 2018 r. Po hospitalizacji, mąż wymagał całodobowej opieki i został przewieziony do syna. Mimo czasowej rozłąki spowodowanej chorobą i odległością (363 km), sąd uznał, że nie doszło do ustania wspólności małżeńskiej. Sąd podkreślił, że zmiana miejsca pobytu męża wynikała z usprawiedliwionych okoliczności zdrowotnych, a wypowiedzenie umowy użyczenia lokalu przez syna nie mogło oznaczać zaniku więzi małżeńskiej. W związku z tym, sąd zmienił zaskarżoną decyzję, przyznając P. B. prawo do renty rodzinnej od 29 września 2019 r. oraz zasądził zwrot kosztów zastępstwa procesowego.
Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.
SprawdźZagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Nie, czasowa rozłąka małżonków spowodowana chorobą jednego z nich i koniecznością opieki nad nim, przy jednoczesnym braku możliwości wspólnego zamieszkania, nie prowadzi do ustania wspólności małżeńskiej, jeśli nie zanikła więź emocjonalna.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że zmiana miejsca pobytu męża z powodu choroby i konieczności opieki, a także wypowiedzenie umowy użyczenia lokalu przez syna, nie oznaczały trwałego zerwania więzi małżeńskiej. Odległość i wiek odwołującej uniemożliwiały częste podróże i wspólne zamieszkanie, jednak nie świadczyły o zaniku wspólności.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
przyznanie renty rodzinnej
Strona wygrywająca
P. B.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| P. B. | osoba_fizyczna | odwołująca |
| Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w O. | instytucja | organ rentowy |
Przepisy (6)
Główne
ustawa emerytalna art. 65 § 1
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
ustawa emerytalna art. 70 § 1
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
ustawa emerytalna art. 70 § 3
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Wdowa jest wyłączona z możliwości skutecznego ubiegania się o rentę rodzinną, jeżeli w chwili śmierci męża nie pozostawała z nim we wspólności małżeńskiej.
Pomocnicze
k.p.c. art. 98 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 98 § 3
Kodeks postępowania cywilnego
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych art. 9 § 2
Argumenty
Skuteczne argumenty
Istnienie wspólności małżeńskiej pomimo czasowej rozłąki spowodowanej chorobą i koniecznością opieki. Zmiana miejsca pobytu męża wynikała z usprawiedliwionych okoliczności zdrowotnych, a nie z woli trwałego rozstania. Odległość i wiek odwołującej uniemożliwiały wspólne zamieszkanie, ale nie zerwały więzi emocjonalnej.
Odrzucone argumenty
Brak wspólności małżeńskiej w chwili śmierci męża (argument ZUS).
Godne uwagi sformułowania
Taka zmiana miejsca pobytu wywołana koniecznością sprawowaniu opieki na chorym członkiem najbliższej rodziny wymagającym z jednej strony pielęgnacji a z drugiej w miarę komfortowych warunków lokalowych umożliwiających choremu przebywanie poza pokojem nie może oznaczać zaniku wspólności małżeńskiej. W realiach niniejszej sprawy zmiana miejsca pobytu nie nosiła cech trwałości. Istniejąca odległość między oboma miejscowościami uniemożliwiła odwołującej mającej ukończony 80 – ty rok życia odbywanie częstych podróży. W tych warunkach przyjąć tylko należało istnienie między małżonkami czasowej odrębności lokalowej. Nie prowadziła wprost taka odrębność do ustania więzi emocjonalnej.
Skład orzekający
Romuald Kompanowski
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia wspólności małżeńskiej na potrzeby prawa do renty rodzinnej w sytuacjach chorobowych i opiekuńczych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej, gdzie rozłąka była spowodowana chorobą i opieką, a nie wolą stron.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak sąd interpretuje pojęcie wspólności małżeńskiej w trudnych sytuacjach życiowych, co może być interesujące dla osób w podobnej sytuacji oraz dla prawników specjalizujących się w prawie ubezpieczeń społecznych.
“Czy choroba męża i opieka nad nim zerwały wspólność małżeńską? Sąd Okręgowy odpowiada.”
Sektor
ubezpieczenia społeczne
Masz pytanie dotyczące tej sprawy?
Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt V U 463/20 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 21 maja 2021 r. Sąd Okręgowy w Kaliszu V Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący: SSO Romuald Kompanowski Protokolant: sekr.sądowy Małgorzata Kucińska po rozpoznaniu w dniu 10 maja 2021 r. w Kaliszu odwołania P. B. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w O. z dnia 13 grudnia 2019 r. Nr (...) w sprawie P. B. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w O. o rentę rodzinną 1. Zmienia zaskarżoną decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w O. z dnia 13 grudnia 2019 r. znak (...) w ten sposób, że przyznaje odwołującej P. B. prawo do renty rodzinnej po zmarłym mężu H. K. poczynając od 29 września 2019 r. 2. Zasądza od Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w O. na rzecz odwołującej P. B. kwotę 180 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego. Sygn. akt VU 463/20 UZASADNIENIE Decyzją z 13 grudnia 2019 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych odmówił P. B. przyznania renty rodzinnej po zmarłym w dniu 29 września 2019 r. mężu H. K. albowiem wnioskodawczyni nie pozostawała z. mężem w chwili jego śmierci we wspólności małżeńskiej. Odwołanie od powyższej decyzji złożyła P. B. wnosząc o zmianę decyzji i przyznanie prawa do renty rodzinnej. W odwołaniu skarżąca powołała się na istnienie między nią a zmarłym mężem wspólności małżeńskiej. Organ rentowy wniósł o oddalenie odwołania. Sąd ustalił, co następuje: Bezspornym jest pobieranie przez H. K. urodzonego dnia (...) , zmarłego w dniu 29 września 2019 r. r. emerytury. Bezsporne jest również pozostawanie przez odwołującą P. B. i H. K. w związku małżeńskim zawartym dnia 4 sierpnia 2007 r. Ostatnim miejscem pobytu H. K. była miejscowość D. położona w Województwie (...) . Zmarły mieszkał tam w budynku parafialnym zajmowanym przez syna z racji posługi kapłańskiej w miejscowej parafii. / bezsporne / Wcześniej, bo od co najmniej kwietnia 2008 r. odwołująca i H. K. zamieszkiwali razem w lokalu nr (...) znajdującym się przy ulicy (...) w N. . dowód: zaświadczenie o zameldowaniu w aktach emerytalnych odwołującej W październiku 2016 r. Burmistrz N. potwierdził zameldowanie odwołującej we wskazanym wyżej lokalu oraz ważność takiego poświadczenia do października 2012 r. dowód: zaświadczenie z 20.10.2016 r. w aktach sprawy ( k.5 ) Odwołująca faktycznie w tym mieszkaniu przebywała nie dłużej niż do sierpnia 2019 r. Wcześniej bo w grudniu 2018 r. H. K. trafił do szpitala z rozpoznaniem udaru mózgu. Leczenie szpitalne nie doprowadziło do odzyskania u H. K. sprawności w stopniu umożliwiającym samodzielne zaspokajanie podstawowych potrzeb życiowych. Wymagał on całodobowej pielęgnacji. W tych warunkach syn H. W. K. na początku stycznia 2019 r. zabrał ojca ze szpitala w N. i przewiózł do D. . dowód: zeznania świadka W. K. , zeznania odwołującej W lutym 2019 r. W. K. jako właściciel lokalu mieszkalnego nr (...) położonego w N. przy ulicy (...) pisemnie wypowiedział odwołującej umowę użyczenia powyższego lokalu. W. K. stał się właścicielem powyższego lokalu na mocy umowy darowizny dokonanej w 2016 r. przez H. K. . Przed darowizną lokal en stanowił majątek odrębny H. K. . W odpowiedzi na powyższe pismo odwołująca odmówiła opuszczenia lokalu powołując się na uprawnienie do zajmowania lokalu w takim rozmiarze jak prawo do lokalu swego małżonka. Odwołująca w tych warunkach przez kilka miesięcy zajmowała wskazany wyżej lokal po czym wobec braku rokowań co do możliwości powrotu H. K. do N. , przeprowadziła się do córki mieszkającej w sąsiedztwie G. . dowód: zeznania odwołującej. Do czasu choroby H. K. w grudniu 2018 r. odwołująca i H. K. wspólnie zajmowali wskazany wyżej lokal, prowadzili wspólne gospodarstwo domowe. Z posiadanych środków pieniężnych pokrywali wspólnie wydatki na bieżące utrzymanie. dowód: zeznania świadka E. W. Odległość między N. a D. wynosi 363 km. / bezsporne / Sąd zważył, co następuje Warunki prowadzące do przyznania renty rodzinnej zawarte są w art. 65 i następnych ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych . Zgodnie z art. 65 ust.1 ustawy renta rodzinna przysługuje uprawnionym członkom rodziny osoby, która w chwili śmierci miała ustalone prawo do emerytury lub renty z tytułu niezdolności do pracy lub spełniała warunki wymagane do uzyskania jednego z tych świadczeń. Nie ulega wątpliwości, iż zmarły (...) w dniu śmierci spełnił wskazane warunki albowiem od 2012 r. pobierał emeryturę. Zgodnie z przepisem art. 70 ust. 1 ustawy, wdowa ma prawo do renty rodzinnej, jeżeli w chwili śmierci męża osiągnęła wiek 50 lat. Odwołująca urodzona dnia (...) powyższy warunek spełniła. Wdowa jest jednak z mocy uregulowania zawartego w przepisie art. 70 ust. 3 ustawy wyłączona z możliwości skutecznego ubiegania się o rentę rodzinną, jeżeli w chwili śmierci męża nie pozostawała z nim we wspólności małżeńskiej. Zebrane w sprawie dowody nie wskazują na ustanie między odwołującą a zmarłym mężem wspólności małżeńskiej. Zmarły, bowiem przez okres 11 lat mieszkał wspólnie z odwołującą a zmiana miejsca pobytu zmarłego z N. do D. wynikała wyłącznie z przyczyn usprawiedliwionych okolicznościami zdrowotnymi. Taka zmiana miejsca pobytu wywołana koniecznością sprawowaniu opieki na chorym członkiem najbliższej rodziny wymagającym z jednej strony pielęgnacji a z drugiej w miarę komfortowych warunków lokalowych umożliwiających choremu przebywanie poza pokojem nie może oznaczać zaniku wspólności małżeńskiej. W realiach niniejszej sprawy zmiana miejsca pobytu nie nosiła cech trwałości. Odstęp wynoszący niespełna 9 miesięcy jaki nastąpił między obłożną chorobą H. K. wymagającą leczenia szpitalnego a potem specjalistycznej poszpitalnej rehabilitacji medycznej i pielęgnacji nie może być interpretowany jako trwałe utrzymywanie rozdzielności małżeńskiej. Istniejąca odległość między oboma miejscowościami uniemożliwiła odwołującej mającej ukończony 80 – ty rok życia odbywanie częstych podróży. Obiektywnie nie zachodziła także możliwość wspólnego zamieszkania odwołującej i H. K. w D. skoro syn H. K. wypowiedział odwołującej prawo do korzystania z lokalu w N. nie zważając na podeszły wiek macochy. Wskazuje to na dość znaczny stopień antagonizmu w relacjach odwołującej z synem H. K. . W tych warunkach przyjąć tylko należało istnienie między małżonkami czasowej odrębności lokalowej. Nie prowadziła wprost taka odrębność do ustania więzi emocjonalnej. Mając na uwadze powyższe, odwołanie jako uzasadnione prowadziło do zmiany decyzji jak w punkcie 1 sentencji wyroku. O kosztach zastępstwa procesowego sąd orzekł w oparciu o przepis art. 98 § 1 i 3 k.p.c. oraz § 9 ust. 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych. Romuald Kompanowski
Nie znalazłeś odpowiedzi?
Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.
Rozpocznij analizę