V U 423/17

Sąd Okręgowy w KaliszuKalisz2017-06-06
SAOSubezpieczenia społeczneemerytury i renty rolniczeŚredniaokręgowy
emerytura rolniczaKRUSdziałalność rolniczadzierżawazaprzestanie działalnościzwrot świadczeńubezpieczenie społeczne

Sąd Okręgowy zmienił decyzję Prezesa KRUS, ustalając, że W. N. nie jest zobowiązana do zwrotu nienależnie pobranej emerytury za okres od listopada do grudnia 2016 r., ponieważ zaprzestała prowadzenia działalności rolniczej.

Prezes Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego wydał decyzję nakazującą W. N. zwrot nienależnie pobranej emerytury w kwocie 1685,96 zł za okres od listopada do grudnia 2016 r., argumentując, że odwołująca nie zaprzestała działalności rolniczej. W. N. wniosła odwołanie, twierdząc, że zaprzestała działalności rolniczej w spornym okresie. Sąd Okręgowy w Kaliszu, po analizie dokumentów i przepisów, uznał odwołanie za zasadne, zmieniając zaskarżoną decyzję.

Sprawa dotyczyła odwołania W. N. od decyzji Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego, która nakazywała zwrot nienależnie pobranej emerytury w kwocie 1685,96 zł za okres od 1 listopada 2016 r. do 31 grudnia 2016 r. Organ rentowy uznał świadczenie za nienależnie pobrane, ponieważ odwołująca w tym czasie nie zaprzestała działalności rolniczej. W. N. wniosła odwołanie, domagając się zmiany decyzji i ustalenia, że nie jest zobowiązana do zwrotu, ponieważ w spornym okresie zaprzestała prowadzenia działalności rolniczej. Sąd Okręgowy w Kaliszu ustalił, że W. N. zawarła umowę dzierżawy gruntu rolnego we wrześniu 2015 r., a następnie w październiku 2016 r. zawarła nową umowę dzierżawy na część gospodarstwa, która została zarejestrowana w styczniu 2017 r. Sąd uznał, że odwołująca faktycznie nie prowadziła działalności rolniczej w okresie od października do grudnia 2016 r., ponieważ dzierżawcy nie wydali jej gospodarstwa i nadal je użytkowali. Analizując przepisy ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników, sąd stwierdził, że W. N. spełniała warunki do pobierania emerytury rolniczej wcześniejszej, ponieważ zaprzestała prowadzenia działalności rolniczej zgodnie z art. 28 ust. 4 ustawy. W związku z tym, sąd zmienił zaskarżoną decyzję, uznając, że odwołująca nie jest zobowiązana do zwrotu nienależnie pobranego świadczenia.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, osoba wydzierżawiająca swoje gospodarstwo rolne na okres co najmniej 10 lat, zgodnie z pisemną umową zgłoszoną do ewidencji, jest uznawana za osobę, która zaprzestała prowadzenia działalności rolniczej.

Uzasadnienie

Sąd oparł się na art. 28 ust. 4 ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników, który stanowi, że zaprzestanie prowadzenia działalności rolniczej następuje m.in. w przypadku, gdy grunty zostały wydzierżawione na podstawie umowy pisemnej zawartej na co najmniej 10 lat i zgłoszonej do ewidencji. Odwołująca spełniła te warunki.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

zmiana zaskarżonej decyzji

Strona wygrywająca

W. N.

Strony

NazwaTypRola
W. N.osoba_fizycznaodwołująca
Prezes Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznegoorgan_państwowyorgan rentowy

Przepisy (6)

Główne

u.u.s.r. art. 19

Ustawa o ubezpieczeniu społecznym rolników

Określa warunki przyznawania emerytury rolniczej, w tym wymóg zaprzestania prowadzenia działalności rolniczej dla kobiet w wieku 55 lat.

u.u.s.r. art. 28 § 4

Ustawa o ubezpieczeniu społecznym rolników

Definiuje, kiedy uznaje się, że emeryt lub rencista zaprzestał prowadzenia działalności rolniczej, uwzględniając umowy dzierżawy.

Pomocnicze

u.u.s.r. art. 20 § 1

Ustawa o ubezpieczeniu społecznym rolników

Dotyczy zaliczania okresów ubezpieczenia do wymaganego stażu emerytalnego.

u.e.r.f.u.s. art. 138 § 1 i 2 pkt. 1

Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Określa obowiązek zwrotu nienależnie pobranego świadczenia.

u.u.s.r. art. 52

Ustawa o ubezpieczeniu społecznym rolników

Dotyczy przepisów przejściowych i stosowania ustawy.

k.p.c. art. 477 14 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Reguluje zasady uwzględniania odwołania od decyzji organu rentowego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Odwołująca zaprzestała prowadzenia działalności rolniczej w spornym okresie. Umowa dzierżawy spełniała wymogi formalne, mimo późniejszej rejestracji. Faktyczne użytkowanie gospodarstwa przez dzierżawców potwierdza brak prowadzenia działalności przez odwołującą.

Odrzucone argumenty

Odwołująca nie zaprzestała działalności rolniczej w spornym okresie (argument organu rentowego).

Godne uwagi sformułowania

Sąd zważył co następuje. W myśl art. 28 ust. 4 ustawy z dnia 20.12.1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników uznaje się, że emeryt lub rencista zaprzestał prowadzenia działalności rolniczej, jeżeli ani on, ani jego małżonek nie jest właścicielem lub posiadaczem gospodarstwa rolnego, nie uwzględniając gruntów wydzierżawionych na podstawie umowy pisemnej zawartej na co najmniej 10 lat i zgłoszonej do ewidencji gruntów i budynków, osobie nie będącej osobą bliską. Odwołująca nie pobrała nienależnego świadczenia w postaci emerytury w listopadzie i grudniu 2016 r.

Skład orzekający

Marzena Głuchowska

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących zaprzestania prowadzenia działalności rolniczej przez emerytów i rencistów, zwłaszcza w kontekście umów dzierżawy i późniejszej rejestracji."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji emerytów rolniczych i przepisów KRUS.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa jest interesująca dla prawników specjalizujących się w prawie ubezpieczeń społecznych i rolniczych, ponieważ wyjaśnia kluczowe kwestie związane z definicją zaprzestania działalności rolniczej w kontekście dzierżawy.

Czy dzierżawa gospodarstwa rolnego oznacza koniec działalności rolniczej dla emeryta? Sąd rozstrzyga.

Dane finansowe

WPS: 1685,96 PLN

Sektor

rolnictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt V U 423/17 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 6 czerwca 2017 r. Sąd Okręgowy w Kaliszu V Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie : Przewodniczący SSO Marzena Głuchowska Protokolant st. sekr. sądowy Barbara Wypych po rozpoznaniu w dniu 6 czerwca 2017 r. w Kaliszu odwołania W. N. od decyzji Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego z dnia 2 marca 2017 r. Nr (...) w sprawie W. N. przeciwko Prezesowi Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego o zwrot nienależnie pobranego świadczenia Zmienia zaskarżoną decyzję Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego z dnia 2 marca 2017 r. znak (...) w ten sposób, że ustala, iż odwołująca W. N. nie jest zobowiązana do zwrotu emerytury za okres od dnia 1 listopada 2016 r. do dnia 31 grudnia 2016 r. UZASADNIENIE Decyzją z dnia 02.03.2017 r. znak (...) organ rentowy Prezes Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego ustalił co do odwołującej W. N. iż zostało pobrane nienależne świadczenie za okres od 01.11.2016 r. do 31.12.2016 r. w kwocie 1685,96 zł z tytułu emerytury wcześniejszej, gdyż odwołująca w tym czasie nie zaprzestała działalności rolniczej. Od powyższej decyzji odwołanie złożyła N. , domagając się jej zmiany i ustalania, iż nie jest zobowiązana do zwrotu łącznej 1685,96 zł, gdyż w spornym okresie zaprzestała prowadzenia działalności rolniczej. Organ rentowy wniósł o oddalenie odwołania. Sąd ustalił i zważył co następuje. W dniu 30.01.2012 r. odwołująca W. N. urodzona w dniu (...) złożyła wniosek o rentę rolniczą. Decyzją z dnia 22.03.2012 r. odwołującej przyznano świadczenie od dnia 21.01.2012 r., zawieszając w połowie wypłatę części uzupełniającej. We wrześniu 2015 r. odwołująca wniosła o przyznanie emerytury wcześniejszej. Do wniosku dołączyła umowę dzierżawy z dnia 15.09.2015 r. dotyczącą gruntu o powierzchni 9,27 ha, zarejestrowaną w odpowiednim organie w dniu 16.09.2015 r. Decyzją z dnia 07.10.2015 r. odwołującej przyznano emeryturę wcześniejszą od dnia 16.09.2015 r. W decyzji zawarto pouczenie co do zachowania się osoby pobierającej już świadczenie i o warunkach zawieszalności świadczeń. Zawarto w niej także pouczenia o tym, iż świadczenia uważa się za nienależne jeżeli zostały przyznane i wypłacone na podstawie fałszywych zeznań lub dokumentów oraz w innych wypadkach świadomego wprowadzenia w błąd organu rentowego. W dniu 18.12.2015 r. Sąd Rejonowy w Kaliszu dokonał podziału majątku wspólnego S. N. i W. N. i przyznał odwołującej gospodarstwo rolne o powierzchni 4,63 ha. W dniu 05.10.2016 r. została rozwiązana umowa dzierżawy zawarta w dniu 15.09.2015 r. co do całego gospodarstwa byłych małżonków N. . W tym samym dniu 05.10.2016 r. odwołująca W. N. zawarła umowę dzierżawy co do części gospodarstwa rolnego przyznanej jej w drodze podziału majątku z tymi samymi osobami, z którymi łączyła ją umowa dzierżawy zawarta co do całego gospodarstwa. Powyższa umowa dopiero w styczniu 2017 r. została zarejestrowana w Wydziale Geodezji Starostwa Powiatowego. Odwołująca w okresie października – grudnia 2016 r. nie prowadziła działalności rolniczej. Dzierżawcy nie wydali jej gospodarstwa w powyższym okresie, nie wykonywała prac w gospodarstwie, nadal gospodarstwo było we władaniu dzierżawców. W istocie strony umowy dzierżawy z dnia 15.09.2015 r. dokonały jedynie zmiany umowy dzierżawy w zakresie powierzchni, która przypadła na własność odwołującej po podziale majątku. Stan faktyczny był taki, iż dzierżawcy nieprzerwanie gospodarstwo użytkowali od września 2015 r. Odwołująca w okresie listopada i grudnia 2016 r. nie prowadziła działalności rolniczej. Sąd zważył co następuje. W myśl art. 19 ustawy z dnia 20.12.1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników (Dz. U z 2016 r. poz. 227) emerytura rolnicza przysługuje ubezpieczonej, która spełnia określone warunki: osiągnęła podstawowy wiek emerytalny, podlegała ubezpieczeniu emerytalno-rentowemu przez okres co najmniej 25 lat. Emerytura w wieku 55 lat dla kobiety przysługuje jeżeli podlegała ubezpieczeniu emerytalno-rentowemu przez co najmniej 30 lat i zaprzestała prowadzenia działalności rolniczej. Zgodnie z art. 20 ust 1 punkt 1 i 2 osobom urodzonym po 31.12.1948 r. do okresów ubezpieczenia wymaganych do emerytury zalicza się okresy podlegania ubezpieczeniu społecznemu rolników indywidualnych i członków ich rodzin w latach 1983-1990 oraz okresy prowadzenia gospodarstwa rolnego lub pracy w gospodarstwie rolnym po ukończeniu 16 lat, przed 01.01.1983 r. Odwołująca w listopadzie i grudniu 2016 r. spełniała warunki do pobierania emerytury rolniczej wcześniejszej, gdyż zaprzestała prowadzenia działalności rolniczej. W myśl art. 28 ust 4 ustawy z dnia 20.12.1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników uznaje się, że emeryt lub rencista zaprzestał prowadzenia działalności rolniczej, jeżeli ani on, ani jego małżonek nie jest właścicielem lub posiadaczem gospodarstwa rolnego, nie uwzględniając gruntów wydzierżawionych na podstawie umowy pisemnej zawartej na co najmniej 10 lat i zgłoszonej do ewidencji gruntów i budynków, osobie nie będącej osobą bliską. Odwołująca zawarła taką umowę dzierżawy we wrześniu 2015 r. i umowa dzierżawy trwała także w listopadzie i grudniu 2016 r. Odwołująca zaprzestała prowadzenia działalności rolniczej od września 2015 r. i także nie prowadziła jej w listopadzie i grudniu 2016 r. Zgodnie z art. 138 ust. 1 i 2 pkt. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U 2015 r. poz. 748) w zw. z art. 52 ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników (Dz. U z2016 r. poz. 227.) osoba, która nienależnie pobrała świadczenie, jest obowiązana do jego zwrotu. Za nienależnie pobrane świadczenia uważa się świadczenia wypłacone mimo zaistnienia okoliczności powodujących ustanie lub zawieszenie prawa do świadczeń albo wstrzymanie wypłaty świadczeń w całości lub w części, jeżeli osoba pobierająca świadczenia była pouczona o braku prawa do ich pobierania oraz świadczenia przyznane na podstawie fałszywych zeznań i dokumentów albo w innych przypadkach świadomego wprowadzenia w błąd przez osobę pobierającą świadczenie. Odwołująca nie pobrała nienależnego świadczenia w postaci emerytury w listopadzie i grudniu 2016 r. Odwołanie w zakresie zwrotu nienależnie pobranego świadczenia jako zasadne podlegało uwzględnieniu w myśl art. 477 14 § 2 kpc . poprzez zmianę zaskarżonej decyzji i ustalenie iż odwołująca nie jest zobowiązana do zwrotu nienależnie pobranego świadczenia za okres od 01.11.2016 r. do 31.12.2016 r. SSO Marzena Głuchowska

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI