V U 395/17
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd oddalił odwołanie płatnika składek od decyzji ZUS o ustaleniu zaległości składkowych, uznając, że niewypłacony zasiłek chorobowy nie może być zaliczony na poczet tych zaległości, zwłaszcza że prawo do zasiłku zostało prawomocnie odmówione.
M. P. odwołał się od decyzji ZUS ustalającej zaległości z tytułu nieopłaconych składek na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne. Twierdził, że kwota powinna zostać pomniejszona o niewypłacony zasiłek chorobowy. Sąd Okręgowy w Legnicy oddalił odwołanie, wskazując, że prawo do zasiłku chorobowego zostało prawomocnie odmówione, a nawet gdyby zostało przyznane, przepisy nie przewidują możliwości zaliczenia go na poczet zaległości składkowych.
Sąd Okręgowy w Legnicy rozpatrzył sprawę z odwołania M. P. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w L. dotyczącej określenia zaległości z tytułu nieopłaconych składek na ubezpieczenia społeczne i ubezpieczenie zdrowotne. ZUS decyzją z dnia 29 marca 2017 r. stwierdził zadłużenie wnioskodawcy na kwotę 4082,65 zł. M. P. wniósł odwołanie, argumentując, że kwota ta powinna zostać pomniejszona o należny mu zasiłek chorobowy, który nie został mu wypłacony. Sąd ustalił, że wnioskodawca prowadził pozarolniczą działalność gospodarczą i zawiesił ją z dniem 31 grudnia 2016 r. Kluczowe dla sprawy było ustalenie, że decyzją z 25 października 2016 r., która stała się prawomocna, organ rentowy odmówił M. P. prawa do zasiłku chorobowego za okres od 13 września 2016 r. do 4 października 2016 r. z powodu niepodlegania dobrowolnemu ubezpieczeniu chorobowemu (składka za sierpień 2016 r. nie została opłacona). Sąd uznał, że skoro prawo do zasiłku zostało prawomocnie odmówione, nie istnieje wierzytelność wnioskodawcy wobec ZUS, która mogłaby zostać zaliczona na poczet zaległości składkowych. Ponadto, sąd podkreślił, że nawet gdyby zasiłek został przyznany, obowiązujące przepisy nie przewidują możliwości potrącenia należności składkowych z wypłacanych świadczeń z ubezpieczenia chorobowego. W związku z tym, sąd oddalił odwołanie jako niezasadne i zasądził od wnioskodawcy na rzecz ZUS kwotę 900 zł tytułem kosztów zastępstwa procesowego.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, niewypłacony zasiłek chorobowy nie może zostać zaliczony na poczet zaległości składkowych, zwłaszcza gdy prawo do zasiłku zostało prawomocnie odmówione.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że skoro prawo do zasiłku chorobowego zostało prawomocnie odmówione decyzją z 25 października 2016 r., nie istnieje wierzytelność wnioskodawcy wobec ZUS, która mogłaby podlegać potrąceniu. Ponadto, nawet w przypadku przyznania zasiłku, obowiązujące przepisy nie przewidują takiej możliwości potrącenia.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalenie odwołania
Strona wygrywająca
Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w L.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| M. P. | osoba_fizyczna | wnioskodawca |
| Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w L. | instytucja | organ rentowy |
Przepisy (12)
Główne
u.s.u.s. art. 46 § ust. 1
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
Nakłada na płatnika składek obowiązek obliczania, potrącania, rozliczania i opłacania należnych składek za każdy miesiąc kalendarzowy.
u.s.u.s. art. 83 § ust. 1 pkt. 3
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
Umożliwia organowi rentowemu określenie wysokości zadłużenia z tytułu składek.
k.p.c. art. 477 § 14 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Reguluje zasady oddalenia odwołania jako niezasadnego.
Pomocnicze
u.s.u.s. art. 6 § ust. 1 pkt 5
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
Określa obowiązek ubezpieczeń emerytalnego i rentowego dla osób prowadzących pozarolniczą działalność.
u.s.u.s. art. 8 § ust. 6 pkt 1
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
Definiuje osobę prowadzącą pozarolniczą działalność.
u.s.u.s. art. 13 § pkt 4
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
Określa okres podlegania obowiązkowym ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowym i wypadkowemu przez osoby prowadzące pozarolniczą działalność.
u.s.u.s. art. 32
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
Stosuje odpowiednio przepisy dotyczące składek na ubezpieczenia społeczne do poboru, egzekucji, odsetek, przepisów karnych, odpowiedzialności osób trzecich i spadkobierców oraz ulg i umorzeń w zakresie składek na Fundusz Pracy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych i ubezpieczenie zdrowotne.
u.ś.o.z.
Ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych
u.s.u.s. art. 23 § ust. 1
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
Stanowi, że od nieopłaconych w terminie składek należne są odsetki za zwłokę.
ord. pod.
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Reguluje zasady i wysokość odsetek za zwłokę od nieopłaconych w terminie składek.
k.p.c. art. 98
Kodeks postępowania cywilnego
Reguluje zasady zasądzenia kosztów procesu.
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych
Określa wysokość opłat za czynności radców prawnych, mające zastosowanie przy zasądzaniu kosztów zastępstwa procesowego.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Prawomocna decyzja odmawiająca prawa do zasiłku chorobowego. Brak podstaw prawnych do zaliczenia zasiłku chorobowego na poczet zaległości składkowych. Obowiązek opłacania składek jest niezależny od prawa do świadczeń.
Odrzucone argumenty
Niewypłacony zasiłek chorobowy powinien zostać zaliczony na poczet zaległości składkowych.
Godne uwagi sformułowania
Nie ma możliwości zaliczenia na poczet zaległości składkowych zasiłku chorobowego, do którego wnioskodawca nie uzyskał prawa. Nie byłoby możliwości potrącenia należności składkowych, w stosunku do których nie jest prowadzone postępowanie egzekucyjne, z wypłacanych świadczeń z ubezpieczenia chorobowego. Takiej możliwości nie przewidują bowiem obowiązujące przepisy.
Skład orzekający
Adrianna Mongiałło
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących zaliczania świadczeń na poczet zaległości składkowych oraz skutków odmowy prawa do zasiłku chorobowego."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku prawa do zasiłku chorobowego i braku możliwości jego zaliczenia na poczet zaległości składkowych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje ważną zasadę prawa ubezpieczeń społecznych dotyczącą rozdzielenia obowiązku płacenia składek od prawa do świadczeń, co jest istotne dla płatników składek i ubezpieczonych.
“Niewypłacony zasiłek chorobowy nie pokryje Twoich zaległości w ZUS – sąd wyjaśnia dlaczego.”
Dane finansowe
WPS: 4082,65 PLN
koszty zastępstwa procesowego: 900 PLN
Sektor
ubezpieczenia społeczne
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt V U 395/17 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 19 września 2017 r. Sąd Okręgowy - Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Legnicy w składzie: Przewodniczący: SSO Adrianna Mongiałło Protokolant : star. sekret. sądowy Klaudia Treter po rozpoznaniu w dniu 19 września 2017 r. w Legnicy sprawy z wniosku M. P. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w L. o określenie zaległości z tytułu nieopłaconych składek na ubezpieczenia społeczne i ubezpieczenie zdrowotne na skutek odwołania M. P. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w L. z dnia 29 marca 2017 r. znak (...) I. oddala odwołanie, II. zasądza od wnioskodawcy na rzecz Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w L. kwotę 900 zł tytułem kosztów zastępstwa procesowego. Sygn. akt V U 395/17 UZASADNIENIE Decyzją z 29 marca 2017r., znak (...) Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w L. stwierdził że wnioskodawca M. P. jest dłużnikiem Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z tytułu nieopłaconych składek na ubezpieczenia społeczne i ubezpieczenie zdrowotne. Zadłużenie za okres od sierpnia 2016r. do listopada 2016r. wraz należnymi odsetkami za zwłokę naliczonymi na dzień wydania decyzji wynosi łącznie 4082,65 zł, w tym : z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne w kwocie 2807,38 zł i odsetki 95 zł, z tytułu składek na ubezpieczenie zdrowotne w kwocie 1141,27 zł i odsetki 39 zł. Odwołanie od decyzji złożył płatnik składek M. P. wskazując, że w 2016r. przebywał na zwolnieniu lekarskim i pobierał zasiłek chorobowy. Ponieważ nie zostały mu wypłacone wszystkie należności z tego tytułu, zwrócił się pismem z 26.03.2017r. o zaliczenie kwoty tych należności na poczet zaległości z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne. Kwota wskazana w decyzji jest więc nieprawidłowa, gdyż nie została pomniejszona o należny wnioskodawcy zasiłek chorobowy, który nie został mu wypłacony. W odpowiedzi na odwołanie Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w L. wniósł o jego oddalenie wskazując, że wnioskodawca jako osoba prowadząca pozarolniczą działalność gospodarczą nie dopełnił obowiązku opłacania składek na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne za okres wskazany w zaskarżonej decyzji. Nadto wskazał, że zasiłek chorobowy został wypłacony wnioskodawcy w 2016r. za okres do 2 sierpnia 2016r. Za okres od 13 września 2016r. do 4 października 2016r. i za okresy dalszej nieprzerwanej niezdolności do pracy wnioskodawcy odmówiono prawa do zasiłku chorobowego na podstawie decyzji z 25 października 2016r. Przyczyną odmowy prawa do świadczenia był fakt, że w dacie powstania niezdolności do pracy wnioskodawca nie podległ dobrowolnemu ubezpieczeniu chorobowemu, ponieważ za sierpień 2016r. nie zostały opłacone składki. Decyzja z 25 października 2016r. nie została zaskarżona i jest prawomocna. Nie ma możliwości zaliczenia na poczet zaległości składkowych zasiłku chorobowego, do którego wnioskodawca nie uzyskał prawa. Ponadto nawet, gdyby zasiłek chorobowy zostałby mu przyznany, to i tak nie byłoby możliwości potrącenia należności składkowych, w stosunku do których nie jest prowadzone postępowanie egzekucyjne, z wypłacanych świadczeń z ubezpieczenia chorobowego. Takiej możliwości nie przewidują bowiem obowiązujące przepisy. Sąd ustalił następujący stan faktyczny : Wnioskodawca M. P. prowadził pozarolniczą działalność gospodarczą od 1 lipca 2003r. Z dniem 31 grudnia 2016r. zawiesił wykonywanie działalności. Wnioskodawca od 1 kwietnia do 2 sierpnia 2016r. otrzymywał zasiłek chorobowy w związku z niezdolnością do pracy. Od 13 września 2016r. do 4 października 2016r. ponownie przebywał na zwolnieniu lekarskim. Decyzją z 25 października 2016r., nr (...) , organ rentowy odmówił wnioskodawcy prawa do zasiłku chorobowego za okres od 13 września 2016r. do 4 października 2016r. i za okresy dalszej nieprzerwanej niezdolności do pracy. W uzasadnieniu wskazano, że wnioskodawca nie podlega dobrowolnemu ubezpieczeniu chorobowemu od 3 sierpnia 2016r., gdyż za sierpień 2016r. nie została opłacona składka. Niezdolność do pracy powstała 13 września 2016r., czyli w okresie, kiedy nie podlegał on ubezpieczeniu chorobowemu. Decyzja jest prawomocna, a wysłana została na adres ul. (...) L. . Wnioskodawca złożył deklaracje rozliczeniowe za okres od sierpnia 2016r. do listopada 2016r. z uwzględnieniem składek na ubezpieczenie chorobowe. W styczniu 2017r. organ rentowy sporządził z urzędu korektę tych deklaracji z pominięciem składek na ubezpieczenie chorobowe. Zgłoszeniem ZUS WUA z 27 grudnia 2016r. wnioskodawca wyrejestrował się z ubezpieczeń od dnia 31 grudnia 2016r. ( kod 700). Natomiast w dniu 10 stycznia 2017r. zgłosił wyrejestrowanie z ubezpieczeń od dnia 3 sierpnia 2016r. z kodem 100. dowód: - akta płatnika składek; - kopia decyzji ZUS z 25.10.2016r., k. 12; - karta zasiłkowa wnioskodawcy, k. 13; - deklaracje rozliczeniowe za okres od sierpnia do listopada 2016r., k. 23-30; Pismem z 30 stycznia 2017r., doręczonym wnioskodawcy 16 lutego 2017r. na adres G. (...) ZUS Oddział w L. z zawiadomił go o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie określenia wysokości należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne, Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń pracowniczych za okres od sierpnia 2016r. do listopada 2016r. z odsetkami na dzień 31 stycznia 2017r.: na ubezpieczenia społeczne ( w kwocie 2807,38 zł oraz odsetki 59 zł), na ubezpieczenie zdrowotne ( w kwocie 1141,27 zł i odsetki 15 zł ) oraz na Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych ( w kwocie 234,59 zł). Pismem z 21 lutego 2017r. wnioskodawca poinformował jedynie organ rentowy, że nie jest mu nic wiadome o zaległościach z w opłacanych składkach. Pismem z 2 marca 2017r., doręczonym wnioskodawcy 18 marca 2017r., zawiadomiono go o zakończeniu postępowania dowodowego. W dniu 29 marca 2017r. ZUS wydał decyzję - będącą przedmiotem zaskarżenia, doręczoną wnioskodawcy 19 kwietnia 2017r., w której stwierdzono, że zadłużenie za okres od sierpnia 2016r. do listopada 2016r. z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne wynosi 2807,38 zł i odsetki 95 zł, z tytułu składek na ubezpieczenie zdrowotne wynosi 1141,27 zł i odsetki 39 zł. bezsporne, nadto akta płatnika składek. Sąd zważył, co następuje : Odwołanie jest niezasadne. Zgodnie z art. 6 ust. 1 pkt 5, art. 8 ust. 6 pkt 1 ustawy z 13 października 1998 o systemie ubezpieczeń społecznych - obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym podlegają, z zastrzeżeniem art. 8 i 9 , osoby fizyczne, które na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej są m.in. osobami prowadzącymi pozarolniczą działalność. Za osobę prowadzącą pozarolniczą działalność uważa się m.in. osobę prowadzącą pozarolniczą działalność gospodarczą na podstawie przepisów o działalności gospodarczej lub innych przepisów szczególnych. Zgodnie z art. 13 pkt 4 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych , obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowym i wypadkowemu podlegają osoby prowadzące pozarolniczą działalność od dnia rozpoczęcia wykonywania działalności do od dnia zaprzestania wykonywania tej działalności, z wyłączeniem okresu, na których wykonywanie działalności zostało zawieszone na podstawie przepisów o swobodzie działalności gospodarczej. W sprawie bezsporne było, że wnioskodawca do 31 grudnia 2016r. prowadził pozarolniczą działalność gospodarczą i z tym dniem działalność została zawieszona, co wynika wprost z zapisów Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej. Wnioskodawca nie kwestionował ani obowiązku ani okresu podlegania ubezpieczeniom społecznym. Wskazywał jedynie, że posiada wobec organu rentowego wierzytelność z tytułu niewypłaconego zasiłku chorobowego, który w jego ocenie powinien być zaliczony na poczet należności składkowych, zatem tym samym kwota należności wskazana w decyzji jest zawyżona. W wyniku prawomocnej decyzji z 25 października 2016r. odmawiającej wnioskodawcy prawa do zasiłku chorobowego za okres od 13 września 2016r. i wobec niedopełnienia przez wnioskodawcę obowiązku opłacania składek na ubezpieczenia społeczne i ubezpieczenie zdrowotne, organ rentowy przeprowadził postępowanie z urzędu o określenie wysokości należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenia ubezpieczenie zdrowotne, Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych. Zgodnie z art. 46 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych , płatnik składek jest obowiązany wg. zasad wynikających z przepisów ustawy obliczać, potrącać z dochodów ubezpieczonych, rozliczać oraz opłacać należne składki za każdy miesiąc kalendarzowy. Zgodnie z art. 32 do składek na Fundusz Pracy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych i Fundusz Emerytur Pomostowych oraz na ubezpieczenie zdrowotne w zakresie: ich poboru, egzekucji, wymierzania odsetek za zwłokę i dodatkowej opłaty, przepisów karnych, dokonywania zabezpieczeń na wszystkich nieruchomościach, ruchomościach i prawach zbywalnych dłużnika, odpowiedzialności osób trzecich i spadkobierców oraz stosowania ulg i umorzeń stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące składek na ubezpieczenia społecznego. Z uwagi na fakt że wnioskodawca nie dopełnił obowiązku określonego w art. 46 ust. 1 ustawy o systemie społecznym, organ rentowy działając na podstawie art. 83 ust. 1 pkt. 3 ustawy, określił wysokość zadłużenia z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne i ubezpieczenie zdrowotne. Poszczególne tytuły składek i ich wysokość są w niniejszym postępowaniu niesporne, a wysokość i tryb ich ustalania uregulowane są w ustawie z 13.10.1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych oraz ustawie z 27.08.2004r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych . Zgodnie natomiast z art. 23 ust. 1 ustawy systemowej, od nieopłaconych w terminie składek należne są od płatnika składek odsetki za zwłokę, na zasadach i wysokości określonych w ustawie z 29 sierpnia 1997r. ordynacja podatkowa . Zarzuty podniesione przez wnioskodawcę w odwołaniu nie mogą zostać uwzględnione w niniejszym postępowaniu. Decyzja z 25 października 2016r. odmawiająca mu prawa do zasiłku chorobowego za okres od 13 września 2016r. jest prawomocna. Argumenty dotyczące niewłaściwego adresu dla doręczeń dotyczą postępowania w sprawie o świadczenie z ubezpieczenia chorobowego, a nie przedmiotowej sprawy. W niniejszym postępowaniu bowiem wszelkie doręczenia od samego początku doręczane były na wskazany przez wnioskodawcę aktualny adres i odbierane przez niego osobiście. Wnioskodawca nie nabył prawa do zasiłku chorobowego, zatem nie istnieją wobec niego po stronie organu rentowego żadne niewypłacone należności, które mogłyby podlegać potrąceniu z należnościami z tytuły składek. Na marginesie wskazać należy, że słusznie organ rentowy zauważył, że takie żądanie nie przysługiwałoby wnioskodawcy nawet w przypadku pozytywnego rozstrzygnięcia w przedmiocie zasiłku chorobowego, gdyż trybu takiego nie przewidują obowiązujące przepisy. Mając zatem na uwadze powyższe ustalenia i rozważania, Sąd na podstawie art. 477 14 § 1 k.p.c. oddalił odwołanie jako niezasadne. O kosztach procesu Sąd orzekł na postawie art. 98 k.p.c. w zw. z § 2 pkt. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22.10.2015r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych, w brzmieniu obowiązującym od 27.10.2016r.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI