V U 324/24

Sygn. akt V U 324/24 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ 6 października 2025roku Sąd Rejonowy w Rybniku, V Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący: Sędzia Wiesław Jakubiec Protokolant : osobiście po rozpoznaniu 6 października 2025 roku w Rybniku na posiedzeniu niejawnym sprawy z odwołania D. M. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w R. z dnia 2 października 2024 roku  nr (...) o świadczenie rehabilitacyjne zmienia zaskarżoną decyzję w ten sposób, że przyznaje ubezpieczonej D. M. prawo do świadczenia rehabilitacyjnego od dnia 1.06.2024 r. do 30.06.2024 r. po ustaniu zatrudnienia u płatnika F.H. (...) i zwalnia ubezpieczoną z obowiązku zwrotu pobranego świadczenia rehabilitacyjnego za ww. okres. Sygn. akt V U 324/24 UZASADNIENIE Decyzją z 2 października 2024 roku, nr (...) Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w R. odmówił ubezpieczonej D. M. przyznania prawa do świadczenia rehabilitacyjnego za okres od 1.06.2024 r. do 30.06.2024 r. po ustaniu zatrudnienia u płatnika F.H. (...) i zobowiązał do zwrotu nienależnie pobranego świadczenia wraz z odsetkami w łącznej kwocie 3853, 19 zł. W uzasadnieniu organ rentowy wskazał, że ubezpieczona wykorzystała okres świadczenia rehabilitacyjnego niezgodnie z jego przeznaczeniem, gdyż w dniu 29.06.2024 r. związek małżeński, czyli traktowała czas świadczenia jako czas wolny, który może swobodnie dysponować . Stwierdził, że zawarcie małżeństwa przed kierownikiem Urzędu Stanu Cywilnego następuje z zachowaniem formy uroczystej i nie jest ono czynnością życia codziennego. Od powyższej decyzji ubezpieczona złożyła odwołanie wnosząc o zmianę decyzji. W uzasadnieniu wskazała, że zawarcie związku małżeńskiego było zaplanowane od roku, kiedy jej stan emocjonalny był stabilny. Dodała, że samo zawarcie małżeństwa miało jedynie charakter formalny (bez przyjęcia weselnego), kwestiami organizacyjnymi z tym związanymi zajął się jej przyszły mąż i to terapeuci zalecili jej formalizację związku jako element wspierający proces leczenia mający na celu wzmocnienie jej poczucia bezpieczeństwa. Wskazała, że zawarcie małżeństwa nie zakłóciło terapii. W odpowiedzi na odwołanie organ rentowy wniósł o oddalenie odwołania i podtrzymał wcześniejsze twierdzenia. Sąd ustalił co następuje: Ubezpieczona D. M. był zatrudniona do 31.12.2023 r. w firmie F.H (...) w W. (sklep sieci (...) ). Od stycznia 2024 r. była niezdolna do pracy z przyczyn psychiatrycznych (depresja, zaburzenia depresyjno- lękowe). Po upływie okresu zasiłkowego ubezpieczonej przyznano świadczenie rehabilitacyjne na okres od 1.04.2024 r. do 29.07.2024 r. Ubezpieczona cierpi na schorzenia psychiatryczne od śmierci męża, tj. od 2014 r.. W okresie od 12.04. do 27.06.2024 r. ubezpieczona leczona była w oddziale dziennym Centrum (...) sp. z o.o. w W. Ubezpieczona od lekarza prowadzącego miała zalecenie wychodzenie z domu, aktywność. W dniu 29.06.2024 r. ubezpieczona zawarła cywilny związek małżeński, który planowała od roku. Na uroczystości była tylko najbliższa rodzina. Nie było przyjęcia weselnego, jedynie obiad z cateringu i tort, bo goście przyjechali z daleka. Decyzją z 2 października 2024 roku, nr (...) Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w R. odmówił ubezpieczonej D. M. przyznania prawa do świadczenia rehabilitacyjnego za okres od 1.06.2024 r. do 30.06.2024 r. po ustaniu zatrudnienia u płatnika F.H. (...) i zobowiązał do zwrotu nienależnie pobranego świadczenia wraz z odsetkami w łącznej kwocie 3853, 19 zł Dowód: akta rentowe- karta informacyjna z pobytu w opiece dziennej, decyzja z 2.10.2024 r. wraz z protokołem Zaświadczenie lekarza prowadzącego z 20.01.2025 r. K. 16, przesłuchanie ubezpieczonej k. 20, dokumentacja z terapii k. 26-31, zaświadczenie psychologa z 22.04.2025 r. k. 39, opinia biegłego z zakresu psychiatrii T. M. k.46-47 Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił w oparciu o zgromadzony w sprawie materiał dowodowy w postaci w/w dokumentów, opinii biegłego z zakresu psychiatrii i przesłuchanie ubezpieczonej, które Sąd uznał za wiarygodne, wzajemnie ze sobą korelujące i rzeczowe. Sąd zważył co następuje: Odwołanie zasługuje na uwzględnienie. Jak stanowi art. 18 ust. 1 ustawy z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa (Dz. U. z 2025 r., poz. 501 j.t. ze zm.) świadczenie rehabilitacyjne przysługuje ubezpieczonemu, który po wyczerpaniu zasiłku chorobowego jest nadal niezdolny do pracy, a dalsze leczenie lub rehabilitacja lecznicza rokują odzyskanie zdolności do pracy. Świadczenie rehabilitacyjne przysługuje przez okres niezbędny do przywrócenia zdolności do pracy, nie dłużej jednak niż przez 12 miesięcy ( §2 ). Na podstawie art. 7 pkt 1 ustawy zasiłkowej zasiłek chorobowy przysługuje również osobie, która stała się niezdolna do pracy po ustaniu tytułu ubezpieczenia chorobowego, jeżeli niezdolność do pracy trwała bez przerwy co najmniej 30 dni i powstała nie później niż w ciągu 14 dni od ustania tytułu ubezpieczenia chorobowego. Stosownie do art. 22 w/w ustawy do świadczenia rehabilitacyjnego stosuje się odpowiednio przepisy art. 11 ust. 4 i 5, art. 12, art. 13 ust. 1, art. 15 i 17. Zgodnie z art. 17 ww. ustawy ubezpieczony wykonujący w okresie orzeczonej niezdolności do pracy pracę zarobkową lub wykorzystujący zwolnienie od pracy w sposób niezgodny z celem tego zwolnienia traci prawo do zasiłku chorobowego za cały okres tego zwolnienia. Odnosząc się do drugiej z przesłanek z art. 17 ust. 1 ustawy zasiłkowej stwierdzenie czy faktycznie wykonywanie przez odwołującego pracy zarobkowej było sprzeczne z celem udzielonego zwolnienia lekarskiego. Przez wykorzystywanie zwolnienia w sposób niezgodny z jego celem należy rozumieć wykonywanie czynności mogących przedłużyć okres niezdolności do pracy. Wykorzystywanie zwolnienia niezgodnie z jego celem może dotyczyć każdej działalności ubezpieczonego. Przesłanka ta koncentruje się zatem na relacji między sposobem zachowania ubezpieczonego a celem zwolnienia od pracy Jak trafnie wskazał Sąd Najwyższy, wykorzystywaniem zwolnienia od pracy w sposób niezgodny z celem tego zwolnienia jest zawsze wykonywanie czynności mogących przedłużyć okres niezdolności do pracy. Celem zwolnienia od pracy jest zaś odzyskanie przez ubezpieczonego zdolności do pracy, stąd w jego osiągnięciu przeszkodą mogą być wszelkie zachowania ubezpieczonego utrudniające proces leczenia i rekonwalescencję (por. wyrok SN z dnia 14 grudnia 2005 ., III UK 120/05, OSNP 2006, nr 21-22, poz. 338). W związku ze stanem zdrowia ubezpieczona przebywała na zwolnieniu lekarskim. ZUS nie kwestionował samej zasadności wystawienia zwolnienia lekarskiego, podnosił jednak, że ubezpieczona wykorzystywała zwolnienie lekarskie (okres świadczenia rehabilitacyjnego) niezgodnie z jego celem. Jednakże żaden dowód nie potwierdził, aby ubezpieczona w czasie zwolnienia lekarskiego (przebywania na świadczeniu rehabilitacyjnym) dokonywała czynności sprzecznych z jego treścią lub mogących spowodować skutki polegające na pogorszeniu się stanu jej zdrowia. Żaden z dowodów nie prowadzi do ustalenia, aby ubezpieczona, poza zawarciem małżeństwa, dokonywała jakichkolwiek innych czynności mogących ewentualnie wpłynąć na pogorszenie jej stanu zdrowia. Zawarcie małżeństwa, przy zwolnieniu lekarskim z adnotacją "chory może chodzić", z zaleceniem lekarskim wychodzenia z domu i podejmowania aktywności nie doprowadziło do wykorzystania zwolnienia lekarskiego niezgodnie z jego przeznaczeniem. Zawarcie związku małżeńskiego nie pogorszyło jej stanu zdrowia i nie skutkowało przedłużeniem leczenia. Stan ubezpieczonej pozwalał na to, aby przyjechać do urzędu i zawrzeć małżeństwo. Sama potrzeba zawarcia związku małżeńskiego została podjęta długi czas wcześniej, gdy ubezpieczonej partner się oświadczył i gdy znajdowała się w dobrym samopoczuciu. Osoby (lekarz, terapeuta) prowadzące leczenie ubezpieczonej namawiały ja do sformalizowania związku widząc w tym wzmocnienie efektu terapii poprzez zapewnienie ubezpieczonej poczucia bezpieczeństwa. Bezsprzecznie to zdarzenie wpłynęło pozytywnie na psychikę ubezpieczonej, zredukowało stres wywołany różnymi zdarzeniami, w tym związanymi z zakończeniem zatrudnienia. Samo wydarzenie trwało bardzo krótko, albowiem ograniczyło się tylko do formalnej uroczystości w urzędzie oraz obiadu (catering) i tortu dla najbliższej rodziny, która przyjechała z daleka. Sąd podzielił stanowisko Sądu Najwyższego, który wskazał w swoim orzeczeniu, że udział pracownika we własnym ślubie w czasie zwolnienia lekarskiego zawierającego adnotację "chory może chodzić", nie koliduje z obowiązkami pracowniczymi i nie może być uznany za ciężkie naruszenie podstawowych obowiązków pracowniczych w rozumieniu art. 52 § 1 pkt 1 kp (wyrok Sądu Najwyższego z 2 kwietnia 1998 r. w sprawie sygn. akt I PKN 14/98). W świetle powyższego uznać, że nie zaistniała żadna z przesłanek utraty prawa do zasiłku chorobowego, świadczenie to jest świadczeniem należnym i przysługuje ubezpieczonej. Na marginesie Sąd wskazuje, że organ rentowy nie podjął próby dowodzenia swych twierdzeń, chociaż to na nim spoczywał ciężar dowodowy. Ustalając powyższe Sąd w pełni podzielił opinię biegłego z zakresu psychiatrii T. M. jako wydaną przez osobę będącą specjalistą w zakresie schorzeń występujących u ubezpieczonej. Opinia wydana przez biegłego jest szczegółowa, przystępna i zrozumiała dla osób nie dysponujących wiedzą medyczną, zaś wnioski sformułowane zostały jasno, czytelnie i jednoznacznie. Ponadto żadna ze stron nie wniosła zarzutów odnośnie wniosków tej opinii. Mając na uwadze powyższe, Sąd działając na podstawie art. 477 (
    14) § 2 kpc zmienił zaskarżoną decyzję w ten sposób, że przyznał ubezpieczonej D. M. prawo do świadczenia rehabilitacyjnego za okres od 1.06.2024 r. do 30.06.2024 r. po ustaniu zatrudnienia u płatnika F.H. (...) i zwolnił ubezpieczoną z obowiązku zwrotu pobranego świadczenia. Sędzia Wiesław Jakubiec