V U 308/19
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Rejonowy przyznał ubezpieczonemu prawo do zasiłku chorobowego, uznając, że podanie nieprawidłowego adresu na zwolnieniu lekarskim nie stanowi wykorzystania go niezgodnie z przeznaczeniem.
Zakład Ubezpieczeń Społecznych odmówił S. M. prawa do zasiłku chorobowego, twierdząc, że nie zastano go pod adresem wskazanym na zwolnieniu lekarskim, co miało świadczyć o niezgodnym z przeznaczeniem wykorzystaniu zwolnienia. Sąd Rejonowy w Rybniku zmienił decyzję ZUS, przyznając zasiłek. Sąd uznał, że samo podanie nieprawidłowego adresu na elektronicznym zwolnieniu lekarskim, bez dowodu na wykonywanie pracy zarobkowej lub inne działania sprzeczne z celem zwolnienia, nie może prowadzić do utraty prawa do świadczenia.
Decyzją z 10 października 2019 roku Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Z. odmówił ubezpieczonemu S. M. prawa do zasiłku chorobowego za okres od 21 sierpnia 2019 roku do 16 października 2019 roku. Organ rentowy powołał się na kontrolę z 1 października 2019 roku, podczas której nie zastano ubezpieczonego pod adresem wskazanym w zaświadczeniu lekarskim, co miało świadczyć o naruszeniu art. 17 ustawy o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa. Ubezpieczony wniósł odwołanie, argumentując, że kontrola odbyła się pod adresem jego działalności gospodarczej, a nie zamieszkania, i że niezwłocznie poinformował ZUS o właściwym miejscu pobytu. Sąd Rejonowy w Rybniku, po analizie materiału dowodowego, uznał odwołanie za zasadne. Sąd podkreślił, że utrata prawa do zasiłku chorobowego na podstawie art. 17 ustawy wymaga wykazania, że ubezpieczony wykonywał pracę zarobkową lub wykorzystywał zwolnienie niezgodnie z jego celem. Sąd podzielił stanowisko judykatury, zgodnie z którym samo niewskazanie prawidłowego adresu na zaświadczeniu lekarskim nie może być interpretowane jako wykorzystanie zwolnienia niezgodnie z przeznaczeniem, jeśli nie ma związku ze stanem zdrowia ani nie rodzi podejrzeń co do rzeczywistego stanu zdrowia ubezpieczonego. W związku z tym sąd zmienił zaskarżoną decyzję, przyznając S. M. prawo do zasiłku chorobowego za sporny okres, oraz zasądził od ZUS na rzecz ubezpieczonego zwrot kosztów zastępstwa procesowego.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Nie, samo podanie nieprawidłowego adresu na zwolnieniu lekarskim, jeśli nie towarzyszy temu wykonywanie pracy zarobkowej lub inne działania sprzeczne z celem zwolnienia, nie skutkuje utratą prawa do zasiłku chorobowego.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że utrata prawa do zasiłku chorobowego wymaga wykazania, że ubezpieczony wykonywał pracę zarobkową lub wykorzystywał zwolnienie niezgodnie z jego celem. Niewskazanie prawidłowego adresu na zwolnieniu lekarskim, zwłaszcza elektronicznym, nie jest samo w sobie zachowaniem sprzecznym z celem zwolnienia, jeśli nie ma związku ze stanem zdrowia ani nie rodzi podejrzeń co do rzeczywistego stanu zdrowia.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
zmiana decyzji ZUS
Strona wygrywająca
S. M.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| S. M. | osoba_fizyczna | ubezpieczony/odwołujący |
| Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Z. | instytucja | organ rentowy/pozwanym |
Przepisy (7)
Główne
u.ś.p.u.s. art. 17 § 1
Ustawa o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa
Ubezpieczony wykonujący w okresie orzeczonej niezdolności do pracy pracę zarobkową lub wykorzystujący zwolnienie od pracy w sposób niezgodny z celem tego zwolnienia traci prawo do zasiłku chorobowego za cały okres tego zwolnienia.
Pomocnicze
u.ś.p.u.s. art. 6 § 1
Ustawa o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa
Zasiłek chorobowy przysługuje ubezpieczonemu, który stał się niezdolny do pracy z powodu choroby w czasie trwania ubezpieczenia chorobowego.
u.ś.p.u.s. art. 59 § 1
Ustawa o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa
Prawidłowość orzekania o czasowej niezdolności do pracy z powodu choroby oraz wystawiania zaświadczeń lekarskich podlega kontroli.
u.ś.p.u.s. art. 59 § 3
Ustawa o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa
Lekarz orzecznik Zakładu Ubezpieczeń Społecznych może przeprowadzić badanie lekarskie ubezpieczonego w miejscu jego pobytu w celu kontroli.
k.p.c. art. 477 § 14
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd pracy lub ubezpieczeń społecznych rozpoznaje odwołania od decyzji organów rentowych.
k.p.c. art. 98 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Strona przegrywająca sprawę jest obowiązana zwrócić przeciwnikowi na jego żądanie koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony.
Dz. U. z 2015 r. poz. 1804 art. 9 § 2
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych
Określa stawki opłat za czynności radców prawnych, które mogą być zasądzone jako zwrot kosztów zastępstwa procesowego.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Podanie nieprawidłowego adresu na zwolnieniu lekarskim nie jest równoznaczne z wykorzystaniem zwolnienia niezgodnie z jego celem, jeśli nie towarzyszą temu inne okoliczności wskazujące na nadużycie prawa. Cel zwolnienia lekarskiego to odzyskanie zdolności do pracy, a niekoniecznie przebywanie pod konkretnym, wskazanym adresem, o ile nie utrudnia to leczenia ani nie świadczy o wykonywaniu pracy zarobkowej. Elektroniczne zwolnienia lekarskie mogą utrudniać ubezpieczonemu wgląd w treść dokumentu i weryfikację danych, w tym adresu.
Odrzucone argumenty
Ubezpieczony nie został zastany pod adresem wskazanym w zaświadczeniu lekarskim, co stanowi naruszenie przepisów dotyczących wykorzystania zwolnienia lekarskiego. Ubezpieczony nie poinformował organu rentowego o zmianie miejsca pobytu w sposób właściwy i terminowy.
Godne uwagi sformułowania
nie może być interpretowane jako wykorzystanie zwolnienia lekarskiego niezgodnie z jego przeznaczeniem, bowiem nie stanowi to zachowania, które w jakikolwiek sposób mogłoby mieć związek ze zdrowotnymi przesłankami udzielenia takiego zwolnienia ani tym bardziej rodzić podejrzenia co do rzeczywistego stanu zdrowia ubezpieczonego.
Skład orzekający
Wiesław Jakubiec
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących wykorzystania zwolnienia lekarskiego niezgodnie z przeznaczeniem, w szczególności w kontekście podania nieprawidłowego adresu."
Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy nie ma dowodów na wykonywanie pracy zarobkowej lub inne działania sprzeczne z celem zwolnienia. Kontekst elektronicznych zwolnień lekarskich.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje praktyczne problemy związane z kontrolą zwolnień lekarskich i interpretacją przepisów przez ZUS, co jest istotne dla wielu ubezpieczonych i pracodawców.
“ZUS odmówił zasiłku chorobowego przez zły adres na L4. Sąd stanął po stronie ubezpieczonego.”
Dane finansowe
zwrot kosztów zastępstwa procesowego: 180 PLN
Sektor
ubezpieczenia
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt VU 308/19 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ 25 listopada 2020 roku Sąd Rejonowy w Rybniku, V Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący: Sędzia Wiesław Jakubiec Sędziowie/Ławnicy: -/- Protokolant : sekr. sądowy Izabela Niedobecka-Kępa po rozpoznaniu 25 listopada 2020 roku w Rybniku na rozprawie sprawy S. M. przy udziale zainteresowanego ./. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Z. o zasiłek chorobowy na skutek odwołania S. M. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Z. z dnia 10 października 2019 roku sygn. (...) 1. zmienia zaskarżoną decyzję w ten sposób, że przyznaje ubezpieczonemu S. M. prawo do zasiłku chorobowego od 21 sierpnia 2019 roku do 16 października 2019 roku, 2. zasądza od Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Z. na rzecz ubezpieczonego kwotę 180 zł (sto osiemdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego. Sygn. akt V U 308/19 UZASADNIENIE Decyzją z 10 października 2019 roku, znak (...) , Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Z. odmówił ubezpieczonemu S. M. prawa do zasiłku chorobowego od 21 sierpnia 2019 roku do 16 października 2019 roku. W uzasadnieniu organ rentowy wskazał, że podczas kontroli przeprowadzonej 1 października 2019 roku, nie zastano ubezpieczonego pod adresem wskazanym w zaświadczeniu lekarskim jako adres pobytu w okresie trwania niezdolności do pracy. Tym samym, w ocenie organu ubezpieczony wykorzystał okres niezdolności do pracy niezgodnie z przeznaczeniem naruszając art. 17 ustawy o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa. Od powyższej decyzji ubezpieczony wniósł odwołanie. Nadto, wniósł o zwrot kosztów procesu. W uzasadnieniu wskazał, że kontrola została przeprowadzona w miejscu, gdzie prowadzi działalność gospodarczą, a nie w miejscu jego zamieszkania. Ubezpieczony dodał, że niezwłocznie po zapoznaniu się z treścią zawiadomienia o kontroli, poinformował pracownika ZUS o aktualnym miejscu pobytu. W odpowiedzi na odwołanie organ rentowy wniósł o jego oddalenie podtrzymując wcześniejsze twierdzenia. Sąd ustalił co następuje: Ubezpieczony S. M. prowadzi pozarolniczą działalność gospodarczą z siedzibą w K. przy ul. (...) i z tego tytułu podlega ubezpieczeniu chorobowemu. W okresie od 21 sierpnia 2019 roku do 16 października 2019 roku ubezpieczony przebywał na zwolnieniu lekarskim w związku z poważnymi schorzeniami kręgosłupa. 1 października 2019 roku pracownicy organu rentowego przeprowadzili kontrolę wykorzystywania przez ubezpieczonego zwolnienia lekarskiego za ww. okres. Podczas kontroli przeprowadzonej pod adresem K. ul. (...) (wskazanym w zaświadczeniu lekarskim), nie zastano ubezpieczonego. Pracownicy ZUS zostawili w skrzynce pocztowej stosowne zawiadomienie z podaniem terminu na złożenie przez ubezpieczonego wyjaśnień. Zawiadomienie zostało dostarczone ubezpieczonemu przez członków jego rodziny (którzy przebywają pod tym adresem ) z uwagi na istniejący konflikt dopiero 7 października 2019 roku. 8 października 2019 roku ubezpieczony wyjaśnił pracownikowi ZUS, że od 6 lat miesza w K. przy ul. (...) . Ubezpieczony nie miał świadomości, że na zwolnieniu lekarskim był podany niewłaściwy adres albowiem nie miał wglądu w treść ww. zwolnienia lekarskiego ze względu na to, że było wystawione elektronicznie, a lekarz wystawiający zwolnienie nie zapytał go wtedy o aktualny adres. S. M. zgłosił przy poprzedniej niezdolności do pracy w ZUS Biuro Terenowe w G. fakt zamieszkiwania pod innym adresem niż dotychczas. ZUS nie przeprowadził u ubezpieczonego kolejnych kontroli. 1 października 2019 roku ubezpieczony przebywał w domu w K. . W spornym okresie ubezpieczony nie wykonywał pracy zarobkowej. Od jesieni 2019 roku do ubezpieczonego i jego żony na ww. adres, przyjeżdżała kilka razy w miesiącu rehabilitantka M. M. . Decyzją z 10 października 2019 roku, znak (...) , Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Z. odmówił ubezpieczonemu prawa do zasiłku chorobowego od 21 sierpnia 2019 roku do 16 października 2019 roku. Dowód: akta organu rentowego: - decyzja ZUS z 10.10.2019r. - zaświadczenie płatnika składek, - wyjaśnienia ubezpieczonego z 8.10.2019r., - zaświadczenia ZUS ZUA, przesłuchanie ubezpieczonego k.33-33v., dokumentacja medyczna wraz z rachunkami k.36-47, zeznania świadka M. M. k. 56v. Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił w oparciu o zgromadzony w sprawie materiał dowodowy w postaci w/w dokumentów, których prawdziwości strony nie kwestionowały, a także w oparciu o dowód z przesłuchania ubezpieczonego i zeznań świadka, które wraz z pozostałymi dowodami tworzyły spójny i logiczny obraz przedstawiający stan faktyczny sprawy. Sąd zważył co następuje: Odwołanie zasługuje na uwzględnienie. Jak stanowi przepis art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa (Dz. U. z 2017r. poz. 1368 ze zm.) zasiłek chorobowy przysługuje ubezpieczonemu, który stał się niezdolny do pracy z powodu choroby w czasie trwania ubezpieczenia chorobowego. Zgodnie z treścią art. 59 ust. 1 i 2 ww. ustawy prawidłowość orzekania o czasowej niezdolności do pracy z powodu choroby oraz wystawiania zaświadczeń lekarskich podlega kontroli. Kontrolę wykonują lekarze orzecznicy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. W celu kontroli lekarz orzecznik Zakładu Ubezpieczeń Społecznych może przeprowadzić badanie lekarskie ubezpieczonego w miejscu jego pobytu ( art. 59 ust. 3 pkt 1b ww. ustawy). Na mocy art. 17 ust. 1 ww. ustawy ubezpieczony wykonujący w okresie orzeczonej niezdolności do pracy pracę zarobkową lub wykorzystujący zwolnienie od pracy w sposób niezgodny z celem tego zwolnienia traci prawo do zasiłku chorobowego za cały okres tego zwolnienia. Miedzy stronami bezsporny był fakt, że ubezpieczony przebywał na zwolnieniu lekarskim z tytułu niezdolności do pracy, a pobyt ten miał miejsce pod innym adresem niż wskazany w zaświadczeniu lekarskim. Spornym natomiast okazała się ocena prawna, czy w związku nieobecnością ubezpieczonego w miejscu wskazanym w zaświadczeniu jako miejsce pobytu, podczas gdy ubezpieczony przebywał w innym miejscu, może zostać pozbawiony prawa do zasiłku chorobowego. Organ rentowy wywiódł z faktu, iż ubezpieczony zamieszkuje pod innym adresem niż wskazany w zaświadczeniu lekarskim wniosek, iż korzysta ze zwolnienia lekarskiego w sposób niezgodny z przeznaczeniem. W ocenie Sądu organ rentowy w żaden sposób nie wykazał tej zależności. ZUS swoją argumentację opierał na braku stosowanego zawiadomienia organu przez ubezpieczonego o zmianie miejsca zamieszkania, a jednocześnie nie wykazał w jaki sposób ubezpieczony w okresie orzeczonej niezdolności do pracy, wykorzystał zwolnienie lekarskie niezgodnie z jego celem. Ubezpieczony konsekwentnie wskazywał zarówno przez organem rentowym jak i przed sądem, iż w okresie orzeczonej niezdolności nie wykonywał pracy zarobkowej ani też nie wykorzystywał zwolnienia w sposób niezgodny z jego celem, a podczas kontroli przebywał pod innym adresem niż wynikającym z zaświadczenia lekarskiego. W tym miejscu Sąd wskazuje, że utrata prawa do zasiłku chorobowego na podstawie art. 17 oparta jest na założeniu nierzetelności zwolnienia lekarskiego, tj. na uznaniu, że jeżeli zaistniały wymienione zachowania, to w rzeczywistości nie zachodziła sytuacja chroniona prawem, a pracownik nadużył prawa do świadczeń z ubezpieczenia chorobowego. Sposób zachowania się pracownika w okresie niezdolności do pracy obejmuje czynności zmierzające do osiągnięcia celu leczenia (zwolnienia lekarskiego), jak i sprzeciwiające się temu celowi. Jednocześnie tutejszy Sąd podziela stanowisko wyrażone przez judykaturę zgodnie z którym, niewskazanie na zaświadczeniu lekarskim prawidłowego adresu przez odwołującego nie może być interpretowane jako wykorzystanie zwolnienia lekarskiego niezgodne z jego przeznaczeniem, bowiem nie stanowi to zachowania, które w jakikolwiek sposób mogłoby mieć związek ze zdrowotnymi przesłankami udzielenia takiego zwolnienia ani tym bardziej rodzić podejrzenia co do rzeczywistego stanu zdrowia ubezpieczonego (wyrok Sądu Rejonowego dla Warszawy Pragi-Południe w Warszawie z dnia 18.09.2013r. VI U 88/13). Za zachowanie sprzeciwiające się celowi zwolnienia od pracy należy zaś uważać tego typu postępowanie, które w powszechnym odczuciu jest nieodpowiednie dla osoby chorej i może nasuwać wątpliwości co do rzeczywistego stanu zdrowia ubezpieczonego. Wykorzystywaniem zwolnienia od pracy w sposób niezgodny z celem tego zwolnienia jest zawsze wykonywanie czynności mogących przedłużyć okres niezdolności do pracy. Celem zwolnienia od pracy jest zaś odzyskanie przez ubezpieczonego zdolności do pracy, stąd w jego osiągnięciu przeszkodą mogą być wszelkie zachowania ubezpieczonego utrudniające proces leczenia i rekonwalescencję (wyrok Sądu Najwyższego z 14.12.2005r., III UK 120/05). Chodzi tu zatem o zachowania mające w jakikolwiek sposób narażać zdrowie osoby korzystającej ze zwolnienia czy też zachowania, które wskazują, że rzeczywisty stan zdrowia danej osoby nie przemawia za korzystaniem przez nią ze zwolnienia. Reasumując, ubezpieczony nie uniemożliwił w sposób zawiniony przeprowadzenia kontroli, nie wykorzystywał też zwolnienia niezgodnie z jego celem. W ocenie Sądu niewskazanie na zaświadczeniu lekarskim prawidłowego adres ubezpieczonego, nie może być interpretowane jako wykorzystywanie zwolnienia lekarskiego niezgodnie z jego celem, bowiem nie stanowi to zachowania, które w jakikolwiek sposób mogłoby mieć związek ze zdrowotnymi przesłankami udzielenia takiego zwolnienia ani tym bardziej rodzić podejrzenia co do rzeczywistego stanu zdrowia ubezpieczonego. Mając na uwadze powyższe Sąd, działając na podstawie przytoczonych przepisów i art. 477 14 § 2 kpc zmienił zaskarżoną decyzję w ten sposób, że przyznał ubezpieczonemu S. M. prawo do zasiłku chorobowego od 21 sierpnia 2019 roku do 16 października 2019 roku (pkt 1 ). O kosztach procesu orzeczono na mocy art. 98 § 1 kpc , zgodnie z zasadą odpowiedzialności za wynik sprawy i na podstawie § 9 ust. 2 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2015 r. poz. 1804 ze zm.) zasądzając od Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Z. na rzecz ubezpieczonego 180 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego (pkt 2 ).
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI