V U 2884/14

Sąd Okręgowy - Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w LegnicyLegnica2015-09-09
SAOSubezpieczenia społeczneemerytury i rentyŚredniaokręgowy
emeryturaZUSprzeliczeniekapitał początkowyustawa emerytalnaubezpieczenie społeczneprawo pracyzarobkiwiek emerytalny

Sąd Okręgowy oddalił odwołanie wnioskodawcy w sprawie ponownego przeliczenia emerytury, uznając, że nie spełnił on przesłanek do zastosowania art. 55 ustawy o emeryturach i rentach z FUS.

Wnioskodawca A. K. domagał się ponownego przeliczenia swojej emerytury, twierdząc, że organ rentowy błędnie ustalił jego kapitał początkowy, przyjmując zaniżone zarobki z lat 1977-1987. Sąd Okręgowy oddalił odwołanie, stwierdzając, że wnioskodawca nie spełnił kluczowej przesłanki art. 55 ustawy o emeryturach i rentach z FUS, tj. nie kontynuował ubezpieczenia po osiągnięciu wieku emerytalnego. Ponadto, analiza opinii biegłego wykazała, że żadna z proponowanych przez wnioskodawcę metod obliczenia podstawy wymiaru świadczenia nie skutkowałaby wyższą emeryturą niż dotychczasowa.

Sąd Okręgowy w Legnicy rozpatrzył sprawę z odwołania A. K. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w L. dotyczącego ponownego przeliczenia emerytury. Wnioskodawca kwestionował sposób ustalenia jego kapitału początkowego, wskazując na zaniżone zarobki z lat 1977-1987, które uważał za okres najwyższych dochodów i pracy w szkodliwych warunkach. Zakład Ubezpieczeń Społecznych odmówił ponownego przeliczenia, argumentując, że wnioskodawca pobierał emeryturę na podstawie tzw. „starego systemu” od 2002 roku, wystąpił z wnioskiem przed 1 stycznia 2009 roku i nie kontynuował ubezpieczenia po osiągnięciu wieku emerytalnego. Sąd, opierając się na opinii biegłego, ustalił, że wnioskodawca osiągnął wiek emerytalny w 2002 roku i od tego czasu pobierał emeryturę w zbiegu z rentą z tytułu niezdolności do pracy. Kluczową przesłanką do zastosowania art. 55 ustawy o emeryturach i rentach z FUS, który umożliwiałby przeliczenie emerytury na nowych zasadach, było kontynuowanie ubezpieczenia po osiągnięciu wieku emerytalnego i złożenie wniosku po 31 grudnia 2008 roku. Wnioskodawca nie spełnił pierwszej z tych przesłanek. Analiza różnych wariantów ustalenia podstawy wymiaru świadczenia, zgodnie z art. 111 ustawy, wykazała, że żaden z nich nie skutkowałby podwyższeniem dotychczasowej emerytury (wwpw 147,59%). Sąd podzielił ustalenia biegłego, że w przypadku braku dokumentów potwierdzających zarobki, należało przyjąć wynagrodzenia minimalne, a nawet weryfikacja zarobków z okresów pracy na kontraktach zagranicznych nie wpłynęła na zwiększenie wwpw. Wobec powyższego, sąd oddalił odwołanie jako nieuzasadnione.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, ubezpieczony nie może domagać się ponownego przeliczenia emerytury na podstawie art. 55 ustawy, jeśli nie spełnił przesłanki kontynuowania ubezpieczenia po osiągnięciu wieku emerytalnego.

Uzasadnienie

Art. 55 ustawy o emeryturach i rentach z FUS wymaga spełnienia trzech przesłanek: osiągnięcia wieku emerytalnego (art. 27), kontynuowania ubezpieczenia po osiągnięciu tego wieku oraz złożenia wniosku po 31 grudnia 2008 r. Wnioskodawca nie spełnił przesłanki kontynuowania ubezpieczenia po osiągnięciu 65 lat.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie odwołania

Strona wygrywająca

Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w L.

Strony

NazwaTypRola
A. K.osoba_fizycznawnioskodawca
Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w L.instytucjaorgan rentowy

Przepisy (6)

Główne

ustawa emerytalna art. 55

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Przepis ten stanowi o możliwości obliczenia emerytury na podstawie art. 26 dla ubezpieczonego, który spełnia warunki z art. 27, kontynuował ubezpieczenie po osiągnięciu wieku emerytalnego i wystąpił z wnioskiem po 31 grudnia 2008 r., jeżeli nowe obliczenie jest wyższe od obliczonego zgodnie z art. 53.

ustawa emerytalna art. 111

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Przewiduje trzy warianty ustalenia podstawy wymiaru emerytury lub renty przy ponownym ustalaniu świadczenia, pod warunkiem, że wskaźnik wysokości podstawy wymiaru jest wyższy od poprzednio obliczonego.

Pomocnicze

ustawa emerytalna art. 27

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Określa warunki uzyskania emerytury, w tym wiek emerytalny (65 lat dla mężczyzn) i wymagany okres pracy.

ustawa emerytalna art. 26

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Dotyczy sposobu obliczania emerytury.

ustawa emerytalna art. 53

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Określa sposób obliczania emerytury dla osób, które nie spełniają warunków określonych w art. 55.

k.p.c. art. 477¹⁴ § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa prawna do oddalenia odwołania przez sąd.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wnioskodawca nie spełnił przesłanki kontynuowania ubezpieczenia po osiągnięciu wieku emerytalnego, co uniemożliwia zastosowanie art. 55 ustawy emerytalnej. Proponowane przez wnioskodawcę metody obliczenia podstawy wymiaru świadczenia nie skutkowałyby wyższą emeryturą niż dotychczasowa, gdyż wskaźniki byłyby niższe. Brak dokumentów potwierdzających zarobki z niektórych okresów pracy wymagał przyjęcia wynagrodzeń minimalnych lub zastępczych.

Odrzucone argumenty

Organ rentowy błędnie ustalił kapitał początkowy wnioskodawcy, przyjmując zaniżone zarobki z lat 1977-1987. Zarobki z lat 1977-1987 powinny zostać uwzględnione przy ustalaniu podstawy wymiaru emerytury, jako okres najwyższych dochodów i pracy w szkodliwych warunkach.

Godne uwagi sformułowania

nie może mieć ponownie obliczonej emerytury w oparciu o art. 55 ustawy o emeryturach i rentach z FUS – ponieważ wystąpił on z wnioskiem po praz pierwszy przed dniem 1 stycznia 2009r. i nie kontynuował ubezpieczenia emerytalnego i rentowego po osiągnięciu wieku emerytalnego. nie spełnia przesłanki kontynuowania ubezpieczenia emerytalnego i rentowego po osiągnięciu wieku 65 lat. wszystkie te wskaźniki są niższe od dotychczas ustalonego wwpw 147, 59 %. nieuzasadnione jest również jego, zmodyfikowane na rozprawie w dniu 18 lutego 2015r., żądanie ustalenia wysokości jego emerytury z uwzględnieniem zarobków z lat 1977-1987.

Skład orzekający

Regina Stępień

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja warunków zastosowania art. 55 ustawy o emeryturach i rentach z FUS, w szczególności wymogu kontynuowania ubezpieczenia po osiągnięciu wieku emerytalnego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wnioskodawcy, który pobierał emeryturę na "starych zasadach" i nie kontynuował ubezpieczenia po osiągnięciu wieku emerytalnego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy powszechnego tematu emerytur i przeliczeń, ale jej rozstrzygnięcie opiera się na ścisłej interpretacji przepisów, co czyni ją interesującą głównie dla prawników i osób zajmujących się prawem ubezpieczeń społecznych.

Czy można przeliczyć emeryturę, jeśli nie pracowało się po osiągnięciu wieku emerytalnego? Sąd wyjaśnia.

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt V U 2884/14 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 9 września 2015 r. Sąd Okręgowy - Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Legnicy w składzie: Przewodniczący: SSO Regina Stępień Protokolant : star. sekr. sądowy Ewelina Trzeciak po rozpoznaniu w dniu 9 września 2015 r. w Legnicy sprawy z wniosku A. K. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w L. o ponowne przeliczenie emerytury na skutek odwołania A. K. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w L. z dnia 11 września 2014 r. znak (...) oddala odwołanie Sygn. Akt V U 2884/14 UZASADNIENIE Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w L. decyzją z 11 września 2014r. odmówił wnioskodawcy A. K. prawa do emerytury. W uzasadnieniu organ rentowy podał, iż wnioskodawca nie może mieć ponownie obliczonej emerytury w oparciu o art. 55 ustawy o emeryturach i rentach z FUS – ponieważ wystąpił on z wnioskiem po praz pierwszy przed dniem 1 stycznia 2009r. i nie kontynuował ubezpieczenia emerytalnego i rentowego po osiągnięciu wieku emerytalnego. Wnioskodawca A. K. w odwołaniu od tej decyzji domagał się ponownego ustalenia wysokości pobieranej przez niego emerytury poprzez ponowne ustalenie wysokości jego kapitału początkowego. Wskazywał, iż organ rentowy przy ustalaniu wysokości jego świadczenia przyjął jego zarobki z lat 1977-1987 w niewłaściwej wysokości. Dodał, iż te okres jego zatrudnienia to czas kiedy otrzymywał najwyższe zarobki oraz, że pracował w szkodliwych warunkach. To jego zdaniem uzasadnia przeliczenie wysokości jego emerytury na nowych zasadach. Na rozprawie w dniu 18 lutego 2015r. sprecyzował swe stanowisko w ten sposób, iż domagał się ustalenia wysokości jego świadczenia poprzez przyjęcie do podstawy wymiaru zarobków jakie osiągał w 10-leciu przed uzyskaniem prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy w związku z choroba zawodową tj. lat 1977-1987. Strona pozwana, Zakład Ubezpieczeń Społecznych, w odpowiedzi na odwołanie wniosła o jego oddalenie. W uzasadnień podała, iż A. K. pobierał emeryturę na podstawie tzw. „starego systemu” od 10 czerwca 2002r. Po raz pierwszy z wnioskiem o to świadczenie wystąpił w dniu 6 maja 2002r. i nie kontynuował ubezpieczenia emerytalnego i rentowego po osiągnięciu wieku emerytalnego. Sąd ustalił: A. K. urodził się w dniu (...) Powszechny wiek emerytalny dla mężczyzn - 65 lat osiągnął w dniu (...) . Nie kontynuował ubezpieczenia emerytalnego i rentowego po osiągnięciu tego wieku. W dniu 16 września 2014r.wystapił z wnioskiem o przyznanie mu emerytury w oparciu o art. 55 ustawy emerytalnej. Od 10 października 1987r. otrzymuje rentę z tytułu częściowej niezdolności do pracy w związku z chorobą zawodową. Od 10 czerwca 2002r. ma prawo do emerytury w obniżonym wieku (60 lat).Wobec czego od tego samego dnia pobiera w zbiegu rentę z tytułu częściowej niezdolności do pracy w związku z chorobą zawodową i emeryturę. Przy ustalaniu wysokości obu tych świadczeń wwpw ostatecznie ustalono na 147, 59 %. Przy czym podstawa wymiaru obliczona została z 12 ostatnich miesięcy zatrudnienia tj. od maja 1986r. do kwietnia 1987r. (bezsporne) Wnioskodawca był zatrudniony: - od 6 grudnia 1976r. do 31 lipca 1977r. w (...) we W. - od 10 sierpnia 1977r. do 26 października 1987r. w (...) we W. , w tym w okresie od 18 kwietnia 1983r. do 18 czerwca 1983r. i od 3 października 1983r. do 31 grudnia 1983r. na budowie eksportowej. Wynagrodzenie wnioskodawcy w tych latach łącznie za każdy rok wynosiło: - za 1976r. – 57 371 zł - za 1977r. – 27 258 zł - za 1978r. – 90 658 zł - za 1979r. – 83 033 zł - za 1980r. – 86 845 zł - za 1981r. – 124 153 zł - za 1982r. – 177 894 zł - za 1983r. – 207 400 zł - za 1984r. – 192 544 zł - za 1985r. – 375 534 zł - za 1986r. – 448 741 zł Ponadto - za 1996r. – 1 635, 22 zł - za 1997r. – 5 121 zł - za 1998r. – 5 950 zł - za 1999r. – 1 824, 25 zł - za 2000r. – 2 496, 61 zł - za 2001r. – 7 477, 52 zł. Wskaźniki podstawy wymiaru świadczenia wnioskodawcy ustalone w oparciu o to wynagrodzenie wynoszą: - z 10 kolejnych lat kalendarzowych z ostatnich 20 lat poprzedzających bezpośrednio rok zgłoszenia wniosku o rentę (1967-1986) – 124, 21 % - z kolejnych 10 lat kalendarzowych z ostatnich 20 lat poprzedzających rok zgłoszenia wniosku o emeryturę (1982-2001) – 75, 17 % - z 10 kolejnych lat kalendarzowych z ostatnich 20 lat poprzedzających bezpośrednio rok zgłoszenia obecnego wniosku o przeliczenie (1994-2013) – 14, 57 % - z 20 wybranych lat kalendarzowych poprzedzających bezpośrednio rok zgłoszenia wniosku o emeryturę/przeliczenie (przed 2014) – 101, 91 %. Wszystkie te wskaźniki są niższe od dotychczas ustalonego wwpw 147, 59 %. dowód: opinia biegłego sądowego k. 20-52, akta osobowe wnioskodawcy, akta ubezpieczeniowe wnioskodawcy. Sąd zważył: Odwołanie jest nieuzasadnione. Przede wszystkim należy wskazać, iż zgodnie z art. 55 ustawy z dnia 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz.U.2015.748 j.t.) ubezpieczonemu spełniającemu warunki do uzyskania emerytury na podstawie art. 27 , który kontynuował ubezpieczenia emerytalne i rentowe po osiągnięciu przewidzianego w tym przepisie wieku emerytalnego i wystąpił z wnioskiem o przyznanie emerytury po dniu 31 grudnia 2008 r., może być obliczona emerytura na podstawie art. 26 , jeżeli jest wyższa od obliczonej zgodnie z art. 53 . Przepis art. 55 generalnie stanowi o trzech przesłankach: musi być spełniona przesłanka z art. 27 ( wiek emerytalny 65 lat dla mężczyzn i 25 lat pracy ), kontynuowanie ubezpieczenia po osiągnięciu 65 lat i wystąpienie z wnioskiem o przyznanie emerytury po 31 grudnia 2008r. Wnioskodawca nie spełnia przesłanki kontynuowania ubezpieczenia emerytalnego i rentowego po osiągnięciu wieku 65 lat. Wobec czego nie jest możliwe zastosowanie w stosunku do niego sposobu obliczanie wysokości emerytury w oparciu o art. 55 ustawy o emeryturach i rentach z FUS. Nieuzasadnione jest również jego, zmodyfikowane na rozprawie w dniu 18 lutego 2015r., żądanie ustalenia wysokości jego emerytury z uwzględnieniem zarobków z lat 1977-1987. Zgodnie z treścią art. 111 ust. ustawy z dnia 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (t. jed. jw.) wysokość emerytury lub renty oblicza się ponownie, z zastrzeżeniem ust. 2 i 3 , od podstawy wymiaru ustalonej w myśl art. 15 , jeżeli do jej obliczenia wskazano podstawę wymiaru składki na ubezpieczenie społeczne lub ubezpieczenia emerytalne i rentowe na podstawie przepisów prawa polskiego: 1) z liczby kolejnych lat kalendarzowych i w okresie wskazanym do ustalenia poprzedniej podstawy wymiaru świadczenia, 2) z kolejnych 10 lat kalendarzowych wybranych z 20 lat kalendarzowych, poprzedzających bezpośrednio rok kalendarzowy, w którym zgłoszono wniosek o przyznanie emerytury lub renty albo o ponowne ustalenie emerytury lub renty, z uwzględnieniem art. 176, 3) z 20 lat kalendarzowych wybranych z całego okresu podlegania ubezpieczeniu, przypadających przed rokiem zgłoszenia wniosku o ponowne ustalenie emerytury lub renty - a wskaźnik wysokości podstawy wymiaru jest wyższy od poprzednio obliczonego. Powołany przepis art. 111 przewiduje trzy warianty ustalenia podstawy wymiaru renty, które są równoważne, co wynika z wykładni logicznej omawianego przepisu. W tym zakresie o wyborze jednego ze sposobów wyliczenia winien decydować wniosek ubezpieczonego. A. K. domagał się ustalenia wysokości jego emerytury w oparciu o wynagrodzenia uzyskiwane w latach 1977-1987. Twierdził, iż był to okres kiedy osiągał najwyższe zarobki. Wskazał, iż takie wyliczenie powinno zostać dokonane w oparciu o dokumenty zawarte w aktach ubezpieczeniowych. Sąd w oparciu o opinię biegłego sądowego z zakresu ubezpieczeń społecznych, dane zawarte w aktach ubezpieczeniowych i dodatkowo w aktach osobowych wnioskodawcy ustalił iż najkorzystniejszy wwpw emerytury wnioskodawcy to dotychczas ustalony z 12 miesięcy kalendarzowych 147, 59 %. Sąd w pełni podziela ustalenia biegłego, iż wobec braku dokumentów czy innych dowodów potwierdzających choćby pośrednio wysokość wynagrodzenia za część spornych okresów przyjąć należy wynagrodzenia minimalne. Jedynie za okres od 6 grudnia 1976r. do 12 kwietnia 1977r., od 14 kwietnia 1977r. do 31 lipca 1977r. oraz od 10 sierpnia 1977r. do 31 grudnia 1977r. – możliwe było ustalenie wysokości wynagrodzenia wnioskodawcy w oparciu o zasady wynagradzania zawarte w aktach osobowych wnioskodawcy, w tym w szczególności stawki wynagrodzenia godzinowego. Zasadne było również zweryfikowanie przez biegłą wysokości wynagrodzenia za okresy pracy wnioskodawcy na zagranicznych kontraktach. Organ rentowy przyjął bowiem jedynie najniższe wynagrodzenie obowiązujące w tych okresach (18.04.1983r.-18.06.1983r. i 3.10.1983r.-31.12.1983r.) – w oparciu o zarobki zastępcze zawarte w aktach ubezpieczeniowych wnioskodawcy w postaci kart wynagrodzenie innego pracownika. Jednakże tego rodzaju zmiany pozostają bez wpływu na wysokość dotychczas otrzymywanej emerytury wnioskodawcy. Nie powodują bowiem, jak to wskazano wyżej zwiększenia dotychczas ustalonego wwpw. Nie zasługują na uwzględnienie, zarzuty wnioskodawcy do treści opinii biegłej, bardzo ogólnej natury, iż mija się ona z prawdą, czy też że będąc biegłą z listy Sądu Okręgowego w Świdnicy – zawsze bierze stronę ZUS. Nieuzasadnione jest również jego żądanie wskazania przez organ rentowy wysokości faktycznie pobieranego przez niego wynagrodzenia za sporny okres. Takimi danym organ rentowy w rzeczywistości nie dysponuje. Z tych względów sąd na podstawie art. 477 14 § 1 kodeksu postępowania cywilnego oddalił odwołanie.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI