V U 2667/13

Sygn. akt V U 2667/13 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 27 lutego 2014 r. Sąd Okręgowy w Opolu V Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący: SSO Witold Kozłowski Protokolant: st. sekr. sądowy Ewa Polewka po rozpoznaniu w dniu 27 lutego 2014 r. w Opolu sprawy N. D. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział we W. o podleganie obowiązkowemu ubezpieczeniu społecznemu z tytułu umowy zlecenia zawartej z Spółka z o.o. (...) . (...) . we W. przy udziale zainteresowanego (...) we W. na skutek odwołania wnioskodawczyni od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział we W. z dnia 22 lutego 2013 roku nr (...) I. Oddala odwołanie II. Zasądza od wnioskodawczyni N. D. na rzecz strony pozwanej Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział we W. kwotę 600 złotych tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego . Na oryginale właściwy podpis UZASADNIENIE Wnioskodawczyni N. D. w odwołaniu od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych – Oddział we W. z dnia 13.09.2013r. wniosła o jej uchylenie, a po sprecyzowaniu na rozprawie o zmianę decyzji i stwierdzenie, że podlega dobrowolnemu ubezpieczeniu od 1.03.2013r. z tytułu umowy zlecenia zawartej ze Spółką z o.o. (...) . W uzasadnieniu odwołania wskazano m.in. iż dwie umowy zlecenia które zawarła nie były zawarte dla pozoru i wykonywała pracę na rzecz obu pracodawców. Celem zawarcia tych umów nie było wyłudzenie jakiegokolwiek świadczenia z ZUS lecz chęć pozyskania środków na zaspokojenie podstawowych potrzeb rodziny. Organ rentowy nieprawidłowo interpretuje przepis art. 9 ust. 2 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych bowiem przepis ten zezwala na zmianę przez ubezpieczonego tytułu ubezpieczenia, co oznacza, że ubezpieczony zamiast tytułu który powstał najwczesniej może wybrać inny tytuł ubezpieczenia. W jej ocenie mogła zmienić tytułu ubezpieczenia z dotychczas wykonywanej umowy zlecenia na nowa umowę , co uczyniła składając deklaracje i opłacając z tego tytułu składki. Strona pozwana (...) Oddział w O. domagała się oddalenia odwołania i zasądzenia kosztów zastępstwa procesowego zarzucając, iż zaskarżona decyzja została wydana zgodnie z art. 83 ust. 1 , w związku z art. 6 ust. 4 pkt 4, art. 9 ust. 2 art. 12 ust. 1, art. 13 pkt 2 i art. 14 ust. 1 ustawy z dnia 13.10.1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych .W szczególności zasadne było stwierdzenie, iż wnioskodawczyni nie podlega obowiązkowemu ubezpieczeniu emerytalnemu, rentowemu i wypadkowemu oraz dobrowolnemu ubezpieczeniu chorobowemu poczynając od dnia 1.03.2013r. z tytułu zawartej umowy zlecenia ze Spółką z o.o. (...) bowiem wcześniej poczynając od 20.01.2011r. wykonywała ona pracę na podstawie umowy zlecenia zawartej z (...) (...) we W. gdzie nastąpiło zgłoszenie do ubezpieczenia obowiązkowego. W takiej sytuacji mogła jedynie dobrowolnie na swój wniosek być objęta ubezpieczeniem emerytalnym i rentowym z wybranych innych tytułów ubezpieczenia. Zawiadomiony o terminie rozprawy płatnik składek Spółka z o.o. (...) będąca stroną w postępowaniu administracyjnym nie zajęła stanowiska co do zasadności odwołania. Sąd ustalił następujący stan faktyczny: Wnioskodawczyni N. D. w dniu 9.10.2012r. zawarła umowę zlecenia z (...) (...) we W. na okres do 30.09.2013r. , której przedmiotem było wykonywanie usług w zakresie prowadzenia zajęć dydaktycznych . Z tytułu zawarcia tej umowy została zgłoszona do obowiązkowego ubezpieczenia społecznego przez płatnika składek jako osoba wykonująca umowę zlecenia. Płatnik - (...) (...) - wyrejestrował wnioskodawczynię z tego ubezpieczenia z dniem 1.10.2013r. Dowód: fakt bezsporny, odpis umowy zlecenia karta 6, wyrejestrowanie z ubezpieczenia z 22.10.2013r. w aktach składkowych . Z tytułu tej umowy została też zgłoszona do dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego. Następnie w dniu 1.03.2013r. wnioskodawczyni zawarła kolejną umowę zlecenia ze Spółką z o.o. (...) we W. na okres od 1.03-31.12.2013r. W wyniku tej umowy wprowadzała dane adresowe do bazy danych i otrzymywała wynagrodzenie miesięczne w wysokości 2.060 złotych . Dowód: odpis umowy karta 7 fakt bezsporny, zgłoszenie do ubezpieczenia z 11.03.2013r. Z tytułu tej umowy płatnik składek zgłosił wnioskodawczynię od 1.03.2013r. do obowiązkowego ubezpieczenia społecznego ( emerytalnego, rentowego, wypadkowego) jako osobę wykonującą pracę na podstawie umowy zlecenia. Jednocześnie zgłosił ją do dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego. Wnioskodawczyni nie składała oświadczenia o zmianie tytułu ubezpieczenia po zawarciu drugiej umowy zlecenia i nie składała też wniosku o objęcie dobrowolnym ubezpieczeniem z tytułu zawartej umowy zlecenia ze Spółką (...) . (...) ( fakty bezsporne , akta składkowe tom II). W dniu 17.05.2013r. wnioskodawczyni urodziła syna J. . Z tego tytułu otrzymywała zasiłek macierzyński liczony od wynagrodzeń otrzymywanych od wszystkich zleceniodawców do września 2013r. kiedy to organ rentowy wydał decyzję ograniczającą wysokość zasiłku z tytułu wynagrodzenia pobieranego w Spółce (...) i sprawa o wysokość zasiłku toczy się przed Sądem Rejonowym w Opolu. Po dniu 31.12.2013r. wnioskodawczyni nie przedłużała umowy z zainteresowaną Spółką (...) , a od 1.12.2013r. została zatrudniona na podstawie umowy o pracę (fakty bezsporne, zeznania wnioskodawczyni) . Decyzją z dnia 13.09.2013r. strona pozwana (...) Oddział we W. stwierdził, że N. D. jako osoba wykonująca pracę na podstawie umowy zlecenia u płatnika składek Spółki z o.o. (...) nie podlega obowiązkowemu ubezpieczeniu emerytalnemu, rentowemu i wypadkowemu od 1.03.2013r. i dobrowolnemu ubezpieczeniu chorobowemu od 1.03.2013r. Dowód: akta składkowe tom I. Sąd Okręgowy zważył co następuje: Odwołanie jest nieuzasadnione. Zgodnie z art. 6 ust.1 pkt 4 ustawy z dnia 13.10.1998r . o systemie ubezpieczeń społecznych Dz.U.2013.1442 j.t. osoby wykonujące pracę na podstawie umowy zlecenia podlegają obowiązkowemu ubezpieczeniu emerytalnemu i rentowemu w okresie od dnia oznaczonego jako dzień rozpoczęcia wykonywania umowy do dnia rozwiązania lub wygaśnięcia umowy. Natomiast zgodnie z art. 11 tej ustawy obowiązkowemu ubezpieczeniu chorobowemu podlegają jedynie pracownicy i członkowie (...) ( art. 6 ust. 1 pkt 1-3 i 12) . Dobrowolnemu ubezpieczeniu chorobowemu podlegają na swój wniosek jedynie osoby objęte obowiązkowo ubezpieczeniem emerytalnym i rentowym wymienione w art. 6 ust. 1 pkt 2,4,5,8 i 10, a więc m.in. osoby wykonując prace na podstawie umowy zlecenia. Z wykładni gramatycznej tych przepisów wynika więc, iż dobrowolnemu ubezpieczeniu chorobowemu można podlegać na wniosek jedynie wtedy, kiedy dana osoba w tym wypadku wykonująca umowę zlecenia jest objęta obowiązkowo ubezpieczeniem emerytalnym i rentowym z tytułu wykonywania tej umowy zlecenia. Jeżeli z tytułu umowy zlecenia nie jest ona objęta obowiązkowym ubezpieczeniem emerytalnym i rentowym, to nie może podlegać dobrowolnemu ubezpieczeniu chorobowemu. Jak wynika z art. 9 ust. 2 cyt. ustawy osoba spełniająca warunki do objęcia obowiązkowo ubezpieczeniami emerytalnym i rentowymi z kilku tytułów, o których mowa w art. 6 ust. 1 pkt 2, 4-6 i 10, jest objęta obowiązkowo ubezpieczeniami z tego tytułu, który powstał najwcześniej. Może ona jednak dobrowolnie, na swój wniosek , być objęta ubezpieczeniami emerytalnym i rentowymi także z pozostałych, wszystkich lub wybranych tytułów lub zmienić tytuł ubezpieczeń. Art. 36 wskazanej ustawy normuje tryb postępowania przy zgłoszeniu do ubezpieczeń społecznych przewidując w ust. 2, iż obowiązek zgłoszenia do ubezpieczenia w przypadku umowy zlecenia należy do płatnika składek. Jednocześnie jednak osoby, które obejmowane są ubezpieczeniem społecznym na zasadach dobrowolności same zgłaszają wniosek o objęcie ubezpieczeniem w terminie przez nie wybranym. W sprawie bezspornym było, iż wnioskodawczyni zawarła pierwszą umowę zlecenia w 2011r. z (...) (...) we W. i z tego tytułu aż do października 2013r. była zgłoszona przez płatnika składek do obowiązkowego ubezpieczenia emerytalnego, rentowego i wypadkowego , jednocześnie też zgłoszono ją do dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego uiszczając składkę od wskazanej podstawy wymiaru. W marcu 2013r. , a więc w trakcie wykonywania pierwszej umowy zlecenia wnioskodawczyni zawarła kolejną umowę zlecenia . Płatnik wynagrodzenia Spółka z o.o. (...) dokonał jej zgłoszenia do obowiązkowego ubezpieczenia społecznego z tego tytułu oraz do dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego, co w sposób jednoznaczny wynika ze zgłoszenia do ubezpieczenia. W takiej sytuacji zgodnie z art. 9 ust. 2 wskazanej ustawy wnioskodawczyni była objęta obowiązkowo ubezpieczeniem społecznym z tego tytułu , który powstał najwcześniej, a więc z tytułu umowy zlecenia zawartej w (...) (...) . Mogła dobrowolnie na swój wniosek być objęta ubezpieczeniem emerytalnym i rentowym również z tytułu drugiej umowy zlecenia. Mogła też zmienić tytułu ubezpieczenia obowiązkowego na umowę zawartą w marcu 2013r. Do zmiany tytułu ubezpieczenia niewątpliwie potrzebne jest wyraźne oświadczenie płatnika składek bądź osoby wykonującej zlecenie W niniejszej sprawie wnioskodawczyni takiego oświadczenia o wyborze tytułu do ubezpieczenia obowiązkowego nie złożyła nigdy, co sama przyznała. Płatnik składek będący stroną drugiej umowy zlecenia dokonał zgłoszenia do obowiązkowego ubezpieczenia społecznego czego w świetle art. 9 ust. 2 nie mógł zrobić bez uzyskania od wnioskodawczyni wyraźnego oświadczenia o wyborze obowiązkowego ubezpieczenia. Zgłoszenie Spółki (...) z 11.032013r. połączone z opłatą składek można byłoby uznać jedynie jako zgłoszenie do dobrowolnego ubezpieczenia emerytalnego i rentowego. W takim jednak przypadku zgodnie z art. 11 ust. 2 cyt. ustawy wnioskodawczyni nie mogła podlegać dobrowolnemu ubezpieczeniu chorobowemu. W ocenie Sądu zgłoszenie do ubezpieczenia dokonane przez Spółkę z o.o. (...) nie może stanowić jednocześnie wyboru tytułu ubezpieczenia obowiązkowego z tytułu dwóch umów zlecenia bo nie dokonano wyrejestrowania wnioskodawczyni z obowiązkowego ubezpieczenia z tytułu pierwszej umowy zlecenia. (...) (...) wyrejestrował wnioskodawczynię z tytułu tego ubezpieczenia dopiero z dniem 1.10.2013r. a więc już po wydaniu zaskarżonej decyzji. Zaskarżona decyzja mimo nieprecyzyjnego uzasadnienia w istocie jest zgodna ze wskazanymi przepisami. Podkreślić należy, iż w postępowaniu z zakresu ubezpieczeń społecznych przedmiot postępowania sądowego musi być zgodny z zakresem rozstrzygania zawartym w zaskarżonej decyzji organu rentowego. W niniejszej sprawie strona pozwana ustaliła jedynie, że wnioskodawczyni nie podlega obowiązkowemu ubezpieczeniu emerytalnemu, rentowemu i wypadkowemu poczynając od 1.03.2013r. do dnia wydania decyzji z tytułu umowy zlecenia zawartej ze Spółką z o.o. (...) . oraz dobrowolnemu ubezpieczeniu chorobowemu z tego tytułu. Rozpoznając odwołanie Sąd mógł jedynie stwierdzić czy wnioskodawczyni podlega z tytułu wskazanej umowy obowiązkowemu ubezpieczeniu społecznemu (emerytalnemu, rentowemu) oraz dobrowolnemu ubezpieczeniu chorobowemu. Decyzja nie zawiera rozstrzygnięcia o braku podstaw do objęcia dobrowolnym ubezpieczeniem emerytalnym, rentowym i chorobowym i w związku z tym tego rodzaju żądanie pełnomocnika wnioskodawczyni nie mogło być uwzględnione. Ponieważ wnioskodawczyni nie podległa obowiązkowemu ubezpieczeniu społecznemu , to jak wskazano wyżej w ogóle nie mogła podlegać z tego tytułu dobrowolnemu ubezpieczeniu chorobowemu mimo, że taki wniosek został złożony przez płatnika składek zainteresowana Spółkę. Stan faktyczny w istotnych elementach był bezsporny, wynikał z zeznań wnioskodawczyni oraz dokumentów w postaci zgłoszeń do ubezpieczenia i wyrejestrowania z tego ubezpieczenia. Mając powyższe rozważania na uwadze Sąd na zasadzie powołanych przepisów oraz art. 477 14 § 1 kpc orzekł jak w wyroku. Orzeczenie o kosztach uzasadnione jest przepisami art. 98 § 1 i 3 w związku z art. 99 k.p.c. W szczególności w zakresie roszczenia o podleganie ubezpieczeniu wnioskodawczynię należało uznać za stronę przegrywającą spór, co rodzi obowiązek zwrotu stronie pozwanej kosztów zastępstwa procesowego w wysokości wskazanej w § 6 pkt 3 w zw. z § 5 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 28.09.2002r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych ... (Dz.U. z 2013r. poz. 490). W szczególności w sprawie nie ma zastosowania § 11 ust. 2 cyt. Rozporządzenia bowiem spór nie dotyczył sprawy o świadczenie pieniężne z ubezpieczenia społecznego. W ocenie Sądu stawkę wynagrodzenie należy odnieść do wartości przedmiotu sprawy który w przedmiotowej sprawie stanowić będą składki na ubezpieczenie rentowe , emerytalne i wypadkowe od wynagrodzenia za cały okres trwania umowy ( 8 miesięcy) tj. od kwoty 16.480zł. Składki te stanowią kwotę około 4.500 zł. W takiej sytuacji minimalna należna kwota wynagrodzenia radcy prawnego wynosi 600 złotych.