IV U 65/19
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd oddalił odwołanie powódki od decyzji ZUS nakazującej zwrot nienależnie pobranego zasiłku chorobowego, uznając, że wykonywała ona pracę zarobkową w okresie orzeczonej niezdolności do pracy.
Powódka O. P. odwołała się od decyzji ZUS nakazującej zwrot zasiłku chorobowego, twierdząc, że część należności dotyczy okresu przedawnienia, a niezdolność do pracy była spowodowana ciążami. Zaprzeczyła wykonywaniu pracy zarobkowej, wskazując, że anulowanie sprzedaży i operacje bankowe mogły być wykonywane przez inne osoby. Sąd Rejonowy w Świdnicy oddalił odwołanie, uznając, że powódka wykonywała czynności zarobkowe w ramach prowadzonej działalności gospodarczej w okresach orzeczonej niezdolności do pracy, co skutkuje utratą prawa do zasiłku chorobowego.
Powódka O. P. wniosła odwołanie od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w W., która zobowiązywała ją do zwrotu nienależnie pobranego zasiłku chorobowego. Powódka argumentowała, że część należności dotyczy okresu przedawnienia zgodnie z art. 84 ust. 3 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, a niezdolność do pracy była spowodowana kolejnymi ciążami. Zaprzeczyła również osobistemu wykonywaniu czynności zarobkowych, takich jak anulowanie sprzedaży z kasy fiskalnej czy operacje na rachunku bankowym, wskazując, że mogły je wykonywać inne osoby (pracownik, mąż, biuro rachunkowe). Sąd Rejonowy w Świdnicy, po analizie materiału dowodowego, ustalił, że powódka prowadziła działalność gospodarczą polegającą na sprzedaży internetowej dywanów. W okresach orzeczonej niezdolności do pracy powódka, podobnie jak w okresach zdolności do pracy, wykonywała czynności związane z prowadzeniem firmy, takie jak podpisywanie protokołów anulowania sprzedaży czy dokonywanie obrotu finansowego przez rachunek bankowy męża. Sąd uznał, że powódka wykonywała pracę zarobkową w okresie orzeczonej niezdolności do pracy, co zgodnie z art. 17 ustawy o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa skutkuje utratą prawa do zasiłku chorobowego za cały okres zwolnienia. Sąd oddalił odwołanie, a także zasądził od powódki na rzecz ZUS zwrot kosztów zastępstwa procesowego.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, wykonywanie pracy zarobkowej lub wykorzystywanie zwolnienia od pracy niezgodnie z jego celem w okresie orzeczonej niezdolności do pracy skutkuje utratą prawa do zasiłku chorobowego za cały okres tego zwolnienia.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że powódka wykonywała czynności zarobkowe w ramach swojej działalności gospodarczej (anulowanie sprzedaży, obrót finansowy) w okresach, w których była na zwolnieniu lekarskim. Te czynności były wykonywane w sposób ciągły, niezależnie od okresu niezdolności do pracy, co wypełnia przesłanki utraty prawa do zasiłku chorobowego.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalenie odwołania
Strona wygrywająca
Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w W.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| O. P. | osoba_fizyczna | powódka |
| Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w W. | instytucja | pozwany |
Przepisy (5)
Główne
u.ś.p.u.s. art. 17
Ustawa o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa
Ubezpieczony wykonujący w okresie orzeczonej niezdolności do pracy pracę zarobkową lub wykorzystujący zwolnienie od pracy w sposób niezgodny z celem tego zwolnienia traci prawo do zasiłku chorobowego za cały okres tego zwolnienia.
Pomocnicze
u.s.u.s. art. 84 § ust. 3
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
Określa okres przedawnienia roszczenia o zwrot nienależnie pobranych świadczeń z ubezpieczeń społecznych.
k.p.c. art. 477¹⁴ § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa prawna do oddalenia odwołania.
k.p.c. art. 98
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa prawna do zasądzenia kosztów postępowania.
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych art. § 2 pkt 5 § pkt 5
Podstawa do ustalenia wysokości kosztów zastępstwa procesowego.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wykonywanie pracy zarobkowej w okresie orzeczonej niezdolności do pracy. Czynności związane z prowadzeniem działalności gospodarczej (anulowanie sprzedaży, obrót finansowy) były wykonywane przez powódkę w okresach niezdolności do pracy.
Odrzucone argumenty
Część należności dotyczy okresu przedawnienia. Niezdolność do pracy spowodowana była ciążami. Anulowanie sprzedaży i operacje bankowe mogły być wykonywane przez inne osoby. Utrata prawa do zasiłku dotyczy okresu zwolnienia, w którym praca była wykonywana, a nie całego okresu zasiłkowego.
Godne uwagi sformułowania
powódka w czasie orzeczonej niezdolności do pracy wykonywała pracę zarobkową w ramach prowadzonej przez siebie działalności gospodarczej wystawiając i korygując dokumenty związane ze sprzedażą. ubezpieczony wykonujący w okresie orzeczonej niezdolności do pracy pracę zarobkową lub wykorzystujący zwolnienie od pracy w sposób niezgodny z celem tego zwolnienia traci prawo do zasiłku chorobowego za cały okres tego zwolnienia.
Skład orzekający
Magdalena Piątkowska
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących utraty prawa do zasiłku chorobowego w przypadku wykonywania pracy zarobkowej w okresie niezdolności do pracy oraz kwestie przedawnienia roszczeń ZUS."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wykonywania czynności zarobkowych w ramach własnej działalności gospodarczej podczas zwolnienia lekarskiego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu utraty prawa do zasiłku chorobowego w przypadku podejmowania aktywności zarobkowej podczas zwolnienia lekarskiego, co jest istotne dla wielu ubezpieczonych.
“Czy praca 'na czarno' podczas L4 to jedyny powód utraty zasiłku? Sąd wyjaśnia.”
Dane finansowe
zwrot kosztów zastępstwa procesowego: 5400 PLN
Sektor
ubezpieczenia społeczne
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt IV U 65/19 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 19 kwietnia 2019 roku Sąd Rejonowy w Świdnicy IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie : Przewodniczący: SSR Magdalena Piątkowska Protokolant : Karolina Nowicka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 kwietnia 2019 roku w Ś. sprawy z odwołania O. P. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w W. w sprawie (...) o zwrot nienależnie pobranego zasiłku chorobowego I. oddala odwołanie; II. zasądza od powódki O. P. na rzecz Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w W. kwotę 5 400 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego. UZASADNIENIE Powódka O. P. wniosła odwołanie od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w W. zobowiązującej ją do zwrotu nienależnie, zdaniem organu rentowego, pobranych świadczeń tj. zasiłku chorobowego za okresy wskazane w decyzji. Powódka wniosła o zmianę decyzji oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm. W pierwszej kolejności powódka podniosła, iż część należności- ponad trzy lata od dnia wydania decyzji dnia 27.12.18r. - dotyczy okresu wyłączonego spod dochodzenia z uwagi na brzmienie art. 84 ust.3 ustawy z dnia o systemie ubezpieczeń społecznych. W dalszej części uzasadnienia powódka wskazała, iż niezdolności do pracy spowodowane były kolejnymi ciążami powódki. Zaprzeczyła jakoby dokonywała anulowania sprzedaży z kasy fiskalnej czy aby wykonywała operacje na rachunku bankowym. Wskazała, iż protokoły anulowania sprzedaży z kasy fiskalnej wystawiane były przez Biuro (...) , z którym powódka ma podpisaną umowę, powódka jedynie podpisywała te paragony. Co do rachunku bankowego- dostęp do niego miała nie tylko powódka, ale i jej pracownik, który mógł wykonywać przelewy, oraz mąż. Dodatkowo powódka wskazała, iż utrata prawa do zasiłku dotyczy okresu zwolnienia, w którym praca była wykonywana , a nie całego okresu zasiłkowego. W odpowiedzi na odwołanie Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w W. wniósł o oddalenie odwołania i zasądzenie kosztów procesu w kwocie 5.400 zł. W uzasadnieniu powołano podstawę prawną decyzji, podnosząc, iż powódka w czasie orzeczonej niezdolności do pracy wykonywała pracę zarobkową w ramach prowadzonej przez siebie działalności gospodarczej wystawiając i korygując dokumenty związane ze sprzedażą. W toku postępowania Sąd ustalił następujący stan faktyczny: Powódka O. P. w spornym okresie prowadziła działalność gospodarczą zarejestrowaną pod nazwą (...) zajmującą się sprzedażą internetową dywanów. Powódka siedzibę firmy miała w domu, magazyn w garażu. Firmę o takich samych zasadach działania i identycznym profilu prowadził też mąż powódki F. P. . Zarówno powódka jak i jej mąż mieli zawarte umowy zlecenia z Biurem Usługowo- Rachunkowym (...) z/s w D. . Z uwagi na działalność obejmującą sprzedaż na odległość często dochodziło do zwrotów artykułów, a co za tym idzie do potrzeby anulowania sprzedaży z kasy fiskalnej. Protokoły tych czynności wystawiane były przez Biuro (...) , gromadzone nawet do pół roku- a podpisywali je- po sprawdzeniu- powódka bądź jej mąż niezależnie od tego, czy był to okres zdolności czy niezdolności do pracy powódki. To samo dotyczyło zwrotów z rachunku bankowego. Często zarówno w okresach zdolności jak i niezdolności do pracy powódki obrót finansowy dla działalności powódki odbywał się przez rachunek bankowy F. P. , na jego telefon przychodziły kody dla potwierdzenia transakcji. Powódka podpisała m.in. protokoły anulowania sprzedaży z kasy fiskalnej z (...) Dowód: akta ZUS (w załączeniu) umowa zlecenia k. 8,9 oświadczenie M. Ś. k. 11 zeznania świadka F. P. , M. Ś. (2) , powódki – e protokół k.29 Niezdolność powódki do pracy stwierdzona była zaświadczeniami lekarskimi za okresy: (...) Dowód: akta ZUS ( w załączeniu) Powódka miała wiedzę, iż podejmowanie czynności zarobkowych na zwolnieniu lekarskim powoduje utratę prawa do świadczenia. Dowód: zeznania świadka F. P. , powódki – e protokół k.29 Ustaleń stanu faktycznego sąd dokonał w oparciu o wszystkie zgromadzone w sprawie dowody, które nie zaprzeczyły okolicznościom wskazanym w decyzji i odpowiedzi na odwołanie, a jedynie uzupełniły stan faktyczny, nie stojąc ze sobą w sprzeczności. W tak ustalonym stanie faktycznym Sąd zważył: Odwołanie podlegało oddaleniu. Zgodnie z art. 84 ustawy z dnia 13 października 1998 roku o systemie ubezpieczeń społecznych osoba, która pobrała nienależne świadczenie z ubezpieczeń społecznych, jest obowiązana do jego zwrotu, wraz z odsetkami, w wysokości i na zasadach określonych przepisami prawa cywilnego, z uwzględnieniem ust. 11 . Zgodnie zaś z art. 17 ustawy z dnia 25 czerwca 1999 roku o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa ubezpieczony wykonujący w okresie orzeczonej niezdolności do pracy pracę zarobkową lub wykorzystujący zwolnienie od pracy w sposób niezgodny z celem tego zwolnienia traci prawo do zasiłku chorobowego za cały okres tego zwolnienia. Zdaniem sądu w niniejszej sprawie zostały spełnione przesłanki art. 17 powołanej ustawy z dnia 25 czerwca 1999 roku. Jak wynika z treści powołanego przepisu utrata prawa do zasiłku łączy się z aktywnością zawodową ubezpieczonego polegającą na podejmowaniu przez niego osobiście czynności związanych z pracą zarobkową. Takie czynności w zakresie, który był przedmiotem niniejszego postępowania, powódka wykonywała w sposób tożsamy niezależnie od tego, czy była zdolna do pracy, czy nie, a zatem w zakresie dokumentacji finansowej powódka prowadziła działalność także w okresach niezdolności do pracy. W tym zakresie okres niezdolności do pracy nie wprowadzał żadnych zmian dla rozliczeń, obrotu finansowego i wystawianych dokumentów, którymi nigdy nie zajmował się pracownik, a wspólnie powódka i jej mąż F. P. . Powódka w okresach niezdolności do pracy wykonywała czynności, których nie musiała dokonywać osobiście, mógł ją również wówczas zastępować mąż. Nie były to czynności nagłe, niespodziewane( dokumenty do podpisu biuro gromadziło nawet do pół roku). Wszystkie okresy zaświadczeń lekarskich objętych decyzją zawierają daty protokołów anulowania sprzedaży, stąd też powódka traci prawo do zasiłku chorobowego za cały okres wskazany w przedmiotowej decyzji. Co do okresu przedawnienia okres ten prawidłowo został wskazany przez organ rentowy. Zgodnie bowiem z art. 84 ust 3 powołanej wyżej ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych nie można żądać zwrotu kwot nienależnie pobranych świadczeń z ubezpieczeń społecznych za okres dłuższy niż ostatnie 12 miesięcy, jeżeli osoba pobierająca świadczenia zawiadomiła organ wypłacający świadczenia o zajściu okoliczności powodujących ustanie prawa do świadczeń albo wstrzymanie ich wypłaty, a mimo to świadczenia były nadal wypłacane, a w pozostałych przypadkach - za okres dłuższy niż ostatnie 3 lata. Okresu tego jednak nie liczy się wstecz od daty decyzji zobowiązującej do zwrotu, ale od daty ostatniego świadczenia, które wypłacono bez podstawy prawnej. Mając na uwadze powyższe sąd , na podstawie art. 477 14 §1 kpc oddalił odwołanie. W punkcie II na podstawie art. 98 kpc w zw. § 2 pkt 5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych. Sąd stanął na stanowisku, iż żądanie zwrotu nienależnie pobranych świadczeń nie należy do kategorii spraw wymienionych w §9 ust.1 pkt 2 powołanego rozporządzenia, który mówi o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego. Kwota, którą w wyniku zaskarżonej decyzji podlega zwrotowi nie jest świadczeniem pieniężnym z ubezpieczenia społecznego, lecz określoną w decyzji kwotą pieniężną o wysokości i o zasadach zwrotu określonych przepisami prawa cywilnego, odpowiadającą wartości należności głównej wypłaconej w przeszłości oraz odsetek.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI