V U 215/16
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy w Legnicy oddalił odwołanie D.O. od decyzji ZUS dotyczącej przeliczenia emerytury, uznając, że okresy opieki nad dzieckiem nie mogą być zaliczone do okresów składkowych przy emeryturze na starych zasadach.
D.O. odwołała się od decyzji ZUS przeliczającej jej emeryturę, twierdząc, że okresy składkowe i nieskładkowe zostały nieprawidłowo ustalone, a jej świadczenie jest zaniżone. ZUS przeliczył emeryturę po doliczeniu okresu zatrudnienia i korekcie okresów nieskładkowych, ustalając ją na 1934,82 zł. Sąd Okręgowy w Legnicy oddalił odwołanie, stwierdzając, że okresy opieki nad dzieckiem są okresami nieskładkowymi przy emeryturze na starych zasadach (art. 53 ustawy emerytalnej) i nie można ich przeliczać z zastosowaniem wskaźnika 1,3% podstawy wymiaru, co jest możliwe jedynie przy ustalaniu kapitału początkowego.
Sprawa dotyczyła odwołania D.O. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w L. z dnia 21 stycznia 2016 r., która przeliczyła jej emeryturę od dnia 1 października 2015 r. po doliczeniu okresu zatrudnienia od 1 kwietnia 2015 r. do 31 lipca 2015 r. i ustaleniu wymiaru okresów składkowych na 41 lat, 3 miesiące i 20 dni oraz okresów nieskładkowych na 4 lata, 3 miesiące i 12 dni, co skutkowało ustaleniem emerytury na kwotę 1934,82 zł. Wnioskodawczyni zarzuciła nieprawidłowe ustalenie wymiaru okresów składkowych i nieskładkowych oraz zaniżenie wysokości świadczenia. Sąd Okręgowy w Legnicy oddalił odwołanie, wyjaśniając, że D.O. jest uprawniona do dwóch emerytur: jednej obliczonej na podstawie art. 53 ustawy emerytalnej (system zdefiniowanego świadczenia) i drugiej z art. 24 ustawy emerytalnej (system zdefiniowanej składki). Zaskarżona decyzja dotyczyła przeliczenia emerytury na podstawie art. 53. Sąd podkreślił, że okresy opieki nad dzieckiem są okresami nieskładkowymi i nie można ich zaliczać do okresów składkowych ani stosować do nich przelicznika 1,3% podstawy wymiaru przy emeryturze na starych zasadach. Możliwość taka istnieje jedynie przy ustalaniu kapitału początkowego (art. 174 ust. 2a ustawy emerytalnej), który ma znaczenie przy emeryturach na nowych zasadach. Sąd uznał, że wymiary okresów składkowych i nieskładkowych przyjęte w zaskarżonej decyzji znajdują podstawę w zgromadzonych dokumentach, w tym skorygowanych okresach nieskładkowych.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, okresy opieki nad dzieckiem stanowią okresy nieskładkowe i nie ma przepisów pozwalających na ich zaliczenie do okresów składkowych na potrzeby wyliczenia emerytury w oparciu o art. 53 ustawy emerytalnej.
Uzasadnienie
Sąd wyjaśnił, że art. 7 ust. 5 ustawy emerytalnej kwalifikuje okresy opieki nad dzieckiem jako okresy nieskładkowe. Zastosowanie przelicznika 1,3% do tych okresów jest możliwe jedynie przy ustalaniu wysokości kapitału początkowego zgodnie z art. 174 ust. 2a ustawy emerytalnej, a nie przy obliczaniu emerytury w systemie zdefiniowanego świadczenia.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalił odwołanie
Strona wygrywająca
Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w L.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| D. O. | osoba_fizyczna | wnioskodawczyni |
| Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w L. | instytucja | organ rentowy |
Przepisy (9)
Główne
ustawa emerytalna art. 53
Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Emerytura wynosi 24% kwoty bazowej oraz po 1,3% podstawy jej wymiaru za każdy rok okresów składkowych i po 0,7% podstawy jej wymiaru za każdy rok okresów nieskładkowych.
ustawa emerytalna art. 7 § ust. 5
Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Okresy urlopu wychowawczego, urlopu bezpłatnego udzielonego w celu opieki nad dzieckiem oraz okresy niewykonywania pracy z powodu opieki nad dzieckiem stanowią okresy nieskładkowe.
Pomocnicze
ustawa emerytalna art. 6
Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Katalog okresów składkowych.
ustawa emerytalna art. 174 § ust. 2a
Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Możliwość zastosowania przelicznika 1,3% do okresów opieki nad dzieckiem przy ustalaniu wysokości kapitału początkowego.
ustawa emerytalna art. 24
Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Podstawa przyznania emerytury z tytułu osiągnięcia powszechnego wieku emerytalnego.
ustawa emerytalna art. 26
Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Zasady obliczania wysokości emerytury w systemie zdefiniowanej składki.
ustawa emerytalna art. 25 § ust. 1
Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Podstawa obliczenia emerytury w systemie zdefiniowanej składki.
Dz. U. poz. 552
Ustawa z dnia 5 marca 2015 r. o zmianie ustawy emerytalnej
Wprowadza zmiany dotyczące ustalania kapitału początkowego.
k.p.c. art. 477 § 14 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa prawna do oddalenia odwołania.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Okresy opieki nad dzieckiem są okresami nieskładkowymi na gruncie art. 53 ustawy emerytalnej. Brak podstaw prawnych do przeliczenia emerytury na podstawie art. 53 ustawy emerytalnej z zastosowaniem wskaźnika 1,3% do okresów opieki nad dzieckiem. Zaskarżona decyzja dotyczyła przeliczenia emerytury na starych zasadach (art. 53), a nie ustalania kapitału początkowego ani emerytury na nowych zasadach (art. 26).
Odrzucone argumenty
Zarzuty wnioskodawczyni o nieprawidłowe ustalenie wymiaru okresów składkowych i nieskładkowych. Zarzut zaniżenia wysokości emerytury.
Godne uwagi sformułowania
brak jest przepisów, które pozwalałyby na zaliczenie powyższych okresów sprawowania opieki nad dzieckiem do okresów składkowych na potrzeby wyliczenia emerytury w oparciu o art. 53 ustawy emerytalnej. Nie było też podstaw do zastosowania przelicznika 1,3 do tych okresów. kapitał początkowy nie jest elementem podstawy obliczania emerytury w systemie zdefiniowanego świadczenia, a ma znaczenie jedynie przy ustalaniu emerytur na nowych zasadach z art. 26 ustawy emerytalnej.
Skład orzekający
Regina Stępień
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących zaliczania okresów opieki nad dzieckiem do okresów składkowych lub nieskładkowych przy różnych zasadach ustalania emerytury (stare vs. nowe zasady)."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wnioskodawczyni i interpretacji przepisów w kontekście emerytury na starych zasadach (art. 53 ustawy emerytalnej).
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy powszechnego tematu emerytur i sposobu liczenia świadczeń, a konkretnie kwestii zaliczania okresów opieki nad dzieckiem, co może być interesujące dla osób zbliżających się do wieku emerytalnego lub planujących przyszłość.
“Czy opieka nad dzieckiem to okres składkowy do emerytury? Sąd wyjaśnia.”
Sektor
ubezpieczenia społeczne
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt V U 215/16 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 25 maja 2016 r. Sąd Okręgowy - Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Legnicy w składzie: Przewodniczący: SSO Regina Stępień Protokolant : star. sekr. sądowy Ewelina Trzeciak po rozpoznaniu w dniu 25 maja 2016 r. w Legnicy sprawy z wniosku D. O. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w L. o wysokość emerytury na skutek odwołania D. O. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w L. z dnia 21 stycznia 2016 r. znak (...) oddala odwołanie SSO Regina Stępień Sygn. akt V U 215/16 UZASADNIENIE Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w L. decyzją z dnia 21 stycznia 2016 r., znak (...) , przeliczył wnioskodawczyni D. O. emeryturę od dnia 1 października 2015 r. Po doliczeniu okresu zatrudnienia od 1 kwietnia 2015r. do 31 lipca 2015r. i ustaleniu wymiaru okresów składkowych na 41 lat, 3 miesiące i 20 dni, a okresów nieskładkowych po dokonanej ich korekcie na 4 lata, 3 miesiące i 12 dni, emerytura wyniosła 1934,82 zł. W odwołaniu od powyższej decyzji, sprecyzowanym ostatecznie na rozprawie w dniu 25 maja 2016 r., wnioskodawczyni D. O. wniosła o jej zmianę, zarzucając głównie nieprawidłowe ustalenie wymiaru okresów składkowych i nieskładkowych przy ustalaniu wysokości emerytury oraz kapitału początkowego. Powołując się na wysokość świadczenia otrzymywanego przez osoby pracujące z nią w podobnym okresie i na podobnym stanowisku, wskazała, że wysokość jej świadczenia jest zaniżona, mimo że po przyznaniu emerytury pozostawała w zatrudnieniu. W odpowiedzi na odwołanie, Zakład Ubezpieczeń Społecznych wniósł o jego oddalenie, wskazując, że wnioskodawczyni jest uprawniona do dwóch emerytur, obliczonych na podstawie art. 53 oraz art. 26 ustawy emerytalnej i wyjaśnił, że zaskarżoną decyzją po ostatecznym ustaleniu okresów nieskładkowych w ostatnim okresie zatrudnienia, dokonał prawidłowego przeliczenia emerytury w oparciu o art. 53 ustawy emerytalnej, z uwzględnieniem dodatkowego okresu zatrudnienia i korekty okresów nieskładkowych. Sąd ustalił: D. O. , ur. dnia (...) , jest uprawniona od dnia 1 marca 2009 r. do emerytury obliczonej na podstawie art. 53 ustawy emerytalnej, przyznanej na podstawie decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w L. z dnia 19 marca 2009 r. Do obliczenia wysokości świadczenia organ rentowy uwzględnił 35 lat i 6 dni okresów składkowych oraz 4 lata, 1 miesiąc i 28 dni okresów nieskładkowych. Emerytura wyniosła 1454,16 zł brutto. Wobec kontynuowania zatrudnienia po przyznaniu prawa do powyższego świadczenia, emerytura wnioskodawczyni była przeliczana stosownie do składanych przez nią wniosków, poprzez uwzględnienie w wymiarze świadczenia kolejnych wykazywanych okresów zatrudnienia. Decyzją z dnia 26 maja 2015 r., wskutek rozpoznania wniosku D. O. o emeryturę z dnia 11 maja 2015 r., organ rentowy przyznał wnioskodawczyni prawo do emerytury na podstawie art. 24 ustawy emerytalnej od dnia 1 maja 2015r., tj. od miesiąca w którym zgłoszono wniosek. Wysokość świadczenia ustalono zgodnie z art. 26 ustawy emerytalnej. Kwotę składek na koncie ubezpieczonej z uwzględnieniem waloryzacji ustalono na 96670,80 zł., kwotę zwaloryzowanego kapitału początkowego – na 399759,81 zł, średnie dalsze trwanie życia – 236,30 m-cy. Wyliczona kwota emerytury wyniosła brutto 1574,93 zł. W związku z tym, że była ona niższa niż emerytura dotychczas ustalona, oraz w związku z kontynuowaniem zatrudnienia, świadczenie to zostało zawieszone. Organ rentowy kwotę zwaloryzowanego kapitału początkowego przyjął w oparciu o decyzję z dnia 25 maja 2015 r., w której ustalono jego wysokość na dzień 1 stycznia 1999 r. i przy zastosowaniu art. 174 ust. 2a ustawy emerytalnej na kwotę 125466,88 zł, przy uwzględnieniu okresów składkowych w wymiarze 28 lat, 11 miesięcy i 13 dni (łącznie 347 miesięcy - w tym 4 lata i 1 dzień okresów sprawowania opieki nad dziećmi) oraz 16 dni okresów nieskładkowych, Wymiar okresów składkowych był wyższy od wymiaru ustalonego w poprzedniej decyzji ustalającej wysokość kapitału początkowego z dnia 23 kwietnia 2009 r., który wynosił 24 lata, 11 miesięcy i 13 dni, zaś wykazane okresy sprawowania opieki nad dziećmi były ujęte jako okresy nieskładkowe i dawały łączny ich wymiar 4 lat i 1 dnia. W dniu 3 sierpnia 2015r. wnioskodawczyni wystąpiła z wnioskiem o ponowne ustalenie wysokości emerytury poprzez doliczenie okresów składkowych i nieskładkowych na podstawie przedłożonego świadectwa pracy z dnia 31 lipca 2015r. i druku Rp7 z dnia 3 sierpnia 2015r. Decyzją z dnia 24 sierpnia 2015r. organ rentowy, wykonując powyższy wniosek, dokonał ponownego ustalenia wysokości emerytury z art. 24 ustawy emerytalnej. wyliczając ją w kwocie dotychczas ustalonej – 1574,93 zł. Jednocześnie organ rentowy wskazał na brak możliwości przeliczenia emerytury na podstawie art. 53 ustawy emerytalnej, z uwagi na rozbieżność danych odnośnie osiągniętego wynagrodzenia i okresów zasiłków chorobowych, zawartych w nowych dokumentach w stosunku do treści wcześniej przedłożonych dokumentów. Poinformował, że możliwość przeliczenia zaistnieje po przedstawieniu prawidłowej dokumentacji ostatniego okresu zatrudnienia ubezpieczonej. Po wyjaśnieniu powyższych rozbieżności, organ rentowy na podstawie wniosku D. O. z dnia 13 października 2015 r. i przedłożonych przez nią dokumentów skorygowanych za okres zatrudnienia do 31 lipca 2015r., organ rentowy wydał decyzję zaskarżoną w niniejszej sprawie. Po doliczeniu okresu zatrudnienia od 1 kwietnia 2015r. do 31 lipca 2015r. i ustaleniu wymiaru okresów składkowych na 41 lat, 3 miesiące i 20 dni, a okresów nieskładkowych po korekcie na 4 lata, 3 miesiące i 12 dni, emerytura wyniosła 1934,82 zł. Korekta okresów składkowych nie wpływała na wysokość kapitału początkowego, gdyż nie dotyczyła okresów sprzed 1 stycznia 1999r. d o w ó d: akta emerytalne ZUS tom I: decyzja z dn. 19.03.2009r. – k. 41, wniosek z dn. 3.08.2015r. z załącznikami - k 256-261, dokumenty dotyczące korygowania okresów składkowych i wynagrodzenia – k. 265-273, decyzja z dn. 21.01.2016r. - k.274; tom II: wniosek – k. 1, decyzja z dn. 26.05.2015r. – k. 15, decyzja a dn. 24.08.2015r. – k. 17; - akta kapitałowe : decyzja z dn. 23.04.2009r. z załącznikami – k. 39-41; decyzja z dn. 25.05.2015r. z załącznikami– k. 47-51; zestawienie okresów ubezpieczenia z dn. 21.01.2016r.– k. 52. Sąd zważył: Odwołanie wnioskodawczyni nie zasługuje na uwzględnienie. Stawiane w odwołaniu zarzuty okazały się bezpodstawne w świetle treści akt ubezpieczeniowych wnioskodawczyni. Wynika z nich, że jest ona uprawniona do dwóch emerytur – obliczanej na tzw. starych zasadach z art. 53 ustawy emerytalnej (system zdefiniowanego świadczenia) oraz emerytury z tytułu osiągniecia powszechnego wieku emerytalnego, z art. 24 ustawy emerytalnej, której wysokość oblicza się według odmiennych zasad z art. 26 tej ustawy (tzw. system zdefiniowanej składki). Zaskarżona decyzja, która- obok zarzutów odwołania -wyznacza zakres przedmiotu sporu w niniejszej sprawie, dotyczyła przeliczenia emerytury obliczonej na podstawie art. 53 ustawy emerytalnej. Zgodnie z art. 53 w.w. ustawy emerytura wynosi: 1)24% kwoty bazowej, o której mowa w art. 19, z zastrzeżeniem ust. 3 i 4, oraz 2)po 1,3% podstawy jej wymiaru za każdy rok okresów składkowych, 3)po 0,7% podstawy jej wymiaru za każdy rok okresów nieskładkowych. Katalog okresów składkowych i nieskładkowych zawiera art. 6 i 7 ustawy emerytalnej. Zgodnie z art. 7 ust. 5 przypadające przed dniem nabycia prawa do emerytury lub renty okresy urlopu wychowawczego, urlopu bezpłatnego udzielonego na podstawie przepisów w sprawie bezpłatnych urlopów dla matek pracujących opiekujących się małymi dziećmi, innych udzielonych w tym celu urlopów bezpłatnych oraz okresy niewykonywania pracy - z powodu opieki nad dzieckiem stanowią okresy nieskładkowe. Wbrew żądaniom wnioskodawczyni brak jest przepisów, które pozwalałyby na zaliczenie powyższych okresów sprawowania opieki nad dzieckiem do okresów składkowych na potrzeby wyliczenia emerytury w oparciu o art. 53 ustawy emerytalnej. Nie było też podstaw do zastosowania przelicznika 1,3 do tych okresów. Możliwość taka istnieje zgodnie z art. 174 ust. 2a ustawy emerytalnej jedynie przy ustalaniu wysokości kapitału początkowego. Jednakże kapitał początkowy nie jest elementem podstawy obliczania emerytury w systemie zdefiniowanego świadczenia, a ma znaczenie jedynie przy ustalaniu emerytur na nowych zasadach z art. 26 ustawy emerytalnej. Według tego przepisu emerytura stanowi równowartość kwoty będącej wynikiem podzielenia podstawy obliczenia ustalonej w sposób określony w art. 25 przez średnie dalsze trwanie życia dla osób w wieku równym wiekowi przejścia na emeryturę danego ubezpieczonego, z uwzględnieniem ust. 5 i art. 183. W myśl art. 25 ust. 1 podstawę obliczenia emerytury, o której mowa w art. 24 ustawy emerytalnej, stanowi kwota składek na ubezpieczenie emerytalne, z uwzględnieniem waloryzacji składek zewidencjonowanych na koncie ubezpieczonego do końca miesiąca poprzedzającego miesiąc, od którego przysługuje wypłata emerytury, zwaloryzowanego kapitału początkowego określonego w art. 173-175 oraz kwot środków zaewidencjonowanych na subkoncie, o którym mowa w art. 40a ustawy z dnia 13 października 1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych , z zastrzeżeniem ust. 1a i 1b oraz art. 185 . Skoro zatem emerytura wnioskodawczyni w zaskarżonej decyzji nie była ustalana na podstawie art. 25 i art. 26 ustawy o emeryturach i rentach z FUS, brak jest możliwości zastosowania przepisów ustawy z dnia 5 marca 2015 r. o zmianie ustawy emerytalnej (Dz. U. poz. 552), wprowadzających w życie art. 174 ust. 2a, to brak jest tym samym podstaw prawnych do przeliczenia emerytury poprzez przyjęcie okresów niewykonywania pracy z powodu opieki nad dzieckiem przy zastosowaniu wskaźnika 1,3 % podstawy wymiaru. Na marginesie należy zauważyć, że ostatnio ustalona wysokość kapitału początkowego, decyzją z dnia 25 maja 2015r., uwzględnia w sposób prawidłowy wymiar okresów składkowych i nieskładkowych z uwzględnieniem treści art. 174 ust. 2a ustawy emerytalnej, a przeliczenie emerytury powszechnej, na podstawie art. 26 ustawy emerytalnej niezaskarżoną i ostateczną decyzją z dnia 24 sierpnia 2015r., uwzględnia treść powyższej decyzji kapitałowej. Jednocześnie okresy składkowe oraz nieskładkowe, wskazane w skorygowanych dokumentach dotyczących ostatniego okresu zatrudnienia wnioskodawczyni nie były przez nią skutecznie zakwestionowane. Przyjęte wymiary okresów składkowych i nieskładkowych w zaskarżonej decyzji, w ocenie Sądu, znajdują podstawę w dokumentach zgromadzonych przez organ rentowy, w tym uwzględniają skorygowane okresy nieskładkowe, wynikające ze świadectwa pracy i zaświadczenia, przedłożonych przez wnioskodawczynię wraz z wnioskiem o ponowne ustalenie wysokości emerytury z dnia 13 października 2015 r. Jednocześnie wnioskodawczyni nie podała żadnych twierdzeń i dowodów, które powodowałyby na ustalenie innego wymiaru okresów ubezpieczenia, niż wynika to z dokumentów uwzględnionych przez organ rentowy przy wydawaniu badanej decyzji z dnia 21 stycznia 2016r. Mając powyższe na uwadze, Sąd uznał zaskarżoną decyzję za prawidłową i w konsekwencji na podstawie art. 477 14 § 1 k.p.c. pozbawione uzasadnionych podstaw odwołanie oddalił.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI