V U 197/13

Sygn. akt V U 197/13 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 05 września 2013 roku Sąd Okręgowy w Białymstoku V Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący SSO Elżbieta Krupińska Protokolant Anna Matwiejuk po rozpoznaniu w dniu 05 września 2013 roku w Białymstoku sprawy Przedsiębiorstwa (...) spółka jawna w K. z udziałem ubezpieczonych: P. B. , D. B. (1) , M. B. (1) , I. B. , R. B. , M. B. (2) , D. B. (2) , W. C. , P. C. , K. C. , B. C. , W. C. , J. D. , P. D. , R. D. , T. G. (1) , M. G. , A. G. , J. G. , T. G. (2) , S. H. , M. H. , M. J. , W. J. , A. J. , M. K. (1) , J. K. , A. K. , D. K. , M. K. (2) , T. K. , M. K. (3) , K. K. , M. K. (4) , R. L. , K. N. , W. O. , K. P. , A. P. (1) , A. P. (2) , B. P. , J. P. , Ł. P. , A. R. , M. R. , D. R. , A. S. , T. S. , E. S. , I. S. , K. S. , L. S. , D. S. , S. S. , H. T. , M. T. , I. T. , W. W. (2) , A. W. (1) , W. W. (3) , A. W. (2) , S. W. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w B. o podstawę wymiaru składek na fundusz pracy za lata 2009-2012 na skutek odwołania Przedsiębiorstwa (...) spółka jawna w K. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w B. z dnia 19 grudnia 2012 roku Nr (...) I. Oddala odwołanie. II. Zasądza od Przedsiębiorstwa (...) spółka jawna w K. na rzecz Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w B. kwotę 600 (sześćset) złotych tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego. S ygn. akt V U 197/13 UZASADNIENIE Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w B. decyzjami nr (...) oraz (...) z dnia 19 grudnia 2012 roku ustalił kwoty należnych składek na Fundusz Pracy oraz Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych za miesiące: grudzień 2009 roku, styczeń 2010 roku, sierpień 2010 roku, grudzień 2010 roku, wrzesień 2011 roku oraz grudzień 2011 roku dla płatnika Przedsiębiorstwa (...) spółka jawna w K. . Odwołanie od decyzji nr (...) złożyła spółka jawna Przedsiębiorstwo (...) i Wspólnicy. Zaskarżając przedmiotową decyzję odwołujący się wniósł o jej zmianę w całości, poprzez uznanie, że świadczenia rzeczowe w postaci bonów towarowych finansowanych z Zakładowego Funduszu Świadczeń Socjalnych i przekazane pracownikom odwołującego w latach 2009-2012, nie stanowią podstawy wymiaru składek na Fundusz Pracy, ewentualnie o uchylenie decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi rentowemu. W odpowiedzi na odwołanie Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w B. wniósł o jego oddalenie oraz zasądzenie od wnioskodawcy na jego rzecz kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. W uzasadnieniu odwołania organ rentowy wskazał, że zaskarżoną decyzją z dnia 19 grudnia 2012 roku stwierdzono wysokość należnych składek na Fundusz Pracy od w/w płatnika. W toku przeprowadzonej kontroli ustalono, że płatnik składek wypłacił pracownikom świadczenia z Zakładowego Funduszu Świadczeń Socjalnych w oparciu o kryterium zatrudnienia- stażu pracy, a nie kryterium dochodowe. W przedmiocie podstaw wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne dla poszczególnych ubezpieczonych Zakład wydał łącznie 64 decyzje, od których wnioskodawca nie wniósł odwołań i które stały się ostateczne. Sąd Okręgowy ustalił i zważył, co następuje: W okresie od 4 do 17 grudnia 2012 roku Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w B. wydał 64 decyzje ustalające podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne i ubezpieczenie zdrowotne odnośnie osób zatrudnionych na podstawie umowy o pracę w Przedsiębiorstwie (...) spółka jawna w K. . Żadna z wydanych przez organ rentowy decyzji ustalających podstawę wymiaru składek nie została zaskarżona przez płatnika, w związku z czym wszystkie stały się ostateczne (k. 29- 30 akt sprawy). W dniu 19 grudnia 2012 roku Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w B. wydał m.in. decyzję o nr (...) ustalającą wysokość składek na Fundusz Pracy dla Przedsiębiorstwa (...) spółka jawna w K. . Podstawą wyliczenia wysokości składek na Fundusz Pracy była treść 64 ostatecznych decyzji ustalających podstawę wymiaru składek na ubezpieczenie społeczne i ubezpieczenie zdrowotne (k. 1-2 akt organu rentowego). W pierwszej kolejności Sąd Okręgowy pragnie podkreślić, iż w sprawie będącej przedmiotem rozpoznania wnioskodawca starał się w rzeczywistości wzruszyć ostateczne decyzje organu rentowego wydane w okresie od 4 do 17 grudnia 2012 roku dotyczące ustalenia wymiaru składek na ubezpieczenie społeczne i ubezpieczenie zdrowotne, a nie decyzję z dnia 19 grudnia 2012 roku w przedmiocie ustalenia kwoty należnych składek na Fundusz Pracy. Wskazuje na to już treść samego odwołania, które zatytułowane zostało „odwołanie od decyzji ZUS z dnia 19 grudnia 2012 roku wydanej w sprawie (...) w przedmiocie ustalenia podstawy wymiaru składek na Fundusz Pracy za lata 2009-2012”. Tego rodzaju czynność nie może wywrzeć zamierzonego skutku prawnego. W judykaturze utrwalony jest pogląd, w myśl którego zakres rozpoznania i orzeczenia (przedmiot sporu) w sprawach cywilnych z zakresu ubezpieczeń społecznych wyznaczony jest w pierwszej kolejności przedmiotem decyzji organu rentowego zaskarżonej do sądu ubezpieczeń społecznych, a w drugim rzędzie przedmiotem postępowania sądowego determinowanego zakresem odwołania od tejże decyzji (tak też Sąd Najwyższy m.in. w uzasadnieniu wyroku z dnia 1 września 2010 roku w sprawie III UK 15/10). Przed sądem wnioskodawca może żądać jedynie korekty stanowiska zajętego przez organ rentowy i wykazywać swoją rację, odnosząc się do przedmiotu sporu objętego zaskarżoną decyzją, natomiast nie może żądać czegoś, o czym organ rentowy nie decydował (pogląd taki wyraził Sąd Najwyższy w uzasadnieniu wyroku z dnia 9 września 2010 roku w sprawie II UK 84/10). Tym bardziej wnioskodawca nie może podważać ustaleń wynikających z ostatecznych decyzji ZUS ustalających podstawę wymiaru składek. W niniejszej sprawie odwołujący się nie zauważył jednak, iż przedmiotem decyzji nr (...) z dnia 19 grudnia 2012 roku nie było ustalenie podstawy wymiaru składki na Fundusz Pracy, a jedynie stwierdzenie wysokości należnych składek na Fundusz Pracy. Zgodnie bowiem z art. 104 ust. 1 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 roku o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. Nr 69, poz. 415 z późń. zm.) obowiązkowe składki na Fundusz Pracy ustalane są od kwot stanowiących podstawę wymiaru składek na ubezpieczenie emerytalne i rentowe. W związku z powyższym uznać należy, iż decyzja o określeniu wysokości składek na Fundusz Pracy jest jedynie konsekwencją decyzji określającej podstawę wymiaru składki na ubezpieczenie społeczne. W wyniku decyzji określającej wysokość składki na Fundusz Pracy organ rentowy dokonuje jedynie obliczeń matematycznych w oparciu o podstawę określoną w decyzji dotyczącej ustalenia wymiaru składki na ubezpieczenie społeczne. W sprawie będącej przedmiotem rozpoznania nie budzi wątpliwości, iż skarżący w rzeczywistości starał się podważyć podstawę wymiaru składki na ubezpieczenie społeczne, a tym samym w rezultacie w sposób pośredni zakwestionować wysokość tej składki. Zarówno strony procesu, jak i przesłuchany w sprawie świadek- księgowa I. S. podkreślili, iż kwestia sporna dotyczy nieprawidłowego wyliczenia składek z uwagi na fakt, iż wyliczenie to obejmuje talony (bony pracownicze), które w ocenie odwołującego się nie powinny być uwzględniane przy określaniu podstawy wymiaru składek (k. 127 akt sprawy). Zauważyć również należy, iż w trakcie całego procesu skarżący nie kwestionował w jakimkolwiek zakresie operacji rachunkowych dokonywanych przez organ rentowy przy wydawaniu decyzji nr (...) , nie podnosił by wyliczenia te były obarczone błędami natury matematycznej. Nie sformułował także jakichkolwiek innych zarzutów dotyczących decyzji z dnia 19 grudnia 2012 roku. Odwołujący, kwestionując wymiar składek na ubezpieczenie społeczne powinien dążyć, przy użyciu odpowiednich środków prawnych, do wyeliminowania z obrotu prawnego ostatecznych decyzji określających podstawę wymiaru tych składek, a nie decyzję o określeniu wysokości składki na Fundusz Pracy, będącą jedynie pochodną decyzji o ustaleniu podstawy wymiaru składek. Należy bowiem zauważyć, iż sąd ubezpieczeń społecznych jest związany ostatecznymi decyzjami ZUS określającymi podstawę wymiaru składek na ubezpieczenie społeczne, od których wnioskodawca nie złożył odwołania w trybie art. 477 9 kpc , ani nie podważył jej skuteczności w inny prawem przewidziany sposób (wyrok Sądu najwyższego z 29.01.2008r., I UK 173/07, OSNPUSiSP 2009, nr 5-6, poz. 78). Sąd pragnie również dodać, iż w postępowaniu cywilnym z zakresu ubezpieczeń społecznych zainicjowanym wniesieniem odwołania od decyzji organu rentowego nie jest możliwe wydanie orzeczeń innych niż oddalenie odwołania albo zmiana decyzji organu rentowego (z pewnymi wyjątkami- omawianą kwestię reguluje w sposób szczegółowy art. 477 14 k.p.c. ). Wszelkie inne rozstrzygnięcia, a wiec m.in. wskazane przez odwołującego się uchylenie decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi rentowemu, czy tym bardziej stwierdzenie nieważności decyzji (a więc jeden z nadzwyczajnych środków zmierzających do wzruszenia decyzji administracyjnej- w tym zakresie zob. uzasadnienie wyroku Sądu Najwyższego z dnia 9 września 2010 roku wydanego w sprawie II UK 98/10) przekraczają zakres uprawnień Sądu pierwszej instancji w omawianym postępowaniu. Mając powyższe na uwadze na mocy art. 477 14 § 1 k.p.c. orzeczono jak w sentencji wyroku. O kosztach zastępstwa procesowego Sąd orzekł na podstawie art. 13 § 2 k.p.c. w związku z art. 98 k.p.c. i § 6 pkt 3 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz. U. z 2013, poz. 490).