V U 1388/16

Sygn. akt V U 1388/16 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 31 maja 2017 r. Sąd Okręgowy w Kaliszu V Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie : Przewodniczący SSO Romuald Kompanowski Protokolant Justyna Kucberska po rozpoznaniu w dniu 26 maja 2017 r. w Kaliszu odwołania A. J. P. K. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w O. z dnia 27 października 2016 r. Nr (...) ( (...)- (...) w sprawie A. J. i P. K. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w O. o ustalenie ubezpieczenia 1. Zmienia zaskarżoną decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w O. z dnia 27 października 2016 r. znak (...) ( (...)- (...) ) w ten sposób, że stwierdza, iż odwołująca A. J. jako pracownik płatnika składek (...) w (...) podlega obowiązkowo ubezpieczeniom społecznym: emerytalnemu, rentowym, chorobowemu oraz wypadkowemu od dnia 11 kwietnia 2016 r. do nadal. 2. Zasądza od Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w O. na rzecz P. K. kwotę 360 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego. UZASADNIENIE Decyzją z dnia 27 października 2016 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych – Oddział w O. stwierdził, iż A. J. zgłoszony do ubezpieczeń jako pracownik firmy (...) w N. Nowym nie podlega obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym pracowników od dnia 11 kwietnia 2016 r. wskazując, iż umowa o pracę została zawarta dla pozoru. Odwołania od powyższej decyzji złożyli: A. J. oraz P. K. wnosząc o zmianę decyzji i objęcie pracownicy ubezpieczeniem społecznym pracowników od dnia 11 kwietnia 2016 r. Organ rentowy wniósł o oddalenie odwołań. Sąd ustalił, co następuje: Poza sporem pozostaje, iż P. K. działający za firmę (...) w N. Nowym jako właściciel firmy oraz A. J. zawarli w dniu 11 kwietnia 2016 r. umowę o pracę na czas określony do dnia 30 kwietnia 2017 r. A. J. jako pracownik firmy, poczynając od dnia 11 kwietnia 2016 r., miała wykonywać w ramach pełnego etatu obowiązki koordynatora do spraw sprzedaży za wynagrodzeniem w kwocie 4 205,00 zł miesięcznie. Aneksem z dnia 25 kwietnia 2016 r. umowa została przedłużona na czas nieokreślony. Zawarciu umowy o pracę towarzyszył zakres obowiązków pracowniczych; wśród nich było nawiązywanie nowych kontaktów, pozyskiwanie partnerów biznesowych, przygotowywanie ofert handlowych, stały nadzór nad prawidłową realizacją usług, sporządzanie sprawozdań finansowych. P. K. zajmuje się działalnością w zakresie pośrednictwa ubezpieczeniowego. Odwołująca zgodnie z zawartą umową przystąpiła do wykonywania pracy w dniu 11 kwietnia 2016 r. Wcześniej, przeszła odpowiednie badania lekarskie uzyskując orzeczenie o zdolności do wykonywania pracy. Przed podjęciem pracy odbyła podstawowe szkolenie bhp. W ramach swych obowiązków, odwołująca miała wykonywać obowiązki w zakresie wyszukiwania klientów firmy a następnie pozyskanie ich i objęcie obsługą w zakresie pełnej księgowości i gospodarki kadrami. Obowiązki te odwołująca wykonywała każdego dnia roboczego w rozmiarze 8 godzin. dowód: zeznania odwołującej, zeznania świadków: D. K. , P. S. , zeznania płatnika składek, lista obecności, umowa o pracę, zaświadczenie lekarskie, karta szkolenia, zakres obowiązków w aktach ZUS. Miedzy odwołującą a pracodawcą nie istnieje stosunek pokrewieństwa ani powinowactwa. Przyczyną nieobecności odwołującej w pracy od dnia 20 czerwca 2016 r. była czasowa niezdolność do pracy z powodu ciąży. dowód: zeznania odwołującej. Odwołująca poprzednio, była pracownikiem D. K. zajmującego się usługowym prowadzeniem biura rachunkowo-księgowego. dowód: świadectwa pracy w aktach ZUS. Ustalając powyższy stan faktyczny sąd dał wiarę zeznaniom słuchanych w sprawie świadków, zeznaniom odwołującego, zeznaniom płatnika składek. Sąd dał wiarę dokumentom: umowie o pracę, listom obecności, zaświadczeniom lekarskim. Dowody osobowe korespondują z dowodami z dokumentów. W toku postępowania nie zostało wykazane, by zebrana przez organ rentowy dokumentacja dotycząca zatrudnienia odwołującego (w tym umowa o pracę, listy obecności, listy płac, zaświadczenie o przeszkoleniu bhp) została sporządzona wyłącznie na potrzeby uzyskania zabezpieczenia w razie choroby. Sąd nie ma żadnych podstaw by kwestionować autentyczność dokumentów. Nie wskazują na to cechy fizyczne, nie można ich także podważyć z powodu sprzeczności z innymi dowodami. ZUS nie wykazał się w tym zakresie inicjatywą dowodową aby wykazać istnienie okoliczności o pozorności badanej umowy o pracę. Po sformułowaniu przez stronę procesu cywilnego twierdzeń o faktach, jeżeli są one sporne winno nastąpić powołanie dowodów. Dopiero udowodnione fakty podlegają subsumcji pod konkretny przepis prawa. Tymczasem organ rentowy poprzestał na własnych twierdzeniach, nie przedstawił natomiast żadnego konkretnego dowodu, z którego wynikałoby, że umowa o pracę została zawarta dla pozoru. Zgodnie z ogólną regułą dowodową przewidzianą w art. 6 k.c. ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne. Przepis ten nie stanowi jednak samodzielnej podstawy prawnej rozstrzygnięcia sprawy (zob. orz. SN z 10 listopada 1997 r., I PKN 375/97, OSNAPiUS 1998, Nr 18, poz. 537). Wspomniana reguła pozostaje bowiem w związku z przepisami Kodeksu postępowania cywilnego o dowodach (zob. L. Morawski , Ciężar dowodu - niektóre problemy dowodowe, SC, t. XXXII, Warszawa-Kraków 1982, SC 1982, t. XXXII, s. 189 i nast.). Stosownie do treści art. 227 k.p.c. przedmiotem dowodu są fakty mające dla rozstrzygnięcia sprawy istotne znaczenie. Obowiązek przedstawienia dowodów spoczywa na stronach ( art. 3 k.p.c. ), a ciężar udowodnienia faktów mających dla rozstrzygnięcia sprawy istotne znaczenie ( art. 227 k.p.c. ) spoczywa na stronie, która z faktów tych wywodzi skutki prawne (art. 6 k.c.; orz. SN z 17 grudnia 1996 r., I CKU 45/96, OSN 1997, Nr 6-7, poz. 76, z glosą aprobującą A. Zielińskiego , Pal. 1998, Nr 1-2, poz. 204). W obecnym stanie prawnym rzeczą sądu nie jest zarządzenie dochodzeń w celu uzupełnienia lub wyjaśnienia twierdzeń stron i wykrycia środków dowodowych pozwalających na ich udowodnienie ani też sąd nie jest zobowiązany do przeprowadzenia z urzędu dowodów zmierzających do wyjaśnienia okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy ( art. 232 k.p.c. ). Jeśli zatem strony nie dostarczają sądowi potrzebnych dowodów lub niejasno formułują swoje twierdzenia sąd nie jest władny „wyręczać” strony w tym zakresie z urzędu. Jest to realizacja zasady, zgodnie z którą „sędzia powinien orzekać według twierdzeń i dowodów stron”. Istotą zmian procedury cywilnej, które weszły w życie 5 lutego 2005 r. (Dz. U. z 2004 r. Nr 172, poz. 1804) nie jest odejście od dążenia do wykrycia prawdy, ale przerzucenie ciężaru jej dociekania na strony (zob. M. Sanitko – Pleszko „Kodeks postępowania cywilnego po nowelizacji, dodatek do MoP Nr 20/2004, str. 2). W świetle powyższego uznać należy, że Zakład nie zdołał udowodnić swoich twierdzeń co do pozorności umowy o pracę. Z dokumentów wynika treść umowy o pracę, zdolność odwołującej do jej podjęcia, podpisywanie list obecności i płac, przeszkolenie bhp, natomiast z pozostałych dowodów wynika, że praca na rzecz firmy była przez odwołującą faktycznie świadczona. Sąd zważył, co następuje: Zgodnie z przepisem art.6 ust.1 pkt oraz art.11 ust.1 i art.12 ust.1 ustawy z dnia 13.10.1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych /Dz.U. nr 137, poz.887/ obowiązkowo ubezpieczeniu emerytalnemu, rentowemu, chorobowemu i wypadkowemu podlegają pracownicy. W myśl przepisu art. 13 pkt 1 cytowanej ustawy osoby te podlegają ubezpieczeniu od dnia nawiązania stosunku pracy do dnia jego ustania. Przepisy regulujące zatrudnienie zawarte są w kodeksie pracy . W myśl przepisu art. 22 ust.1 kp przez nawiązanie stosunku pracy pracownik zobowiązuje się do wykonywania pracy określonego rodzaju na rzecz pracodawcy i pod jego kierownictwem a pracodawca do zatrudnienia pracownika za wynagrodzeniem. W takim ujęciu stosunek pracy to określona relacja między pracownikiem a pracodawcą, której główną treść stanowi zobowiązanie się pracownika do wykonywania pracy określonego rodzaju na rzecz pracodawcy i pod jego kierownictwem w warunkach organizacyjnego podporządkowania, a pracodawcy – do zatrudnienia pracownika za wynagrodzeniem. Zebrany w sprawie materiał dowodowy uzasadnia istnienie skutecznie zawartego stosunku pracy w rozumieniu powyższej regulacji. Brak było w analizowanym zatrudnieniu elementów wskazujących na pozorność umowy o pracę, jeżeli – co wynika tak z zeznań pracodawcy, zeznań pracownicy, zeznań świadka słuchanego w postępowaniu sądowym oraz z list obecności – odwołujący wykonywał pracę. Brak było również elementów wskazujących na działanie stron umowy o pracę w celu obejścia prawa, co prowadziłoby do uznania omawianej czynności za nieważną. Zgodnie bowiem z przepisem art.58 § 1 kc czynność prawna jest nieważna, gdy pozostaje w sprzeczności z ustawą albo ma na celu jej obejście. W piśmiennictwie prawniczym przyjmuje się, że przez czynność prawną podjętą w celu obejścia ustawy należy rozumieć czynność prawną, co prawda dozwoloną, podjętą jednak z intencją osiągnięcia skutku zakazanego przez prawo bądź też realizującą cel sprzeczny z prawem. Ważność umowy opartej na takiej czynności ocenia się wedle przesłanek z chwili zawierania umowy. Wykonanie zaś takiej umowy nie ma w tym zakresie znaczenia. Brak jest podstaw aby stronom umowy o pracę przypisać zmowę w celu uzyskania przez odwołującego świadczeń wynikających z choroby. Trudno przyjąć aby stronom umowy przypisać działanie w warunkach zawartych w art.58 kc a w szczególności, iż zawierana umowa ma służyć wyłącznie uzyskaniu przez pracownika świadczeń chorobowych w warunkach gdy o planowanym zabiegu wiedziała tylko jedna strona umowy zainteresowana uzyskaniem statusu pracowniczego. Pozorność czynności prawnej musi być bowiem objęta wspólnym zamiarem podmiotów tę czynność podejmujących. Realizowane przez strony umowy o pracę czynności faktyczne zawierające się w elementach typowych dla pierwszych dni zatrudnienia takich jak przeprowadzenie szkoleń wstępnych czy zapoznanie pracownika szczegółowo z realiami zatrudnienia wskazują na skutecznie zawiązany w dniu 11 kwietnia 2016 r. stosunek pracy. Stan ciąży odwołującej i związane z tym orzeczenie o czasowej niezdolności do pracy w realiach niniejszej sprawy nie mogło sprawić o zanegowaniu tak zawiązanego porozumienia. Zatem zawarcie umowy o pracę nie było podyktowane jedynie zamiarem uzyskania świadczeń z ubezpieczenia społecznego skoro strony realizowały cel gospodarczy. Ubocznie należy stwierdzić, iż każdej umowie o pracę towarzyszy perspektywa uzyskania świadczeń chorobowych na wypadek czasowej niezdolności do pracy. Mając na uwadze powyższe okoliczności, zaskarżona decyzja podlegała zmianie jak w punkcie 1 sentencji wyroku. O kosztach sąd orzekł w oparciu o przepis art. 98 k.p.c. i § 9 ust. 2 w zw. z § 15 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie uznając, iż nakład pracy pełnomocnika procesowego uzasadnia zastosowanie stawki podwyższonej do wysokości dwukrotnej stawki minimalnej.