Orzeczenie · 2016-03-29

V U 1202/15

Sąd
Sąd Okręgowy - Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Legnicy
Miejsce
Legnica
Data
2016-03-29
SAOSubezpieczenia społeczneustalenie podlegania ubezpieczeniomWysokaokręgowy
ubezpieczenia społeczneZUSpracownikosoba współpracującamałżonekwspólne gospodarstwo domowerozdzielność majątkowadziałalność gospodarcza

Decyzją z dnia 12 października 2015 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Legnicy stwierdził, że M. W. jako osoba współpracująca z żoną, A. W., prowadzącą pozarolniczą działalność gospodarczą, podlega obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowemu i wypadkowemu od dnia 21 maja 2015 r. Organ rentowy uznał, że mimo zatrudnienia M. W. jako pracownika, faktycznie współpracował on z żoną przy prowadzeniu firmy, a umowa o rozdzielności majątkowej nie miała znaczenia dla powstania obowiązku ubezpieczenia społecznego. Kluczowym argumentem było pozostawanie małżonków we wspólnym gospodarstwie domowym, co miało wynikać ze wspólnego wychowywania dziecka. Odwołanie od tej decyzji złożyli M. W. i A. W., domagając się ustalenia, że M. W. podlegał ubezpieczeniom jako pracownik. Sąd Okręgowy w Legnicy uwzględnił odwołanie, zmieniając decyzję ZUS. Sąd oparł się na przepisach ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, które definiują osobę współpracującą jako małżonka pozostającego z przedsiębiorcą we wspólnym gospodarstwie domowym i współpracującego przy działalności. Sąd podkreślił, że brak wspólnego gospodarstwa domowego, co wynikało z ustanowionej rozdzielności majątkowej od 2008 r., braku wspólnego budżetu i osobnych miejsc zamieszkania (M. W. w N., A. W. z synem w L.), wyklucza uznanie M. W. za osobę współpracującą. Sąd uznał, że wspólne wychowywanie dziecka i ponoszenie jego kosztów nie jest wystarczające do uznania prowadzenia wspólnego gospodarstwa domowego w rozumieniu przepisów ubezpieczeniowych. W związku z tym, M. W. został uznany za pracownika, podlegającego ubezpieczeniom społecznym z tego tytułu.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Ustalenie kryteriów prowadzenia wspólnego gospodarstwa domowego przez małżonków na potrzeby ubezpieczeń społecznych, zwłaszcza w kontekście zatrudnienia jednego z małżonków przez drugiego.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji braku wspólnego gospodarstwa domowego, co może być trudne do udowodnienia w innych przypadkach.

Zagadnienia prawne (2)

Czy małżonek osoby prowadzącej pozarolniczą działalność gospodarczą, zatrudniony na umowę o pracę, może być uznany za osobę współpracującą w rozumieniu ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, jeśli nie pozostaje z przedsiębiorcą we wspólnym gospodarstwie domowym?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, małżonek zatrudniony na umowę o pracę nie może być uznany za osobę współpracującą, jeśli nie pozostaje z przedsiębiorcą we wspólnym gospodarstwie domowym, co jest warunkiem koniecznym do uznania za osobę współpracującą.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że kluczowym warunkiem uznania małżonka za osobę współpracującą jest pozostawanie we wspólnym gospodarstwie domowym, które charakteryzuje się więzią ekonomiczną (wspólny budżet) i społeczną (wspólne prowadzenie domu). W przypadku małżonków z rozdzielnością majątkową, osobnych miejsc zamieszkania i braku wspólnego budżetu, warunek ten nie jest spełniony, nawet jeśli wspólnie wychowują dziecko.

Jakie są kryteria uznania małżonków za pozostających we wspólnym gospodarstwie domowym na potrzeby ubezpieczeń społecznych?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Pozostawanie we wspólnym gospodarstwie domowym oznacza więź o charakterze ekonomicznym (wspólny budżet domowy) i społecznym (wspólne zaspokajanie potrzeb życiowych, wspólne prowadzenie domu). Sam fakt wspólnego zamieszkiwania lub wspólnego wychowywania dziecka nie jest wystarczający.

Uzasadnienie

Sąd odwołał się do orzecznictwa Sądu Najwyższego i sądów apelacyjnych, które podkreślają, że wspólne gospodarstwo domowe wymaga nie tylko wspólnego miejsca zamieszkania, ale przede wszystkim wspólnego budżetu i ścisłej współpracy w codziennych sprawach życiowych. Wspólne wychowywanie dziecka i ponoszenie jego kosztów nie jest wystarczające do uznania prowadzenia wspólnego gospodarstwa domowego.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Zmiana decyzji ZUS
Strona wygrywająca
A. W., M. W.

Strony

NazwaTypRola
A. W.osoba_fizycznawnioskodawczyni
M. W.osoba_fizycznawnioskodawca
Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w L.instytucjaorgan rentowy

Przepisy (8)

Główne

u.s.u.s. art. 13 § pkt 5

Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych

Obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowym, chorobowemu i wypadkowemu podlegają osoby współpracujące – od dnia rozpoczęcia współpracy przy prowadzeniu pozarolniczej działalności do dnia zakończenia tej współpracy.

u.s.u.s. art. 8 § ust. 11

Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych

Za osobę współpracującą uważa się małżonka, jeżeli pozostaje z osobą prowadzącą pozarolniczą działalność we wspólnym gospodarstwie domowym i współpracuje przy prowadzeniu tej działalności. Nie dotyczy to osób, z którymi została zawarta umowa o pracę w celu przygotowania zawodowego.

Pomocnicze

u.s.u.s. art. 8 § ust. 2

Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych

Jeżeli pracownik spełnia kryteria określone dla osób współpracujących, dla celów ubezpieczeń społecznych jest traktowany jako osoba współpracująca.

k.p.c. art. 477 § 14 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd może zmienić zaskarżoną decyzję.

k.p.c. art. 98 § § 1 i 3

Kodeks postępowania cywilnego

Zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego.

k.p.a. art. 61 § § 4

Kodeks postępowania administracyjnego

Zawiadomienie o wszczęciu postępowania.

k.r.o. art. 23

Kodeks rodzinny i opiekuńczy

k.r.o. art. 27

Kodeks rodzinny i opiekuńczy

Argumenty

Skuteczne argumenty

Małżonkowie nie pozostają we wspólnym gospodarstwie domowym z uwagi na rozdzielność majątkową, brak wspólnego budżetu i osobne miejsca zamieszkania. • Zatrudnienie na umowę o pracę wyklucza uznanie za osobę współpracującą, jeśli nie są spełnione przesłanki z art. 8 ust. 11 u.s.u.s. • Wspólne wychowywanie dziecka nie jest wystarczające do uznania prowadzenia wspólnego gospodarstwa domowego.

Odrzucone argumenty

M. W. faktycznie współpracował z żoną przy prowadzeniu działalności gospodarczej. • Umowa o rozdzielności majątkowej nie ma znaczenia dla powstania obowiązku ubezpieczenia społecznego. • Wspólne wychowywanie dziecka świadczy o pozostawaniu we wspólnym gospodarstwie domowym.

Godne uwagi sformułowania

nie każda pomoc przy prowadzeniu działalności powoduje powstanie obowiązku ubezpieczeń z tytułu współpracy • cechami konstytutywnymi pojęcia „współpraca przy działalności gospodarczej” są występujące łącznie: (a) istotny ciężar gatunkowy działań współpracownika, które nie mogą mieć charakteru wtórnego, (b) bezpośredni związek z przedmiotem działalności gospodarczej, (c) stabilność i zorganizowanie oraz (d) znaczący czas i częstotliwość podejmowanych robót • o pozostawaniu we wspólnym gospodarstwie domowym decyduje przede wszystkim więź społeczno-gospodarcza między określonymi osobami bliskimi wyrażająca się m.in. w prowadzeniu wspólnego budżetu domowego oraz współpracy w załatwianiu codziennych spraw życiowych.

Skład orzekający

Krzysztof Główczyński

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie kryteriów prowadzenia wspólnego gospodarstwa domowego przez małżonków na potrzeby ubezpieczeń społecznych, zwłaszcza w kontekście zatrudnienia jednego z małżonków przez drugiego."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji braku wspólnego gospodarstwa domowego, co może być trudne do udowodnienia w innych przypadkach.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu rozgraniczenia stosunku pracy od współpracy przy działalności gospodarczej w rodzinie, co ma bezpośrednie przełożenie na obowiązki ubezpieczeniowe. Interpretacja pojęcia 'wspólnego gospodarstwa domowego' jest kluczowa.

Czy zatrudnienie męża przez żonę to praca, czy tylko pomoc? Sąd rozstrzyga o ubezpieczeniach społecznych.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst