V U 1117/13

Sąd Okręgowy w BiałymstokuBiałystok2013-07-23
SAOSubezpieczenia społeczneskładki na ubezpieczenia społeczne i zdrowotneŚredniaokręgowy
ubezpieczenie zdrowotneskładkipłatnik składekZUSwynagrodzeniekoszty uzyskania przychoduprawo pracyprawo ubezpieczeń społecznych

Sąd Okręgowy oddalił odwołanie płatnika składek w sprawie prawidłowości naliczania składek na ubezpieczenie zdrowotne od różnych składników wynagrodzenia pracownika.

Sprawa dotyczyła odwołania płatnika składek od decyzji ZUS określającej prawidłową wysokość składek na ubezpieczenie zdrowotne pracownika. Płatnik kwestionował sposób naliczania składek od różnych składników wynagrodzenia, w tym wynagrodzenia zasadniczego i dodatków wypłacanych z góry oraz wynagrodzenia za pracę w godzinach nadliczbowych wypłacanego z dołu. Sąd Okręgowy uznał odwołanie za niezasadne, stwierdzając, że płatnik dokonał zaniżenia składek, stosując przepisy niezgodnie z prawem.

Sąd Okręgowy w Białymstoku rozpoznał sprawę z odwołania płatnika składek (...) B. w B. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi w B. z udziałem ubezpieczonego G. W. o wysokość podstawy wymiaru składek na ubezpieczenie zdrowotne. ZUS decyzją z dnia 12.04.2013 r. stwierdził, że podstawa wymiaru składek na ubezpieczenie zdrowotne G. W. powinna wynosić w lutym 2008 r. – 3866,49 zł, a we wrześniu 2008 r. – 2504,13 zł, co skutkowało zaniżeniem zapłaconych składek. Płatnik składek zarzucił naruszenie przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej, argumentując, że pracownicy twórczy mają prawo do stosowania 50% zryczałtowanych kosztów uzyskania przychodu, a wynagrodzenia są wypłacane w różnym terminie. Sąd Okręgowy oddalił odwołanie, uznając je za niezasadne. Sąd stwierdził, że płatnik składek dokonał zaniżenia składek na ubezpieczenie zdrowotne, stosując przepisy niezgodnie z prawem. Podkreślono, że przychodem w rozumieniu przepisów o systemie ubezpieczeń społecznych jest przychód w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, a sumowanie przychodów tego samego rodzaju, nawet jeśli pochodzą z różnych wypłat w ramach jednego miesiąca, jest prawidłowe. Sąd wskazał, że organ rentowy przedstawił właściwy sposób ustalania wysokości składki, uwzględniając wszystkie składniki wynagrodzenia.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, sumowanie przychodów tego samego rodzaju, nawet jeśli pochodzą z różnych wypłat w ramach jednego miesiąca, jest prawidłowe przy ustalaniu podstawy wymiaru składek na ubezpieczenie zdrowotne.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że przychód w rozumieniu przepisów o systemie ubezpieczeń społecznych jest tożsamy z przychodem w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Sumowanie przychodów tego samego rodzaju, nawet jeśli pochodzą z różnych wypłat w ramach jednego miesiąca, jest prawidłowe i prowadzi do właściwego ustalenia podstawy wymiaru składki.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

Oddalenie odwołania

Strona wygrywająca

Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w B.

Strony

NazwaTypRola
(...) B. w B.spółkapłatnik składek / odwołujący
Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w B.organ_państwowypozwanym
G. W.osoba_fizycznaubezpieczony

Przepisy (19)

Główne

u.s.u.s. art. 18

Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych

Określa podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe, która jest stosowana również do składek na ubezpieczenie zdrowotne.

u.s.u.s. art. 4 § pkt 9

Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych

Definiuje przychód w rozumieniu ustawy.

Pomocnicze

u.p.d.o.f. art. 27b § 1 i 2

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

Dotyczy kosztów uzyskania przychodu, w tym zryczałtowanych kosztów dla twórców.

u.ś.o.f.ś.p. art. 79 § 1

Ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych

Określa podstawę wymiaru składek na ubezpieczenie zdrowotne.

u.ś.o.f.ś.p. art. 81 § 1, 5, i 6

Ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych

Dotyczy zasad ustalania i opłacania składek na ubezpieczenie zdrowotne.

u.ś.o.f.ś.p. art. 83 § 1

Ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych

Dotyczy odpowiedzialności płatnika składek.

u.p.d.o.f. art. 32 § 2

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

Definiuje dochód w rozumieniu miesiąca.

u.p.d.o.f. art. 12 § 1

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

Definiuje przychody ze stosunku pracy.

u.p.d.o.f. art. 18

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

Dotyczy przychodów z praw majątkowych.

u.p.d.o.f. art. 22 § 2

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

Określa miesięczne koszty uzyskania przychodów ze stosunku pracy.

u.p.d.o.f. art. 22 § 9 pkt 3

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

Określa koszty uzyskania przychodu z tytułu korzystania przez twórców z praw autorskich.

u.p.d.o.f. art. 22 § 9 pkt 4

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

Określa koszty uzyskania przychodu z tytułu działalności wykonywanej osobiście.

u.ś.o.f.ś.p. art. 66 § 1

Ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych

Określa tytuły rodzące powstanie obowiązku ubezpieczenia zdrowotnego.

u.ś.o.f.ś.p. art. 82 § 1

Ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych

Dotyczy sytuacji, gdy ubezpieczony wykazuje przychody z więcej niż jednego tytułu do objęcia obowiązkiem ubezpieczenia zdrowotnego.

p.o.s.w. art. 151 § 1

Ustawa Prawo o szkolnictwie wyższym

Dotyczy warunków wynagradzania za pracę pracowników uczelni publicznej.

p.o.s.w. art. 66 § 2 pkt.3

Ustawa Prawo o szkolnictwie wyższym

Dotyczy nadzoru Rektora nad działalnością dydaktyczną i badawczą uczelni.

k.p.c. art. 477 § 14 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa oddalenia odwołania.

k.p.c. art. 99

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa orzekania o kosztach zastępstwa procesowego.

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28.09.2002r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych art. 6 § pkt 1

Określa wysokość opłat za czynności radców prawnych.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Sumowanie przychodów tego samego rodzaju, nawet jeśli pochodzą z różnych wypłat w ramach jednego miesiąca, jest prawidłowe przy ustalaniu podstawy wymiaru składek na ubezpieczenie zdrowotne. Organ rentowy przedstawił właściwy sposób ustalania wysokości składki, uwzględniając wszystkie składniki wynagrodzenia.

Odrzucone argumenty

Płatnik składek argumentował, że pracownicy twórczy mają prawo do stosowania 50% zryczałtowanych kosztów uzyskania przychodu od wszystkich składników wynagrodzenia. Płatnik składek twierdził, że wynagrodzenia są wypłacane w różnym terminie (z góry i z dołu), co powinno wpływać na sposób naliczania składek.

Godne uwagi sformułowania

Sąd Okręgowy ustalił i zważył, co następuje: odwołanie (...) B. jest niezasadne. W ocenie Sądu (...) B. w sposób korzystny dla swoich pracowników ale niezgodny z prawem dokonała w 2008 r. ustalenia wysokości składek na ubezpieczenie zdrowotne. Zaniżyła i tak już niską składkę na ubezpieczenie zdrowotne.

Skład orzekający

Stanisław Stankiewicz

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalanie podstawy wymiaru składek na ubezpieczenie zdrowotne od różnych składników wynagrodzenia pracownika, w tym wynagrodzenia wypłacanego z dołu oraz stosowanie kosztów uzyskania przychodu dla pracowników twórczych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji naliczania składek w uczelni publicznej i interpretacji przepisów o kosztach uzyskania przychodu dla pracowników naukowych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu prawa pracy i ubezpieczeń społecznych – prawidłowego naliczania składek zdrowotnych, co jest istotne dla pracodawców i pracowników. Interpretacja przepisów dotyczących kosztów uzyskania przychodu dla pracowników naukowych dodaje jej specyfiki.

Jak prawidłowo naliczyć składkę zdrowotną od wynagrodzenia z "góry" i "z dołu"? Wyrok Sądu Okręgowego.

Dane finansowe

zwrot kosztów zastępstwa procesowego: 60 PLN

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt V U 1117/13 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 23 lipca 2013 roku Sąd Okręgowy w Białymstoku V Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący: SSA w SO Stanisław Stankiewicz Protokolant: Danuta Onopiuk po rozpoznaniu w dniu 23 lipca 2013 roku w Białymstoku na rozprawie sprawy (...) B. w B. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi w B. z udziałem ubezpieczonego G. W. o wysokość podstawy wymiaru składek na ubezpieczenie zdrowotne na skutek odwołania (...) B. w B. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w B. z dnia 12 kwietnia 2013 roku Nr Nr (...) I. Oddala odwołanie. II. Zasądza od (...) B. w B. na rzecz Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w B. kwotę 60 złotych tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego. Sygn. akt VU 1117/13 UZASADNIENIE Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w B. decyzją z dnia 12.04.2013 r. stwierdził, że podstawa wymiaru składek na ubezpieczenie zdrowotne G. W. powinna wynosić w lutym 2008 r. – 3866,49 zł, we wrześniu 2008 r. – 2504,13 zł a składka odpowiednio 347,98 zł i 200,95 zł. Organ rentowy w trakcie kontroli przeprowadzonej w (...) B. w okresie od końca listopada 2012 r. do połowy stycznia 2013 r. ustalił, że (...) jako płatnik składek obliczyła wysokość składek na ubezpieczenie zdrowotne swoich pracowników biorąc pod uwagę koszty uzyskania tylko w przypadku wynagrodzenia zasadniczego z dodatkami. G. W. w II 2008 r. tytułem wynagrodzenia zasadniczego i dodatku stażowego otrzymał kwotę 2040,50zł oraz dodatkowe wynagrodzenie roczne (tzw. „13”) w wysokości 2440,31 zł . (...) powinna była opłacić składkę od podstawy wynoszącej 3866,49 zł w kwocie 347,98 zł a zapłaciła 317,13 zł. We wrześniu G. W. otrzymał dodatkowe wynagrodzenie za pracę w godzinach ponadwymiarowych. W tym miesiącu płatnik zaniżył składkę o 1,86 zł. W odwołaniu od tego orzeczenia (...) B. zarzuciła naruszenie art. 27 b ust. 1 i 2 , art. 32 ust. 2 ustawy z dnia 26.07.1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz art. 79 ust.1, art. 81 ust. 1, 5, i 6 i art. 83 ust.1 ustawy z dnia 27.08.2004 r. o świadczeniach z opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych polegające na ich błędnej interpretacji i niewłaściwym zastosowaniu. Pracownicy (...) B. za wykonywanie działalności twórczej w ramach stosunku pracy mają prawo do stosowania 50% zryczałtowanych kosztów uzyskania przychodu. Procentowy wskaźnik udziału prac twórczych ustalany jest indywidualnie dla każdego nauczyciela akademickiego. Koszty uzyskania wynoszą 50% tego wskaźnika. Zgodnie z regulaminem wynagradzania pracowników (...) B. a wcześniej rozporządzeniem Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego w sprawie wynagradzania za pracę i przyznania innych świadczeń wynagrodzenie zasadnicze, dodatek za staż pracy, dodatek funkcyjny i dodatek socjalny są wypłacane nauczycielom z góry, a pozostałe składniki wynagrodzenia są wypłacane z dołu po dokonaniu rozliczenia pracy lub zadań. W jednym miesiącu można więc otrzymać 2 razy wynagrodzenie . Zgodnie z treścią art.32 ust.2 ustawy z dnia 26.07.1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych za dochód uważa się uzyskane w ciągu miesiąca przychody w rozumieniu art.12 oraz zasiłki pieniężne z ubezpieczenia społecznego wypłacone przez płatnika po odliczeniu kosztów uzyskania. Wg art.12 tej ustawy za przychody ze stosunku pracy uważa się wszelkiego rodzaju wypłaty pieniężne . W ramach jednego tytułu do objęcia obowiązkiem ubezpieczenia zdrowotnego – wymienionego w art.66 ust.1 ustawy z dnia 27.08.2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanej ze środków publicznych - pracownik zatrudniony na podstawie umowy o pracę może uzyskać więcej niż jeden przychód w skali miesiąca. Przychód powstaje w momencie otrzymania lub postawienia do dyspozycji podatnika pieniędzy, wartości pieniężnych, świadczeń w naturze oraz innych nieodpłatnych świadczeń. Jeżeli ubezpieczony uzyskuje więcej niż jeden przychód w ramach jednego tytułu do ubezpieczeń, którym jest umowa o pracę, to składka na ubezpieczenie zdrowotne jest opłacana od każdego z uzyskanych przychodów odrębnie. W przypadku gdy składka zdrowotne obliczona przez płatnika jest wyższa od zaliczki na podatek dochodowy od osób fizycznych, to ulega obniżeniu do wysokości zaliczki. W przypadku ubezpieczonego składka na ubezpieczenie zdrowotne została obniżona do wysokości podatku dochodowego i od wynagrodzenia zasadniczego i jego pochodnych wypłaconych z góry. Od pozostałych wynagrodzeń wypłacanych z dołu składka została naliczona w pełnej wysokości. Wg (...) brak jest podstawy prawnej do sumowania podstaw. Na podstawie takich zarzutów zażądała ona zmiany zaskarżonej decyzji i ustalenia, że opłacała składkę w prawidłowej wysokości. Sąd Okręgowy ustalił i zważył, co następuje: odwołanie (...) B. jest niezasadne. Bezspornym w sprawie było, że G. W. w latach 2007 – 2008 był zatrudniony w (...) B. . Zgodnie z treścią art.151 ust.1 ustawy z dnia 27.07.2005 r. Prawo o szkolnictwie wyższym (Dz. U. 2012572) warunki wynagradzania za pracę i przyznawania innych świadczeń związanych z pracą dla pracowników zatrudnionych w uczelni publicznej do czasu objęcia ich układem zbiorowym pracy lub regulaminem wynagradzania określił w drodze rozporządzenia minister właściwy do spraw szkolnictwa wyższego porozumieniu z ministrem do spraw pracy. Pierwszy Zastępca Rektora w odwołaniu podał, że w (...) B. obowiązuje Regulamin wynagradzania. Niestety, nie dołączył do niego jego kopii. Pomimo tego Sąd dał mu wiarę, że wynagrodzenie pracowników jest wypłacane z góry (zasadnicze) i z dołu (dodatkowe). W aktach sprawy VU 1129/13 znajdują się akta kontroli przeprowadzonej w (...) B. . W tych aktach są dokumenty dotyczące zasad wynagradzania pracowników PB. Zarządzeniem Nr 6 z dnia 25.01.2010 r. Rektor (...) uregulował sprawę zasad stosowania 50% stawki kosztów uzyskania przychodów ze stosunku pracy w (...) B. . Stosownie do § 1 pracownicy (...) B. (twórcy) za wykonanie działalności twórczej w ramach stosunku pracy mają prawo do stosowania 50% stawki kosztów uzyskania przychodów. Procentowy wskaźnik udziału prac twórczych w wynagrodzeniu zasadniczym za godziny ponadwymiarowe oraz płatny urlop dla celów naukowych i płatny urlop naukowy na przygotowanie rozprawy habilitacyjnej lub doktorskiej nauczyciela akademickiego ustalany jest indywidualnie i może wynosić nawet 90%. Owo zarządzenie zostało wydane na podstawie art.66 ust.2 pkt.3 Prawa o szkolnictwie wyższym. Przepis ten dotyczy nadzoru Rektora nad działalnością dydaktyczną i badawczą uczelni i nie może być podstawą uregulowania kwestii o charakterze publicznym. Ustawodawca w art.1 ustawy z dnia 26.07.1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych w sposób jednoznaczny określił jej zakres przedmiotowy i podmiotowy. Reguluje ona opodatkowanie podatkiem dochodów osób fizycznych. Źródłami przychodów są m.in. stosunek pracy i działalność wykonywana osobiście. Za przychody ze stosunku pracy uważa się wszelkiego rodzaju wypłaty pieniężne (art. 12 ust.1) , a za przychody z działalności wykonywanej osobiście m.in. przychody z osobiście wykonywanej działalności naukowej. Za przychód z praw majątkowych uważa się w szczególności przychody z praw autorskich i praw pokrewnych w rozumieniu odrębnych przepisów (art. 18). Stosownie do brzmienia art.22 ust.2 koszty uzyskania przychodów z tytułu stosunku pracy wynoszą 111,25 zł miesięcznie, wg ust. 9 pkt3 – z tytułu korzystania przez twórców z praw autorskich i artystów wykonawców z praw pokrewnych – w wysokości 50% uzyskanego przychodu a wg art.9 pkt4 z tytułu działalności wykonywanej osobiście - w wysokości 20%. Uznanie przez (...) B. każdej działalności naukowej za działalność twórczą jest bardzo korzystnym rozwiązaniem ale bardzo wątpliwym pod względem prawnym W art.66 ustawy z dnia 27.08.2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych zostały podane tytuły rodzące powstanie obowiązku ubezpieczenia zdrowotnego. Przede wszystkim podlegają mu pracownicy. W przypadku gdy ubezpieczony wykazuje przychody z więcej niż jednego tytułu do objęcia obowiązkiem ubezpieczenia zdrowotnego, składka na ubezpieczenie opłacana jest z każdego z tych tytułów odrębnie (art.82 ust.1). Taka sytuacja ma miejsce np. w przypadku pracownika prowadzącego pozarolniczą działalność gospodarczą lub zatrudnionego na podstawie umowy agencyjnej lub zlecenia. W przypadku gdy w ramach jednego z tytułów do objęcia obowiązkiem ubezpieczenia zdrowotnego ubezpieczony uzyskuje więcej niż jeden przychód składka jest opłacana od każdego z uzyskanych przychodów odrębnie. Zdaniem Sądu, przepis ten miałby w niniejszej sprawie zastosowanie gdyby G. W. był pracownikiem jeszcze innego pracodawcy niż (...) B. np. jakiejś wyższej szkoły prywatnej. Do ustalenia podstawy wymiaru składek na ubezpieczenie zdrowotne pracowników stosuje się przepisy określające podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe czyli art.18 w zw. z art. 4 pkt.9 ustawy z dnia 13.10.1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych . Przychodem w rozumieniu tych przepisów jest przychód w rozumieniu przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych . Przychodem ze stosunku pracy jest wszelkiego rodzaju wypłata pieniężna świadczeń w naturze bądź ich ekwiwalenty (art.12 ust.1). Powołany w odwołaniu art.32 ust. 1 i 2 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych dotyczy dochodu a nie przychodu. W ocenie Sądu (...) B. w sposób korzystny dla swoich pracowników ale niezgodny z prawem dokonała w 2008 r. ustalenia wysokości składek na ubezpieczenie zdrowotne. Zaniżyła i tak już niską składkę na ubezpieczenie zdrowotne. Organ rentowy w piśmie procesowym przedstawił właściwy sposób ustalania jej wysokości. Wziął pod uwagę wysokość wynagrodzenia pracownika, w sposób pośredni podał kwotę składek na ubezpieczenia społeczne finansowane przez niego, podał wysokość kosztów uzyskania, zaliczki na podatek dochodowy i wysokość składki na ubezpieczenie zdrowotne. Wysokość składki według I wersji jest wyższa od zaliczki na podatek dochodowy i dlatego została obniżona do wysokości zaliczki. Łączne rozliczenie całego przychodu z miesiąca, w którym pracownik otrzymał dwa razy wynagrodzenie także spowodowało uzyskanie wyższej składki na ubezpieczenie od zaliczki na podatek dochodowy. Zastosowanie takiej metody spowodowało symboliczny wzrost wysokości składki. Sumowanie przychodów tego samego rodzaju różnych wynagrodzeń jest prawidłowe. Odmienne stanowisko (...) B. nie zasługuje na uwzględnienie. W ocenie Sądu odwołanie (...) B. zawiera zarzuty nie zasługujące na uwzględnienie. To ona jako płatnik naruszyła przepisy ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych i ustawy o świadczeniach zdrowotnych finansowanych ze środków publicznych. Z tego względu podlegało ono oddaleniu na mocy art. 477 ( 14) § 1 kpc . O kosztach zastępstwa procesowego orzeczono na mocy art. 99 kpc i §6 pkt1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28.09.2002r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI