V SA/Wa 695/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2019-03-15
NSAinneŚredniawsa
dofinansowanierybołówstwoPO RYBYEuropejski Fundusz Rybackipozwolenie wodnoprawnepodrobiony dokumentzwrot środkówARiMRMinisterstwo Gospodarki Morskiej i Żeglugi Śródlądowej

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę beneficjenta, uznając zasadność wypowiedzenia umowy o dofinansowanie z powodu przedłożenia podrobionej decyzji wodnoprawnej.

Skarżący M.F. zaskarżył decyzję Ministra Gospodarki Morskiej i Żeglugi Śródlądowej utrzymującą w mocy decyzję o zwrocie dofinansowania. Sprawa dotyczyła przedłożenia przez beneficjenta podrobionej decyzji wodnoprawnej, która miała potwierdzać spełnienie warunków dofinansowania w ramach PO RYBY 2007-2013. Sąd uznał, że beneficjent nie spełnił wymogu posiadania aktualnego pozwolenia wodnoprawnego, co stanowiło podstawę do wypowiedzenia umowy i żądania zwrotu środków.

Przedmiotem skargi była decyzja Ministra Gospodarki Morskiej i Żeglugi Śródlądowej, która utrzymała w mocy decyzję Prezesa ARiMR o zwrocie dofinansowania przyznanego M.F. w ramach PO RYBY 2007-2013. Powodem zwrotu było przedłożenie przez beneficjenta podrobionej decyzji wodnoprawnej, która miała potwierdzać spełnienie warunków dofinansowania. ARiMR uzyskała informację od Prokuratury o postępowaniu przeciwko skarżącemu, a postępowanie wyjaśniające potwierdziło rozbieżności w dacie obowiązywania decyzji wodnoprawnej. Beneficjent nie złożył wyjaśnień, co doprowadziło do wypowiedzenia umowy o dofinansowanie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę, uznając, że posiadanie aktualnego pozwolenia wodnoprawnego jest warunkiem przyznania pomocy, a przedłożenie dokumentu z nieprawidłową datą obowiązywania stanowiło nieprawidłowość uzasadniającą wypowiedzenie umowy i żądanie zwrotu środków. Sąd podkreślił, że posłużenie się podrobionym dokumentem spowodowało szkodę w budżecie UE i uprawniało organy do żądania zwrotu całości wsparcia.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, przedłożenie podrobionego dokumentu, którego treść nie jest zgodna z oryginałem, stanowi nieprawidłowość związaną z ubieganiem się o przyznanie pomocy, uzasadniającą wypowiedzenie umowy i zwrot środków.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że posiadanie aktualnego pozwolenia wodnoprawnego jest warunkiem przyznania pomocy. Przedłożenie dokumentu z nieprawidłową datą obowiązywania, ustalone jako podrobione, oznaczało niespełnienie tego warunku i stanowiło podstawę do wypowiedzenia umowy.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (26)

Główne

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Ustawa z dnia 3 kwietnia 2009 r. o wspieraniu zrównoważonego rozwoju sektora rybackiego z udziałem Europejskiego Funduszu Rybackiego art. 27 § ust. 1, 2 i 3

u.f.p. art. 207 § ust. 1, 8 i 9

Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych

Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 7 września 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania, wypłaty i zwracania pomocy finansowej na realizację środków objętych osią priorytetową 2 - Akwakultura, rybołówstwo śródlądowe, przetwórstwo i obrót produktami rybołówstwa i akwakultury, zawartą w programie operacyjnym "Zrównoważony rozwój sektora rybołówstwa i nadbrzeżnych obszarów rybackich 2007-2013" art. 10 § ust. 1 pkt 3 lit. a

Podstawa do wypowiedzenia umowy o dofinansowanie w przypadku stwierdzenia nieprawidłowości związanych z ubieganiem się o przyznanie pomocy.

Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 7 września 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania, wypłaty i zwracania pomocy finansowej na realizację środków objętych osią priorytetową 2 - Akwakultura, rybołówstwo śródlądowe, przetwórstwo i obrót produktami rybołówstwa i akwakultury, zawartą w programie operacyjnym "Zrównoważony rozwój sektora rybołówstwa i nadbrzeżnych obszarów rybackich 2007-2013" art. 10 § ust. 2 pkt 3 lit. a

Podstawowe zasady dobrej praktyki rybackiej obejmują posiadanie aktualnego pozwolenia wodnoprawnego.

Pomocnicze

Ustawa z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne art. 135 § pkt 1

Pozwolenie wodnoprawne wygasa, jeżeli upłynął okres, na który było wydane.

Rozporządzenie Rady (WE) nr 1198/2006 z dnia 27 lipca 2006 r. w sprawie Europejskiego Funduszu Rybackiego art. 96 § ust. 2

Rozporządzenie Rady (WE) nr 1198/2006 z dnia 27 lipca 2006 r. w sprawie Europejskiego Funduszu Rybackiego art. 3 § pkt q

Konstytucja RP art. 31 § ust. 3

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Zasada proporcjonalności.

p.p.s.a. art. 3 § ust. 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1 § § 1 i § 2

Ustawa z dnia 3 kwietnia 2009 r. o wspieraniu zrównoważonego rozwoju sektora rybackiego z udziałem Europejskiego Funduszu Rybackiego art. 4 § pkt 1

Ustawa z dnia 3 kwietnia 2009 r. o wspieraniu zrównoważonego rozwoju sektora rybackiego z udziałem Europejskiego Funduszu Rybackiego art. 5 § ust.1 pkt 1

Ustawa z dnia 3 kwietnia 2009 r. o wspieraniu zrównoważonego rozwoju sektora rybackiego z udziałem Europejskiego Funduszu Rybackiego art. 9

Ustawa z dnia 3 kwietnia 2009 r. o wspieraniu zrównoważonego rozwoju sektora rybackiego z udziałem Europejskiego Funduszu Rybackiego art. 10 § ust.1 pkt 1

Ustawa z dnia 3 kwietnia 2009 r. o wspieraniu zrównoważonego rozwoju sektora rybackiego z udziałem Europejskiego Funduszu Rybackiego art. 10 § ust. 3

Rozporządzenie Rady (WE) nr 1198/2006 z dnia 27 lipca 2006 r. w sprawie Europejskiego Funduszu Rybackiego

Rozporządzenie Komisji (WE) nr 498/2007 ustanawiającym szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 1198/2006 w sprawie Europejskiego Funduszu Rybackiego

k.k. art. 258 § § 1

Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks karny

k.k. art. 271 § § 1

Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks karny

k.c. art. 385 § 1

Ustawa z dnia 14 marca 2003 r. Kodeks cywilny

k.p.a. art. 7

Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77 § § 1

Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 80

Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Ustawa z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne art. 138 § ust. 1

u.f.p. art. 184

Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych

Argumenty

Skuteczne argumenty

Przedłożenie podrobionej decyzji wodnoprawnej stanowi nieprawidłowość związaną z ubieganiem się o pomoc, uzasadniającą wypowiedzenie umowy i zwrot środków. Beneficjent nie spełnił wymogu posiadania aktualnego pozwolenia wodnoprawnego na dzień złożenia wniosku. Posłużenie się podrobionym dokumentem spowodowało szkodę w budżecie UE i uprawnia do żądania zwrotu całości wsparcia.

Odrzucone argumenty

Naruszenie art. 31 ust. 3 Konstytucji RP w zw. z § 10 ust. 2 pkt 3 lit. a rozporządzenia wykonawczego i innych przepisów, poprzez przyjęcie, że Skarżący nie stosował zasad dobrej praktyki rybackiej. Naruszenie art. 27 ust. 1, 2 i 3 ustawy o wspieraniu zrównoważonego rozwoju sektora rybackiego i innych przepisów, poprzez przyjęcie, że umowa podlega wypowiedzeniu mimo jej wygaśnięcia i wykonania. Błędna wykładnia § 10 ust. 2 pkt 3 lit. a rozporządzenia wykonawczego w zw. z art. 138 ust. 1 Prawa wodnego, poprzez przyjęcie, że Skarżący nie posiadał aktualnego pozwolenia wodnoprawnego. Niezastosowanie art. 96 ust. 2 w zw. z art. 3 pkt q Rozporządzenia Rady (WE) nr 1198/2006, poprzez przyjęcie, że środki podlegają zwrotowi w pełnej wysokości z pominięciem zasady proporcjonalności. Naruszenie art. 7 w zw. z art. 77 § 1, art. 80 k.p.a., poprzez uchybienie obowiązkowi wszechstronnej oceny materiału dowodowego i oparcie rozstrzygnięcia na błędnych ustaleniach faktycznych.

Godne uwagi sformułowania

załączony dokument posiada znamiona dokumentu przerobionego, tj. zawierającego nieprawidłową datę jego obowiązywania posiadanie aktualnego pozwolenia wodnoprawnego jest zatem warunkiem otrzymania wsparcia bez znaczenia dla rozstrzygnięcia w sprawie są wyjaśnienia Beneficjenta wskazujące na podjęte działania zmierzające do wydania nowego pozwolenia wodnoprawnego powodem wypowiedzenia umowy o dofinansowanie, a tym samym żądania zwrotu środków, jest stwierdzenie w okresie realizacji operacji nieprawidłowości związanych z ubieganiem się o przyznanie pomocy, poprzez przedłożenie wraz z wnioskiem o dofinansowanie dokumentu, którego treść nie jest zgodna z oryginalnym dokumentem wydanym przez uprawniony do tego organ Działanie polegające na udzielenie pomocy wbrew warunkom jej uzyskania spowodowało szkodę w budżecie ogólnym Unii Europejskiej w rozumieniu przywołanych regulacji unijnych. Waga stwierdzonego naruszenia (posłużenie się podrobionym dokumentem) w pełni uprawniała przy tym organy do żądania zwrotu całości udzielonego wsparcia ze środków publicznych.

Skład orzekający

Arkadiusz Tomczak

przewodniczący sprawozdawca

Andrzej Kania

członek

Bożena Zwolenik

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie wypowiedzenia umowy o dofinansowanie z powodu przedłożenia podrobionego dokumentu, wymogi dotyczące aktualności pozwoleń wodnoprawnych w kontekście funduszy UE."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznych przepisów PO RYBY 2007-2013 i zasad przyznawania pomocy w tym programie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy nie tylko kwestii proceduralnych związanych z dofinansowaniem, ale także potencjalnego oszustwa (podrobiony dokument) i jego konsekwencji finansowych, co może być interesujące dla szerszego grona odbiorców.

Podrobiona decyzja wodnoprawna kosztowała beneficjenta zwrot unijnego dofinansowania.

Dane finansowe

WPS: 67 704,14 PLN

Sektor

rybołówstwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
V SA/Wa 695/18 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2019-03-15
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2018-04-27
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Andrzej Kania
Arkadiusz Tomczak /przewodniczący sprawozdawca/
Bożena Zwolenik
Symbol z opisem
6559
Hasła tematyczne
Inne
Sygn. powiązane
I GSK 1577/19 - Wyrok NSA z 2023-05-18
I GZ 374/18 - Postanowienie NSA z 2018-11-14
Skarżony organ
Minister Gospodarki Morskiej i Żeglugi Śródlądowej
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2018 poz 1302
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Arkadiusz Tomczak (spr.), Sędzia WSA - Andrzej Kania, Sędzia WSA - Bożena Zwolenik, Protokolant st. specjalista - Monika Włochińska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 marca 2019 r. sprawy ze skargi M.F. na decyzję Ministra Gospodarki Morskiej i Żeglugi Śródlądowej z dnia [...] lutego 2018 r. nr [...] w przedmiocie określenia kwoty dofinansowania przypadającej do zwrotu oddala skargę.
Uzasadnienie
Przedmiotem wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargi M. F. (dalej: Skarżący, Beneficjent) jest decyzja Ministra Gospodarki Morskiej i Żeglugi Śródlądowej (dalej: Minister, Organ II instancji) z [...] lutego 2018 r., nr [...], utrzymująca w mocy decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (dalej: Prezes ARiMR) z [...] sierpnia 2017 r., nr [...], określającą przypadającą do zwrotu kwotę dofinansowania.
Rozstrzygnięcie to zapadło w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych:
Po rozpatrzeniu odwołania Skarżącego od decyzji Prezesa ARiMR z [...] sierpnia 2017 r. określającej kwotę przypadającą do zwrotu w wysokości 67 704,14 zł, Minister Gospodarki Morskiej i Żeglugi Śródlądowej decyzją z dnia [...] lutego 2018 r. utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie.
W uzasadnieniu decyzji organ II instancji przywołał m.in. następujące okoliczności sprawy:
ARiMR [...] marca 2016 r. została poinformowana przez Prokuraturę Okręgową w C. o prowadzonym wraz z Centralnym Biurem Śledczym Policji postępowaniu przeciwko Skarżącemu o czyny z art. 258 § 1 oraz art. 271 § 1 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks karny (Dz. U. z 2016 r., poz. 1137, ze zm.) - dalej k.k. W toku prowadzonego postępowania wyjaśniającego, [...] Oddział Regionalny ARiMR uzyskał od prowadzącej sprawę Prokuratury informację o wprowadzeniu ARiMR w błąd przez Beneficjenta poprzez przedłożenie podrobionej decyzji wodnoprawnej z terminem jej obowiązywania do 31 grudnia 2012 r., podczas gdy w rzeczywistości decyzja ta obowiązywała do 31 grudnia 2010 r.
[...] Oddział Regionalny ARiMR przeprowadził postępowanie wyjaśniające w zakresie prawidłowości decyzji udzielającej pozwolenia wodnoprawnego przedłożonej przez Beneficjenta w związku z ubieganiem się o przyznanie pomocy w ramach PO RYBY 2007-2013. Postępowanie potwierdziło, że przedłożone w ARiMR pozwolenie wodnoprawne, udzielone na podstawie decyzji nr [...] z [...] listopada 1995 r., zawiera rozbieżności w zakresie daty jego obowiązywania w porównaniu do dokumentacji będącej w posiadaniu Starostwa Powiatowego w L. Z przekazanej przez Starostwo dokumentacji jednoznacznie wynika, że decyzja dotycząca pozwolenia wodnoprawnego obowiązywała do 31 grudnia 2010 r., podczas gdy w decyzji przedłożonej przez Beneficjenta wskazano termin jej obowiązywania do 31 grudnia 2012 r.
Pismem z 15 listopada 2016 r. [...] Oddział Regionalny ARiMR wezwał Beneficjenta do złożenia wyjaśnień w sprawie, wskazując na rozbieżności w dacie obowiązywania decyzji nr [...]. Beneficjent nie skorzystał z przysługującego mu prawa i nie złożył wyjaśnień. Mając na uwadze wskazane okoliczności, [...] lutego 2017 r. umowa o dofinansowanie została wypowiedziana w oparciu o jej § 10 ust. 1 pkt 3 lit. a. Jako podstawę do wypowiedzeniaumowy wskazano stwierdzenie nieprawidłowości związanych z ubieganiem się o przyznanie pomocy, polegające na załączeniu do wniosku o dofinansowanie dokumentu, którego treść nie jest zgodna z treścią znajdującą się na oryginalnym dokumencie wydanym przez uprawniony organ.
Opisany, nierzetelny dokument został dołączony przez Beneficjenta do wniosku o dofinansowanie w ramach środka 2.2 Działania wodno-środowiskowe. W następstwie pozytywnej weryfikacji wniosku, w tym w oparciu o przedłożoną decyzję pozwolenia wodnoprawnego, [...] listopada 2012 r. została zawarta z Beneficjentem umowa o dofinansowanie nr [...].
Na podstawie umowy o dofinansowanie ARiMR zobowiązała się do wypłaty na rzecz Beneficjenta środków finansowych, zaś Beneficjent zobowiązał się do zrealizowania operacji pt. "[...]". Beneficjent zobowiązał się na mocy umowy do spełnienia warunków określonych w Programie oraz w przepisach prawa krajowego i wspólnotowego, wymienionych w umowie o dofinansowanie, w tym w przepisach rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 7 września 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania, wypłaty i zwracania pomocy finansowej na realizacje środków objętych osią priorytetową 2 - Akwakultura, rybołówstwo śródlądowe, przetwórstwo i obrót produktami rybołówstwa i akwakultury, zawartą w programie operacyjnym "Zrównoważony rozwój sektora rybołówstwa i nadbrzeżnych obszarów rybackich 2007-2013" (Dz.U. nr. 147, poz. 1193, ze zm.) - dalej: rozporządzenie wykonawcze.
Dla dokonania przez organ odwoławczy oceny zasadności i prawidłowości żądania zwrotu otrzymanego dofinansowania zasadniczą kwestią było ustalenie, czy Beneficjent spełnił warunki wynikające z § 9 i 10 rozporządzenia wykonawczego. Zgodnie z regulacją zawartą w § 10 ust. 1 pkt 2 pomoc na realizację operacji w ramach opisanego działania w zakresie wsparcia wykorzystania tradycyjnych lub przyjaznych środowisku praktyk i technik w chowie i hodowli ryb przyznaje się, jeżeli wnioskodawca zobowiązał się do realizacji operacji na całym obiekcie chowu lub hodowli lub co najmniej na jednym stawie, przy jednoczesnym stosowaniu podstawowych zasad dobrej praktyki rybackiej w całym obiekcie. Podstawowe zasady dobrej praktyki rybackiej zostały natomiast zdefiniowane, m.in. w § 10 ust. 2 pkt 3 lit. a) rozporządzenia wykonawczego, zgodnie z którym, przez podstawowe zasady dobrej praktyki rybackiej rozumie się posiadanie aktualnego pozwolenia wodnoprawnego, o którym mowa w przepisach prawa wodnego.
W ocenie organu odwoławczego, bez znaczenia dla rozstrzygnięcia w danej sprawie są wyjaśnienia Beneficjenta zawarte w odwołaniu od decyzji, wskazujące na podjęte przez Skarżącego działania zmierzające do wydania nowego pozwolenia wodnoprawnego.
Beneficjent przedłożył wraz z wnioskiem o dofinansowanie pozwolenie wodnoprawne, jednak załączony dokument posiadał znamiona dokumentu przerobionego, tj. zawierającego nieprawidłową datę jego obowiązywania. Okoliczność ta została ustalona w wyniku przeprowadzonego przez ARiMR postępowania wyjaśniającego, w oparciu o informacje przekazane przez Prokuraturę oraz Starostwo Powiatowe w L. Wyjaśnienia Beneficjenta odnośnie czynności podejmowanych w celu pozyskania innej decyzji pozwolenie wodnoprawne nie mają znaczenia dla oceny całokształtu sprawy i nie wpływają na zasadność wypowiedzenia umowy o dofinansowanie, a tym samym konieczność zwrotu otrzymanego dofinansowania. Nadto organ odwoławczy nie uznał wyjaśnienia, że przed obowiązywaniem decyzji wodnoprawnej z 2013 r. obowiązywała decyzja z 1995 r., gdyż to właśnie ta decyzja ma znamiona dokumentu przerobionego. Organ odwoławczy wskazał, że powodem wypowiedzenia umowy o dofinansowanie, a tym samym żądania zwrotu środków, jest stwierdzenie w okresie realizacji operacji nieprawidłowości związanych z ubieganiem się o przyznanie pomocy, poprzez przedłożenie wraz z wnioskiem o dofinansowanie dokumentu, którego treść nie jest zgodna z oryginalnym dokumentem wydanym przez uprawniony do tego organ.
Beneficjent na mocy postanowień umowy o dofinansowanie zobowiązał się do spełnienia warunków określonych między innymi w § 9 i 10 rozporządzenia wykonawczego, a więc do realizacji operacji na całym obiekcie chowu lub hodowli lub co najmniej na jednym stawie, przy jednoczesnym stosowaniu podstawowych zasad dobrej praktyki rybackiej w całym obiekcie, do których należy między innymi posiadanie aktualnego pozwolenia wodnoprawnego.
Składając wniosek o dofinansowanie Beneficjent powinien wykazać się aktualnym pozwoleniem wodnoprawnym, a więc obowiązującym na dzień 1 stycznia 2012 r. Dlatego nie można uznać, że pozwolenie nr [...] z terminem ważności do dnia 31 grudnia 2010 r, posiada cechę aktualności. Gdyby Beneficjent składając wniosek o dofinansowanie przedłożył dokument pozwolenie wodnoprawne w wersji oryginalnej zawierającej prawidłowy okres jego obowiązywania, a więc taki, który został potwierdzony przez Starostwo Powiatowe w L., weryfikacja złożonego wniosku zakończyłaby się wynikiem negatywnym i odmową przyznania pomocy finansowej. W sprawie należy więc uznać, że Beneficjent nie posiadał uregulowanego stanu prawnego w zakresie gospodarki wodnej na obiekcie stanowiącym miejsce realizacji operacji, a więc nie spełnił wymogu warunkującego przyznanie pomocy.
Decyzję organu odwoławczego zaskarżył M. F. zarzucając jej naruszenie:
1. art. 31 ust. 3 Konstytucji Rzeczypospolite] Polskiej w zw. z § 10 ust. 2 pkt 3) lit. a) rozporządzenia wykonawczego w zw. z art. 27 ust. 1, 2 i 3 ustawy z dnia 3 kwietnia 2009 r. o wspieraniu zrównoważonego rozwoju sektora rybackiego z udziałem Europejskiego Funduszu Rybackiego oraz z art. 207 ust. 1, 8 i 9 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. z 2013 r. poz. 885, ze zm.) poprzez ich niewłaściwe zastosowanie polegające na przyjęciu, że Skarżący nie stosował podstawowych zasad dobrej praktyki rybackiej, gdyż nie posiadał aktualnego zezwolenia wodnoprawnego, a w konsekwencji, że w sprawie zachodzą przesłanki zwrotu przez Skarżącego środków otrzymanych na podstawie umowy o dofinansowanie nr [...] z [...] listopada 2012 r., w sytuacji, w której Skarżący spełniał wszelkie warunki przyznania pomocy - które to naruszenie stanowiło w konsekwencji naruszenie konstytucyjnej zasady proporcjonalności;
2. art. 27 ust. 1, 2 i 3 ustawy z dnia 3 kwietnia 2009 r. o wspieraniu zrównoważonego rozwoju sektora rybackiego z udziałem Europejskiego Funduszu Rybackiego w zw. z art. 207 ust. 1, 8 i 9 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych, przez ich niewłaściwe zastosowanie polegające na przyjęciu, że:
- umowa o dofinansowanie nr [...] z [...] listopada 2012 r. podlega wypowiedzeniu, co powoduje konieczność zwrotu środków otrzymanych przez Skarżącego na podstawie tej umowy, pomimo że przed dniem wydania decyzji o określeniu kwoty przypadającej do zwrotu umowa ta wygasła na skutek nadejścia przewidzianego w umowie terminu jej zakończenia oraz jej wykonania, a całość środków przekazanych na podstawie umowy została wykorzystana zgodnie z przeznaczeniem dla celów realizacji operacji określonej w umowie, wobec czego działania Skarżącego nie wywołały i nie mogły wywołać jakiejkolwiek szkody w środkach otrzymanych z funduszy europejskich;
- że w sprawie zaistniały określone w tych przepisach przesłanki zwrotu środków otrzymanych przez Skarżącego na podstawie umowy o dofinansowanie, pomimo że w rzeczywistości w sprawie nie wystąpiły żadne okoliczności objęte hipotezą któregokolwiek z ustanawiających je przepisów;
3. § 10 ust. 2 pkt 3) lit. a) rozporządzenia wykonawczego w zw. z art. 138 ust. 1 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne (Dz. U. z 2001 r., nr 115, poz. 1229 ze zm.) przez ich błędną wykładnię, wyrażającą się w przyjęciu, że Skarżący nie posiadał aktualnego pozwolenia wodnoprawnego, pomimo iż w chwili złożenia wniosku o dofinansowanie Skarżący był w posiadaniu ważnego i aktualnego pozwolenia wodnoprawnego;
4. art. 96 ust. 2 w zw. z art. 3 pkt q Rozporządzenia Rady (WE) nr 1198/2006 z dnia 27 lipca 2006 r. w sprawie Europejskiego Funduszu Rybackiego przez jego niezastosowanie, a w konsekwencji przyjęcie, że środki otrzymane przez Skarżącego na podstawie umowy o dofinansowanie nr [...] z [...] listopada 2012 r. podlegają zwrotowi w pełnej wysokości, a zatem z pominięciem zasady, że państwo członkowskie przy anulowaniu całości lub części wkładu publicznego w ramach programu operacyjnego powinno wziąć pod uwagę charakter i wagę nieprawidłowości oraz straty finansowe poniesione przez fundusze, mimo że Skarżący przez okres 5 lat prawidłowo realizował określoną w umowie operację, a czas występowania zarzucanych nieprawidłowości, przy założeniu, że takowe w ogóle miały miejsce, trwał najwyżej 698 dni;
5. art. 7 w zw. z art. 77 § 1, art. 80 k.p.a., poprzez uchybienie obowiązkowi wszechstronnej oceny materiału dowodowego, a w konsekwencji oparcie rozstrzygnięcia na błędnych ustaleniach faktycznych, poprzez przyjęcie, że:
a) ważność decyzji - pozwolenia wodnoprawnego - z [...] listopada 1995 r. nr [...] wygasła z dniem 31 grudnia 2010 r., pomimo że nigdy nie zostało ono wyeliminowane z obrotu prawnego oraz pomimo braku w materiale dowodowym podstaw dla dokonania jednoznacznego ustalenia daty obowiązywania tej decyzji;
a ponadto poprzez pominięcie tego, że:
b) działania Skarżącego związane z realizacją projektu na podstawie umowy o dofinansowanie nr [...] z [...] listopada 2012 r. nie spowodowały i nie mogły spowodować żadnej szkody w środkach finansowych otrzymanych przez Skarżącego z funduszy europejskich, w sytuacji gdy umowa była przez Skarżącego prawidłowo wykonywana przez cały okres jej trwania, a całość przekazanych na jej podstawie środków została spożytkowana na cele związane z realizacją przewidzianej umową operacji.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:
Uprawnienia sądów administracyjnych, określone m.in. przepisami art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U.
z 2018 r., poz. 2107 ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.) – dalej: p.p.s.a.), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego i normami prawa materialnego.
Sąd rozpoznając skargę dokonuje analizy prawnej przepisów, mających zastosowanie w sprawie mając na względzie dowody zebrane wtoku postępowania administracyjnego.
Rozpoznawana sprawa dotyczy oceny decyzji określającej kwotę dofinansowania przypadającą do zwrotu przyznaną Skarżącemu w ramach Środka 2.2 "Działania wodno- środowiskowe" z Programu Operacyjnego "Zrównoważony rozwój sektora rybołówstwa i nadbrzeżnych obszarów rybackich 2007-2013".
Zasady przyznawania pomocy finansowej w ramach środka 2.2 zostały uregulowane :
- w rozporządzeniu Rady (WE) nr 1198/2006 z dnia 27 lipca 2006 r. w sprawie Europejskiego Funduszu Rybackiego (D.U.UE.L.06.223.1) – dalej: rozporządzenie 1198/2006;
- w rozporządzeniu Komisji (WE) nr 498/2007 ustanawiającym szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 1198/2006 w sprawie Europejskiego Funduszu Rybackiego D.U.UE.07.120.1) – dalej: rozporządzenie 498/2007,
- w ustawie z dnia 3 kwietnia 2009 r. o wspieraniu zrównoważonego rozwoju sektora rybackiego z udziałem Europejskiego Funduszu Rybackiego (Dz.U. Nr 72, poz.619 ze zm.) – dalej: ustawa, oraz
- w rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 7 września 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania, wypłaty i zwracania pomocy finansowej na realizację środków objętych osią priorytetową 2 - Akwakultura, rybołówstwo śródlądowe, przetwórstwo i obrót produktami rybołówstwa i akwakultury, zawartą w programie operacyjnym "Zrównoważony rozwój sektora rybołówstwa i nadbrzeżnych obszarów rybackich 2007-2013" (Dz.U. Nr 147, poz. 1193, ze zm.) – dalej: rozporządzenie wykonawcze.
Na podstawie art. 4 pkt 1 ustawy zadania instytucji zarządzającej dla Programu Operacyjnego "Zrównoważony rozwój sektora rybołówstwa i nadbrzeżnych obszarów rybackich 2007-2013" wykonuje minister właściwy do spraw rybołówstwa, instytucją pośredniczącą dla osi priorytetowej -2 jest na podstawie art. 5 ust.1 pkt 1 ustawy Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa.
W art. 9 ustawy określono, że w ramach programu operacyjnego, pomoc jest przyznawana na wniosek o dofinansowanie, jeżeli wnioskodawca spełnia warunki przyznania pomocy określone w rozporządzeniach 1198/2006 i 498/2007 oraz w przepisach wydanych na podstawie art.19 ustawy, tj. w rozporządzeniu wykonawczym.
Obowiązek przygotowania wzoru wniosku o dofinansowanie został nałożony na instytucję zarządzającą (art. 10 ust.1 pkt 1 ustawy).
Stosownie do przepisu art. 10 ust. 3 ustawy wniosek o dofinansowanie jest oceniany w zakresie:
- poprawności sporządzenia i złożenia,
- zgodności planowanej operacji z celami środka, w ramach którego ma być realizowana operacja,
- celowości udzielenia pomocy na realizację planowanej operacji
- w sposób określony w rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi oraz zgodnie z kryteriami wyboru operacji przyjętymi przez komitet monitorujący.
Zgodnie z § 9 ust. 1 rozporządzenia wykonawczego pomoc na realizację operacji w ramach środka działania wodno-środowiskowe w zakresie wsparcia wykorzystania tradycyjnych lub przyjaznych środowisku praktyk i technik w chowie i hodowli ryb przyznaje się posiadaczowi obiektu chowu lub hodowli, który zobowiąże się do realizowania przez 5 lat, licząc od początku roku, w którym podpisano umowę o dofinansowanie, zobowiązań wykraczających poza podstawowe zasady dobrej praktyki rybackiej, w ramach co najmniej jednego z dwóch pakietów:
1) pierwszego - gdy wypełnia łącznie wszystkie wymogi w nim określone;
2) drugiego - gdy wypełnia co najmniej jeden z wymogów w nim określonych.
Zgodnie z § 10 ust. 2 przez podstawowe zasady dobrej praktyki rybackiej rozumie się:
1) prowadzenie wewnętrznej dokumentacji chowu lub hodowli ryb zawierającej daty obsad, odłowów, zestawienia masy ryb obsadzonych i odłowionych oraz ilości i rodzaju skarmianej paszy;
2) terminową realizację, określonych w przepisach o statystyce publicznej, obowiązków statystycznych w zakresie sprawozdań dotyczących powierzchni stawów rybnych oraz ilości ryb wyprodukowanych w stawach rybnych i innych urządzeniach służących do chowu lub hodowli;
3) posiadanie:
a) aktualnego pozwolenia wodnoprawnego, o którym mowa w przepisach prawa wodnego,
b) weterynaryjnego numeru identyfikacyjnego nadanego na podstawie przepisów w sprawie sposobu ustalania weterynaryjnego numeru identyfikacyjnego,
c) dokumentu potwierdzającego ukończenie kursu lub szkolenia dotyczącego dobrostanu ryb, obejmującego zagadnienia dotyczące:
– tego dobrostanu, w tym metod jego określania, charakterystyki i objawów jego obniżenia, wpływu jakości wody na ten dobrostan, wpływu pogorszenia dobrostanu ryb na jakość surowca rybnego oraz przedstawienia stanu prawnego dotyczącego dobrostanu ryb,
– warunków sprzedaży żywych ryb,
– metod humanitarnego uśmiercania ryb.
W ocenie Sądu organy obu instancji prawidłowo zinterpretowały oba przywoąłne ostatnio przepisy.
Biorąc pod uwagę rzeczywistą datę obowiązywania pozwolenia wodnoprawnego tj. do 31 grudnia 2010 r. należy uznać, że Beneficjent nie załączył do wniosku o dofinansowanie aktualnego pozwolenia wodnoprawnego, a w związku z tym nie wypełnił dyspozycji z art. 10 ust. 1 pkt 2 w związku z § 10 ust. 2 pkt 3 lit. a rozporządzenia wykonawczego oraz ust. 2 pkt 7 załącznika nr 2 do tego rozporządzenia.
Stosownie do § 10 ust. 2 pkt 3 a rozporządzenia wykonawczego poprzez podstawowe zasady dobrej praktyki rybackiej rozumie się, m.in. posiadanie aktualnego pozwolenia wodno-prawnego, o którym mowa w przepisach prawa wodnego. Posiadanie aktualnego pozwolenia wodnoprawnego jest zatem warunkiem otrzymania wsparcia. Przez "aktualne pozwolenie wodnoprawne", należy rozumieć pozwolenie obowiązujące w danej chwili, w danym czasie/okresie. Zdaniem sądu bez znaczenia dla rozstrzygnięcia w sprawie są wyjaśnienia Beneficjenta wskazujące na podjęte działania zmierzające do wydania nowego pozwolenia wodnoprawnego.
Beneficjent - co istotne - przedłożył wraz z wnioskiem o dofinansowanie pozwolenie wodnoprawne, jednak załączony dokument posiada znamiona dokumentu przerobionego, tj. zawierającego nieprawidłową datę jego obowiązywania, co zostało ustalone w wyniku przeprowadzonego przez ARiMR postępowania wyjaśniającego w sprawie w oparciu o informacje przekazane przez Prokuraturę oraz Starostwo Powiatowe w L. Zatem wyjaśnienia Beneficjenta odnośnie czynności podejmowanych przez niego w celu pozyskania innej decyzji pozwolenie wodnoprawne nie mają znaczenia i nie wpływają na zasadność wypowiedzenia umowy o dofinansowanie, a tym samym konieczność zwrotu otrzymanego dofinansowania. Zdaniem sądu organ nie mógł uznać, że przed obowiązywaniem decyzji wodnoprawnej z 2012 r. obowiązywała decyzja z 1995 r. gdyż ta decyzja ma cechy dokumentu przerobionego, a ten fakt był przedmiotem zainteresowania także organów ścigania. Co istotne powodem wypowiedzenia umowy o dofinansowanie a tym samym żądania zwrotu środków było stwierdzenie w okresie realizacji operacji nieprawidłowości związanych z ubieganiem się o przyznanie pomocy, poprzez przedłożenie wraz z wnioskiem o dofinansowanie dokumentu, którego treść nie jest zgodna z oryginalnym dokumentem wydanym przez uprawniony do tego organ, a nie brak przedłożenia pozwolenia wodnoprawnego w ogóle. Bez znaczenia jest to, że Beneficjent realizuje swoje działania w ramach projektu bez zastrzeżeń służb kontrolnych ARiMR, czego potwierdzeniem są raporty kontroli sporządzone przez pracowników Biura Kontroli na Miejscu.
Beneficjent na mocy postanowień umowy o dofinansowanie zobowiązał się do spełnienia warunków określonych między innymi w § 9 i 10 rozporządzenia wykonawczego, a więc do realizacji operacji na całym obiekcie chowu lub hodowli lub co najmniej na jednym stawie, przy jednoczesnym stosowaniu podstawowych zasad dobrej praktyki rybackiej w całym obiekcie, do których należy między innymi posiadanie aktualnego pozwolenia wodnoprawnego, o którym mowa w przepisach prawa wodnego.
Zdaniem sądu oczywistym w sprawie jest to, że Beneficjent nie załączył do wniosku o dofinansowanie aktualnego pozwolenia wodnoprawnego, o którym mowa w przepisach prawa wodnego.
Art. 135 pkt 1 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne stanowi, iż pozwolenie wodnoprawne wygasa, jeżeli upłynął okres na który było wydane. Składając wniosek o dofinansowanie, Beneficjent powinien był wykazać się aktualnym pozwoleniem wodnoprawnym, a więc obowiązującym na dzień 1 stycznia 2012 r., czego jak się okazuje, nie uczynił.
Postanowienia umowy o dofinasowanie, tj. § 10 ust. 1 pkt 3 lit. a wskazują, że wypowiedzenie umowy następuje w przypadku stwierdzenia w okresie realizacji operacji nieprawidłowości związanych z ubieganiem się o przyznanie pomocy.
Za taką nieprawidłowość należy uznać przedłożenie wraz z wnioskiem o dofinansowanie dokumentu (pozwolenia wodnoprawnego), którego treść nie odpowiada zawartości oryginału ze względu na przerobienie kopii (w zakresie okresu obowiązywania). Tym samym organy były w pełni uprawnione do wypowiedzenia umowy.
Wcześniejsze przyznanie dofinansowania ze środków unijnych nastąpiło z naruszeniem procedur wskazanych w art. 184 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. z 2013 r., poz. 885, ze zm.) – dalej: u.f.p. Działanie polegające na udzielenie pomocy wbrew warunkom jej uzyskania spowodowało szkodę w budżecie ogólnym Unii Europejskiej w rozumieniu przywołanych regulacji unijnych.
Waga stwierdzonego naruszenia (posłużenie się podrobionym dokumentem) w pełni uprawniała przy tym organy do żądania zwrotu całości udzielonego wsparcia ze środków publicznych.
Wobec braku dobrowolnego zwrotu udzielonej pomocy, organy miały powinność określenia kwoty przypadającego do zwrotu dofinansowania decyzją wydaną na podstawie art. 207 ust. 1 pkt 2 i art. 207 ust. 9 u.f.p.
Działania organów ani zastosowane w tym zakresie przepisy krajowe w żadnej mierze nie naruszają reguły proporcjonalności wynikającej z art. 31 ust. 3 Konstytucji.
Mając na uwadze przedstawione wcześniej okoliczności faktyczne i prawne, sąd uznał zarzuty skargi za bezzasadne i nie wymagające pogłębionej analizy.
Podstawą wyroku jest art. 151 p.p.s.a.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI