V SA/WA 623/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2005-10-25
NSApodatkoweŚredniawsa
wartość celnazgłoszenie celnerabatupustfakturanota kredytowakodeks celnyimportlekikontrola celna

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę spółki J. Sp. z o.o. w sprawie uznania zgłoszenia celnego za nieprawidłowe w zakresie wartości celnej towaru, potwierdzając możliwość korekty wartości celnej o udzielone po sprzedaży rabaty.

Spółka J. Sp. z o.o. wniosła skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej dotyczącą uznania zgłoszenia celnego za nieprawidłowe w zakresie wartości celnej sprowadzonych leków. Organy celne uznały, że deklarowana wartość celna była zawyżona, ponieważ nie uwzględniała rabatów udzielonych przez eksportera na podstawie późniejszych umów i not kredytowych. Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając, że rabaty te kształtowały ostateczną wartość transakcyjną towaru i mogły być uwzględnione przy ustalaniu wartości celnej, nawet jeśli zostały formalnie przyznane po dokonaniu zgłoszenia celnego.

Sprawa dotyczyła skargi J. Sp. z o.o. na decyzję Dyrektora Izby Celnej, która utrzymała w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego o uznaniu zgłoszenia celnego za nieprawidłowe w zakresie wartości celnej importowanych leków. Organy celne ustaliły, że spółka zataiła istnienie umów z eksporterem przewidujących rabaty (20%, 30% lub 40%) na importowane leki, które zostały udzielone po sprzedaży poprzez noty kredytowe. Wartość celna została skorygowana (obniżona) o te rabaty. Spółka zarzucała naruszenie przepisów Kodeksu celnego, Ordynacji podatkowej oraz przepisów UE, twierdząc, że deklarowana wartość celna była prawidłowa, a rabaty udzielone po sprzedaży nie mogły wpływać na wartość celną w dniu zgłoszenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę. Sąd uznał, że wartość celna powinna odzwierciedlać ostateczną cenę zapłaconą lub należną, a rabaty przewidziane w umowach kształtowały tę cenę. Sąd podkreślił, że nawet jeśli rabaty zostały formalnie przyznane po zgłoszeniu celnym, mogły być uwzględnione w wartości transakcyjnej, jeśli wynikały z wcześniejszych umów. Sąd odrzucił zarzuty dotyczące naruszenia przepisów proceduralnych i materialnych, w tym zarzut wydania decyzji po upływie terminu, uznając, że organy celne działały zgodnie z prawem.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, rabaty przewidziane w umowach kształtują ostateczną wartość transakcyjną towaru i mogą być uwzględnione przy ustalaniu wartości celnej, nawet jeśli zostały formalnie przyznane po zgłoszeniu celnym.

Uzasadnienie

Wartość celna powinna odzwierciedlać cenę faktycznie zapłaconą lub należną. Rabaty wynikające z wcześniejszych umów, nawet jeśli formalnie przyznane po zgłoszeniu celnym, wpływają na ostateczną cenę i powinny być uwzględnione.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (28)

Główne

k.c. art. 23 § § 1 i 9

Kodeks celny

k.c. art. 85 § § 1

Kodeks celny

Pomocnicze

k.c. art. 64 § § 1 i 2

Kodeks celny

k.c. art. 65 § § 4 pkt.2 lit. a

Kodeks celny

k.c. art. 83 § § 1

Kodeks celny

u.p.t.u. art. 11 § ust. 2

Ustawa o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym

u.p.t.u. art. 2 § ust. 2

Ustawa o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym

u.p.t.u. art. 6 § ust. 7

Ustawa o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym

u.p.t.u. art. 15 § ust. 4

Ustawa o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym

u.p.t.u. art. 11c § ust. 4

Ustawa o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym

o.p. art. 122

Ordynacja podatkowa

o.p. art. 187 § § 1

Ordynacja podatkowa

o.p. art. 191

Ordynacja podatkowa

u.p.c. art. 73 § ust. 1

Ustawa - Prawo celne

u.p.w.u.p.c. art. 26

Ustawa - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo celne

Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 15 listopada 1999r. - Wyjaśnienia dotyczące wartości celnej art. 2 § ust. 1 i 2

Akt dotyczący warunków przystąpienia Republiki Czeskiej, Republiki Estońskiej, Republiki Cypryjskiej, Republiki Łotewskiej, Republiki Litewskiej, Republiki Węgierskiej, Republiki Malty, Rzeczypospolitej Polskiej, Republiki Słowenii i Republiki Słowackiej oraz dostosowań w traktatach stanowiących podstawę Unii Europejskiej art. 2

k.c. art. 65 § § 5

Kodeks celny

Konst. RP art. 7

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

o.p. art. 120

Ordynacja podatkowa

u.p.t.u. art. 11 § ust. 2

Ustawa o podatku od towarów i usług

u.p.t.u. art. 11c § ust. 2 i 4

Ustawa o podatku od towarów i usług

u.p.t.u. art. 15 § ust. 4

Ustawa o podatku od towarów i usług

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit c

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.p.t.u. art. 33 § ust. 2

Ustawa o podatku od towarów i usług

k.c. art. 83 § § 1-3

Kodeks celny

k.c. art. 64 § § 4 pkt 2

Kodeks celny

p.p.s.a. art. 151

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Rabat udzielony po sprzedaży, wynikający z wcześniejszych umów, kształtuje ostateczną wartość transakcyjną towaru i powinien być uwzględniony przy ustalaniu wartości celnej. Decyzja organu odwoławczego utrzymująca w mocy korektę organu I instancji nie podlega ograniczeniu czasowemu 3 lat od przyjęcia zgłoszenia celnego.

Odrzucone argumenty

Deklarowana wartość celna była prawidłowa i odpowiadała rzeczywistej wartości transakcyjnej wynikającej z faktury eksportera. Rabat miał charakter fakultatywny i nie wpływał na cenę należną w dniu zgłoszenia celnego. Nota kredytowa odnosiła się do towarów krajowych i nie obniżała wartości transakcyjnej. Obniżenie wartości celnej narusza przepisy art. 23 i art. 85 Kodeksu celnego. Podejście polskich władz do obniżania wartości celnej odbiega od stanowiska UE. Wydanie decyzji po upływie 3 lat od przyjęcia zgłoszenia celnego (zarzut niepotwierdzony). Naruszenie przepisów Konstytucji RP i Ordynacji podatkowej (zarzut niepotwierdzony).

Godne uwagi sformułowania

wartość celna towarów jest wartością transakcyjną, to znaczy cena faktycznie zapłacona lub należna za towar sprzedany w celu przywozu na polski obszar celny cena na dzień zgłoszenia celnego może bowiem z różnych względów, a w tym ustaleń umownych wiążących strony, nie odpowiadać cenie ostatecznej tj. płatności zrealizowanej lub należnej nie zachodzi tu więc taka sytuacja, gdy - jak w przypadku tzw. rabatu ex post - czynność prawna będąca źródłem prawa kupującego do upustu, dokonana jest dopiero po zgłoszeniu celnym towaru z wystawioną wcześniej fakturą. upust stanowił formę obejścia przepisów dotyczących marż.

Skład orzekający

Andrzej Kania

sprawozdawca

Barbara Mleczko-Jabłońska

przewodniczący

Ewa Wrzesińska-Jóźków

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalanie wartości celnej w przypadku rabatów udzielanych po sprzedaży, interpretacja przepisów Kodeksu celnego dotyczących wartości transakcyjnej i korekty zgłoszeń celnych."

Ograniczenia: Dotyczy przepisów Kodeksu celnego obowiązujących w 2001 roku. Interpretacja może być odmienna w świetle nowszych regulacji prawnych i orzecznictwa.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy złożonej kwestii ustalania wartości celnej towarów w kontekście rabatów udzielanych po sprzedaży, co jest istotne dla importerów i przedsiębiorców zajmujących się handlem zagranicznym.

Rabat po sprzedaży – czy obniża cło? WSA w Warszawie wyjaśnia zasady ustalania wartości celnej.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
V SA/Wa 623/05 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2005-10-25
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2005-02-16
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Andrzej Kania /sprawozdawca/
Barbara Mleczko-Jabłońska /przewodniczący/
Ewa Wrzesińska-Jóźków
Symbol z opisem
6300 Weryfikacja zgłoszeń celnych co do wartości celnej towaru, pochodzenia, klasyfikacji taryfowej; wymiar należności celny
Sygn. powiązane
I GSK 427/06 - Wyrok NSA z 2006-12-20
Skarżony organ
Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Barbara Mleczko-Jabłońska, Sędzia NSA - Ewa Jóźków, Asesor WSA - Andrzej Kania (spr.), Protokolant - Anna Dawidowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 października 2005 r. sprawy ze skargi J. Sp. z o.o. w W. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia [...] grudnia 2004 r. nr [...] w przedmiocie uznania zgłoszenia celnego za nieprawidłowe oddala skargę;
Uzasadnienie
Na podstawie zgłoszenia celnego dokonanego przez J. - Spółkę z o.o. z siedzibą w W. według dokumentu SAD z dnia [...] marca 2001r. nr [...] Dyrektor Urzędu Celnego w W. objął procedurą dopuszczenia do obrotu partię sprowadzonych ze Szwajcarii leków, uprzednio objętych procedurą składu celnego, przyjmując deklarowaną wartość celną towaru w wysokości odpowiadającej cenie transakcyjnej wynikającej z przedstawionej przy zgłoszeniu celnym faktury wystawionej przez eksportera C. AG z siedzibą w Szwajcarii.
Dyrektor Urzędu Celnego w W. przyjął ww. zgłoszenie celne jako odpowiadające wymogom formalnym określonym w art. 64 § 1 i 2 Kodeksu celnego, co spowodowało z mocy prawa objęcie towaru procedurą dopuszczenia do obrotu i określenia kwoty wynikającej z długu celnego. Towar został następnie zwolniony dla wykorzystania go w celu określonym przez procedurę celną, którą został objęty.
W wyniku czynności kontrolnych, przeprowadzonych w dniach od 20 listopada 2001 r. do 08 lutego 2002 r. przez funkcjonariuszy Urzędu Celnego w W., w siedzibie spółki J. Sp. z o.o., ujawniono dokumenty świadczące o udzielaniu Spółce rabatów za importowane leki.
Po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego, w dniu [...] lutego 2004 r., Naczelnik Urzędu Celnego [...] w W. wydał decyzję nr [...], opartą m.in. na przepisach art. 23 § 1 i 9, art.65 § 4 pkt.2 lit. a, art. 83 § 1, 85 § 1 ustawy z dnia 9 stycznia 1997 r. - Kodeks celny (Dz.U. nr 23 z 1997 r., poz. 117 ze zm.), art. 11 ust. 2 w związku z art. 2 ust. 2, art. 6 ust. 7 i art. 15 ust. 4, w związku z art. 11c ust. 4 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz. U. nr 11, poz. 50 ze zm.), a także na podstawie przytoczonych w niej przepisów ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz.U. nr 137, poz. 926 ze zm.), którą uznał zgłoszenie celne z dnia 23 marca 2001 r. za nieprawidłowe w zakresie dotyczącym wartości celnej towaru (poz. 1,5,7,8 i 10 SAD) oraz kwoty cła i wysokości zobowiązania podatkowego i określił wartość celną w skorygowanej (obniżonej) wysokości uznając, że podana w fakturze handlowej wartość leków została zawyżona. Wobec tego, że obniżenie wartości celnej spowodowało obniżenie podstawy opodatkowania, Naczelnik Urzędu Celnego [...] określił również kwotę podatku od towarów i usług od tak określonej podstawy opodatkowania.
Orzekając w sprawie na skutek odwołania strony, Dyrektor Izby Celnej w W. zaskarżoną decyzją z [...] grudnia 2004 r. uchylił decyzję organu celnego I instancji w części dotyczącej podstawy prawnej i orzekł w tym zakresie; w pozostałej części utrzymał w mocy decyzję organu celnego pierwszej instancji. W uzasadnieniu wskazał, iż po zwolnieniu towaru, w następstwie dokonanej kontroli celnej ujawniono w dokumentach księgowych importera umowę o dostawach produktu z dnia 10 listopada 1998 r., zawartą na czas nieokreślony pomiędzy J. Sp. z o.o. (importerem) a C. AG (eksporterem) oraz umowę o dystrybucji i dostawach zawartą w dniu 1 maja 2001 r., z mocą wsteczną od dnia 1 stycznia 2000 r., zawartą między J. Sp. z o.o. (importerem) C. AG (eksporterem), obowiązującą do dnia 31 grudnia 2002 r. oraz noty kredytowe w/w dostawców (eksporterów), obniżające wartość importowanych farmaceutyków. Według ustaleń pokontrolnych stwierdzono, iż spółka zataiła przed organami celnymi w dniu przyjęcia zgłoszenia celnego istnienie porozumień dotyczących upustu za zakupione wyroby farmaceutyczne w wysokości 20% (w roku 1998 i 1999) oraz 30% lub 40% (w roku 2000 i 2001). Skarżąca spółka przekazywała kontrahentowi zagranicznemu środki pieniężne w kwocie zgodnej z kwotą wynikającą z faktury handlowej, a następnie zgodnie z postanowieniami umowy o dostawach produktu, zawartej w dniu 10 listopada 1998 r. między J. Sp. z o.o. a C. AG , strona otrzymywała noty kredytowe co kwartał, a płatności były dokonywane w cyklu rozrachunkowym następującym po kwartale kalendarzowym, za który taki upust był należny (pkt 3 w/w umowy). Noty powyższe były wystawiane na podstawie informacji dotyczących wartości zakupów przekazywanych kontrahentowi zagranicznemu przez J. Sp. z o.o. (pkt 4 umowy). W latach 1998 i 1999 upust określono w wysokości 20%. Następnie umową z dnia 1 maja 2001 r. o dystrybucji i dostawach, obowiązującą z mocą wsteczną od dnia 1 stycznia 2000 r., zastąpiono wcześniej obowiązującą umowę z dnia 10 listopada 1998 r. W umowie o dystrybucji i dostawach w pkt. 6 określono sposób udzielania upustów, zgodnie z którym jeśli Wartość Netto Produktów (WNP) zakupionych w danym miesiącu przekroczy wartość określoną w Rocznym Planie Zakupów (RPZ), J. Sp. z o.o. uprawniona będzie do otrzymania od eksportera upustu w wysokości 30% (przy przekroczeniu Wartości Docelowej 1) lub 40% (przy przekroczeniu Wartości Docelowej 2). Upustu tego udzielano w chwili wystawienia odpowiedniej noty kredytowej, nie później niż 90 dni po upływie okresu, w którym zakupy importera przekroczyły wartość określoną w RPZ (pkt 6.7 umowy). Według umowy o dystrybucji i dostawach przyznanie upustów miało zależeć od terminowej płatności realizowanej przez J. Sp. z o.o. Opóźnienie powodować miało automatyczne uchylenie przyznanych upustów i odstąpienie od udzielania kolejnych (pkt 6.8 umowy). Zgodnie z oświadczeniem J. Sp. z o.o. z dnia 6 lutego 2002 r. (k. 129 akt wspólnych), Spółka otrzymywała przez cały ten okres od kontrahentów zagranicznych upusty w wysokościach określonych w w/w umowach. Wobec okresu od 1 stycznia 2000 r. do 1 maja 2001 r. (do momentu podpisania umowy o dystrybucji i dostawach) pierwotnie obowiązywała umowa z dnia 10 listopada 1998 r. i zastosowanie miał rabat/upust w wysokości 20%, a następnie miało miejsce wyrównanie do 30% (przekroczono Wartość Docelową 1). Ujawnione podczas kontroli dokumenty Reimbursement Credit Note nr [...] oba z [...].03.2001 r. wystawiony przez eksportera, zawiera zapis, iż dotyczy leków o nazwie [...] oraz potwierdza udzielenie upustu w wysokości 30 % na leki objęte przedmiotowym zgłoszeniem celnym (poz. 1,5,7,8 i 10 SAD).
Zdaniem organów celnych, w przypadku analizowanych umów spółka od momentu podpisania tych umów wiedziała dokładnie w jakiej wysokości będzie udzielony rabat - odpowiednio 20 %, 30% lub 40% wartości farmaceutyków z listy leków refundowanych - mogła jedynie nie wiedzieć jaką ilość farmaceutyków zakupi i za jaką wartość, w przeciągu analizowanego przez eksportera okresu.
Jeśli nawet przyjąć, iż strona nie znała wysokości przyznanego jej rabatu, powinna zgłosić organowi celnemu fakt podpisania umowy i poinformować, że cena sprowadzonych farmaceutyków może ulec zmianie, a następnie poinformować o faktycznie przyznanych upustach.
Cena faktycznie zapłacona lub należna może być rezultatem dokonania różnego rodzaju korekt. Strona powinna wówczas wystąpić do organu celnego z wnioskiem o uznanie zgłoszenia celnego za nieprawidłowe, przedstawiając jednocześnie dokumenty potwierdzające fakt dokonania korekty. Nie ma przy tym znaczenia, czy w momencie ustalania wartości celnej płatność za towar została już dokonana czy też nie, ponieważ zgodnie z definicją wartości transakcyjnej ważna jest ostateczna wysokość płatności dokonanej za towar.
W sytuacji, gdy kontrola postimportowa wykaże niezgodność między danymi wynikającymi ze zgłoszenia celnego, a faktycznie realizowanymi płatnościami na rzecz kontrahenta zagranicznego, organy celne są uprawione do uznania zgłoszenia celnego za nieprawidłowe i ustalenia wartości celnej towaru zgodnie z pełną dokumentacją zgromadzoną w sprawie. Ponowne określenie wartości celnej towaru może być dokonane, zgodnie z art. 65 § 5 Kodeksu celnego, w terminie 3 lat od dnia przyjęcia zgłoszenia celnego.
Wartość celna importowanego towaru została ustalona w oparciu o art. 23 § 1 i § 9 Kodeksu celnego, bowiem brak było podstaw do zastosowania zastępczych metod wyceny. Organ orzekający nie podważył wiarygodności faktury handlowej, a ustalając rzeczywistą wartość importowanego towaru uwzględnił jedynie notę korygującą wystawioną na podstawie umowy przyznającej spółce upust.
Obowiązek zebrania i rozpatrzenia przez organ celny całokształtu materiału dowodowego oznacza, że organ ten nie jest związany w jego gromadzeniu wnioskami strony, lecz sam określa granice postępowania wyjaśniającego, kierując się własnym rozeznaniem i przekonaniem, co do konieczności udowodnienia mających znaczenie dla sprawy faktów. Organ ma pełną swobodę w kształtowaniu zakresu postępowania wyjaśniającego, mając jednak na względzie, że zebrany materiał ma doprowadzić do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i do załatwienia sprawy.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 14 stycznia 2005 r. Spółka J. wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji wraz z decyzją organu I instancji, zarzucając jej naruszenie:
art. 122, art. 187 § 1 oraz art. 191 ustawy Ordynacja podatkowa w związku z art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 19 marca 2004 r. -Prawo celne poprzez niewłaściwe zastosowanie przejawiające się w dokonaniu nieprawidłowych ustaleń faktycznych w zakresie:
- gwarancji otrzymania przez Skarżącą upustu od kontrahenta zagranicznego,
- związku upustu z ceną towaru wykazaną na fakturze handlowej,
przepisów celnego prawa materialnego, w tym art. 23 § 1 w związku z § 9 oraz art. 85 § 1 Kodeksu celnego w związku z art. 26 ustawy z dnia 19 marca 2004 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo celne, poprzez
- błędną wykładnię art. 23 § 1 w związku z art. 23 § 9 Kodeksu celnego polegającą na przyjęciu, że otrzymana przez Skarżącą po dokonaniu sprzedaży i przyjęciu zgłoszenia celnego nota kredytowa mogła mieć wpływ na cenę należną importowanego towaru,
- błędną wykładnię art. 85 § 1 Kodeksu celnego polegającą na przyjęciu, że stan towaru i jego wartość celna w dniu przyjęcia zgłoszenia celnego mogą zostać ustalone z uwzględnieniem zdarzeń mających miejsce po przyjęciu zgłoszenia celnego i odnoszących się do towarów krajowych,
§ 2 ust. 1 iust. 2 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 15 listopada 1999r. - Wyjaśnień dotyczących wartości celnej, poprzez niewłaściwe zastosowanie w sprawie przejawiające się w niezastosowaniu Opinii 15.1 Technicznego Komitetu Ustalania Wartości Celnej Światowej Organizacji Celnej (WCO), zgodnie z którą upust przyznany wstecz nie może zostać wzięty pod uwagę przy ustalaniu wartości celnej importowanego towaru, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy,
art. 2 Aktu dotyczącego warunków przystąpienia Republiki Czeskiej, Republiki Estońskiej, Republiki Cypryjskiej, Republiki Łotewskiej, Republiki Litewskiej, Republiki Węgierskiej, Republiki Malty, Rzeczypospolitej Polskiej, Republiki Słowenii i Republiki Słowackiej oraz dostosowań w traktatach stanowiących podstawę Unii Europejskiej w związku z orzeczeniem Europejskiego Sprawiedliwości z dnia 24 kwietnia 1980 r. w sprawie 65/79 Procureur de la Republique przeciwko Rene Chatain poprzez niezgodne z celami ustanowienia reguł odnoszących się do ustalania wartości towarów dla potrzeb celnych obniżenie wartości celnej,
art. 65 § 5 Kodeksu celnego przejawiający się w wydaniu zaskarżonej decyzji po upływie 3 lat od przyjęcia zgłoszenia celnego,
przepisów art. 7 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej oraz art. 120 Ordynacji podatkowej przez brak zastosowania w sprawie z uwagi na niewłaściwe zastosowanie w sprawie art. 11 ust. 2 oraz art. 11c ust. 2 i ust. 4 ustawy o VAT z dnia 8 stycznia 1993 r., tj. zastosowania pomimo braku obowiązywania w dacie wydania zaskarżonej decyzji ustawy o VAT z dnia 8 stycznia 1993 r., a także art. 15 ust. 4 tej ustawy przez niewłaściwe zastosowanie w sprawie w skutek ustalenia podstawy opodatkowania w oparciu o nieprawidłową wartość celną importowanego towaru;
Rozwijając w motywach skargi zarzuty o charakterze merytorycznym, skarżąca sformułowała generalną tezę, że deklarowana wartość celna towaru była prawidłowa i odpowiadała rzeczywistej wartości (cenie) transakcyjnej kształtującej się w wysokości wynikającej z faktury eksportera, przedstawionej przy zgłoszeniu celnym, zatem brak było podstaw do jej korekty (obniżenia) o kwotę wynikającą z udzielonego upustu potwierdzonego notą kredytową.
Skarżąca podkreśliła, że umowy zawarte z eksporterami nie zawierały wiążących ustaleń w zakresie upustów i nie uprawniały do bezwarunkowego ich otrzymania. Możliwość uzyskania upustów została uzależniona od spełnienia określonych warunków, upusty mogły zostać przyznane za okresy przeszłe. Wystawianie przez eksportera not kredytowych nie wpływało na cenę, po której leki były nabywane od zagranicznego dostawcy. Noty kredytowe odnosiły się do towarów dopuszczonych już do obrotu na polskim obszarze celnym a więc krajowych, a kwota na którą opiewały, nie obniżała wartości transakcyjnej ani ceny towaru. Ceny wykazane na fakturze handlowej wystawionej przez kontrahenta zagranicznego były ostateczne i nie podlegały żadnym modyfikacjom na skutek realizacji umowy o dystrybucji i dostawach. Obniżenie w niniejszej sprawie wartości celnej towarów przez organy celne narusza w ocenie skarżącej przepisy art. 23 i art. 85 Kodeksu celnego. Organy celne przyjęły za wartość transakcyjną nieokreśloną w przepisie art. 23 § 1 Kodeksu celnego - rodzaj ceny tj. cenę należną pomniejszoną o kwotę upustu przyznanego po dokonaniu sprzedaży, który to upust nie obniżał określonej na fakturze kwoty. Nie można dostosowywać wartości celnej towarów do okoliczności powstałych po dokonaniu zgłoszenia celnego, gdyż nie zezwala na to norma wynikająca z art. 85 § 1 Kodeksu celnego.
Następnie skarżąca zarzuciła, że podejście władz polskich do kwestii następczego obniżania wartości celnej importowanych towarów odbiega w sposób rażący od stanowiska prezentowanego przez organy Unii Europejskiej, w szczególności, że zgodnie z ugruntowanym orzecznictwem Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości, wartość celna jest określana wyłącznie dla celów stosowania taryfy celnej i wartość ta nie musi być przyjmowana jako wiążąca dla innych celów. Wydane w niniejszej sprawie rozstrzygnięcia organów celnych obniżające wartość celną towarów przy zerowej kwocie długu celnego sprzeczne są z celami ustalania wartości celnej w ramach wspólnej polityki celnej.
W odpowiedzi na skargę, Dyrektor Izby Celnej wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko i argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
W myśl art. 85 § 1 Kodeksu celnego, należności celne przywozowe są wymagalne według stanu towaru i jego wartości celnej w dniu przyjęcia zgłoszenia celnego i według stawek w tym dniu obowiązujących. Stosownie do zasady przewidzianej w art. 23 § 1 Kodeksu celnego, wartością celną towarów jest wartość transakcyjna, to znaczy cena faktycznie zapłacona lub należna za towar sprzedany w celu przywozu na polski obszar celny, ustalana, o ile jest to konieczne, z uwzględnieniem art. 30 i art. 31 tej ustawy. Jako cenę faktycznie zapłaconą lub należną zdefiniowano w art. 23 § 9 Kodeksu celnego kwotę płatności dokonanej lub mającej zostać dokonaną przez kupującego na rzecz sprzedawcy za przywiezione towary. Redakcja powyższych przepisów wskazuje na przyjęcie przez ustawodawcę jako wiążącej takiej wartości celnej, która jest ceną rzeczywistą, czyli obliczoną ostatecznie i obejmującą faktyczne płatności, jakich nabywca - importer dokonał lub ma dokonać na rzecz eksportera - sprzedawcy lub na jego korzyść. Skoro w przepisach tych mowa jest o cenie jako płatności dokonanej "lub mającej zostać dokonaną", to równocześnie ustawodawca nie wiąże ustalenia tej ceny z określoną datą, a w szczególności z dniem zgłoszenia celnego. Cena na dzień zgłoszenia celnego może bowiem z różnych względów, a w tym ustaleń umownych wiążących strony, nie odpowiadać cenie ostatecznej tj. płatności zrealizowanej lub należnej, i dlatego też według powyższych unormowań wartość celna towaru to jego wartość transakcyjna, a więc cena faktycznie zapłacona lub należna, nawet jeśli jej ostateczne ustalenie nastąpiło po dniu zgłoszenia celnego.
W niniejszej sprawie wartość celna przedmiotu importu zadeklarowana została, w przyjętym przez organ celny zgłoszeniu celnym, w wysokości odpowiadającej wartości (cenie) transakcyjnej określonej w fakturze eksportera przedstawionej przy zgłoszeniu celnym. W wyniku późniejszej kontroli przeprowadzonej u importera przez funkcjonariuszy celnych, ujawnione zostały: umowę o dostawach produktu z dnia 10 listopada 1998 r., zawartą na czas nieokreślony pomiędzy J. Sp. z o.o. (importerem) a C. AG (eksporterem) oraz umowę o dystrybucji i dostawach zawartą w dniu 1 maja 2001 r., z mocą wsteczną od dnia 1 stycznia 2000 r., zawartą między J. Sp. z o.o. (importerem) C. AG (eksporterem), przewidujące udzielanie skarżącej upustów od wartości zakupionych leków, oraz noty kredytowe w/w eksporterów, według których skarżąca otrzymywała przewidziane umowami upusty, w kwotach określonych w notach. Ujawnione podczas kontroli dokument dostawcy (eksportera) Reimbursement Credit Note nr [...] z [...].03.2001 r. dotyczące S. potwierdzają udzielenie upustu w wysokości 30 %, co do leków objętych przedmiotowym zgłoszeniem celnym (poz. 1,5,7,8 i 10 SAD).
Na tym tle istotna w sprawie jest kwestia, czy wartością transakcyjną wyznaczającą wartość celną towaru jest fakturowana przez eksportera cena pomniejszona o odpowiednią kwotę upustu, czy też cena w wysokości określonej w fakturze, nie uwzględniającej obniżki z tytułu upustu otrzymanego według not kredytowych.
W ocenie Sądu, uzasadnione jest stanowisko organów celnych, iż upusty na skonkretyzowanych przez strony warunkach przewidziane zostały już w umowach sprzedaży leków importerowi. Mimo, że umowa o dystrybucji i dostawie leków nosi datę 1 maja 2001 r., jak wynika z jej treści warunki w niej określone obowiązują strony od 1 stycznia 2000 r.. Strony w 2001 r. realizowały jej postanowienia, zaś rabat udzielony był w wysokości 30 % jak przewidywała umowa z 1 maja 2001 r.
Nie zachodzi tu więc taka sytuacja, gdy - jak w przypadku tzw. rabatu ex post - czynność prawna będąca źródłem prawa kupującego do upustu, dokonana jest dopiero po zgłoszeniu celnym towaru z wystawioną wcześniej fakturą.
Otrzymywany upust stanowił niewątpliwie dla skarżącej przysporzenie majątkowe, które w obrocie prawnym - stosownie do generalnej zasady kauzalności czynności cywilno-prawnych - dokonywane są ze względu na istnienie usprawiedliwiającej je określonej podstawy (przyczyny) prawnej, w szczególności ze względu na wzajemne świadczenie będące ekwiwalentem dokonanego przysporzenia.
W/w umowy stanowią, iż zasadniczą przesłanką prawa skarżącej do upustu jest zakup od eksportera leków. W świetle postanowień tych umów podstawą (przyczyną) uzasadniającą udzielenie upustu na warunkach określonych w umowach był sam fakt importu leków przez skarżącą (ich sprzedaży przez eksportera).
Chybiony jest wywód skarżącej, ze upust miał charakter fakultatywny. Z zapisów pkt 2 umowy o dostawach produktu z dnia 10 listopada 1998 r. jasno bowiem wynika, że strony uzgodniły, iż J. udzielony zostanie, finansowy upust stanowiący określony procent wartości produktów z listy leków refundowanych zakupionych przez J. (upust został określony i udzielony w wysokości 20% fakturowanej sprzedaży leków). Zgodnie natomiast z brzmieniem pkt 6.5 umowy z dnia 1 maja 2001 r. o dystrybucji i dostawach, upust na rzecz J. określony został w wysokości 30% lub 40%, poprzez wydawanie odpowiednich not kredytowych (k. 92 i 93 akt wspólnych).
Zatem skarżąca dokładnie znała procentową wysokość upustu, mogła jedynie nie wiedzieć jaką ilość farmaceutyków zakupi i za jaką wartość w przeciągu analizowanego przez eksportera okresu. W przypadku umów o dostawach produktów udzielony upust nie był obwarowany żadnymi warunkami i strona od momentu podpisania tych umów wiedziała dokładnie w jakiej wysokości będzie udzielony rabat - 20% wartości farmaceutyków z listy leków refundowanych, przy czym system rozliczeń z kontrahentem zagranicznym (co kwartał) nie ma znaczenia dla organów celnych. Umowa o dystrybucji i dostawach uzależnia udzielanie upustu od zrealizowania określonej minimalnej wartości netto sprzedanego towaru w danym miesiącu. Zatem od wysokości sprzedaży dokonanej w ciągu miesiąca kalendarzowego, została uzależniona końcowa wartość upustu ale nie jego udzielenie.
W konkluzji stwierdzić należy, że przewidziane w/w umowami upusty były czynnikiem kształtującym wartość (cenę) transakcyjną towaru w wysokości ceny wynikającej z faktur eksportera przedstawionych przy zgłoszeniu celnym pomniejszonej o upust i tak określona wartość (cena) transakcyjna stanowiła wartość celną towaru. W tym stanie rzeczy, w świetle art. 64 § 4 pkt 2 Kodeksu celnego, uzasadniona była korekta (obniżenie) wartości celnej dokonana przez organy celne w wysokości 30%.
Powoływany przez skarżącą przepis art. 85 § 1 Kodeksu celnego określa przesłanki wymagalności należności celnych przywozowych odnosząc je do stanu towaru i jego wartości celnej w dniu przyjęcia zgłoszenia celnego i według obowiązujących w tym dniu stawek. Powyższe unormowanie nie oznacza jednak, że wartość celna (transakcyjna) musi być ostatecznie ustalana na ten właśnie dzień, bo jak już podnoszono wyżej, cena ta może zostać ostatecznie ukształtowana później w odniesieniu do towaru przedstawionego organowi celnemu w określonym dniu.
Jak to zauważył Naczelny Sąd Administracyjny, regulacje zawarte w przepisach art. 23 § 1 i art. 85 § 1 Kodeksu celnego są wprawdzie ze sobą powiązane, jednakże związek ten nie sięga tak daleko, aby w treści art. 85 § 1 Kodeksu celnego widzieć dopełnienie definicji wartości celnej, określonej w art. 23 § 1 Kodeksu celnego. Zasady ustalania wartości celnej towarów zostały uregulowane w dziale III Kodeksu celnego, w tym głównie w art. 23. Natomiast przepis art. 85 § 1 Kodeksu celnego odnosi się do innej materii - wymagalności należności celnych i stanowi, że należności celne przywozowe są wymagalne według stanu towaru i jego wartości celnej w dniu przyjęcia zgłoszenia celnego i według stawek w tym dniu obowiązujących. Tylko więc dla potrzeb ustalenia należności celnych wartość celna w rozumieniu art. 23 § 1 i 9 Kodeksu celnego jest odnoszona do dnia przyjęcia zgłoszenia celnego. Kodeks celny przewiduje mechanizm korygowania wartości celnej podanej w zgłoszeniu celnym do wartości celnej mierzonej faktyczną, całkowitą ceną zapłaconą lub należną za towar. Mechanizm ten jest niezbędny w sytuacji, gdy po dniu przyjęcia zgłoszenia celnego wartość celna z tego dnia okazała się być inna od wartości transakcyjnej, to znaczy faktycznej ceny towaru. Organ celny po zwolnieniu towarów może z urzędu lub na wniosek zgłaszającego dokonać kontroli zgłoszenia celnego i jeżeli z tej kontroli wynika, że przepisy regulujące procedurę celną zostały zastosowane w oparciu o nieprawdziwe, nieprawidłowe lub niekompletne dane lub dokumenty, organ podejmuje niezbędne działania w celu właściwego zastosowania przepisów prawa celnego, biorąc pod uwagę nowe dane (art. 83 § 1 - 3 Kodeksu celnego). W rezultacie na podstawie art. 64 § 4 pkt 2 Kodeksu celnego wydaje z urzędu lub na wniosek Strony decyzję, którą m. in. uznając zgłoszenie celne za nieprawidłowe w całości lub w części zmienia elementy zawarte w tym zgłoszeniu (w tym wartość celną towaru). (v. wyrok NSA z 16 marca 2005r., sygn. akt I GSK 70/05).
Jeśli więc Strona skarżąca nie zadeklarowała w zgłoszeniu celnym przewidzianego w umowach upustu twierdząc, że w czasie zgłoszenia nie znała wysokości upustu, to mogła i powinna na podstawie art. 65 § 4 pkt 2 Kodeksu celnego wystąpić z wnioskiem o stosowną korektę zgłoszenia celnego po otrzymaniu noty określającej należny jej upust. Skarżąca nie uczyniła tego jednak.
W tym stanie rzeczy, w świetle art. 65 § 4 pkt 2 Kodeksu celnego, w brzmieniu obowiązującym w czasie zgłoszenia celnego, uzasadniona była korekta (obniżenie) wartości celnej dokonana przez organy celne.
W kontekście powyższych ustaleń całkowicie niezasadny jest zarzut naruszenia art. 15 ust. 4 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług raz o podatku akcyzowym, zgodnie z którym podstawą opodatkowania w imporcie towarów jest wartość celna powiększona o należne cło. W niniejszej sprawie zmiana podstawy opodatkowania wynikała ze zmiany wartości celnej ustalonej zgodnie z powołanymi wyżej przepisami.
Za niezasadny należy uznać zarzut naruszenia wyjaśnień dotyczących wartości celnej stanowiących załącznik do rozporządzenia Ministra Finansów z 15 września 1999 r. Wyjaśnienia dotyczące wartości celnej, a dokładnie opinii 15.1 Technicznego Komitetu Ustalania Wartości Celnej Światowej Organizacji Celnej. Opinia ta dotyczy bowiem sposobu uwzględniania rabatów przy ustalania wartości celnej, co nie jest przedmiotem niniejszego postępowania, które dotyczy uwzględniania rabatu co do zasady. Ponadto należy zauważyć, że rabat, o którym mowa w punktach 16,17 i 18 powołanej Opinii został uznany za postimportowy nie dlatego, że przyznano go wstecz, po dokonaniu importu, lecz ze względu na to nie dotyczył bezpośrednio ceny towaru importowanego i odnosił się do poprzedniej transakcji.
Chybiony jest zarzut skargi dotyczący naruszenia przepisów art. 2 Aktu akcesyjnego, bowiem dopiero od dnia członkostwa Polski w Unii Europejskiej polskie organy celne obowiązane są do stosowania wykładni wynikającej z orzeczeń Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości. Nie dotyczy to jednakże spraw, które rozpoczęły się przed 1 maja 2004 r. Ponadto, nie bez znaczenia jest powód, dla którego strony zawarły umowę o dostawach produktu, w której przewidziano upusty. Z postanowień wstępnych umów o dostawach produktu z dnia 10 listopada 1998 r. wynika, że przyczyną ich zawarcia były obowiązujące w Polsce regulacje prawne ograniczające wysokość marż w obrocie lekami, co w ocenie kontrahentów nie zapewniało należytych dochodów J. Do takiego wniosku upoważniają zapisy umów o treści: "Zważywszy, że importowane środki farmaceutyczne w całości lub w części refundowane przez polski rząd ... podlegają ustawowym ograniczeniom dotyczącym wysokości marży .... J. ... na skutek wyżej wspomnianych uregulowań prawnych występuje do C. (do J.) o finansowy upust w celu zapewnienia sobie racjonalnych dochodów". Z powyższego wynika, że upust stanowił formę obejścia przepisów dotyczących marż. Powołane w skardze i w toku postępowania administracyjnego wyroki Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości nie dotyczyły takich wypadków.
Wzruszenia zaskarżonej decyzji nie uzasadnia również podniesiony przez skarżącą zarzut naruszenia wskazanych w skardze przepisów Ordynacji podatkowej. Należy bowiem podkreślić, że stosownie do treści art. 145 § 1 pkt 1 lit c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270), podstawą do uwzględnienia skargi może być naruszenie przepisów postępowania tylko wtedy, gdy uchybienie to wywarło istotny wpływ na wynik sprawy. Analiza akt postępowania nie potwierdza zasadności zarzutu wydania zaskarżonej decyzji z naruszeniem wymienionych w skardze przepisów Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej oraz Ordynacji podatkowej. W niniejszej sprawie organy celne działały zgodnie z zasadą praworządności i na podstawie obowiązujących przepisów prawa.
Oceny tej nie zmienia nie powołanie przez Dyrektora Izby Celnej w W., w sentencji decyzji, właściwej - w dacie wydawania rozstrzygnięcia - podstawy prawnej do orzekania w przedmiocie podatku od towarów i usług. Organ I instancji powołał prawidłową formalnoprawną podstawę (wynikającą z przepisów ustawy z 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym) do orzekania w przedmiocie podatku VAT. Natomiast Dyrektor Izby Celnej w W., wydając w dniu [...].12.2004 r., zaskarżoną decyzję, wskazał w podstawie prawnej między innymi art. 11 ust. 2 oraz art. 11c ust. 2 i ust. 4 ustawy z 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym, która z dniem 1 maja 2004 r. utraciła moc obowiązującą (art. 175 ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług). Omawiana podstawa prawna -w tym określająca właściwość rzeczową organu celnego - istniała w dacie wydawania zaskarżonej decyzji, wynika ona z ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (art. 33 ust. 2 tej ustawy). To formalne uchybienie nie miało jednak istotnego wpływu na wynik sprawy, co w kontekście omawianej wyżej treści art. 145 § 1 lit. c prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, nie daje podstaw do uchylenia zaskarżonej decyzji.
Nietrafne są zarzuty skargi naruszenia powinności wyczerpującego zebrania dowodów i dokładnego ustalenia stanu faktycznego oraz zasad prawdy obiektywnej i działania w sposób budzący zaufanie do organów celnych. Decyzje w niniejszej sprawie wydane bowiem zostały na podstawie prawidłowo zebranego materiału dowodowego, który uzasadnia oceny i rozstrzygnięcia orzekających w sprawie organów celnych.
Reasumując, zebrany w sprawie materiał nie daje podstaw do przyjęcia, że w toku postępowania administracyjnego naruszone zostały przepisy prawa materialnego lub przepisy postępowania, które miałyby wpływ na wynik sprawy. Organ celny ustosunkował się do wszystkich zarzutów podnoszonych przez skarżącego w toku postępowania administracyjnego w tym także wyjaśnił, iż organom celnym zostały przekazane kompetencje do wydawania decyzji w sprawach podatkowych bez wprowadzenia obowiązku prowadzenia odrębnych postępowań w sprawach celnych i w sprawach podatkowych w odniesieniu do tego samego zgłoszenia celnego przy czym w mocy pozostawały wszystkie podjęte już czynności. Zgodnie z art. 15 ust. 4 ustawy o VAT podstawą opodatkowania w imporcie towarów jest wartość celna powiększona o należne cło a zatem w niniejszej sprawie zmiana podstawy opodatkowania wynikała ze zmiany wartości celnej ustalonej zgodnie z powołanymi wyżej przepisami.
Błędny jest także zarzut naruszenia przepisu art. 65 § 5 Kodeksu celnego stanowiącego, że decyzja korygująca zgłoszenie celne w trybie art. 65 § 4 tej ustawy nie może być wydana, jeżeli upłynęły 3 lata od dnia przyjęcia zgłoszenia celnego.
Decyzja organu celnego pierwszej instancji korygująca zgłoszenie celne z [...] marca 2001 r. wydana została w dniu [...] lutego 2004 r. i doręczona importerowi w dniu 9 lutego 2004 r., a więc z zachowaniem powyższego trzyletniego terminu. Decyzja organu odwoławczego z dnia [...] grudnia 2004 r. była natomiast wyrazem instancyjnej kontroli legalności decyzji organu pierwszej instancji i utrzymując tę decyzję w mocy w zakresie korekty wartości celnej towaru oraz podatku od towarów i usług nie zawierała rozstrzygnięcia korygującego elementy zgłoszenia celnego ponad korektę organu I instancji. W konsekwencji jej wydanie nie podlegało czasowemu ograniczeniu przewidzianemu w art. 65 § 5 Kodeksu celnego.
W świetle powyższych rozważań Sąd uznał, że zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem, gdyż zarówno argumentacja skargi jak i analiza akt sprawy nie ujawniła wad tego rodzaju, że mogłyby one mieć wpływ na podjęte rozstrzygnięcie Nie doszło do naruszenia zasady ochrony słusznego interesu skarżącego, czy też zasady zaufania obywateli do organów Państwa.. Wydając rozstrzygnięcie, organy celne działały na podstawie przepisów prawa, prowadziły postępowanie w sposób budzący zaufanie do organów celnych i podjęły wszelkie niezbędne działania w celu wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy. W ocenie Sądu wnioski organu odwoławczego wyprowadzone z zebranego w sprawie materiału dowodowego nie wykraczają poza swobodną ocenę dowodów, a więc nie stanowią naruszenia prawa.
Z tych względów, na podstawie art. 151 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało oddalić skargę jako niezasadną.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI