V SA/Wa 563/14

V SA/Wa 563/14 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2014-07-31
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2014-03-04
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Barbara Mleczko-Jabłońska /sprawozdawca/
Irena Jakubiec-Kudiura
Piotr Piszczek /przewodniczący/
Symbol z opisem
6539 Inne o symbolu podstawowym 653
Hasła tematyczne
Inne
Sygn. powiązane
II GSK 2768/14 - Wyrok NSA z 2016-05-11
Skarżony organ
Minister Pracy i Polityki Społecznej
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA - Piotr Piszczek, Sędzia WSA - Irena Jakubiec-Kudiura, Sędzia WSA - Barbara Mleczko-Jabłońska (spr.), Protokolant spec. - Mariusz Dzierzęcki, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 31 lipca 2014 r. sprawy ze skargi H.M. na decyzję Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] grudnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie wstrzymania miesięcznego dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych; oddala skargę.
Uzasadnienie
Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest decyzja Ministra Pracy i Polityki Społecznej (Minister, organ odwoławczy) nr [...] grudnia 2013 r., utrzymująca w mocy decyzję Prezesa Zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych (Prezes PFRON, organ I instancji) nr [...] z [...] lipca 2013 r., wstrzymującą H. M., prowadzącej działalność gospodarczą pod nazwą F. miesięczne dofinansowanie do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych za styczeń, luty, marzec i kwiecień 2013 r.
Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym:
H. M. prowadząca działalność gospodarczą pod nazwą F.– przekazała wnioski o wypłatę miesięcznego dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych (Wn-D): za styczeń 2013 r. - w dniu [...] lutego 2013 r., za luty 2013 r. – w dniu [...] marca 2013 r. , za marzec 2013 r. – w dniu [...] kwietnia 2013 r., a za kwiecień 2013 r. – w dniu [...] maja 2013 r., tj. w terminie określonym w § 5 ust.1 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 9 stycznia 2009 r. w sprawie miesięcznego dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych (Dz. U. nr 8, poz. 43 z późn. zm.).
Po ich rozpoznaniu, decyzją z dnia [...] lipca 2013r. wydaną na podstawie art. 26 a ust 8 oraz art. 45 ust 3a ustawy z 27 sierpnia 1997r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz o zatrudnianiu osób niepełnosprawnych ( Dz. U z 2011r Nr 127 poz. 721 ze zm. ) Prezes Zarządu PFRON wstrzymał wnioskowane dofinansowanie.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ I instancji wyjaśnił, że decyzją z [...] stycznia 2012 r. Prezes Zarządu Funduszu określił stronie zobowiązanie z na podstawie art.33 ust.4a ustawy o rehabilitacji za marzec 2010 r. w wysokości [...] zł. W myśl tego przepisu w przypadku niezgodnego z ust. 4 przeznaczenia środków zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych (dalej: fundusz rehabilitacji), pracodawca jest obowiązany do dokonania:
• zwrotu 100% kwoty tych środków na fundusz rehabilitacji oraz
• wpłaty w wysokości 30% tych środków na Fundusz w terminie do 20 dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym nastąpiło ujawnienie niezgodnego z ustawą przeznaczenia środków funduszu rehabilitacji, a także niedotrzymanie terminu, o którym mowa w ust. 3 pkt 3.
Strona, jak wskazał organ nie dokonała żadnych wpłat na poczet ww. zobowiązania. W związku z powyższym, skoro na dzień wydania decyzji strona posiada zaległości wobec Funduszu z tytułu art. 33 ust. 4a ustawy o rehabilitacji wynoszące w kwocie głównej [...] zł, a zatem przekraczające 100 zł, Prezes Zarządu PFRON zobligowany jest na podstawie art. 26a ust 8 ustawy o rehabilitacji wydać decyzję o wstrzymaniu dofinansowania do czasu uregulowania zaległości. Odnosząc się natomiast do argumentów strony, iż zaległość w kwocie [...] zł jest zaległością sporną, bowiem decyzję Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] listopada 2012 r. strona zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, zawierając w skardze wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, Prezes PFRON wyjaśnił, że do dnia sporządzenia decyzji do organu I instancji nie wpłynęło postanowienie sądu w przedmiocie wstrzymania wykonania decyzji organu drugiej instancji z dnia [...] listopada 2012r. znak: [...]. Decyzja ta podlega więc wykonaniu, a wniesienie skargi do sądu administracyjnego na ww. decyzję nie powoduje wstrzymania jej wykonania. Wskazano, iż w zaistniałej sytuacji organ pierwszej instancji nie może też zadośćuczynić roszczeniu strony, tj. wstrzymać postępowania w sprawie wstrzymania wypłaty dofinansowania i wypłacić dofinansowanie do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych, gdyż naruszyłby w ten sposób przywołany powyżej art. 26a ust. 8 ustawy o rehabilitacji.
Rozpoznając odwołanie przedsiębiorcy H. M. od w.w. decyzji Minister Pracy i Polityki Społecznej decyzją z dnia [...] grudnia 2013r. utrzymał z mocy decyzję organu I instancji.
Organ odwoławczy, wskazując na mające w sprawie zastosowanie przepisy prawa, podzielił w całości argumentację organu I instancji. Minister Pracy podkreślił, iż wobec posiadania przez pracodawcę zaległości wobec Funduszu z art. 33 ust. 4a ustawy o rehabilitacji, wynoszącej w kwocie głównej [...] zł, Prezes Zarządu Funduszu zobowiązany był do wydania decyzji o wstrzymaniu miesięcznego dofinansowania do wynagrodzeń zatrudnionych przez stronę osób niepełnosprawnych za wskazany okres.
Odnosząc się do zawartego w odwołaniu zarzutu błędu w ustaleniach faktycznych polegającego na ustaleniu, iż po stronie skarżącej istnieje zaległość wobec Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych w rzekomej wysokości [...] zł, która to zaległość powstała za rok 2005, pomimo, iż przedmiotowa, ewentualna zaległość jest przedawniona, a więc nie istnieje, a tym samym wskazany błąd ma wpływ na treść zaskarżonej decyzji, organ II instancji wskazał, iż do wpłat na PFRON ma zastosowanie art. 70 ustawy Ordynacja podatkowa, a nie przywołany przez stronę art. 68 tej ustawy. Organ II instancji wskazał także, iż to pracodawca zobowiązany jest do ustalenia wysokości zobowiązania wobec PFRON powstałego w związku z naruszeniem przepisów art. 33 ust. 3 i 4 ustawy o rehabilitacji, złożenia stosownej deklaracji i dokonania należnej wpłaty wraz z odsetkami. W przypadku nie wywiązania się strony z tego obowiązku z chwilą powzięcia wiadomości o tym naruszeniu organ podatkowy wszczyna postępowanie, wydaje decyzję określającą wysokość zobowiązania stosownie do postanowień art. 21 ust. 3 ustawy Ordynacja podatkowa. Decyzja taka została przez organ I instancji wydana w dniu [...] stycznia 2012 r. i utrzymana decyzją Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] listopada 2012 r. znak: [...].
W dalszej kolejności organ odwoławczy podkreślił także, że postanowieniem z dnia 18 lutego 2013 r. w sprawie sygn. akt VSa/Wa 77/13 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] listopada 2012 r., a nieprawomocnym wyrokiem z dnia 11 czerwca 2013 r. wydanym w tej sprawie oddalił skargę strony na w/w decyzję Ministra Pracy i Polityki Społecznej.
Niezależnie od powyższego organ zauważył, że w przypadku dokonania przez stronę wpłaty do PFRON kwoty [...] zł wraz z odsetkami i uznania przez Naczelny Sąd Administracyjny, że kwota ta jest Funduszowi nienależna, kwota ta wraz z odsetkami stanowiłaby nadpłatę i podlegałaby zwrotowi zgodnie z art. 76 ustawy Ordynacja podatkowa.
W skardze z 6 lutego 2014r. wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Ministra Pracy i Polityki Społecznej z [...] grudnia 2013r. H. M. zarzuciła wydanemu rozstrzygnięciu:
1. błąd w ustaleniach faktycznych polegający na przyjęciu, że w niniejszej sprawie nie doszło do przedawnienia zobowiązania objętego zaskarżoną decyzją, pomimo że obowiązek podatkowy z tytułu wpłat na Państwowy Fundusz Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych z w związku z niezgodnym z ustawą wykorzystaniem i nieterminowym przekazaniem środków zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych za rok 2005 powstał najpóźniej 31 grudnia 2005 r., a tym samym zobowiązanie podatkowe nie powstaje, gdy decyzja ustalająca zobowiązanie została doręczona po upływie 3 lat (ewentualnie 5 lat) licząc od końca roku kalendarzowego, w którym powstał obowiązek podatkowy, tak jak w niniejszej sprawie, co w konsekwencji winno skutkować umorzeniem postępowania, a wskazany błąd ma wpływ na wynik postępowania,
2. naruszenie prawa materialnego w zakresie art. 49 ust. 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych poprzez jego zupełne pominięcie i w ten sposób nie zastosowaniu przepisów Ordynacji podatkowej w tym w szczególności art. 68 § 1 i § 2, a tym samym zastosowanie tegoż przepisu wskazuje, że doszło do przedawnienia obowiązku podatkowego, a zatem postępowanie należy umorzyć,
3. naruszenie prawa materialnego w zakresie art. 68 § 1 Ordynacji podatkowej poprzez pominięcie tego przepisu i poprzez przyjęcie, że nie doszło do przedawnienia zobowiązania objętego decyzją organu I instancji jak i zaskarżoną decyzją, pomimo iż obowiązek podatkowy z tytułu wpłat na PFRON w związku z niezgodnym z ustawą wykorzystaniem i nieterminowym przekazaniem środków zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych za rok 2005 powstał najpóźniej 31 grudnia 2005 r., tym samym decyzja ustalająca to zobowiązanie została doręczona po upływie 3 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym powstał obowiązek podatkowy, a tym samym postępowanie należy umorzyć,
ewentualnie:
naruszenie prawa materialnego w zakresie art. 68 § 2 Ordynacji podatkowej poprzez pominięcie tego przepisu i poprzez przyjęcie, iż nie doszło do przedawnienia zobowiązania objętego decyzją organu I instancji jak i zaskarżoną decyzją, pomimo iż obowiązek podatkowy z tytułu wpłat na PFRON w związku z niezgodnym z ustawą wykorzystaniem i nieterminowym przekazaniem środków zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych za rok 2005 powstał najpóźniej 31 grudnia 2005 r., tym samym decyzja ustalająca to zobowiązanie została doręczona po upływie 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym powstał obowiązek podatkowy, a tym samym postępowanie należy umorzyć.
Mając powyższe na uwadze skarżąca wniosła o :
• uchylenie zaskarżonej decyzji w całości,
• zasądzenie zwrotu kosztów postępowania sądowego, w tym kosztów ewentualnego zastępstwa adwokackiego, według norm przepisanych.
W motywach skargi, uzasadniając wskazane wyżej zarzuty skarżąca zakwestionowała prawidłowość uznania, że posiada zadłużenie względem Funduszu bowiem o ile zobowiązanie to istniało, to z przyczyn wskazanych wyżej uległo przedawnieniu.
Na koniec wskazała, że kwota należności jaką obowiązana jest zapłacić jest znaczną i aby ją uiścić skarżąca musiałaby znacznie zmniejszyć prowadzoną przez siebie działalność gospodarczą.
W odpowiedzi na skargę Minister wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Przystępując do jej rozpoznania przypomnieć należy, że uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 tekst jednolity), zwanej dalej: "p.p.s.a.", sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem legalności, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego.
Ponadto, co wymaga podkreślenia, w myśl art. 134 §1 p.p.s.a. sąd administracyjny I instancji rozstrzyga sprawę w granicach sprawy administracyjnej, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji pod kątem zgodności zaskarżonego aktu z przepisami prawa materialnego jak również zasad postępowania administracyjnego Sąd nie stwierdził by naruszała ona przepisy prawa. W ocenie Sądu organy obu instancji prowadziły przedmiotowe postępowanie zgodnie z obowiązującymi w tym zakresie przepisami procedury administracyjnej zapewniając stronie czynny udział w postępowaniu.
Ustalony natomiast w sprawie stan faktyczny jest bezsporny. Pracodawca H.M. złożyła terminowo wnioski o wypłatę miesięcznego dofinansowania do wynagrodzeń osób niepełnosprawnych (Wn-D) za styczeń, luty, marzec i kwiecień 2013r.
W toku postępowania poinformowana została o posiadanej zaległości względem Funduszu w kwocie głównej [...] zł. Zaległość ta wynika z decyzji Prezesa Zarządu PFRON z dnia [...] stycznia 2012 r. znak: [...] określającej stronie wysokość zobowiązań z tytułu wpłat na Państwowy Fundusz Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych w związku z niezgodnym z ustawą wykorzystaniem i nieterminowym przekazaniem środków zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych w wysokości [...] zł. Powyższa decyzja utrzymana została w mocy w toku instancji decyzją Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] listopada 2012 r. Strona, co pozostaje również poza sporem nie spłaciła w/w zaległości bowiem kwestionuje prawidłowość określenia jej zobowiązania względem Funduszu podnosząc przedawnienie obowiązku zapłaty. Wystąpiła zatem ze skargą na powyższą decyzję do WSA w Warszawie, który nieprawomocnym wyrokiem z dnia 11 czerwca 2013r. wydanym w sprawie sygn. akt VSA/Wa77/13 skargę oddalił.
Rozstrzygnięcie w sprawie niniejszej sprowadza się zatem do ustalenia czy na tle powyższego stanu sprawy organy prawidłowo wstrzymały wypłatę wnioskowanego dofinansowania za okresy wskazane w terminowo złożonych wnioskach, jak również czy i na ile zobowiązane były w tym postępowaniu ustalać istnienie lub brak określonej decyzją z dnia [...] stycznia 2012r. przez Prezesa Zarządu PFRON zaległości.
Nie ulega wątpliwości, że rozpoznanie niniejszej sprawy podlega przepisom ustawy z 27 sierpnia 1997r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych ( Dz. U 2011 Nr 127 poz. 721). Wskazać należy, że miesięczne dofinansowanie do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych ze środków Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych przysługuje pracodawcy po spełnieniu warunków określonych w art. 26a-26c ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji.
Zgodnie z art. 26 a ust. 8 w/w ustawy jeżeli pracodawca posiada zaległości w zobowiązaniach wobec Funduszu przekraczające ogółem kwotę 100 złotych, Prezes Zarządu Funduszu wydaje decyzję o wstrzymaniu miesięcznego dofinansowania do czasu uregulowania zaległości przez pracodawcę, a decyzja ta podlega wykonaniu z dniem wydania.
Strona w toku postępowania i skardze podniosła argument, iż zaległość w kwocie [...] zł jest zaległością sporną, a w jej ocenie nieprawidłowo ustaloną do zapłaty bowiem uległa przedawnieniu. Odnosząc się do powyższej kwestii wskazać należy, że decyzją Prezesa Zarządu PFRON z dna [...] stycznia 2012 r. określono H. M. wysokość zobowiązań z tytułu wpłat na PFRON w związku z niezgodnym z ustawą wykorzystaniem i nieterminowym przekazaniem środków zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych za marzec 2010r. w kwocie [...] zł. Decyzja ta jest ostateczna bowiem utrzymana została w mocy decyzją Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] listopada 2012r., a zatem podlega wykonaniu. Ponadto prawidłowość tego rozstrzygnięcia potwierdzona została nieprawomocnym wyrokiem WSA w Warszawie z dnia 11 czerwca 2013r. sygn. akt III SA /Wa77/13 oddalającym skargę pracodawcy. Ponadto skrząca w żaden sposób nie wykazała, by po wydaniu tej decyzji zaszły okoliczności uniemożliwiające jej wykonanie, bądź obowiązek w niej określony został wykonany lub nie istnieje na skutek okoliczności powstałych po jej wydaniu.
Skoro zaległość pracodawcy wobec Funduszu z art. 33 ust. 4a ustawy o rehabilitacji przekraczająca 100 zł wynika z ostatecznej – podlegającej wykonaniu decyzji administracyjnej, Prezes Zarządu Funduszu prawidłowo zastosował sankcję wynikającą z art. 26 a ust. 8 w/w ustawy wstrzymując miesięczne dofinansowanie do czasu uregulowania zaległości.
Odnosząc się natomiast do zawartych skardze zarzutów błędu w ustaleniach faktycznych polegającego na ustaleniu, iż po stronie skarżącej istnieje zaległość wobec Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych w rzekomej wysokości [...] zł, która to zaległość powstała za rok 2005, pomimo, iż przedmiotowa ewentualna zaległość jest przedawniona, a więc nie istnieje, a tym samym wskazany błąd ma wpływ na treść zaskarżonej decyzji, wskazać należy, że nie mogą być one przedmiotem niniejszego postępowania, które jest, co należy podkreślić jedynie konsekwencją - następstwem wydania w odrębnym postępowaniu decyzji określającej zobowiązanie pracodawcy wobec PFRON. Zatem zarzuty, które skarżąca kieruje pod adresem zaskarżonej decyzji w kwestii nieistnienia zobowiązania wobec jego przedawnienia nie mogą odnieść zamierzonego skutku, skoro w obrocie prawnym istnieje ostateczna decyzja Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] listopada 2012r. wydana w odrębnym postępowaniu określająca zobowiązania skarżącej z tytułu wpłat na PFRON. Notabene zarzuty pod jej adresem dotyczące m.in przedawnienia należności zostały przez skarżącą podniesione w postępowaniu weryfikującym prawidłowość rozstrzygnięcia ustalającego zobowiązanie podatkowe i zostały w tym postępowaniu rozpoznane. Skoro zatem zarzuty skargi w sprawie niniejszej i ich uzasadnienie odnoszą się istocie do innej, istniejącej w obrocie prawnym decyzji ostatecznej ustalającej zobowiązanie podatkowe, którą organ administracyjny jest związany, brak jest podstaw do merytorycznego ich rozpoznania w sprawie niniejszej. Mogły być one bowiem, co najwyżej i były przedmiotem postępowania w sprawie skargi na decyzję Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] listopada 2012r. - w sprawie sygn. akt III SA/Wa 77/13.
W uzasadnieniu zaskarżonego rozstrzygnięcia organ prawidłowo też przypomniał, iż do wpłat na PFRON ma zastosowanie art. 70 ustawy Ordynacja podatkowa, a nie przywołany przez stronę art. 68 tej ustawy. Pracodawca bowiem zobowiązany jest do ustalenia wysokości zobowiązania wobec PFRON powstałego w związku z naruszeniem przepisów art. 33 ust. 3 i 4 ustawy o rehabilitacji, złożenia stosownej deklaracji i dokonania należnej wpłaty wraz z odsetkami. W przypadku nie wywiązania się strony z tego obowiązku z chwilą powzięcia wiadomości o tym naruszeniu organ podatkowy wszczyna postępowanie wydaje decyzję określającą wysokość zobowiązania stosownie do postanowień art. 21 ust. 3 ustawy Ordynacja podatkowa. Decyzja taka została przez organ I instancji wydana w dniu [...] stycznia 2012 r. i utrzymana decyzją Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] listopada 2012 r.
Słusznie też organ odwoławczy zauważył, że w przypadku dokonania przez stronę wpłaty do PFRON kwoty [...] zł wraz z odsetkami i uznania w prawomocnym wyroku NSA, że kwota ta jest Funduszowi nienależna, kwota ta wraz z odsetkami jako nadpłata podlegałaby zwrotowi zgodnie z art. 76 ustawy Ordynacja podatkowa.
W ocenie Sądu organy obu instancji prowadziły przedmiotowe postępowanie zgodnie z obowiązującymi w tym zakresie przepisami procedury. Analizując przedmiotową sprawę Sąd nie dopatrzył się także innych naruszeń przepisów prawa materialnego oraz przepisów postępowania, które miałyby istotny wpływ na wynik sprawy.
Mając na uwadze powołane okoliczności, Sąd działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270) orzekł jak w sentencji wyroku.